Anahtar kelimeler: Davaitirazın Satımdan Cari Alacağa Borca Usd Kötüniyetli Sağlanamadığını Durdurulduğunu Yapmış
T.C.
İSTANBUL20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:███████DAVA
:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
:█████/2024KARAR TARİHİ
:█████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:TALEP
: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında cari hesap ilişki kapsamında davalının müvekkiline 27.283,50 USD borcu olduğunu, bu alacağa istinaden .... İcra Müdürlüğü 2024/... esas sayılı dosyasıyla davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, ancak davalının haksız ve kötüniyetli olarak borca itiraz ederek takibin durdurulduğunu, arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını beyan ederek, davalının .... İcra Müdürlüğü 2024/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, takip tarihinden itibaren ticari temerrüt avans faizi işletilmesine, borçlunun haksız itirazı nedeniyle %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
: Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu icra takibinin yetkisiz icra dairesinde başlatıldığını, bu nedenle İstanbul Mahkemelerinin yetkili olmadığını ve yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, ayrıca takip talebinde yabancı para alacağının TL karşılığının ve harca esas değerin gösterilmediğini, bu durumun İİK'nun 58. maddesine aykırı olduğunu, müvekkil şirketinin davacıya yabancı para cinsinden herhangi bir borcu bulunmadığını, davacının alacağını vade tarihi itibariyle TL olarak talep ettiği faturalara dayanmasına rağmen yabancı para cinsinden icra takibi başlatmasının hukuka aykırı olduğunu, faiz talebinin de 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesine göre hukuka aykırı olduğunu, zira takipte talep edilen faiz türünün hukuka aykırı olduğunu ve dava dilekçesi ile faiz türünün değiştirilmesinin itirazın iptali davasının kapsamı gereği mümkün olmadığını belirterek yetki itirazının kabulü ile yetkisizlik kararı verilmesini ve haksız davanın reddi ile davacı aleyhine tazminata hükmedilmesini savunmuştur.DELİLLER
: .... İcra Müdürlüğü 2024/... esas sayılı dosyası, faturalar ve cari hesap ekstresi, arabuluculuk son tutanağı, davacı ve davalı şirketin ticari defter ve kayıtları, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine fatura alacağından kaynaklı İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.Davacı vekili dava dilekçesinde özetle davalının takip tarihi itibariyle cari hesap borcunun bulunduğunu, bu nedenle başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; icra dairesinin ve Mahkemenin yetkisine itiraz ettiklerini, takip talebinde İİK 58. Maddesi gereğince yabancı para alacağının TL karşılığının gösterilmediğini, davacı tarafa yabancı paradan kaynaklı olarak borcunun bulunmadığını, icra takibinde yer alan faiz talebinin hukuka aykırı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan █████/2024 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.Davalı vekilinin icra dairesinin ve Mahkemenin yetkisine ilişkin itirazın TBK 89 ve HMK 10. Maddeleri gereğince davacı/alacaklının yerleşim yeri Mahkemesi de yetkili olduğundan reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.Davalı vekilinin İİK 58/1 maddesi gereğince yaptığı itirazlarının; takip talebi ve ödeme emrinde USD para cinsinden olan alacağın TL karşılığının belirtildiği anlaşılmakla reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.Bu açıklamalar ışığında davacı ve davalının sunmuş oldukları tüm deliller dosya içerisine alınmış, icra dosyası getirtilerek incelenmiş, davacının ve davalının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için bilirkişi raporu alınmıştır..... İcra Müdürlüğünün 2024/... E. Sayılı icra dosyasının incelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 27.283,50 USD borcun ödenmesi amacıyla █████/2024 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçluya çıkartılan