yatırabileceğini şubede dekont sitelerikitelli dekontları evraktan hamil tevzi transferi kıymetli

Anahtar kelimeler: Yatırabileceğini Şubede Dekont Sitelerikitelli Dekontları Evraktan Hamil Tevzi Transferi Kıymetli

T.C.

İSTANBUL

14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2021

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı Vekilinin Mahkememize Tevzi Edilen Dava Dilekçesinde Özetle; Müvekkili ...'nın yetkili hamil sıfatı ile 2 adet çeki tahsil için, ...Bankası Siteler/İkitelli şubesine başvurarak, çek asıllarını ibraz ettiği; Çeki teslim sırasında, banka yetkilisinin şubede yeterli nakit bedelin mevcut olmadığı, müvekkilinin kayıtlı banka hesabına ilgili tutarı yatırabileceğini belirtmesi üzerine, güvenli olan bu yöntemi tercih ettiğini; bunu üzerine banka yetkilisinin işlemlerin devamı adına müvekkiline para transferi yapılabilmesi için dekont imzalaması gerektiğinin belirtildiğini ve bu kapsamda müvekkilinin dekontları imzaladığını; müvekkilinin hesaplarını kontrol ettiğinde, ilgili çek tutarlarının hesabında olmadığını bankacıya belirtmesi üzerine, banka yetkilisinin para transferini çekin keşidecisi olan...Merkezleri ve İletişim A.Ş. ortakları hesabına gönderiminin yapıldığını beyan ettiklerini; müvekkilinin hangi gerekçe ile çekin bedelinin, çekin keşidecisinin hesabına gönderiminin yapıldığını anlayamadığını, banka yetkilileri tarafından da yeterli bir açıklamanın yapılmadığını, hatanın telafi edileceğinin belirtildiğini, fakat banka tarafından sadece oyalandıklarını, herhangi bir telafi işleminin yapılmadığını; müvekkili tarafından önce BDDK'ya başvuru yapıldığını ancak herhangi bir sonuç alınmadığını, ardından Küçükçekmece ...Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası üzerinden delil tespiti için başvuruda bulunduğunu, banka tarafından ısrarla ilgili hesap dökümlerinin dosyaya sunulmadığını ve başvurunun sonuçsuz kaldığını; sonradan dekont suretleri sunularak müvekkiline elden ödeme yapıldığını belirtmekle yetinildiğini; Müvekkiline imzalatılan dekontlar ile para şubede elden ödenmiş gibi gösterilmiş olduğunu, 978.220 TL'nin şubede aynı gün bulunmasının mümkün olmasının uygulamada mümkün olmadığını; şube hesap incelemelerinin yapılmasını; Sonuç olarak; 2 adet çekin ibraz tarihlerinde, banka şubesi hesap hareket işlemlerinin davalıdan istenilmesi, mümkün olmaması halinde bilirkişi vasıtasıyla kayıtlara ulaşılmasını; ... İletişim Hizmetleri A.Ş. yetkilileri... ve ...'ın banka hesaplarına yapılan ödemelerin davalıdan istenilmesini, mümkün olmaması halinde bilirkişi vasıtasıyla ulaşılmasını; işlemden bir gün önce ve işlemden sonraki günlere ait şube para hareketlerinin davalıdan istenmesi, mümkün olmaması halinde bilirkişi vasıtasıyla talep edilmesini; yasal süresi içinde ibraz edilen çeklere karşın, bedeli davalı tarafça müvekkiline ödenmeyen çeklerin karşılığının sonradan artırılmak üzere 1000 TL'nin █████/2018 vade ve ibraz tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ile tahsilini ve yargılama gider ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir. Dilekçe ekinde, 2 adet çek görseli ve ödeme dekontları; █████/2019 tarihli BDDK 'ya başvuru dilekçesi örneği mevcuttur; Yine dosya ekinde, tarihsiz, Küçükçekmece ...Hukuk Mahkemesi Hakimliğine yazılı ...Esas sayısı elle yazılmış bir dilekçe örneği mevuttur; İlaveten,█████/2021 tarihli ...dosya nolu arabuluculuk tutanağı mevcuttur.

