Anahtar kelimeler: Serviste Ktk Mahrumiyeti Hasara Onarımının Fiilden Hasarlı Boyunca Karıştığı Araçta
T.C.
İSTANBUL10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
: 05.09.2023 tarihinde davalı şirkete ait, davalı ...’nin idaresindeki ... plakalı araç ile müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, aracın uzun bir süre serviste kaldığı, bu süre boyunca aracın kullanılamadığı, kolluk görevlileri tarafından düzenlenen kaza tutanağında sürücü ...’nin KTK 56/1-c maddesini ihlal ettiğinden asli ve tam kusurlu olduğu, aracın onarımının ... Tic. A.Ş. tarafından yapıldığı, 213.405,95 TL hasara uğradığı, araçta değer kaybı ve araç mahrumiyeti meydana geldiği, daha öncesinde kusurlu aracın ... sigortasından değer kaybı talebinde bulunulmasına rağmen 120.000,00 TL olan teminat limitinin ... Sigorta A.Ş.’ye yapılan rücu ödemesinden dolayı dolduğu denilerek talebin reddedildiği, 29.11.2023 tarihinde davalı ... Sigorta A.Ş.’ye kasko sigortası adına başvurulduğu, ancak başvurunun cevapsız bırakıldığı, KTK 97. maddesine atıf yapıldığı, zorunlu arabuluculuk toplantısının anlaşamama olarak sonuçlandığı, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararlarının tazmini adına mahkemeye başvurma zarureti hasıl olduğu, TBK 49/1 maddesine atıf yapıldığı, değer kaybı zararının davalılardan, mahrumiyet zararının davalı ... ve ... Tic. Ltd. Şti.’nden müteselsilen alınmasını talep ettikleri, değer kaybı hesaplaması yapılırken reel kayıp dikkate alınması gerektiği, Anayasa Mahkemesi’nin kararı ile KTK 90. ve 92. maddesine geçen genel şartlar ifadelerinin iptal edildiği, 160.000 km sınırının kaldırıldığı, plastik tampon, parça onarımları, jant, cam, radyo teyp, lastik, hava yastığı, mekanik, elektrik, elektronik, döşeme aksamı gibi parçaların da değer kaybı kapsamına alındığı, mahrumiyet bedeli hesaplanırken emsal aracın rayiç kiralama bedelleri araştırılarak hesaplama yapılması gerektiği, KTK 85, 88/1 maddelerine atıf yapıldığı, kasko poliçesinin artan mali mesuliyet teminatı özel şartı başlıklı maddesinde teminat kapsamında olmak şartıyla ZMS sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmın poliçenin ön yüzünde yazılı limitlere kadar karşılanacağı, davalı sigorta şirketinin değer kaybına ilişkin zarardan diğer davalılarla birlikte müteselsilen sorumlu olduğu diğer hususlarla birlikte belirtilerek HMK 107. madde uyarınca fazlaya dair her türlü alacak, talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulüne, şimdilik 1.000,00 TL değer kaybı zararının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, 1.000,00 TL araç mahrumiyet tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan faizi ile birlikte davalı ... ve ... Tic. Ltd. Şti.’nden tahsiline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... Tic. Ltd. Şti. ve ...’nin vekili ... tarafından hazırlanan 29.05.2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın mesnetsiz taleplerinden müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığı, müvekkiline %100 kusur atfedilen kaza tespit tutanağını kabul etmedikleri, davacı tarafça haksız ve hukuka aykırı olarak tek taraflı hazırlatıldığı, müvekkiline kusur atfedilmesinin kabul edilemeyeceği, tutanağın somut ve denetime elverişli olmadığı, müvekkilinin trafik kurallarına uygun olarak idare ederken aracının hızını aniden azaltması sonucu kaçınılmaz hale geldiği, tutanağın davacının tek yanlı beyanlarıyla hazırlandığı, davacının hızı, diğer çevresel faktörlerin değerlendirilmediği, davacının tazmini gereken gerçek bir zararı olmadığı, davanın kazanın üzerinden 8 ay geçtikten sonra ikame edildiği, zarara dair hiçbir bilgi, belge sunmadığı, tamir için kaç gün serviste kaldığının bilinmediği, araç kiralayıp kiralamadığının, araç kazalı olmasaydı yapacağı zorunlu masraflara dair bilgilere yer verilmediği, olmayan zararı için varsayıma dayalı olarak haksız talepte bulunduğu, e-faturada 213.405,95 TL tamir masrafının son derece fahiş olduğu, kabul edilemeyeceği, aracın kabul süresinin 06.09.2023, tahmini teslim tarihinin 20.09.2023 olarak belirtildiği, hasar durumuna göre 14 günlük sürenin oldukça fazla olduğu, makul tamir süresi baz alınarak hesaplanması gerektiği, davacının zararı bilebilecek belirleyebilecek durumda olduğu, HMK 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası açamayacağı, haksız davanın müvekkilleri yönünden reddi gerektiği diğer hususlarla birlikte belirtilerek davacının haksız davasının müvekkilleri yönünden reddine, tüm yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.Davalı .... Sigorta A.