ödeme emrinin █████/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun █████/2024 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Talimat Sayılı dosyasından davalı ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için alınan mali müşavir bilirkişinin █████/2025 tarihli raporunda özetle; "Davalı tarafından ibraz edilen 2019-2020-2021-2022 yılları yevmiye defteri ve kebir defterinin açılış ve kapanış tasdiklerinin T.T.K’nun 64/3. ile 213 Sayılı V.U.K.’nun 220. ve 222 inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırıldığı, 2023-2024 yıllarına ilişkin ticari defterlerin açılış tasdiklerinin yapılmış olmasına karşın defterlerin incelemeye ibraz edilmemiş olması nedeniyle kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığının anlaşılamadığı, davacı kurum tarafından düzenlenen faturaların bir kısmının ve davalı kurum tarafından davacı kuruma yapılan ödemelerin tamamının davalının ticari defterlerinde davacı kurum adına açılan “... ... ... Sist. Tic. A.Ş.” kodu ile açılan muavin defter kayıtlarına ve yevmiye defterine işlenmediği tespit edildiğinden, davalı kurumun 2019-2020-2021-2022-2023-2024 yılları defterlerinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulmadığı, davacı tarafından davalıya düzenlenen ve birer fotokopisi dava dilekçesi ekinde yer alan, 2019 yılında KDV dahil 311.997,91 TL tutarındaki 30 adet mal/hizmet satış faturasının, 2020 yılında KDV dahil 63.730,31 TL tutarındaki 9 adet mal/hizmet satış faturasının, davalı tarafından tutulan “.... ... ... Sist. Tic. A.Ş.” kodu ile açılan muavin defter kayıtlarına ve yevmiye defterine kayıt edildiği, ticari defter kayıtlarına intikal ettirilen bu satış belgeleri üzerinde yer alan katma değer vergilerinin indirim konusu yapılmak suretiyle vergisel işlemlerde kullanıldığı, davacı tarafından davalıya düzenlenen ve birer fotokopisi dava dilekçesi ekinde yer alan, 2019 yılında KDV dahil 96.716,86 TL tutarındaki 9 adet mal/hizmet satış faturasının, 2020 yılında KDV dahil 444,98 TL tutarındaki 1 adet mal/hizmet satış faturasının, 2021 yılında KDV dahil 152.897,60 TL tutarındaki 9 adet mal/hizmet satış faturasının, 2022 yılında KDV dahil 196.294,82 TL tutarındaki 11 adet mal/hizmet satış faturasının, 2023 yılında KDV dahil 199.488,39 TL tutarındaki 4 adet mal/hizmet satış faturasının, davalı tarafından tutulan “.... ... ... Sist. Tic. A.Ş.” kodu ile açılan muavin defter kayıtlarına ve yevmiye defterine kayıt edilmediği, vergisel işlemlerde kullanılmadığı anlaşılan bu faturalara davalı tarafından TTK’nın 21/2 inci maddesine göre içeriklerine itiraz edildiği yönünde herhangi bir belge ve bilginin inceleme sırasında sunulmadığı, davalı kurum tarafından incelemeye ibraz edilen 2019,2020,2021 yıllarına ilişkin muavin defter kayıtlarının ve incelemeye ibraz edilmeyen 2022,2023,2024 yıllarına ilişkin muavin defter kayıtlarında davalı tarafından davacıya yapılan ödemelerin muavin defter kayıtlarında ve yevmiye defterlerine kayıt edilmediği, bu nedenle muavin defter kayıtlarında sadece davacı tarafından düzenlenen ve davalının kayıtlarına intikal ettirilen KDV dahil fatura tutarlarının davacının alacağı olarak gösterildiği, bu nedenle davalı kurum tarafından davacıya yapılan ödemeleri gösteren ödeme belgelerinin (Çek-Banka dekontu- Tahsilat/Tediye makbuzu v.b) inceleme sırasında ibraz edilemediği, davalı kurumun cari hesap muavin defter kayıtlarında sadece davacı tarafından düzenlenen ve davalının kayıtlarına intikal ettirilen faturaların KDV dahil tutarlarının kayıt edildiği, davacıya yapılan ödemelere ilişkin tutarların kayıt edilmediği, bu nedenle davalının 2019,2020,2021,2022,2023 yılları kayıtlarına göre davacıya faturalardan kaynaklı borç tutarının 1.578.881,80 TL olarak gözüktüğü" şeklinde rapor düzenlenmiştir.Davacı ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ve davalı ticari defter ve kayıtları ile karşılaştırmalı rapor hazırlanması için Mahkememizce alınan