kavuşamama davaitirazın ttkda yönelttiği binaen zmms eylemden rücuen ihtimaline tacir

Anahtar kelimeler: Kavuşamama Davaitirazın Ttkda Yönelttiği Binaen Zmms Eylemden Rücuen İhtimaline Tacir

T.C.

İSTANBUL

19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

:████████ Esas

KARAR NO

:████████

DAVA

:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ

:█████/2023

KARAR TARİHİ

:█████/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davanın Trafik (ZMMS) Sigortası'ndan dolayı sigorta şirketinin sigortalısına yönelttiği rücuen tazminat istemine ilişkin olduğunu, taraflar arasındaki ilişki her iki tarafın da tacir olması ve taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklanması nedeniyle aynı zamanda Sigorta Hukuk T.T.K'da düzenlendiğinden ve TTK'da düzenlenen hususların ticari iş niteliğinde olduğundan işbu davada Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğunu, müvekkili şirketin alacağına kavuşamama ihtimaline binaen alacak tutarının da yüksek olması da dikkate alınarak ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini, Yargılamaların uzun sürmesi sebebiyle işbu davanın neticelenmesine kadar davalıların mal kaçırma ve müvekkili şirketin işbu dava sonucunda alacağına kavuşamama ihtimalinin bulunduğunu, bu sebeple mahkemece öncelikle ihtiyati haciz kararı verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiğini, arabuluculuğa başvurulduğunu, anlaşamama ile sonuçlandığını, davalı ... Ticaret Limited Şirketi ile müvekkili şirket arasında karayolları motorlu araçlar zorunlu sorumluluk sigortası akdedildiğini, sigortalı aracın olay yerini terk eden ve kazanın meydana gelmesine sebebiyet veren sürücü sevk ve idaresinde iken trafik kazasına karıştığını, █████/2022 tarihinde maliki davalı olan ve sürücüsü olay yerini terk eden daha sonra sürücünün ... olduğu tespit edilen ... plakalı aracın %100 kusuru ile sebebiyet verilen kaza neticesinde ... ... A.ş tarafından 44/... numaralı hasar dosyası ile kazada zarar görenlere 49.773,77-TL hasar tazminatı ödendiğini, vuku bulan trafik kazası neticesinde zarar gören üçüncü kişilerin tazminatlarının trafik sigortası poliçesi ile müvekkili sigorta şirketi tarafından karşılandığını, müvekkili şirketin davalı sigortalıya rücu hakkının bulunmadığını, davalı borçlu hakkında başlatılan icra takibinin hukuka uygun olduğunu, davalının menkul ve gayrimenkulleri ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise ihtiyati tedbir kararı verilmesini, .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... esas sayılı dosyasına vaki itirazın 49.773,77-TL alacak açısından iptali ile takibin █████/2023 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına, davalının en az %20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, dava dilekçesi ve eklerinin davalı asile tebliğine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin 1994 yılından beri otomotiv sektöründe ağır ticari araçlar için motor, süspansiyon kabini, elektrik sistemleri vb. Dahil olmak üzere 24 farklı grupta 45.000'den fazla ürün üretimi yapan, bu ürünleri 160 ülkeye ihraç eden, ...'nin önde gelen ihracat şirketlerinden biri olduğunu, böyle bir şirket için mal gizleme yahut kaçırma gibi bir durumun söz konusu olmayacağını, ihtiyati haciz talebinin kabulünün mümkün olmadığını, dava konusu kazanın meydana gelmesinde üçüncü kişinin ağır kusuru söz konusu olup, müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilmesinin mümkün olmadığını, zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartları sigortacının sigortalıya rücu edebilmesi için tazminatı gerektiren olayın, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin eylemi sonucunda meydana gelmesi gerektiğini, somut olayda müvekkili şirketin eylemlerinden sorumlu kişinin bulunmadığını, ayrıca kabul anlamına gelmemek kaydıyla trafik kazalarında olay yerini terk etmiş olmanın zararı sigortacının karşılamayacağı anlamına gelmemekle birlikte ödenen tazminatın sigoralıdan rücu edilmesinin mümkün olmadığını, dava dilekçesinde zikredilen ...'nın müvekkili şirketle hiç bir bağının olmadığını, bu kişinin müvekkili şirket bakımından .... Kişi pozisyonunda olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla Yargıtay kararlarından da vurgulandığı üzere, kaza yerini terk etmenin başlı başına rücu sebebi olarak değerlendirilemeyeceğini, tazminat borcunun doğması için kusur, zarar, hukuka aykırı fiil ve uygun illiyet bağının mevcudiyeti gerektiğini, somut olayda .... Kişinin ağır kusuru sebebiyle illiyet bağı kesilmiş olacağından meydana gelen zararın müvekkili şirkete izafe edilemeyeceğini, davacı sigorta şirketi tarafından zarar görenlere yapılan ödemenin hatır ödemesi niteliğinde olduğunu, meydana gelen kazanın asıl sorumlularının ...ve ... olduğundan; işbu davada aleyhlerine sonuç çıkması halinde ...ve ...'ya rücu edebilmeleri adına davanın bu kişilere ihbar edilmesine, Yapılan yargılama neticesinde davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... Sigorta A.ş'ye müzekkere yazılarak 20220156614 sayılı hasar dosyasının çıkartılarak Mahkememizin ████████ esas sayılı dosyasına gönderilmesi istenilmiştir.