Ş.’nin vekili ... tarafından hazırlanan 21.05.2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; 05.09.2023 tarihli trafik kazasına karışan ... plakalı aracın 08.11.2022-08.11.2023 tarihleri arasında kasko poliçesi ile müvekkili şirkete sigorta ettirildiği, hasarla ilgili olarak yapılan başvuru neticesinde ... numaralı hasar dosyası açıldığı, aracın yetkili servise çekilerek ekspertiz incelemesi yapıldığı, tamir edilerek servise 20.10.2023 tarihinde 213.495,95 TL ödeme yapıldığı, talep edilen değer kaybı bedelinin kasko poliçesi teminatı haricinde olduğu, poliçe teminatı içerisinde yer almadığı, trafik poliçesi teminatı içerisinde kaldığı, araçta meydana gelen değer kaybı ve aracı kullanamamaktan doğan zararın kasko poliçesi teminatı kapsamında bulunmadığı, ... Genel Şartları 1. maddesine, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ilamına atıf yapıldığı, talepten gerek kasko sigortası genel şartları, gerekse Yargıtay kararları gereği müvekkili şirketin sorumlu olmadığı, ... sigortasının genel olarak kasko poliçesi ile birlikte, isteğe bağlı ek bir teminat olarak sunulan sigorta çeşidi olduğu, araç sahibinin 3. kişilere vereceği maddi ya da bedensel zararların zorunlu trafik sigortasını aşan kısmını karşılamak amacıyla sunulduğu, olası bir kaza durumunda sigortalının değil zarar gören karşı aracın yahut 3. kişinin hasarını gidermekle yükümlü olduğu, davacının talebinin teminat dışı olduğu, KTK 92ç maddesine, .... BAM 9. Hukuk Dairesi kararına, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ilamına atıf yapıldığı, dolaylı zararların trafik sigortası teminatı dışında yer aldığı, kar kaybı, kazanç kaybı, efor kaybı gibi araçtan yoksun kalma nedeniyle uğranılan dolaylı zararların ... poliçesi ile güvence altına alınmadığı, müvekkili şirketin bu zararlardan sorumlu olmadığı, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi talebinin reddi gerektiği, Kasko Sigortası Genel Şartları ve İstanbul BAM 9. Hukuk Dairesi kararına atıf yapıldığı, tazminat ödeme borcunun her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olduğu, aracın hususi kullanım olması sebebiyle yasal faize hükmedilmesi gerektiği, davacının başvurusunun usul ve yasaya uygun olarak değerlendirilerek değer kaybı tazminat talebi kasko poliçesi teminatında olmadığından reddedildiği, her halde hükmedilecek faizin dava tarihinden işleyecek yasal faiz olması gerektiği diğer hususlarla birlikte belirtilerek davanın reddine, diğer beyanlarının dikkate alınmamasına, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.DAVA DEĞER ARTIRIM
: Bilirkişi raporları doğrultusunda, müvekkil Şirket'e ait araçta meydana gelen 180.000,00 TL değer kaybı zararının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, müvekkil Şirket'e ait "..." plakalı aracın işbu davaya konu maddi hasarlı trafik kazası sonucu kullanılamamasından kaynaklanan 23.800,00 TL araç mahrumiyet tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalı ... ve davalı ... Ticaret Limited Şirketinden tahsiline karar verilmesinin talep etmiştir.DELİLLER VE GEREKÇE
:Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, sigorta şirketine ve Tramer'e yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alındığı anlaşılmıştır.Dosyanın rapor alınmak üzere sigorta, mali müşavir ve makine mühendisi bilirkişi heyetine tevdi edildiği ve düzenlenen █████/2025 tarihli raporda özetle; ... plaka numaralı hususi otomobilin sürücüsü ...’nin %100 (yüzde yüz) oranında tamamen asli kusurlu olduğu, ... plaka numaralı hususi otomobilin sürücüsü ...’a atfı kabil kusur bulunmadığı, Hadisenin meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında ve artmasında kusurlu başkaca kişi, kurum, kuruluş ve etkili faktör bulunmadığı, Kaza tarihinde davacı ... Ltd. Şti.