Davalı Vekilinin Mahkememize Sunmuş Olduğu Cevap Dilekçesinde Özetle; Söz konusu iki çekin zamanında bankaya ibraz edildiği, çek hamili tarafından tahsillerinin talep edildiğinde, taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmadığı; Davacının talep hakkının zaman aşımına uğradığı; çekte zaman aşımının 3 yıl olduğu; davacının keşideci hakkında herhangi bir tazmin talebi için işlemi olmadığını; zamanaşımı sebebiyle davanın reddinin gerektiği; bankanın çek borçlusu olmadığı, muhatap banka sıfatında olduğu, bu sebeple husumet yöneltilmesinin doğru olmadığını, haksız ve hukuksuz şekilde husumetin bankaya yöneltildiğini, çek bedelinin ancak ve sadece talep edileceği tarafın çeklerin keşidecisi olabileceği, bu kapsamda keşideci hakkında hukuki bir talebin olmadığı, keşideci... Çağrı Merkezi ve İletişim Hizmetleri A.Ş.'ne ihbarı taleplerinin olduğunu; müvekkili bankanın çekleri, mevzuat hükümlerine uygun şekilde ödeme yaptığını; dekontlarda ve çekin arka yüzünde davacının, çekin bedellerinin tahsil olduğuna dair imzasının olduğunu, bu sebeplerle ...Çağrı Merkezi ve İletişim Hizmetleri A.Ş.'ne ihbarına, zamanaşımı itirazları, husumet itirazı, haksız ve hukuksuz dava olması sebebiyle, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılması ve tarafları lehine vekalet ücreti hükmedilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir. Dilekçe ekinde çeklerin ön ve arka yüzlerinin görüntüleri; Davacı tarafından imzalı ödeme dekontları mevcuttur.

Mahkememizden verilen █████/2024 tarih ve ████████ Esas ████████ Karar sayılı kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesinin 03.06.2025 tarih ve ████████ Esas ████████ Karar Karar sayılı ilamıyla kaldırılmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nin 03.06.2025 tarih ve ████████ Esas ████████ Karar sayılı kararının kaldırma gerekçesinde; '' 492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre: Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispî esas üzerinden, işlemin nev'i ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30'uncu madde hükmü uygulanır (16/4. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.). Harçlar Kanunu 28. maddeye göre (1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilam harcının 1/4'ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK 120/1. maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır.

Davacının usulüne uygun şekilde harcını ödeyerek harçlandırdığı ıslah veya bir talep artırımı bulunmamaktadır. Bu halde usulüne uygun ıslah yapılmadığından, davada talep edilen çek bedelinin kısmi alacak niteliğinde açılan 1.000 TL'si yönünden inceleme yapılarak karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme sonucu, harcı ödenerek dava açılan 1.000 TL yönünden de harç ödenmediği gerekçesiyle davanın işlemden kaldırılarak açılmamış sayılmasına karar verilmesi hatalı olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir (Benzer nitelikte Yargıtay 15 HD 17.12.2020, █████████-3253 E.K.sayılı kararı).

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.5 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, esasa dair istinaf nedenleri incelenmeksizin, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına ve davanın yukarıdaki açıklamalar ışığında yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine'' şeklinde karar verilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı bankanın muhatabı olduğu dava dışı şirketçe keşide edilen iki adet çek bedelinin davacı yerine çekin keşidecisi hesabına ödenmesi nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Davacı tarafından davalı banka aleyhine, bankaya ibraz edilen iki adet çek bedelinin kendisine ödenmediği ve çek bedellerinin keşideci veya temsilcilerinin hesabına ödendiği iddiasıyla kısmi dava şeklinde tazminat talepli dava açılmıştır.

Davacı vekili, keşidecisi dava dışı...AŞ. olan, davalı bankanın Siteler İkitelli şubesinin muhatabı olduğu ve ... Prodüksiyon Reklam Sanayi Ticaret Ltd. Şti emrine keşide edilen 26.06.2018 keşide tarihli, 516.000 TL bedelli, ...nolu çek ile 29.06.2018 keşide tarihli, 462.220 TL bedelli, 8006125 nolu çeklerin tahsil için bankaya ibraz edildiğini, banka yetkililerinin şubede yeterli para bulunmadığını ifade ederek paranın hesabına yatırılacağını ifade ettiklerini, müvekkilinin de bu durumu güvenlik açısından uygun görerek kabul ettiğini, yapılacak işleme ilişkin dekont imzalatıldığını, ancak daha sonra çek bedelinin davacı yerine keşideci şirketin yetkililerinin hesabına gönderildiğini, bankaya yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını ileri sürerek şimdilik 1.000 TL tazminat talep etmiştir.

Davalı ise, davacıya çek bedellerinin ödendiğini ve buna ilişkin imzaların alındığını, ödemeye ilişkin çek yaprağının arkası ile dekontların imzalandığını, ödemenin de keşideci hesabına borç kayıt edildiğini savunmaktadır.

Buna göre bu uyuşmazlık her iki çek bedelinin davacıya usulüne uygun şekilde ödenip ödenmediği, ödenmemişse bundan kaynaklı bir zarar bulunup bulunmadığı, bulunuyorsa zararın tazmini istemine ilişkindir.