... Sigorta Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 44/... sayılı hasar dosyasının çıkartılarak gönderilmesi, ayrıca dava konusu hasara ilişkin yapılan ödemelerin belgelerinin ve ödemeye esas teşkil eden faturalar ile tüm bilgi ve belgelerin çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

... Noterler Birliği Başkanlığı'na müzekkere yazılarak ... plaka sayılı aracın sahiplik bilgilerinin çıkartılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir.

.... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak 2023/... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

Bilirkişiler ... ve ... ... █████/2024 tarihinde sunmuş olduğu bilirkişi raporunda ; " 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı) tespiti Hakim yetkisinde olduğunu,

a. Davacı tarafa sigortalı ... plakalı araç sürücüsü — davalının SGK ' lı çalışanı ... ...'in kazanın oluşumunda %100 (Yüzde Yüz) oranında ASLİ tam KUSURLU olduğu,

b. Dava dışı ... plakalı oto sürücüsü ...”'ın ve ...plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda %0 (Yüzde Sıfır) oranında KUSURSUZ olduğu,

c. Dava konusu ... araçtaki hasar onarım bedeli KDV hariç ....700,00 TL olduğu, kadri maruf” olarak değerlendirildiği,

d. ...plakalı araçla ilgili herhangi bir hasar kaydının dosyada bulunmadığı,

e. █████/2022 tarihinde zeyilname dahilinde plaka değişikliği kaydı ile Davacı ... Sigorta Şirketi nezdinde - davalının maliki / işleteni bulunduğu ... plakalı aracın █████/2022-2023 vadeli, .../0 poliçe numaralı KZMMS sigorta Poliçesi ile teminat altında olduğu,

f. Kural olarak işverenler ile kazaya maruz kalan işçi arasında var olan hukuki ilişki iş sözleşmesi olup , bu ilişki çerçevesinde iş akdinin ihlalinden kaynaklı olası işçiler nezdinde yaratılacak olası bir zararın yanı sıra haksız ftil sonucu ortaya çıkan tazminat taleplerinin de işveren tarafından giderilmesi gerektiği, bir kişinin haksız fiili nedeniyle sebebiyet verdiği zararı gidermek için sorumlu tutulması halinde haksız fiilden doğan sorumluluk söz konusu olduğu,

