Anahtar kelimeler: Davaitirazın Otoyollardan Ödemeksizin Köprü Geçişler İhlalli Sinden Sunmuş Emrine Aşağı
T.C.
İSTANBUL18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:███████DAVA
:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
:█████/2025KARAR TARİHİ
:█████/2026Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalıya ait ... plakalı araç ile █████/2021 ile █████/2024 tarihleri arasında, ... plakalı araç ile █████/2024 ile █████/2024 tarihler arasında ücret ödemeksizin, müvekkilinin işletme hakkına sahip olduğu köprü ve otoyollardan ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, alacaklarının tahsili için .... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı takip dosyası ile takip başlattıklarını, davalının ödeme emrine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu beyan ederek; itirazın iptali ile takibin devamına ve davalı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmış olup davalı tarafından süresi içerisinde dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi verilmediği anlaşılmakla HMK M.128 hükmü uyarınca davalının dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaları inkar etmiş sayılmasına karar verilerek yargılama yapılmıştır.Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; Dava, davalının işleteni olduğu araçların davacının işlettiği otoyoldan geçiş ücretlerini ödemediği iddiasıyla davalı aleyhine başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.Somut olayda davacı vekili tarafından mahkememize sunulmuş olan dava dilekçesinde özetle; Davacının işletmekte olduğu otoyoldan davalının ... ve ... plakalı araçları ile yapmış olduğu geçişlerin bedelini ödememesi sebebiyle davalı aleyhine .... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı icra takip dosyası üzerinden başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi istemiyle işbu itirazın iptali davasının açılmış olduğu görülmüştür.İtirazın iptali davalarında alacaklının, İİK m.67 uyarınca borçlunun süresi içerisinde icra dosyasına yapmış olduğu itirazının, kendisine tebliği tarihinden itibaren bir sene içerisinde genel mahkemelere yapacağı başvuru üzerine genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat etmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. Bu süre hak düşürücü nitelikte olup sürenin başlaması için borçlunun itirazının alacaklıya tebliği zorunludur. İşbu dava dosyasının temelini teşkil eden icra dosyasında yapılan kontrolde borçlunun süresi içerisinde icra dosyasına yapmış olduğu itirazın alacaklıya tebliğ edilmediği görülmüştür. Bu nedenle davacının açmış olduğu davasının süresinde olduğu kabul edilmekle yargılama yapılmıştır.Yargılama esnasında davacı vekili tarafından mahkememize sunulan ihlalli geçiş görüntüleri uyarınca ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen aracın söz konusu geçiş tarihleri itibariyle tescil bilgileri, HGS/OGS bilgileri ...'den ve Karayolları Genel Müdürlüğünden celp edilmiş, davacı tarafından sunulan ihlalli geçiş listesi ve buna ilişkin görüntüler karşılaştırılmak sureti ile mükerrer talep olup olmadığı her bir geçiş bakımından ayrı ayrı değerlendirilmek suretiyle rapor tanzimi için dosya karayolları geçiş ücretleri konusunda uzman bilirkişiye tevdii edilmekle bilirkişi tarafından hazırlanan rapor dosyamız arasına alınmıştır.Mahkememize ibraz edilen raporda özetle;Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiği,6001 sayılı kanunda yapılan değişiklik ile (█████/2022 tarihinde yürürlüğe giren ve 7417 sayılı Kanunun 53 inci maddesiyle “Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e- devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir” hükmünün yer aldığı,Ücretli otoyolları kullanan sürücü veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut yöntemlerden birini kullanmaları gerekmektedir. Davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketiniz yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin genellikle açılmadığı, bariyerleri geçebilmeniz için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin size vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapmanız ya da OGS/HGS bakiyenizi yeterli hale getirmeniz gerektiği bilgisinden sonra bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığı, bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceği,6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu madde 30/5 hükmünde; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir”, denildiği,Davacı tarafından, dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak 11 adet geçişe ait tüm geçiş görüntülerinin dava dosyasına sunulduğunun tespit edildiği,Davaya konu ..., ... 