Anahtar kelimeler: İsm Bam Cismani Nakliyat Oto Esaskarar Taşımacılık Servis Başkan Yazim
T.C. BURSA BAM 13. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:...
T.C.BURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A13. HUKUK DAİRESİ K A R A RDOSYA NO
: ...KARAR NO
: ...BAŞKAN
: ... ...ÜYE
: ...ÜYE
: ...KATİP
:...İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: ... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ...KARAR NO
: ...KARAR TARİHİ
: █████/2022İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ
: █████/2022 Davalı İsm... ... ... Şti.█████/2022 Davacılar vekiliDAVACILAR
: 1-A...VEKİLİ
: Av. ...DAVALILAR
: 1 -G...VEKİLİ
: Av. ...3 -...DAVANIN KONUSU
: Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan)B.A.M. KARAR TARİHİ
: █████/2024KARAR YAZIM TARİHİ
: █████/2024Davacılar tarafından, davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahal mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde davalı ... ... Servis Taşımacılık Oto Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. vekili ile davacılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde, davacıların çift yönlü seyir halinde olan eski ... yolunda otomobil ile normal seyir halinde iken solundan geçen otobüsün arkasından önlerine aniden çıkan otobüs ile çarpışması neticesinde otomobilin yön değiştirerek kaldırıma savrulduğunu, kullanılamaz derecede hasara uğradığını, çarpışma neticesinde otomobilin içinde bulunan davacıların da ağır yaralı olarak ambulans ile hastaneye kaldırıldığını, tüm kusurun davalı sürücüde ve otobüs işleteninde olduğunu, ... ... başından ve boyundan yaralandığını, boyundaki kesilme nedeniyle ameliyat olduğunu ve tedavilerinin devam ettiğini, ... ... kaza neticesinde dalağını yitirdiğini, organ kaybı oluştuğunu, ayrıca köprücük kemiği, el bileği, kaburga kemiklerinin kırıldığını, omuriliğinde zedelenme meydana geldiğini, kişisel bakımını yapamadığını, kaza öncesi ... ... sigortalı olarak işyerinde yemek servisinde garson elemanı olarak çalışmakta iken kaza neticesinde çalışamaz ve günlük işlerini dahi yapamaz duruma geldiğini, ... ... ... ise kaza haberini telefonla öğrenerek şok yaşadığını, anne ve babanın bakım ve gözetimi için işini biraktığnı, evin yemek temizlik ve tüm işleri ile ilgilenir duruma geldiğini, davalı Sigorta şirketinden sigorta poliçesi limiti dahilinde; davacı ... 'un geçici ve sürekli iş göremezlik zararının iadeli taahhütlü posta ile talep edildiğini, talebin davalı sigorta şirketine 04.01.0217 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen davalı Sigorta Şirketinin bu güne kadar herhangi bir ödeme de bulunmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kalınak üzere; şimdilik 1.000,00TL maddi Tazminatın işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden, ... Sigorta Şirketi yönünden temerrüt tarihinden işletilecek faizi ile yargılama gideri ve avukatlık ücretiyle birlikte, ortaklaşa ve zincirleme tahsiline; ağır bedensel zarar gören davacı ... ... için manevi tazminat 185.000,00TL, eşinin ağır bedensel zararı ve kendisinin de yaralanması neticesinde oluşan zarar nedeniyle davacı ... ... ... için manevi tazıninat 30 000,00TL., annesinin ağır bedensel zararı, babasının ve kendisinin de yaralanması ile oluşan zarar nedeniyle davacı ... için manevi tazminat 20.000,00TL, annesinin ağır bedensel zararı, babasının ve kardeşinin yaralanması nedeniyle davacı ... için manevi tazminat 15.000,00 TL. olmak üzere toplam 250.000,00TL. manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretleri ile birlikte ortaklaşa ve zincirleme aracın işleteni ile sürücüsünden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davacılar vekili ıslah ve maddi tazminat artırım dilekçeleri ile; davacı ... ... yönünden maddi tazminat miktarını ıslah ettiklerini belirterek davacı ... yönünden 1.000,00TL maddi tazminat taleplerini 170.067,25TL artırmış, ardından sunulan dava değeri artırım dilekçesi ile de maddi tazminat miktarını toplam 345,149,26-TL maddi tazminat miktarını kaza tarihinden itibaren işlemiş yasal faizi ile birlikte talep etmiştir.Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesi ile; davaya konu kazaya karışan ... plaka sayılı araç müvekkil ... Sigorta A.Ş. nezdinde 0001-0210-12820907 nolu Trafik Sigorta Poliçesi ile 14.09.2015 - 14.09.2016 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, davalı şirketin Zorunlu Karayolu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi gereğince dava konusu zararlara ilişkin olarak sorumluluğu poliçe limiti (Sakatlanma ve Ölüm Kişi Başına 290.000,00 TL) ile sınırlı olup sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde olduğunu, yasaya aykırı bulunan davanın reddini savunmuştur.Davalı... Servis Taş. Oto Nak. San. Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesi ile; davalı şirkete ait aracın şirketin haberi olmaksızın alınmış olduğunun, bu nedenle oluştuğu iddia edilen zarar-ziyandan davalı şirketin sorumlu olmadığını, davalı şirkete ait ... plaka sayılı otobüsün koltuk arkasında bulunan televizyonların arızalanması nedeniyle tamirciye bırakıldığını, araç tamircide iken diğer davalı ... tarafından habersizce alınmış olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece, Davanın kısmen kabulü kısmen reddine, davacılardan... için 8.347,15 TL geçici iş göremezlik tazminatı ile 162.720,10 TL sürekli iş göremezlik tazminatından ibaret toplam 171.067,25 TL maddi tazminatın davalılar ... Taşımacılık Oto Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den kaza tarihi olan █████/2016 tarihinden, davalı sigorta şirketinden █████/2017 temerrüt tarihinden (Sigorta Teminat Limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, Manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile, davacı ... için 60.000,00 TL, davacı ... için 20.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL, Davacı ... için 5.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den kaza tarihi olan █████/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle müteselsilen alınarak adı geçen davacılara ödenmesine karar verilmiştir.Davacılar vekili istinaf kanun yolu başvuru dilekçesi ile; yerel mahkeme kararında hükme esas alınan hesap raporunun tarihinin belirtilmediğini, hesap raporunun karar tarihinden bir buçuk yıl öncesinde alındığını, aradan geçen dönemde asgari ücret dönemlerinin ve zarar miktarının da değiştiğini, 27.12.2021 tarihli hesap raporunun hüküm tarihine en yakın rapor olduğunu, yeni tarihli rapor dururken eski tarihli raporun hükme esas esas alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenle hesaba itiraz edip yeni döneme ilişkin ek rapor alınması taleplerinin mahkemece reddedildiğini, belirsiz alacak davasının getirdiği en önemli etkin koruma, usul ekonomisi ve hak arama özgürlüğüne hizmet etmesi yanında, davacının yüksek yargılama giderlerine katlanma ve dava konusu hakkın zamanaşımına uğrama riskini azaltması olduğunu, ayrıca belirlenen karşı vekalet ücretinin de hukuka aykırılık teşkil ettiğini, mahkeme gerekçesinde belirtilen değerlendirmesinin kanun metninde olmadığını, yine mahkemenin gerekçesinde belirtilen Yargıtay kararının, mahkeme kararının hukuka aykırılığını gösterdiğini, manevi tazminat yönünden verilen kararın da dava konusu somut olaydaki; tarafların kusuruna, olayın oluş şekline, tarafların ekonomik durumu, dikkate alınmadan, verilmiş bir karar olduğunu, dava açılırken karşı vekalet ücretinin az olması amaçlandığı için tazminat taleplerinin minimum seviyede tutulduğunu belirterek manevi tazminat miktarının da çok az olduğunu belirterek ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.Daval... Servis Taşımacılık Oto Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. vekili istinaf kanun yolu başvuru dilekçesi ile; İlk derece mahkemesince hüküm kurmaya elverişli kusur raporu alınmadan karar verildiğini, yargılama sırasında hüküm kurmaya elverişli bir kusur raporunun alınmadığını, mahkemenin gerekçeli kararında hatalı olarak tanzim edilen kaza tespit tutanağı ve bu tutanak doğrultusunda düzenlenen ... ... 