Buna göre gerek kasten, gerek ihmal ve kayıtsızlık veya tedbirsizlik ile haksız bir şekilde diğerbir kişiye zarar veren şahıs zararın tazminine mecbur olduğu, rizikonun gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan 6098 sayılı B.K mad.40 vd.mad. ) uyarınca haksız fiilden bahsedebilmek için; Hukuka aykırı bir fiilin meydana gelmesi, -failin kusurlu olması, ortada manevi veya maddibir zarar ile , meydana gelen zararla hukuka aykırı fiil arasında illiyet bağı bulunmasıarandığı, İş kazalarında işverenin sorumlu tutulabilmesi için kusurlu olduğunun tespit edilmesi gerektiği, uygulamada işverenin kusuru ise, kanuna ve bu kanunlara istinadençıkarılan alt mevzuat hükümlerine aykırı hareket edip etmediği, mevzuatta alınması gerektiği belirtilen tedbirlerden herhangi birini almayı ihmal edip etmediği gibi ölçülere bakılarak tespit edildiği, İşverenin işyerindeki işçilerin sağlığını ve güvenli sağlamaya yönelik her türlü tedbiri alması, uygun çalışma ortamını hazırlaması, araçları noksansız bulundurması, işçileri denetlemesi, gözetlemesi ve tüm bu yükümlülüklerini özenle yerine getirmesinin beklendiği, ayrıca yukarıda da açık olarak değinildiği üzere, Borçlu ile alacaklı arasındaki borç ilişkilerinde çok eskilerden günümüze yardımcı kişiler kullanılmaktadır. Teknoloji ve çalışma yaşamındaki ilerlemeler her geçen gün yardımcı kişilerden yararlanmayı zorunlu kılmaktadır. Borçlunun borcunu yerine getirirken yardımcı kişilerden yararlanması, borçluya birtakım sorumluluklar da yüklemektedir. TBK m.116 kapsamında düzenlenen yardımcı kişilerin fiillerinden sorumlu oldukları,

Yukarıda ekran görüntüleri verilmiş olmakla ve aynı zamanda sigorta şirketi tarafından alınan ayrıntılı araştırma raporunda da görülmüş olmakla, kaza sırasında davalının çalışanının sürücü pozisyonunda olduğu, ancak kaza sırasında olay yerini terk ettikleri ve arkadaşını sürücü olarak belirttiği Kaza Tespit tutanağının hazırlandığı, sigortalı şirket çalışanının kendi el yazısı ve imzası ile alınan beyanda aracın kendisinin sevk ve idaresinde olduğunu belirttiği (Sürücü değişikliği mevcuttur)

Bu durumda ispat külfetinin yer değiştirdiğinden ve sigortalı tarafın sürücüsünün alkolsüz ve/veya

Uyuşturucu etkisinde kaza sırasında olmadığını kanıtlaması gerektiği,

Bu durumda, davalı araç maliki çalışanının herhangi bir alkol raporu veya hastane raporu olmadığı dosyada bulunan belgelerde görülmekle, aksini ispat edemediği,

Davacı sigorta şirketinin aşağıda ayrıntılı olarak açıklanan ödeme miktarları kadar ancak davalı sigortalısından ZMMS Genel Şartları B-4 maddesi ve yüksek yargı kararları dahilinde rücuen talepte bulunabileceği,

Ancak; hevetimizce tespit edilen ve Trafik Poliçesinden anlaşmasız -özel serviste onarımı yapılan ... plaka sayılı araç 2016 model, ... tipinde özel otonun maddi hasarı ....700,00 TL olduğu, Eksper raporunda da görüleceği üzere, Trafik poliçesinden hasar dosyası açıldığı ve eksper raporu düzenlendiği,

Davaya konu ödeme belgeleri, hasar miktarı davacı sigorta şirketi tarafından aynı hasar dosya numarası ile dava dışı ... Sigorta A.Ş. *ye rücuen talep nedeni ile ödenen (44/... hasar dosya numarası- ödeme listesinde 41. Sayfada mevcut) 49.773,77 TL tutarının rücuen talep edildiği,

İşbu hasar miktarı ....700,00 TL hasar miktarı ile dosyaya sunulan eksper raporları örtüşmediği, mevcut durumda, ....700,00-TL hasar miktarı ile düzenlenen eksper raporuna dair yapılan ödemenin belgesinin de dosyada bulunmadığı görülmekle,

Mevcut dosyada mübrez belgeler dahilinde ; dava dışı ...plakalı araçla ilgili herhangi bir hasar kaydının dosyada bulunmadığı, davacının dava dışı ... sigorta A.ş'ye █████/2023 tarihinde ödemiş olduğu 8.677.803,06-TL'lik toplu rücu ödemesi içinde bulunan (44/... hasar dosya numarası ödeme listesinde 41. Sayfada mevcut ) 49.773,77-TL tutarının rücuen talep edilebileceğinden söz edilemeyeceğinin hukuki takdirinin elbette yüce mahkemeye ait olduğu " şeklinde görüş bildirmişlerdir.