10 plaka sayılı araçların ücret ödenmeksizin geçişler yaptıkları iddia edilen 28.11.2023 ile 13.03.2024 tarihleri arasında davalı ... ... TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ adına kayıtlı olduğu,..., ... plaka sayılı araç için bildirilen 11 adet geçişin tamamının “ihlâlli geçiş” olduğu kanaatine varıldığı,..., ... plaka sayılı araca ait 11 adetlik “ihlâlli” geçiş için davacı otoyol işletmecisinin davalı taraftan talep edebileceği tutar: geçiş ücreti : 2.980,00 TL + ihlalli geçiş cezası (geçiş ücretinin 4 katı) 11.920,00 TL Olmak üzere Genel Toplam: 14.900,00 TL olarak hesap edildiği,Kanaatine varıldığı mahkememize bildirilmiştir.... (... ... Geçişi ve Bağlantı Yolları Dahil) Otoyolu Projesi; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde yapımı, işletme hakkı belli bir süreliğine işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollardan bir tanesidir. Bu otoyolun geçiş ücretleri ve ceza uygulamaları ilgili kanun ve yönetmeliklerde bahsedildiği şekilde belirlenir.İhlâlli geçişlerde uygulanacak yasal mevzuat 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanununun "Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlâl" başlığını taşıyan 30. Maddesi olup buna göre;"(1) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-███████ Md.) (1)(2)(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.(7)Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fikrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. (Ek cümle: 16/5/2018-███████ Md.) Otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen yabancı plakalı araçlara uygulanan idari para cezaları için bu fıkrada belirlenen on beş günlük süre beklenmez.""(1) █████/2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “o güzergahın en uzun mesafesine” ibaresi “geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye” olarak değiştirilmiştir.(2) █████/2018 tarihinde yürürlüğe giren ve 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “on” ibaresi “dört” şeklinde değiştirilmiştir.(3) █████████ tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “yedi gün” ibaresi “on beş gün” olarak değiştirilmiştir."Yargılama esnasında Karayolları Genel Müdürlüğüne, ... A.Ş.'ye yazılan müzekkereler ile dava konusu aracın HGS/OGS kayıtlarına ilişkin celp edilen belgeler, davacı şirketi nezdinde tutulan listeler ve görüntüler karşılaştırılmak sureti ile hazırlanan denetime elverişli rapor göz önüne alındığında Karayolları Trafik Kanununu hükümleri uyarınca davalının araçların işleteni konumunda olduğu, davalının usulüne uygun olarak ücretli yollardan geçiş ücretini ödeyeceği HGS/OGS gibi kartlarını 1 aracında bulundurmasına rağmen diğerinde bulundurmadığı, HGS kartı olan taşıtı bakımından geçişten sonraki yasal süreç içerisinde ödemelerini gerçekleştirmemiş olduğu, bakiyelerini uygun hale getirmediği, işbu hali ile bilirkişi raporu doğrultusunda davalının yapmış olduğu geçişlerin ihlalli olduğu kabul edilerek davacının davasının 14.900,00 TL üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiştir.Davacının dava dilekçesi ile borçlunun %20'den aşağıda olmamak üzere inkar tazminatı ödemesine hükmedilmesi yönündeki talebi değerlendirildiğinde İİK m. 67 hükmü uyarınca davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için borçlunun itirazında haksızlığına karar verilmiş olması ve alacağının likit olması gerekmekte, kural olarak davalı borçlunun kötü niyetli olması şartı aranmamaktadır. Somut olayda davacının davasında haklı olduğu, davalının haksız olarak takibe itiraz etmiş olduğu anlaşılmakla davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulüne karar verilmekle icra dosyasında asıl alacak tutarı olan 14.900,00 TL'nin %20'si oranında olan 2.980,00 TL'nin icra inkar tazminatı olarak davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM
:Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ ile; davalının .... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile; takibin 14.900,00 TL üzerinden kaldığı yerden davamına, fazlaya dair istemin reddine,2-Davalının haksız itirazları nedeniyle mahkememizce kabulüne karar verilen asıl alacak tutarı olan14.900,00 TL'nin %20'si oranında olan 2.980,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,3-Alınması gerekli olan 1.017,82-TL karar ilam harcından dava açılırken başlangıçta peşin olarak alınan 615,40-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 402,42-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,4-Davacı tarafından dava açılırken başlangıçta peşin olarak yatırılmış olan 615,40-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından sarf edilen dava açılış gideri: 702,90-TL ( başvurma, vekalet harcı) davetiye, posta gideri: 95,00-TL, bilirkişi ücreti: 5.000,00-TL olmak üzere toplam: 5.797,90-TL yargılama giderinin %95,8 kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 5.554,38-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanının davacı üzerine bırakılmasına,6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 14.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmediğinden bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,8-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 4.600,00TL'nin %95,8 kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 4.406,80-TL'sinin davalıdan alınarak, 193,20-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,9-Taraflarca yatırılan gider avansın arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı HMK madde 341 hükmü uyarınca KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2026Katip ...e-imzalıdırHakim ...e-imzalıdır