mali müşavir bilirkişinin █████/2025 tarihli raporunda özetle; "Davacının, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 64/3 maddesi ve Vergi Usul Kanunu'nun 182. maddesi uyarınca tutulması zorunlu olan defterlerinin, 2019 yılı itibarıyla E-Defter uygulamasına geçmiş olduğu, bu uygulamada, yalnızca Envanter Defteri'nin noter onayına tabi olduğu ve davacının 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024 yılı envanter defteri açılış onayının yasal süreler içinde yapıldığı, ayrıca davacı 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024 yılında E-Defter kullanıcısı olarak tuttuğu elektronik defterlerin beratlarını yasal süreler içinde Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine başarıyla yüklenmiş ve onaylandığı, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024 yılına ait beratların zamanında ve eksiksiz olarak tamamlandığı görülmekle sahibi lehine delil olma vasfı Sayın Mahkemenin takdirlerine bırakıldığı, davacının ticari defterleri incelendiğinde, davacı tarafından davalı adına düzenlenen faturaların 120 hesap kodu altında kayıt altına alındığı, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında yapılan bu işlemler neticesinde davacının davalıdan takip tarihi (06.06.2024) itibarıyla 758.732,57 TL (27.283,50 USD), 31.12.2024 tarihi itibarıyla ise 961.197,71 TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu, davacı ... ... Sistemleri Dış Ticaret A.Ş. tarafından Performans Yazılım ve Donanım Hizmetleri Ltd. Şti. adına 2019, 2020, 2021, 2022 ve 2023 yılları içerisinde çok sayıda e-fatura düzenlendiği, bu belgelerin tamamının ... firmasının yasal ticari defter ve muhasebe kayıtlarıyla uyumlu olduğu ve Gelir İdaresi Başkanlığı e-fatura sistemi üzerinden oluşturularak davalı şirkete elektronik ortamda gönderildiği, satışa konu edilen ürünlerin genel olarak POS cihazları, masaüstü ve mobil satış sistemleri, yazıcılar, müşteri ekranları, para çekmeceleri, termal fiş yazıcılar ve benzeri donanım bileşenlerinden oluştuğu, fatura içeriklerinde yer alan “...” gibi donanım ekipmanlarının tamamının satışa konu edildiği, ayrıca 2022 ve devam eden yıllarda ... ... POS cihazları, ... Termal Fiş Yazıcılar, ... El Terminalleri ve aksesuar bileşenlerinin satışının yoğunlukta olduğu, tüm bu belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacı tarafından düzenlenen faturaların fiilen gerçekleştirilen mal teslimlerine dayandığı, düzenlenen belgelerin davalının bilgisi ve kabulü dâhilinde oluşturulduğu, davacı tarafından davalı adına düzenlenen toplam 508.842,65 TL tutarındaki 34 adet mal ve hizmet satış faturasının, davalı şirketin “.... Sist. Tic. A.Ş.” hesap kodu ile açılan muavin defterine ve yevmiye defterine kayıt edilmediği, ayrıca bu faturaların vergisel işlemlerde de kullanılmadığı talimat bilirkişi raporunda tespit edildiği, inceleme sırasında, söz konusu faturalara Türk Ticaret Kanunu’nun 21/2. maddesi uyarınca içeriklerine yönelik olarak davalı tarafından yazılı bir itirazda bulunulduğuna dair herhangi bir belge veya bilgi sunulmamış, Öte yandan, dosyada yer alan talimat bilirkişi raporunda da davalı şirketin kayıtlarının muhasebe ilkelerine uygun tutulmadığı belirtilmiş; ayrıca davalı tarafça ödeme belgeleri ve cari hesap ekstresi ibraz edilmediğinden, ödemelere ilişkin karşılaştırmalı ve detaylı bir inceleme yapılması tarafımca da mümkün olmadığı, bu nedenlerle, davacı ve davalı kayıtları arasında cari hesap mutabakatı yapılamamış olup, değerlendirme yalnızca davacı tarafın ticari defter ve kayıtları esas alınmak suretiyle gerçekleştirildiği, rapor kapsamındaki inceleme ve tespitler doğrultusunda, davacı tarafından davalı şirket adına düzenlenen ve cari hesap alacağını oluşturan faturaların, davacının ticari defter ve muhasebe kayıtlarına işlendiği, söz konusu faturaların 120 Alıcılar hesabı altında kayıtlı bulunduğu, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında yapılan bu işlemler