2. ATM'nin ... E. Sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporuna dayanıldığını, ancak gerek kaza tespit tutanağı gereke bilirkişi raporu kazanın oluş tarzına ve olay mahalline uygun olmadığını, Bilirkişi heyetinin KTK m.57/c maddesini hatalı değerlendirdiğini, davacı tarafa ait aracın davalı şirketin aracına göre soldaki araç olmadığını, Kaza tespit tutanağı ve raporda ayrıca davacı araç sürücüsünün kavşağa yaklaşırken hızını azaltmaması nedeniyle kusurlu olduğunun tespit edilmediğini, davalı şirkete ait aracın ... ... tarafından çalındığını ve davaya konu kazanın meydana geldiğini, davalı şirketin haberi olmadan aracın alındığının tanık beyanları ile ispatlandığını, mahkemece fahiş miktarda manevi tazminata hükmedildiğini belirterek ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE
:Dava , haksız fiil sebebiyle maddi ve manevi tazminat talebine yöneliktir.█████/2016 Tarihinde davacılardan ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araç ile davalı ... sevk ve idaresinde olan, davalı ... Servis Taşımacılık Ltd Şti adına kayıtlı, davalı ... nz Sigorta AŞ tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalanan ... plakalı aracın karıştığı kaza neticesinde davacılardan ... yaralandığı uyuşmazlık konusu değildir.... 24 Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2... K sayılı ilamıyla davalılardan (sanık) ... hakkında, taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına neden olma suçundan 5237 sayılı TCK 89/4 ve 62 maddesi gereği ceza tayin edildiği, hükmün istinaf denetiminden geçerek kesinleştiği, hükme esas alınan █████/2017 tarihli bilirkişi raporunda ve soruşturma aşamasında alınan █████/2016 tarihli bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün tam kusurlu olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.6098 Sayılı TBK 74 maddesi gereği hakim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, Ceza Hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hakimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Hukuk hakimi ancak Ceza Mahkemesinde tespit edilen maddi vakıa ile bağlı olup, zarar verenin kusurunun bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken ceza hakiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı hukuk hakimini bağlamaz. Hukuk hakiminin bu bağımsızlığı sınırsız olmayıp maddi olayı ve yasak eylemlerin varlığını saptayan Ceza Mahkemesi kararının, taraflar yönünden kesin delil niteliği taşır (Yargıtay HGK 2013/4-1008 E- ████████ K sayılı ilam).Uyuşmazlığın çözümü bakımından kesin hüküm ve güçlü delil kavramlarının tartışılması gerekecektir:Güçlü delil kavramı, kanunda tanımlanmamış olup Yargıtay uygulaması ile kabul edilmektedir. Güçlü delil kavramının irdelenebilmesi bakımından da öncelikle kesin hüküm hususunun değerlendirilmesi gerekecektir. 6100 Sayılı HMK 303 maddesinde ifadesini bulan kesin hüküm, her iki davanın taraflarını, dava sebeplerini ve ilk davanın hüküm fıkrası ile ikinci davaya ait talep sonucunun aynı olması durumunda uygulama alanı bulacak başka bir ifade ile kesin hüküm yaptırımı ile karşı karşıya kalabilecektir.Somut olayda, dosyamız davalılarının davalı sıfatıyla yer aldığı, davacısının da aynı kazada ... plakalı araçta yolcu olarak seyahat eden dava dışı ... olduğu davalı ... ... Servis Taşımacılık Ltd Şti vekilinin delil listesinde gösterdiği, dairemiz ... K sayılı ilamıyla kesinleşen ... 2 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... K sayılı hükmün taraflar arasında kesin hüküm niteliği taşımasa da güçlü delil olarak kabul edileceği (Yargıtay HGK ███████-266 E- 2003/ 285 K sayılı ilamı) açıktır.Mahkemece kusura yönelik bilirkişi raporu alınmamış ise de, yukarıda değinildiği üzere güçlü delil niteliğindeki ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... K sayılı dosyasında alınan █████/2019 tarihli bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücü Gökhan'ın %100 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği, kusur raporunun ceza dosyasında yer alan raporlar ve kaza tespit tutanağı birlikte değerlendirildiğinde davalı sürücü Gökhan'ın 2918 sayılı KTK 47, 48 ve 57 maddeleri gereği kusurlu olduğu anlaşılmakla davalı davalı ... Servis Taşımacılık Ltd Şti vekilinin kusura yönelik istinaf sebebi yerinde değildir.2918 Sayılı KTK 85 maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, yine KTK 88 maddesinde, bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulup, birden fazla kişinin sorumlu olduğu durumlarda, bunlar arasındaki ilişki bakımından zarar, olayın bütün şartları değerlendirilerek paylaştırılacağı, özel durumlar ve özellikle araçların işletme tehlikeleri, zararın iç ilişkide başka türlü paylaştırılmasını haklı göstermedikçe, işletenler ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahipleri kusurları oranında zarara katlanacağı düzenlenmiştir.Çalınan veya gasbedilen araçlarda sorumluluğu düzenleyen 2918 sayılı KTK 107 maddesi gereği, bir motorlu aracı çalan veya gasbeden kimse işleten gibi sorumlu tutulur. Aracın çalınmış veya gasbedilmiş olduğunu bilen veya gereken özen gösterildiği takdirde öğrenebilecek durumda olan aracın sürücüsü de onunla birlikte müteselsilen sorumludur. İşleten, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerden birinin, aracın çalınmasında veya gasbedilmesinde kusurlu olmadığını ispat ederse, sorumlu tutulamaz. İşleten, sorumlu olduğu durumlarda diğer sorumlulara rücu edebilecektir.Somut olayda, davalı ... Servis Taşımacılık Ltd Şti vekilince, tamire bırakılan kazaya karışan aracın, diğer davalı Gökhan tarafından, izinsizce alıp aracın kullandığının ileri sürüldüğü, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... -... K sayılı dosyasında da bu hususun ileri sürülüp tartışıldığı, davalı şirketin, aracın muhafazası ihmal gösterdiğinin belirlendiği, davalı sürücünün, davalının rızası dışında aracı tamirciden aldığı kabul edilse dahi işletenin sorumluluktan kurtulabilmesi için, aracın izinsiz kullanılmasını önlemeye yönelik tüm gerekli dikkat ve özeni gösterdiğinin ispatlanamadığı (Yargıtay HGK ███████-398 E-████████ K sayılı ilam) anlaşılmakla davalı ... Servis Taşımacılık Ltd Şti vekilinin, tazminattan sorumlu olmadıkları yolundaki istinaf sebebi yerinde değildir.Çalışma hayatının aktif çalışma dönemi ve emeklilik dönemi olan pasif devre olarak ayrılması ve özel yasalarında çalışma süreleri ayrık olarak belirtilmemiş kişiler yönünden 60 yaşın aktif çalışma devresini, bakiye yaşam süresi varsa bu sürenin de pasif çalışma dönemini oluşturacaktır (Yargıtay 17 HD ██████████ E-█████████ K sayılı ilam). Sürekli çalışma gücü kaybı halinde ortaya çıkacak zararın hesaplanmasında, zarar görenin muhtemel yaşama süresi içerisindeki faal dönem çalışma süresinin belirlenmesi gerekmektedir. Bu bakımdan 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu 40. maddesine göre bazı kamu görevlilerinin (asker, polis, gümrük memuru v.s) yaş haddinden emekli yapılacakları düzenlenmiştir. Söz konusu düzenlemeye göre polis memurlarının 55 yaşında emekli olacakları (yaş haddi nedeniyle) ön görülmüştür. Yasanın bu maddesi uyarınca, destek hesabında faal dönem çalışma süresi zararının tespiti bakımından 55 yaşın faal çalışma dönemi, bu yaştan sonraki sürenin ise pasif dönem olarak hesap yapılması gerekmektedir.Anayasa Mahkemesi'nin █████/2020 tarih- ███████-███████ sayılı kararı ile; 2918 sayılı KTK'nun 90. maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda ön görülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir. Bu nedenle; tazminat hesabında, yeni ZMSS Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülü uygulaması anılan cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir. Tazminat hesaplamasının, TRH 2010 yaşam tablosu, progresif rant yöntemi kullanılarak, bilinmeyen devirdeki gelirlerin her yıl için %10 artırılıp, %10 iskonto edilmesi suretiyle, teknik faiz dikkate alınmaksızın hesaplanması gerekecektir. (Yargıtay 17 HD █████████ E- █████████ K sayılı ilam).Tazminat hesabı yapılırken hüküm tarihine en yakın güne kadar yürürlüğe giren asgari ücretin uygulanması gerekir. Yargılamanın her aşamasında asgari ücret artışı resen dikkate alınacaktır. Asgari ücret kamu düzenine ilişkin olduğundan davacı bilirkişi raporuna itiraz etmemiş dahi olsa tazminat hesabı, sonradan yürürlüğe giren asgari ücrete göre belirlenmelidir (Yargıtay HGK ███████-1528 E-█████████ K sayılı ilam).Somut olayda, █████/2021 tarihli aktüerya bilirkişi ikinci ek raporunda yöntemince hesaplama yapıldığı anlaşılmaktadır.6100 sayılı HMK’nın belirsiz alacak davasını düzenleyen 107/1 maddesine göre, davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkansız olduğu hallerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.HMK 107/2 maddesinde de, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda, hakim tarafından verilecek iki haftalık kesin süre içinde davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın talebini tam ve kesin olarak belirleyebileceği, aksi takdirde davanın, talep sonucunda belirtilen miktar üzerinden görülüp karara bağlanacağı düzenlenmiştir.Dava, maddi tazminat talebine yönelik olup, geçici iş görmezlik, maluliyet ve tedavi giderleri kalemleri maddi tazminatı oluşturmakla, gerçek zarar miktarı, taraflar arasında tartışmalı olmakla, HMK 266 ve devamı maddeleri ile 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu’nu 3/3 maddesi uyarınca yapılacak teknik bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacağı, başka bir ifadeyle maddi tazminatın konusunu oluşturan kalemlerin varlığının ve miktarının belirlenebilmesi, ancak yargılama sırasında delilerin toplanıp değerlendirilmesinden yani HMK 107/2 maddesinde belirtildiği gibi tahkikatten sonra mümkün olabileceğinden davacının iddia ettiği zararın dava tarihi itibariyle miktar ve değerinin tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin davacıdan beklenemeyeceği ve maddi tazminat talebinin belirsiz alacak davası olarak ileri sürülebilecektir (Yargıtay HGK ███████-1102 E- ████████ K sayılı ilam).Belirsiz alacak davası niteliği gereği istisnai bir dava türü olmakla davasını belirsiz alacak davası olarak açan kişi bunu açıkça dilekçesinde belirtmelidir (Yargıtay HGK 2021/(22)9-485 E-████████ K sayılı ilam).Belirsiz alacak davasında davacı, alacağının tam ve kesin olarak belirlenmesinden sonra HMK 107 maddesine dayalı olarak bir kez alacağını artırabilir. Ayrıca davasını HMK 176 ve devamı maddelerine göre bir kez de ıslah edebilir.Somut olayda, davacı taraf davasını HMK kapsamında belirsiz olarak açmış ve dava belirsiz alacak davası niteliğini taşımaktadır. Davacı vekili █████/2021 tarihinde davayı ıslah ederek talebini artırmış, █████/2022 tarih dilekçesiyle de talebini bir kez daha artırmıştır. Belirsiz alacak davası olarak açılan davada harcını yatırarak bedel artırma talebinde bulunulabilecek olup (Yargıtay 17 HD ██████████ E-█████████ K sayılı ilam), bedel artırım talepli dilekçenin, ikinci ıslah olarak kabul edilmesi yerinde olmayıp, davacılar vekilinin bu yoldaki istinaf sebebinin kabulü gerekmiştir.6098 Sayılı TBK 56/1 maddesi gereği, haksız fiil sebebiyle bedensel zarar halinde, zarar gören manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesini isteyebilir. 6098 sayılı TBK 56/2 maddesi gereği, haksız fiil sebebiyle ağır bedensel zarar ya da ölüm halinde, zarar gören veya ölenin yakınları da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesini isteyebilir. Manevi tazminat talep hakkının doğrudan doğruya cismani zarara uğrayan kişiye ait olduğu, yansıma yoluyla aynı eylem nedeniyle manevi üzüntü duyanların kural olarak manevi tazminat talep edemeyeceği ancak kişinin zarara uğraması sonucu anne, baba, eş, çocuk gibi çok yakınlarından birinin de olay sebebiyle ruhsal ve sinirsel sağlık bütünlüğü ağır şekilde bozulmuşsa, onların da manevi tazminat talep edebilecekleri kabul edilmelidir (Yargıtay 17 HD ██████████ E-██████████ K sayılı ilam, Yargıtay 21 HD ██████████ E -██████████ K sayılı ilam).Manevi tazminat, kişilik hakları saldırıya uğrayan tarafın manevi dengesindeki bozulmanın giderilmesi için yasanın ön gördüğü telafi şeklidir. Manevi tazminat adı altında hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek nitelikte olmalı fakat bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmediği unutulmamalıdır. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.Somut olayda, davacı ... yaralanmasının derecesi, kazada kusur durumu, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, 4721 sayılı MK 4 maddesi birlikte değerlendirildiğinde adı geçen davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat az olmuştur.6098 sayılı TBK 56/2 maddesinde bahsi geçen ''ağır bedensel zarar'' kavramının tanımı yapılmamıştır. Ancak, Adalet Komisyonu raporlarına göre, zarara uğrayan organların önemi, oluşan iş-görmezlik derecesinin oranı, uğranılan ruhsal zararın niteliği ve diğer durumlar gözetilecektir.Öğretide, kişiyi sakat bırakma, kişinin görüntüsünün değişmesi (örneğin yüzünde sabit iz kalması) gibi hallerin ağır bedensel zarar olarak kabul edilmesi gerektiği belirtilmektedir (Prof. Dr. Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, s. 429) .Cismani zarar kavramına, ruhsal bütünlüğün ihlali, sinir bozukluğu veya hastalığı gibi hallerin de girdiği, kanunda sadece maddi sağlık bütünlüğünün değil ruhsal ve sinirsel bütünlüğün de korunduğu öğretide ve Yargıtay uygulamasında kabul edilmiştir (Prof.Dr. Levent Akın, Manevi Tazminat Taleplerinde Ağır Bedensel Zarar Koşulu). Kaza sonucu yaralanıp iki kez ameliyata rağmen iyileşmeyen çocuklarının durumu sebebiyle ruhsal bütünlüğü bozulan anne ve baba lehine (Yargıtay HGK ███████-122 E-████████ K sayılı ilam), Haksız fiil neticesinde ağır yaralanan ve iktidarsız kalan kocanın eşi lehine manevi tazminata hükmedilmesi gerekeceği (Yargıtay HGK 1987/9-183 E-████████ K sayılı ilam).Somut olayda, davacı Damla Nur'un, kazada yaralanan ve malül kalan Semiha'nın kızı olduğu, olayın meydana geliş şekli, maluliyet derecesi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kusur durumları, 4721 sayılı MK 4 maddesinde düzenlenen hakkaniyet ilkesi birlikte değerlendirildiğinde, davacı ... r lehine hükmedilen manevi tazminat az olmuştur. Davacılar vekilinin bu yoldaki istinaf sebebi yerinde olup, davalı İsmail Yoldaş Servis Taşımacılık Ltd Şti vekilinin istinaf sebebinin reddi gerekmiştir.6100 Sayılı HMK 57 maddesi uyarınca davacılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı olup, HMK 58 maddesi uyarınca ihtiyari dava arkadaşlığında, davaların birbirinden bağımsız olduğu ve dava arkadaşlığında her birinin diğerinden bağımsız hareket edeceği, bu durumda mahkemece, davacılar lehine kabul edilen ve reddedilen kısım yönünden davacıların ihtiyari dava arkadaşı olmaları nedeniyle lehlerine ayrı ayrı vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken, tek vekalet ücretine hükmedilmesi isabetsiz ise de, bu hususta açık istinaf sebebi bulunmamakla yanlışlığa değinilmekle yetinilmiştir.HMK 355 maddesi gereğince istinafa başvuranın sıfatı, istinaf konusu yapılan nedenler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, davalı İsmail Yoldaş Servis Taşımacılık Oto Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun reddine, mahkemece verilen karar usul ve yasaya aykırı olup davacılar vekilinin istinaf başvurusunun bu sebeplerle esas bakımından kabulü ile bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince mahkeme kararının düzeltilerek ve kazanılmış haklar da gözetilerek yeniden hüküm kurulmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM
:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-... 1 Asliye Ticaret Mahkemesi █████/2022 tarih ve ... sayılı kararı hakkındaki;a) Davalı ... Servis Taşımacılık Oto Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun HMK 353/1-b-1 hükmü gereğince ESASTAN REDDİNE,b) Davacılar vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun KABULÜNE,2-HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince KARARIN DÜZELTİLEREK ESAS HAKKINDA YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,a-Maddi tazminat talebi yönünden davanın KABULÜNE,Davacı ... için 345.149,25-TL maddi tazminatın davalılar ... ve ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den kaza tarihi olan █████/2016 tarihinden, davalı sigorta şirketinden █████/2017 temerrüt tarihinden ( davalı sigorta şirketi poliçe limiti olan 310.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,b-Manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜ ile,Davacı ... için 120.000,00 TL, davacı... için 30.000,00 TL, davacı ... için 20.000,00 TL, Davacı... için 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ... ve ... ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den kaza tarihi olan █████/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle müştereken ve müteselsilen alınarak adı geçen davacılara ÖDENMESİNE,c-Maddi tazminat talebi yönünden Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 23.577,14-TL harçtan peşin alınan 857,30-TL harç, 580,87-TL ve 594,58-TL ıslah harçları toplamı 2.032,75-TL'nin mahsubu ile bakiye 21.544,39-TL harcın davalılardan müşterek ve müteselsilen (davalı sigorta şirketi 19.174,50 TL'den sorumlu olmak kaydıyla) tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,d-Manevi tazminat talebi yönünden Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 12.637,35-TL harcın davalılar v ... ve ... ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den müşterek ve müteselsilen tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,e-Davacı tarafça yapılan 857,30-TL peşin harç, 31,40-TL başvurma harcı, 580,87-TL ve 594,58-TL tamamlama harçları toplamı 2.064,15-TL'nin davalılardan müşterek müteselsilen (davalı sigorta şirketi 1.837,10 TL'den sorumlu olmak kaydıyla)) tahsili ile davacılara ödenmesine,f-Davacı ... ... tarafından yapılan posta, Adli Tıp Giderleri ve Bilirkişi masrafı toplamı olan 2.749,58-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre hesaplanan 2.449,32-TL yargılama giderinin davalılar ... ... ve ... ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den müşterek ve müteselsilen alınarak iş bu davacıya ödenmesine, bakiyesinin iş bu davacı üzerinde bırakılmasına,g-Davalı ... ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan 100,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre 26,00-TL'sinin davacılardan alınarak adı geçen davalıya ödenmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,h-Kabul edilen maddi tazminat yönünden; Davacı ... ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği 32.610,45-TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile adı geçen davacıya ödenmesine (davalı sigorta şirketi 29.023,30 TL'den sorumlu olmak kaydıyla)ı-Kabul edilen manevi tazminat yönünden; davacılar kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince belirlenen21.400,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... ... ve ... ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı ... ... ödenmesine,i-Reddedilen manevi tazminat yönünden; davalılar ... ... ve ... ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. kendilerini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 9.250,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,k-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avanslarının, kararın kesinleşmesine müteakip ilgili tarafa iadesine,3- İstinaf kanun yoluna başvuran davalı ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yatırılması gereken 36.214,49-TL istinaf karar harcından peşin alınan 4.544,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 31.670,00-TL istinaf karar harcının davalı ... Servis Taşımacılık Oto Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına,4- İstinaf kanun yoluna başvuran davacıların istinaf başvurusu nedeniyle yatırdığı karar ve ilam harcının istem halinde ilgilisine iadesine,5- İstinaf başvuru aşamasında taraflarca yapılan gider bulunmadığından, bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,6-Karar tebliğ, harç iade ve gider avansı iade işlemlerinin dairemizce yapılmasına,7-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, 6100 sayılı HMK 361/1 maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere █████/2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.Başkan......Üye......Üye......Katip...