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin üzerinde meydana gelen değer kaybı zararının gerçek zarar ilkesi ve Yargıtay’ın müstakar içtihatlarına göre 180.000,00 TL mertebesinde olduğu, Kaza tarihinde davacı .... Ltd. Şti.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin onarımı için yeterli olan 14 gün boyunca mahrumiyeti nedeniyle eşdeğer başka bir araç kiralanması durumunda uğranacak zararın olay döneminde günlük 1.700,00 TL’den toplam KDV hariç 23.800,00 TL-KDV dahil 28.560,00 TL mertebesinde olduğu, Davalı Venoria şirketi ve davalı araç sürücüsü ... nin davacının 180.000,00 TL değer kaybı zararı ve KDV hariç 23.800,00 TL-KDV dahil 28.560,00 TL araç mahrumiyeti zararından kaza tarihi olan 05.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile sorumlu olacağı, davalı ... Sigorta A.Ş. nin zarar sorumluluğunun bulunmayacağı, tespit, hesap, sonuç, görüş ve kanaatine varılmıştır.Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;Davanın; kaza nedeniyle davacının araç değer kaybı ve araç mahrumiyetinden kaynaklı tazminat talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.6098 sayılı Borçlar Kanunu 49. Maddesi; Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür hükmünü amirdir.Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Düzenlemesi mevcuttur. Haksız fiil sorumluluğunun ortaya çıkabilmesi için gerekli olan ikinci koşul, zarara sebebiyet veren hukuka aykırı fiilin, fail tarafından kusurlu olarak yapılmış olmasıdır. Kusur, hukuk düzeninin kurallarının bilerek ve isteyerek yada ihmal sebebiyle ihlal edilmesi gerekecektir.Kusurun kanunlarımızda tanımı yapılmamıştır. Uygulama ve öğretide kabul görmüş tanıma göre; kusur, hukuk düzenince kınanabilen davranıştır. Kınamanın nedeni, başka türlü davranma olanağı varken ve zorunlu iken, bu şekilde davranılmayarak, bu tarzdan sapılmış olmasıdır. Kısacası; kusur, genel tanımıyla, hukuk düzeni tarafından bir davranış tarzının kınanması olup; bu kınama, o davranışın belirli koşullar altında bireylerden beklenen ortalama hareket tarzından sapmış olmasından kaynaklanır.Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; hukuka aykırı fiil, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir fiil bulunmalı, bu fiil bir zararın doğması neden olmalı, zarara neden olan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi fiilden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişilerin maddi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararın haksız fiili ile gerçekleştiğinin diğer söylemle zarar ile haksız fiil arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.Yine 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.O halde zarar verenin, zarar görenin durumunun haksız fiilden önceki duruma getirilmesi ve maddi kaybının tam olarak giderilmesi esastır. Yapmış olduğu haksız fiille zarar veren işletenin verdiği zararı eksiksiz olarak gidermesi gerektiğinden, gereği yapılması zorunlu olan sigorta poliçesi ile işletenin sorumluluğunu üstlenen sigortacının da meydana gelen zarardan, dava dışı davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olması nazara alınarak tamamından sorumlu olacağı açıktır.Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden 05.09.2023-Salı günü saat 15:30 sıralarında Suriye uyruklu davalı sürücü ... (1987) sevk ve idaresindeki, davalı ... Tic. Ltd. Şti. adına tescilli, ... Sigorta A.Ş. tarafından 25.08.2023-25.08.2024tarihleri arasında geçerli olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami 120.000,00 TL limitli ... numaralı .... (Trafik) sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış, ... plaka numaralı, ... marka,... tipinde, 2014 model, beyaz renkli hususi otomobil ile ... ili, ... ilçesi, ... mahallesinde bariyer ile bölünmüş, 3 şeritli ... Caddesi yolunun sol şeridini takiben ... istikametinden ... istikametine düz seyir halinde iken olay mahalli olan ... karşısına geldiğinde ön kesimleri ile önünde aynı istikamette düz seyir halinde olan sürücü ...’un sevk ve idaresindeki, davacı... Tic. Ltd. Şti. adına tescilli, davalı .... Sigorta A.Ş.’ye hem 29.10.2022-29.10.2023 vadeli ... numaralı ... (Trafik) hem de maddi zararlarda azami 1.000.000,00 TL .... klozlu 08.11.2022-08.11.2023 vadeli .... numaralı ... kasko poliçesi ile sigortalı, ... plaka numaralı, ... marka, ...tipinde, 2022 model, metalik siyah renkli hususi otomobilin arka kesimlerine çarpması, akabinde çarpışmanın şiddeti ile yolun sağına doğru savrulan ... plakalı otomobilin ön sağ kesimleri ile yol kenarında bulunan ve yan yolu ayırdan beton bariyere çarpması sonucu toplam iki motorlu taşıtın karıştığı trafik kazası meydana gelmiş, kazanın taşıtlarda maddi hasar ilesonuçlandığı anlaşılmıştır.Dosyamızdan alınan dosya kapsamına uygun denetime açık ve hükme elverişli bilirkişi raporu ile; ... plaka numaralı hususi otomobilin sürücüsü ...’nin % 100 (yüzde yüz) oranında tamamen asli kusurlu olduğu, ... plaka numaralı hususi otomobilin sürücüsü ...’a atfı kabil kusur bulunmadığı, kazanın meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında ve artmasında kusurlu başkaca kişi, kurum, kuruluş ve etkili faktör bulunmadığı, Kaza tarihinde davacı ... Şti.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin üzerinde meydana gelen değer kaybı zararının gerçek zarar ilkesi ve Yargıtay’ın müstakar içtihatlarına göre 180.000,00 TL mertebesinde olduğu, Kaza tarihinde davacı ... Şti.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin onarımı için yeterli olan 14 gün boyunca mahrumiyeti nedeniyle eşdeğer başka bir araç kiralanması durumunda uğranacak zararın olay döneminde günlük 1.700,00 TL’den toplam KDV hariç 23.800,00 TL mertebesinde olduğu tespit edildiğinden bu talepler yönünden davanın kabulüne, 180.000,00 TL değer kaybı alacağı ile 23.800,00 TL araç mahrumiyet alacağı olmak üzere toplam 203.800,00 TL'nin davalılar ... ile ... tic. Ltd . Şti 'nden, kaza tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,Davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden ise, davalı sigorta şirketi tarafından davacının aracının kasko sigorta poliçesi ile güvenceye alındığı, poliçe kapsamında iş bu aracın kullanımı sırasında 3. Şahıslara verilen ve ... hadlerini aşan zararları kapsamak üzere ... teminatı verildiği, davalı ... Sigortanın iş bu poliçe kapsamında verilen... teminatı ile sigortalı aracın 3. Şahıslara verdiği zararları sigorta güvencesine aldığı, iş bu teminat kapsamında davacının kendi uğradığı zararların teminat kapsamı dışında olduğu, dolayısı ile davalının poliçe kapsamında sorumluluğu bulunmadığı anlaşıldığından davalı sigorta şirketi yönünden açılan davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;Davanın KABULÜNE,1-180.000,00 TL değer kaybı alacağı ile 23.800,00 TL araç mahrumiyet alacağı olmak üzere toplam 203.800,00 TL'nin davalılar ... ile ... tic. Ltd . Şti 'nden kaza tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,2-... Sigorta A.Ş yönünden davanın REDDİNE,3-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 13.921,58-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 3.873,84-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 10.047,74-TL harcın davalılar ... ile ... Ticaret Limited Şirketi'nden müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ile ... Ticaret Limited Şirketi'nden müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,5-Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı .... Sigorta Anonim Şirketi'ne verilmesine,6-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 427,60-TL Peşin/nisbi Harcı, 3.446,24-TL Islah Harcı, 15.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 701,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 20.002,94 TL'nin davalılar ... ile ... Ticaret Limited Şirketi'nden müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,7-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılar ... ile ... Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak müştereken müteselsilen alınarak hazine adına gelir kaydına,8-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,Dair, davacı vekili ile davalılar ... ile ... tic. Ltd . Şti vekilinin yüzüne, ... vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı.█████/2026Katip¸e-imzalıdırHakim¸e-imzalıdır