neticesinde, davacının takip tarihi 06.06.2024 itibarıyla 758.732,57 TL (27.283,50 USD), 31.12.2024 tarihi itibarıyla ise toplam 961.197,71 TL tutarında cari hesap bakiye alacaklı olduğu" şeklinde rapor düzenlenmiştir.Taraflar arasında satım sözleşmesinden kaynaklı olarak ticari ilişki bulunduğu, davacı tarafından davalıya taraflar arasındaki ticari ilişki neticesinde davacı tarafından faturaların düzenlendiği, davacının ve ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davalı ticari defterlerinin Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulmadığı bu nedenle sahibi lehine delil olarak kabul edilmesinin söz konusu olmadığı, davacı tarafından düzenlenen faturaların davacının ticari defterlerinde kayıtlı bulunduğu ve davacının alacağına dayanak olan faturaların e-fatura niteliğinde olduğu, ve faturaların davalıya tebliğ edildiği, faturalara itiraz olmadığı, faturaların davacının ticari defterlerinde kayıtlı bulunduğu, ayrıca davalı tarafından faturalara istinaden kısmi ödeme yaptığı, bilindiği üzere kısmi ödeme malın ya da hizmetin alındığına karine teşkil edeceği anlaşılmakla, davalı tarafça borcun bulunmadığı ve borcun ödendiği hususunda ispata yarar delil ibraz edemediği anlaşılmıştır. Bu haliyle davacı taraf takip konusu cari hesap alacağından dolayı davalıdan alacaklı olduğunu ispat ettiği anlaşılmakla, düzenlenen uzman bilirkişi raporlarının da mahkememizce dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bulunması nedeniyle davacı tarafın davalıdan takip konusu cari hesap alacağından kaynaklanan 27.283,50 USD alacağının bulunduğu sabit olmuştur. Davacı taraf dava dilekçesi ile icra takibinden sonra ticari temerrüt avans faizi talebinde bulunmuşsa da alacağın yabancı para alacağı olduğu ve icra takibinde kamu bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı talebinde bulunduğundan takip talebi ile bağlılık ilkesi gereğince talebi ile bağlı kalınarak takibin takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihindeki TC Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden 3095 Sayılı Kanunun 4.a maddesi uyarınca devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte devamına karar verilmiştir.Davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihindeki TC Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden 3095 Sayılı Kanunun 4.a maddesi uyarınca devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte devamına, asıl alacak likit olduğundan takip tarihindeki kur üzerinden belirlenen asıl alacağın %20'si (176.662,85 TL) oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine karar verilmiştir.KARAR
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-)Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile;a) Davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihindeki TC Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden 3095 Sayılı Kanunun 4.a maddesi uyarınca devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte devamına,b) Takip tarihindeki kur üzerinden belirlenen asıl alacağın %20'si (176.662,85 TL) oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 63.953,72-TL nisbi karar harcından peşin yatırılan 11.572,71-TL harcın mahsubu ile bakiye 52.381,01-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.600,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,4-Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 146.434,18-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,5-Davacı tarafça yatırılan 427,60-TL başvuru harcı ve 11.572,71-TL peşin harç olmak üzere toplam 12.000,31-TL harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,6-Davacı tarafça yapılan 10.500,00-TL Bilirkişi ücreti ve 945,00-TL posta giderinden ibaret toplam 11.445,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,7-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa re'sen iadesine,Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. █████/2026Katip ...e-imzalı*Hakim ...e-imzalı*