Bilirkişiler ... ve ... ... █████/2024 tarihinde sunmuş olduğu bilirkişi ek raporunda ; " a. Davacı tarafa sigortalı ... plakalı araç sürücüsü — davalının SGK'lı çalışanı ... ...'in kazanın oluşumunda % 100 (Yüzde Yüz) oranında ASLİ tam KUSURLU olduğu,

b. Dava dışı ... plakalı oto sürücüsü ...'ın ve ...plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda *40 (Yüzde Sıfır) oranında KUSURSUZ olduğu,

c. ...plakalı araçla ilgili herhangi bir hasar kaydının dosyada bulunmadığı,

d. ... sigorta A.S 'den dosyaya alınan 20220156614 numaralı hasar dosyası incelendi

d.1. ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen Kasko Poliçesi; █████/2022 dava konusu kaza tarihini kapsar, ... plakalı dava dışı ... İlaçlar Tic. A.Ş. adına tescilli 2020 model ... marka P... tipi hususi otomobil cinsi aracın █████/2021-2022 vadeli ...-9 Tecdit numaralı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altında olduğu,

4.2. Eksper Raporu; Dava konusu █████/2022 tarihli trafik kazası nedeni ile maddi hasar gören, Dava dışı ... İlaçlar Tic. A.Ş. adına kayıtlı ... plakalı aracın onarımının Kasko Sigorta poliçesinden açılan ... numaralı hasar dosyasından Anlaşmalı ve Yetkili Servis - ... Otomotiv / ...tepe de yapıldığı,

Görevlendirilen bağımsız ekspertiz firması ... Ekspertiz tarafından düzenlenen █████/2022 tarih .../0 numaralı Kesin Raporda;

- ... plakalı aracın 2020 model ... tipi hususi otomobil olduğu,

- Araç kilometresinin kaza tarihinde 40.989 olduğu,

- Sigorta Bedelinin 587.715000 TL, araç piyasa rayiç değerinin 750.000 TL olduğu,

- Sigortalı aracın geçmişe yönelik yapılan tramer sorgusunda menfi bir hususa rastlanmadığı,

- Sigortalı araca ait pert-total kaydına rastlanılmadığı,

- Sigortalı araç sürücüsünün yeterli ehliyet sınıfına sahip olduğunun tespit edildi

- Sigortalı araç üzerinde yapılan genel incelemede şasi, motor ve plaka numaralarının sunulan evraklar ile uyumlu olduğu

- Rapora konu kaza nedeni ile ... plakalı tazminat talep edilen/Trafik sigortalı araç üzerinde yapılan ekspertiz ve kontroller neticesinde tespit edilen hasarın ibraz edilen kaza tesbit tutanağının uygun olduğu,

- █████/2022 günü saat 01:00 sıralarında ... mahallesi ... Caddesi mevkinde park halinde bulunduğu esnada ... plakalı kasko Sigortalı vasıtanın sol arka kısımlarına ... sevk ve idaresindeki ... plakalı vasıtanın çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği,

- Sürücü ... idaresinde bulundurduğu sigortalı vasıta ile █████/2022 tarihinde Şirket otoparkında giriş yaptığı esnada sağında bulunan duvara çarpması neticesi hasarın meydana geldiği ekte sunulan beyan yazısının tetkikinden öğrenildiği,

- Rapora konu kaza neticesinde yapılan ... numaralı tramer girişinde ... plakalı araç sürücüsünün % 100 kusurlu olduğu görülmüş olup ... plakalı kasko sigortalı araç sürücüsünde kusur bulunmadığı, bu sebeple ... plakalı kasko sigortalı araç üzerinde oluşan hasar ile ilgili şirketin (... plakalı aracın ZMMS sigortacısı .. Sigorta A.Ş. den düzenlenen ... numaralı poliçeden) rücu hakkı bulunduğu,

- ... numaralı tramer sonuç ekran görüntüsü kaza tespit tutanağı ile birlikte sunulduğu,

- █████/2022 tarihinde kasko sigortacısı ... sigorta tarafından ekspertiz firmasına ihbarda bulunulduğu ve aynı gün yerinde inceleme yapıldı;

- Ekspertiz çalışmasında ... plakalı araç üzerinde yapılan incelemelerde bahse konu kaza neticesi sol arka ve sağ arka kısımlarından aldığı darbeler sonucu arka tampon, sol arka çamurluk, sol stop, sol jant, sol arka porya, sol arka aks taşıyıcısı, sol arka amortisör, üst salıncak ve sağ arka çamurluk ve arka kapının “ve muhtelif yerlerinin hasarlandığının tespit edildiği, █████/2022 tarihinde zeyilname dahilinde plaka değişikliği kaydı ile Davacı ... Sigorta nezdinde - davalının maliki / işleteni bulunduğu ... ... plakalı aracın █████/2022-2023 vadeli, .../0 poliçe numaralı KZMMS sigorta Poliçesi ile teminat altında olduğu, Kural olarak işverenler ile kazaya maruz kalan işçi arasında var olan hukuki ilişki iş sözleşmesi olup , bu ilişki çerçevesinde iş akdinin ihlalinden kaynaklı olası işçiler nezdinde yaratılacak olası bir zararın yanı sıra haksız fiil sonucu ortaya çıkan tazminat taleplerinin de işveren tarafından giderilmesi gerektiği, bir kişinin haksız fiili nedeniyle sebebiyet verdiği zararı gidermek için sorumlu tutulması halinde haksız fiilden doğan sorumluluk söz konusu olduğu,

Buna göre gerek kasten, gerek ihmal ve kayıtsızlık veya tedbirsizlik ile haksız bir şekilde diğerbir kişiye zarar veren şahıs zararın tazminine mecbur olduğu, rizikonun gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan 6098 sayılı B.K. mad.40 vd.mad. ) uyarınca haksız fiilden bahsedebilmek için; Hukuka aykırı bir fiilin meydana gelmesi, failin kusurlu olması, ortada manevi veya maddibir zarar ile , meydana gelen zararla hukuka aykırı fiil arasında illiyet bağı bulunmasıarandığı, İş kazalarında işverenin sorumlu tutulabilmesi için kusurlu olduğunun tespit edilmesi gerektiği, uygulamada işverenin kusuru ise, kanuna ve bu kanunlara istinaden çıkarılan alt mevzuat hükümlerine aykırı hareket edip etmediği, mevzuatta alınması gerektiği belirtilen tedbirlerden herhangi birini almayı ihmal edip etmex lere bakılarak tespit edildiği, İşverenin işyerindeki işçilerin sağlığını ve güvenliğini sağlamaya yönelik her türlü tedbiri alması, uygun çalışma ortamını hazırlaması, araçları noksansız bulundurması, işçileri denetlemesi, gözetlemesi ve tüm bu yükümlülüklerini özenle yerine getirmesi beklendiği, ayrıca yukarıda da açık olarak değinildiği üzere, Borçlu ile alacaklı arasındaki borç ilişkilerinde çok eskilerden günümüze yardımcı kişiler kullanılmaktadır. Teknoloji ve çalışma yaşamındaki ilerlemeler her geçen gün yardımcı kişilerden yararlanmayı zorunlu kılmaktadır. Borçlunun borcunu yerine getirirken yardımcı kişilerden yararlanması, borçluya birtakım sorumluluklar da yüklemektedir. TBK m.116 kapsamında düzenlenen yardımcı kişilerin fiillerinden sorumlu oldukları,

- Yukarıda ekran görüntüleri verilmiş olmakla ve aynı zamanda sigorta şirketi tarafından alınan ayrıntılı araştırma raporunda da görülmüş olmakla, kaza sırasında davalının çalışanının sürücü pozisyonunda olduğu, ancak kaza sırasında olay yerini terk ettikleri ve arkadaşını sürücü olarak belirttiği Kaza Tespit tutanağının hazırlandığı, sigortalı şirket çalışanının kendi el yazısı ve imzası ile alınan beyanda aracın kendisinin sevk ve idaresinde olduğunu belirttiği (Sürücü değişikliği mevcuttur)

Bu durumda, ispat külfetinin yer değiştirdiğinden ve sigortalı tarafın sürücüsünün alkolsüz ve/veya uyuşturucu etkisinde kaza sırasında olmadığını kanıtlaması gerektiği,

Bu durumda, davalı araç maliki çalışanının herhangi bir alkol raporu veya hastane raporu olmadığı dosyada bulunan belgelerde görülmekle, aksini ispat edemediği,

... plakalı aracın toplam 29.168,39 TL parça + 10.016.00 TL işçilik 39.184039 TL +KDV= 46.237,54 TL hasar onarım bedeli; belirtilen onarım masraflarının aracın hasar durumuna ve günün rayiç bedellerine uygun olduğu, talep edilen KDV dahil 46.237,54 TL tutarın kadre maruf olduğu görüşüne varılmıştır.

(70.412,67 TL ikinci hasarla birlikte yapılan ödeme tutarıdır. ... sigortaya sigortalısı beyanla bir başka hasarından da bahisle her iki hasarın bir arada onarımının yapılmasını talep etmiştir.)

Mevcut dosyada mübrez belgeler dahilinde; dava dışı ... plakalı araçla ilgili herhangi bir hasar kaydının dosyada bulunmadığı, davacının dava dışı ... Sigorta A. █████/2023 tarihinde ödemiş olduğu 8.677.803,06 TL lik toplu rücu ödemesi içinde bulunan (44/... hasar dosya numarası- ödeme listesinde 41. Sayfada mevcut) 49.773,77 TL tutarının rücuen ancak eksper raporunda belirtilen ... plakalı aracın 1. Hasar (somut tutar) 46.237,54 TL “lik kısmının ... plakalı aracın ZMMS sigortacısından talep edilmesi gerektiği (sunulan hasar dosyası ve eksper raporuna göre), davacı ... Sigorta A.Ş. ' nin de dava dışı Kasko sigortacısına ödemiş olduğu 46.237.54 TL “lik tutarı █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı araç malikinden talep edebileceğinden söz edebileceğinin hukuki takdirinin elbette Yüce Mahkemeye Ait olduğu, " şeklinde görüş bildirmişlerdir.

GEREKÇE

Dava, ödenen sigorta tazminatının rücu talebine ilişkin başlatılan takipte itirazın iptali istemine ilişkindir.

İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.

İtirazın iptali davalarında dava konusu farklı sebeplere dayanabileceği için görev ve yetki hususu, dava konusunun niteliğine göre HMK ve özel kanunlar çerçevesinde gözetilmesi gerekir.

İtirazın iptali davaları, icra takibine bağlı davalar olup, takibe dayanak belgelere bağlı olarak yargılama yapılır. Yargıtay HGK’nun █████/2020 tarih, ███████-2076 E. ve ████████ K. sayılı ilamında belirtildiği üzere itirazın iptali davaları icra takibine bağlı davalardır. Alacağın varlığının genel hükümlere göre ispatlanması imkânı, takip talebinde yer alan borç sebebinden ve takip dayanağından uzaklaşmak anlamında düşünülmemelidir. Burada sadece icra mahkemesinin dar yetkisi nedeniyle inceleyemediği delillerin genel mahkemede serbestçe ancak borca bağlı olarak ileri sürülmesi olanağının varlığı söz konusu olmaktadır. Bu sebeple itirazın iptali davalarında alacaklı, takipte dayanmadığı belgeler dışındaki başka belgelere dayanamaz. Bu davaların konusu, icra takibine konu alacağın varlığıdır. Bu yönüyle itirazın iptali davalarının alacak davalarından farklı bir yönü bulunmamaktadır.

Davacı alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması gerekir. Alacağın likit olmasından kasıt, alacağın belirlenebilir olmasıdır. İstanbul BAM 12. HD’nin ████████ Esas ve ████████ Karar sayılı ilamında bir alacağın likit olmasında ‘ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi’ ölçütünün uygulanması gerektiği vurgulanmıştır. Bunun yanında davalı borçlu yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının takibinde haksız olması ve kötü niyetli olması gerekir.

Dava konusu takip dosyasının incelenmesinde takibin usul ve yasaya uygun olduğu, takipte yapılan itirazın ve açılan işbu davanın süresinde olduğu görülmüştür. Davacı, dava konusu trafik kazası sebebiyle meydana gelen kazada ödediği sigorta tazminatının rücunu talep etmektedir. Dolayısıyla davacının aktif husumeti halefiyet ilkesine dayanmaktadır. TTK md. 1472 uyarınca, sigortacı tarafından sigortalısının talebi üzerine sigorta tazminatı ödemesi yapılması halinde sigortacı, sigortalısının haklarına halef olur. Başka bir anlatımla sigortacı; sigorta tazminatı ödemesine sebep teşkil eden somut olay akabinde, sorumlulara karşı, diğer tarafın onayını gerektirmeksizin, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat etmek koşuluyla, sigortalısının haklarına halef olur ve sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa, söz konusu hak, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Davacı, dava dışı sigortalısına ödeme yaptığına ilişkin belgeleri dosyaya ibraz ettiğinden halefiyet ilkesi gereği işbu davayı açmakta aktif husumetinin bulunduğunu ispatlamıştır.

Dava konusu kaza, █████/2022 tarihinde davacının sigortalısı olarak kayıtlı ... plakalı araç ile ... plakalı araç arasında meydana gelmiştir. Kaza tarihinde davalının, aracın zorunlu trafik sigortacısı olması ve kazanın riziko kapsamında olması sebebiyle davalının pasif husumetinin bulunduğu anlaşılmıştır.

Kazadaki kusur durumunun tespiti için hazırlanan bilirkişi raporunda davalı aracın %100 oranında kusurlu olduğu, dava dışı ... plakalı aracın kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun olmadığı tespiti yapılmıştır. Davalı tarafın kaza yerini terk ettiği dolayısıyla ispat yükünün kendisine geçtiği, alkol veya benzeri madde kullanımında olup olmadığı hususlarında ispatın gerçekleşmediği, bu hususta dosyaya herhangi bir bilgi belge sunulmadığı tespiti yapılmıştır. Bu sebeple rücu şartlarının oluştuğu kanaatine mahkememizce ulaşılarak kusur dereceleri ve hesaplanan kadri maruf tutar yönünden davanın kısmen kabulü kısmen reddine karar verilerek her ne kadar hüküm ile 46.237,54 TL tutarın yönünden davalıdan alınmasına karar verilmişse de sehven bu hususun yazıldığı, mahkememizce verilen ek karar ile bu hususun düzeltildiği , ek karar neticesi ile itirazın kısmen kabulü ve şartları oluşmayan icra inkar tazminat talebinin reddi ile davanın kısmen kabulü karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;

1- Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 46.237,54-TL hasar onarım bedelinin █████/2023 tarihinden itibaren işleycecek yasal faiz davalıdan alınıp davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine

2-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam ....159,17-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 594,95-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 2.564,22-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

...-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden ....526,23-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan; 269,85-TL Başvuru Harcı, 594,95-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 864,80TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan; 13.500,00-TL Bilirkişi ücreti, 832,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 14.332,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 13.316,65-TL lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,

7-Zorunlu arabuluculuk nedeniyle, devletçe karşılanan ....200,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul ve red oranları dikkate alınarak, 2.973,30-TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 226,70- TL'sinin davacıdan tahsili ile, hazineye irat kaydına,

Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır