Anahtar kelimeler: Bam Cismani Esaskarar Başkan Katip Ölüm Üye Sebebiyle Adliye Davacilar
T.C. ....... BAM ...... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: .../.... -..../....
T.C....BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A...... HUKUK DAİRESİ K A R A RDOSYA NO
: ..../...KARAR NO
: .../...BAŞKAN
: ........ÜYE
: ........ÜYE
: ........KATİP
: .......İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: .... ..... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ..../....KARAR NO
: ....../....KARAR TARİHİ
: ......İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ
: .........DAVACILAR
: 1-...........2-.......3-..........4-.........5-..........6-..........7-.............8-........9-........10-.........VEKİLİ
: Av........DAVALILAR
: 1-..........2-............VEKİLİ
: Av. ..............DAVALI
: 3 -.........VEKİLİ
: Av. ..........DAVALI
: 4 -..........VEKİLİ
: Av. ..............DAVALI
: 5 -............VEKİLİ
: Av. .............DAVANIN KONUSU
: Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle)B.A.M. KARAR TARİHİ
: ..........KARAR YAZIM TARİHİ
: ..........Davacılar tarafından, davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde davacılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacılar vekili dava dilekçesinde, müvekkillerinin desteği .........'ın kaza günü saat 9.30 sıralarında ......... plakalı motosiklet ile ...........Cadde üzerinde ..... şehir merkezi istikametine doğru en sağ şeritten seyir halinde iken, ......... istasyonunun olduğu yerdeki yolcu indirme bindirme cebi yanından geçerken, cepte duran ............ sevk ve idaresindeki ........... plakalı araç sürücüsünün motosiklet yanından geçme anında sinyal vermeden ve gerekli kontrolleri yapmadan yola doğru çıkmaya başladığını, bu ani ve beklenmedik hareketi nedeniyle müteveffa polis memurunun kullandığı motosikletinin kontrolünü kaybettiğini ve motosikletle beraber düştüğünü, bu esnada yine en sağ şeritte seyir halinde olan .......... plakalı kamyonun müteveffaya ve motosikletine çarptığını, ............ plakalı aracın hız sınırının üzerinde ve maksimum yük haddinin üzerinde yüklenmiş olduğunu, bu nedenle çarpma anından sonra durmakta çok geciktiğini ve müteveffa ...........'ın olay yerinde ölümüne sebep olduğunu, kazanın meydana gelmesinde davacıların desteğinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, davalıların müteveffanın ölümünden birlikte sorumlu ve kusurlu olduklarını, müteveffanın ölümü ile müvekkillerinin müteveffanın desteğinden yoksun kaldıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, eş .......için 750,00-TL, birlikle yaşayan küçük çocuklar .............., .......... ve .......... için ayrı ayrı 250,00 'er TL olmak üzere toplam 1.500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihi olan 20.11.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, (Sigorta şirketleri yönünden poliçe limitleriyle sınırlı olmak kaydıyla), fazlaya ait hakları saklı kalmak kaydıyla, davacı eş ........ için 50.000,00-TL, birlikte yaşayan küçük çocuklar ...., .... ve .......... için ayrı ayrı ayrı 30,000,00'er TL, müteveffanın anne ve babası olan .......ve ..... için ayrı ayrı 30,000,00'er TL, kardeşleri ....., ...., .... ve .... için 15.000,00'er TL olmak üzere toplam 260.000.00-'TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 20.11.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte sigorta şirketi hariç diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davacılar vekili █████/2020 tarihli talep artırım dilekçesi ile; müvekkilleri ...... için 165.269,64-TL'nin,.........için 71.606,37-TL, ........ için 49.938,94-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...........’dan tahsiline dair davasını ıslah ettiği anlaşılmıştır.Davacılar vekili █████/2021 tarihli talep artırım dilekçesinde, davacı ...... için 224.401,30 TL, davacı ........ için 98.004,76 TL davacı ....... için 70.344,80 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ........'dan tahsilini talep etmiş ve dava açıldıktan sonra davalı .............. tarafından poliçe limitleri dahilinde yapılan ödemelerin bilirkişi raporunda da mahsup edildiğini, bu davalı yönünden dava açıldıktan sonra yapılan ödemler nedeniyle herhangi bir alacağı kalmadığı için bu davalı yönünden davanın konusuz kaldığını bildirmiştir.Davalı ............ vekili cevap dilekçesinde, açılan davayı kabul etmediklerini, müvekkilin söz konusu kazada kusurunun bulunmadığını, davacıların kazanın oluş şekline ve kusura ilişkin iddialarının farazi olduğunu, müvekkilinin hareket halinde olmadığını, varsa zararın giderilmesi amacıyla öncelikle sigorta şirketlerine başvurulması gerektiğini, davacılara SGK'nın polis memurlarına özgü tazminat ödemeleri yapıldığını ve SGK tarafından aylık bağlandığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.Davalı ............ Şirketi vekili cevap dilekçesinde, açılan davayı kabul etmediklerini, ............ plakalı aracın müvekkil şirket zorunlu trafik sigortalısı olduğunu, poliçe limitinin 290.000,00 TL olduğunu, sigorta şirketinin bu limit dahilinde ve sigortalının kusuru oranında sorumlu olduğunu, belirterek davanın reddini talep etmiştir.Davalı ............... Şirketi vekili cevap dilekçesinde, açılan davayı kabul etmediklerini, ................plakalı kamyonun müvekkil şirket zorunlu trafik sigortalısı olduğunu, poliçe limitinin 290.000,00 TL olduğunu, sigorta şirketinin bu limit dahilinde ve sigortalının kusuru oranında sorumlu olduğunu, belirterek davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece, davalı ............... tarafından poliçe limiti kadar dava devam ederken davacılara ödeme yapıldığından davanın konusuz kalması nedeniyle reddine, davalılar ............................. hakkında açılan davanın sigortalısı ve işleteni bulundukları aracın sürücüsünün kazada kusuru bulunmaması nedeniyle reddine, davalı ........................ hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile; davacı ......... için 192.190,69-TL, ............. için 75.145,39-TL, ......... için 49.815,04-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacılar manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile; davacı eş .......... için 24.000,00-TL, davacı çocuklar ................için ayrı ayrı 18.000,00-TL, davacının anne ve babası ..... ve ......için ayrı ayrı 13.000,00-TL, davacının kardeşleri ....., .... ..... ve ..... için ayrı ayrı 7.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan █████/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .........'dan alınarak davacılara verilmesine karar verilmiştir.Davacılar vekili istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde, mahkeme tarafından davalı ..............tarafından davadan sonra yapılan ödeme nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, ayrıca davalı .........yönünden de yapılan ödeme kadar konusuz kalan talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiğini, davalı ...... tarafından davadan sonra yapılan ödemenin hesap tarihine kadar güncellenmiş faizi ile mahsup edilmesinin hatalı olduğunu ve mahkeme tarafından müvekkilleri lehine takdir edilen manevi tazminat miktarının çok düşük olduğunu beyanla kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
:Dava; ölümlü trafik nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık sigorta şirketinin dava devam ederken ödeme yapması nedeniyle ödenen miktar yönünden ne karar verilmesi gerektiği ile yapılan ödemenin tazminattan güncellenmiş faizi ile mahsup edilip edilmeyeceği ve manevi tazminat miktarının az olup olmadığı hususudur.İlk Derece Mahkemesi tarafından hükme esas kabul edilen █████/2021 tarihli aktüer ek raporunda, davalı ................. tarafından █████/2021 tarihinde (dava açıldıktan sonra) yaptığı toplam 336.002,75 TL'lik ödemenin maddi tazminata denk gelen bölümlerinin, ödeme tarihinden itibaren işlemiş faiziyle birlikte (güncellenerek), hesap edilen toplam tazminatlardan düşüldüğü görülmektedir. Davalı şirketin davacılara yaptığı ödeme, davanın devamı sırasında olup davacı tarafın sebepsiz zenginleşmesinin önüne geçilmesi bakımından kabul edilen, önceki ödemenin güncellenmiş değerinin tazminattan düşülmesi ilkesi, dava açılmadan önce yapılan ödemeler için geçerli olduğundan, davadan sonra yapılan ödemenin güncellemeden doğrudan mahsup edilmesi gerektiğinden davacılar vekilinin bu husustaki istinaf isteminin kabulü gerekmiştir.( Yargıtay 17. HD █████/2020 tarih █████████ E █████████ K)Dava devam ederken davalı ............... tarafından poliçe limiti kadar ödemenin yapılması nedeniyle ödenen bu miktar kadar dava konusuz kalmış olup bu durumda konusuz kalan miktar yönünden davalı sigorta şirketi hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm tesis edilmesi gerekirken davalı ................ hakkında davanın reddine karar verilmesi hatalı olduğundan davacılar vekilinin bu husustaki istinaf isteminin de kabulü gerekmiştir.Manevi tazminat isteminin temelinde, davalıların haksız eylemi yatmaktadır. Bilindiği üzere, haksız eylemin unsurları; kusur, zarar, fiil ile zarar arasında illiyet bağı fiilin hukuka aykırı olmasından ibarettir.Öte yandan, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 56.] maddesinde düzenlenen manevi tazminatta kusurun gerekmediği, ancak takdirde etkili olabileceği, 22.6.1966 tarihli ve 1966/7 E., 1966/7 K. sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıkça vurgulanmıştır. Bu kararın gerekçesinde, takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hâl ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden, hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken, ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.Yine Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesine göre; hâkimin özel hâlleri göz önünde tutarak, manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği tutar adalete uygun olmalıdır. Bu para tutarı, aslında ne tazminat ne de cezadır. Çünkü mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını amaç edinmediği gibi, kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine, zarara uğrayanda bir huzur duygusu uyandırmayı, aynı zamanda ruhi ızdırabın dindirilmesini amaç edindiğinden, tazminata benzer bir fonksiyonu da vardır. O hâlde bu tazminatın sınırı, onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut hâlde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.Manevi tazminat, duyulan elem ve ızdırabın kısmen ve imkân nispetinde iadesini amaçladığından hâkim, TMK’nın 4. maddesi gereğince hak ve nesafete göre takdir hakkını kullanarak, manevi tazminat miktarını tespit etmelidir.Hâkim belirlemeyi yaparken somut olayın özelliğini, zarar görenin ve zarara yol açanın ekonomik ve sosyal durumunu, paranın alım gücünü, maluliyet oranını, ölüm ya da beden gücü kaybı nedeniyle duyulan ve ileride duyulacak elem ve ızdırabı gözetmelidir. Nitekim aynı ilkeler Hukuk Genel Kurulunun 02.10.2018 tarihli ve ███████-1098 E., █████████ K.; 02.03.2021 tarihli ve ███████-41 E., ████████ K. sayılı kararlarında da benimsenmiştir.Somut uyuşmazlıkta, davacıların murisinin kaza tarihindeki yaşı, davalının kusur durumu, paranın alım gücü ve tarafların ekonomik sosyal durumu gözetildiğinde, ilk derece mahkemesince, davacı eş lehine 30.000,00 TL, davacı çocuklar lehine ayrı ayrı 25.000,00 TL, davacı anne ve baba lehine ayrı ayrı 20.000,00 TL ve diğer davacı kardeşler lehine ayrı ayrı 10.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken daha az manevi tazminata hükmedilmesi nedeniyle davacılar vekilinin bu husustaki istinaf isteminin kabulüne karar vermek gerekmiştir.6100 sayılı HMK 355.maddesi gereğince istinafa başvuranın sıfatı, istinaf konusu yapılan nedenler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle kabulü ile bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince mahkeme kararının düzeltilerek esas hakkında hüküm kurulmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM
:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davacılar vekilinin istinaf talebinin KABULÜ ile ....... ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....... tarih ve .../.... - .../.... sayılı kararının HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince DÜZELTİLEREK ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA,a)Davalı ...........Hakkında açılan davanın konusuz kalması nedeniyle KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,b)Davalılar...........hakkında açılan davanın REDDİNE,c)Davalı .............hakkında açılan davanın kabulü ile; davacı ..... için 224.401,30-TL, ..... için 98.004,76-TL, ..... için 70.344,80-TL maddi tazminatın █████/2015tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ..............'dan alınarak davacılara verilmesine,d)Davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile; davacı eş ..... için 30.000,00-TL, davacı çocuklar .............için ayrı ayrı 25.000,00-TL, davacının anne ve babası .........ve ....... için ayrı ayrı 20.000,00-TL, davacının kardeşleri .............için ayrı ayrı 10.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan █████/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .................'dan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,e)Alınması gereken 39.466,16 TL harçtan peşin alınan 2.231,16-TL harcın (893,16-TL + 976,00 TL + 362,00 TL peşin ve ıslah harcı toplamı ) mahsubu ile bakiye 37.235,00 TL harcın davalı ..............'dan tahsili ile hazineye irat kaydına,f)Davacılar tarafından karşılanan 2.231,16 TL peşin ve tamamlama harcı toplamı ile 29,20 TL başvurma harcının davalı ...............'dan alınarak davacılara verilmesine,g)Davacılar tarafından yapılan 2.600,00 TL bilirkişi reddiyatı, 300,00 TL ATK masrafı ile 762,7 TL posta, müzekkere ve tebligat giderinden oluşan 3.662,7-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 3.241,86 TL'sinin davalı .........'dan alınarak davacılara verilmesine, bakiye giderlerin davacılar üzerinde bırakılmasına,h)Davalı .............tarafından yapılan yargılama giderinin davanın kabul red oranına göre hesaplandığında cüzi miktar olduğundan takdiren davalı üzerinde bırakılmasına,ı)Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca maddi tazminat yönünden; davacılar yararına ölçümlenen 35.942,55 - TL vekalet ücretinin davalı ............'dan alınarak davacılar ............. verilmesine,i)Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca reddedilen maddi tazminat kısmı yönünden davalılar ...........................yararına ayrı ayrı ölçümlenen 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacılar ....................n alınarak davalılara verilmesine,j)Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca, manevi tazminat yönünden ; davacılar yararına ölçümlenen 21.400,00 - TL vekalet ücretinin davalı ...................'dan alınarak davacılara verilmesine,k)Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca, reddedilen manevi tazminat yönünden davalı ......................yararına ölçümlenen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,l)Davalı..................... tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına, diğer davalılar tarafından gider yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,m)Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,2-Davacılar tarafından yatırılan maktu istinaf karar harcının talep halinde iadesine,3-Karar tebliğ ve harç iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,4-İstinaf aşamasında yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,5-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-a hükmü uyarınca kesin olmak üzere █████/2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.......Başkan......................Üye....................Üye..........................Katip................