Somut olayda; davacının, davalı bankanın Siteler/İkitelli Şubesine ait 516.000,00 TL'lik ve 462.220,00 TL'lik dava dışı...A.Ş. keşideli iki adet çekin son hamili olduğu, söz konusu çeklerin ibraz süresi içinde ödenmek üzere dava dışı keşidecinin hesabının bulunduğu davalı banka şubesine ibraz edildiği, dava konusu 26.06.2018 tarihli ilk işlemde davacı adına ödeme fişi düzenlendiği, bilirkişi kök raporunda tespit edildiği üzere işlem saatinde şube kasasında 516.000,00 TL tutarında paranın olduğunun da anlaşıldığı, karşılığı olan çekin ödeme işlemine tabi tutulduğu ve davalı banka şubesince ödeme fişi düzenlendiği, davacının bu fişi imzaladığı dolayısıyla söz konusu tutarı kabul ve tahsil ettiğini doğruladığı, bu işlemden yaklaşık 5 dakika sonra çekle aynı tutarda 516.000,00 TL'nin yine aynı şubenin müşterisi olan dava dışı ...'ın mevduat hesabına tahsilat fişi kesildiği, bu fişte de şube müşterisi ...'ın imzasının bulunduğu,

İkinci işlemin ise aradan 3 gün geçtikten sonra 29.06.2018 tarihinde gerçekleştiği, davacının yeniden davalı bankanın şubesine 462.220,00 TL'lik aynı ciro ve aynı keşideciye ait çeki ibraz ettiği, bilirkişi kök raporuna göre davalı Banka şube kasasında ibraz saatinde yaklaşık 3,4 milyona yakın para bulunduğu, davacı adına 462.195,00 TL'lik çek hakkında masraf kesintisi yapılarak ödeme fişi düzenlendiği, davacının yine bu fişi imzaladığı, 2 dakika sonra aynı tutarın yani 462.195,00 TL'nin dava dışı ...'ın şube nezdindeki mevduat hesabına yatırıldığı, bu tahsil fişi üzerinde de dava dışı ...'ın şubedeki örneğine uygun olarak imzası bulunduğu,

Davacı tarafça, dava dilekçesinde gişe yetkili personelin şubede çek bedeli kadar para olmadığını, davacının kayıtlı banka hesabına daha sonra çek bedelinin havale edilmesini kabul ettiğini beyan etmiş ise de hayatın olağan akışında çek ibrazı sonrasında bedelinin banka hesabına yatırıldığına dair dekontun davacıya teslim edilmesi gerektiği, davacının yüklü miktardaki çek tahsiline karşı dekont veya makbuz bulunmadan çek bedellerinin banka hesabına ödeneceği inancıyla hareket etmesinin hayatın olağan akışına uygun bulunmadığı, işlem sırasında davalı bankada çek bedelini karşılayan tutarda nakit paranın bulunduğu, yine yapılan çek ödemeleri ile para tahsil fişi arasında kısa bir zaman olduğu, ödeme ve tahsil fişinin aynı tutarı kapsadığı, şubeye ait kamera kayıtlarının olay tarihinden sonra geçen sürede saklanmadığı nedenle dosya içerisine alınamadığı ve bu konuda görgüye dayalı tam bir tespit yapılamamış ise de bilirkişilerce hazırlanan kök ve ek raporda söz konusu çek ödeme işlemi sırasında dava dışı ...'ın düzenlenen tahsil fişinde imzasının yer alması nedeniyle davacı yanında olduğuna dair görüş bildirildiği,

Neticede davacının parayı tahsil ettiği ve aynı anda çek bedelinin aktarılması için onay verdiği, gişe yetkili personel tarafından bu tutarın dava dışı ...'ın şubedeki hesabına yatırdığı, aksinin davacı tarafça ispatlanamadığı, her ne kadar davacı dava dilekçesinde yemin deliline dayanmış ise de mahkememizce iddianın ileri sürülüş mahiyeti ile suç isnadına/soruşturmasına konu edilebilecek hususlarda yemin deliline dayanılamayacağı dikkate alınarak yemin teklifi talebinin reddine karar verildiği, bu nedenle yemin hakkının kullandırılmadığı anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine dair karar verilmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi Yukarıda Ayrıntılı Açıklandığı Üzere;

1-İspatlanamayan davanın REDDİNE

2-Alınması gereken 732,00-TL harcın, peşin alınan 59,30-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 672,70-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,

5-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00 -TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,

6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,

Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar alenen okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip Hakim

¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır