fuarı fuar satımdan istirdat katılımcısı yazim bakirköy menfi alanında ticari

Anahtar kelimeler: Fuarı Fuar Satımdan İstirdat Katılımcısı Yazim Bakirköy Menfi Alanında Ticari

T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ███████

DAVA

: Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan), İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2020

BİRLEŞEN BAKIRKÖY ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ DOSYASI

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2020

KARAR TARİHİ

: █████/2026

YAZIM TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan), İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkil şirket ile davalı şirket arasında ... alanında ... tarihleri arasında gerçekleşecek olan ... tarihleri arasında gerçekleşecek olan ... Fuarı için sözleşme imzalandığını, Davalı şirket fuarı düzenleyen taraf olduğunu, Müvekkil ise fuar katılımcısı olduğunu, taraflar arasında fuar katılım sözleşmesi imzaladıktan sonra fuar katılım bedeli olarak müvekkil şirket tarafından birisi █████/2020 keşide tarihli ve 53.100 TL bedelli, diğeri █████/2020 keşide tarihli ve 53.100 TL bedelli iki adet çek keşide edilerek davalı şirkete teslim edildiğini, bunun karşılığında da davalı şirket tarafından █████/2020 tarihli .... nolu tahsilat makbuzu düzenlendiğini, taraflar arasındaki düzenlenen fuar katılım sözleşmesinin 2. Maddesine göre düzenleyicinin fuarı iptal etmesi durumunda, iptalin bildiriminden itibaren 30 gün içinde fuar katılım bedeli katılımcıya iade edileceğini, ancak davalı şirket tarafından █████/2020 tarihinde yapılan açıklama ile fuarın corona tedbirleri kapsamında iptal edildiği ve yeni fuarın 2021 yılında yapılacağı bildirilmiş olduğunu, ancak bilindiği üzere son 1 yıldır devam eden corona virüs salgının ne zaman biteceği belirsiz olduğu gibi, 2021 yılında da fuarların olup olmayacağı, yasakların devam edip etmeyeceği şu an için öngörülebilir bir durum olmadığını, 2021 yılında gerçekleşeceği bile tam olarak belli olmayan bir fuar için müvekkilin öncesinde ödeme yapmak ve sözleşmeyi devam ettirmek gibi bir iradesi de olmadığını, davalı tarafça taahhüt edilen tarihte fuar yapılamadığı için müvekkilin haklı nedenle fesih hakkı doğduğunu, sözleşmeye göre fuarı düzenleyen şirketin fuarı iptal etmesi durumunda bir ay içinde ödenen bedeli iade etmesi gerekmesine rağmen müvekkil şirketçe keşide edilen çekler halen iade edilmemiş olduğunu, müvekkil tarafından █████/2020 tarihinde ödemenin iadesi için ihtar çekilmiş ise de ihtara da yanıt verilmediğini, ayrıca mail gönderilerek de talepte bulunulmuş ise de tüm taleplerin yanıtsız kaldığını, açıklanan nedenlerle dava dilekçesinde bir örneği mevcut olan iki adet çek nedeniyle menfi tespit davası açılması zorunluluğu doğduğunu, davalı şirket edimini yerine getirmediğinden söz konusu çeklerin bedelsiz kaldığını, bedelsiz kalan çeklerin müvekkil şirkete iadesi gerektiğini, aksi takdirde müvekkil şirket aleyhine, davalı şirket lehine sebepsiz zenginleşme meydana geleceğini, belirtilen nedenlerle; öncelikle teminatsız olarak ...bank, ... seri numaralı, █████/2020 keşide tarihli, 53.100 TL bedelli ve ....bank, ... seri numaralı, █████/2020 keşide tarihli, 53.100 TL bedelli çeklerle ilgili muhatap banka tarafından ödenmesini engelleyici nitelikte ihtiyati tedbir kararı verilmesini, söz konusu çeklerle ilgili müvekkil şirketin borçlu olmadığının ve çeklerin bedelsiz kaldığının tespiti ile iptaline karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davanın açılmasına sebebiyet veren davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Müvekkil şirket, sektörlerin ihracatlarının arttırılmasına destek olma ve Türkiye ekonomisine katkı sağlama misyonuyla hizmet veren, kısa zamanda kilit sektörlerde, .... tarafından yetkilendirilerek düzenlediği senelik 45'in üzerinde başarılı fuara imza atan, Türkiye'nin en büyük fuarcılık kuruluşu olan ... A.Ş.'nin iştiraki şirketi olduğunu, davacı taraf, dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ile .... tarihinde düzenlenecek olan ... Fuarına ilişkin Fuar Katılım Sözleşmesi imzaladığını, sözleşmeye istinaden müvekkil şirkete senet verdiklerini, pandemi nedeniyle fuarın iptal edildiğini ve yeni fuarın 2021 tarihinde yapılacağı bildirildiğini, bu sebeplerden dolayı senedin iadesini talep ettiklerini, ancak kendilerine herhangi bir dönüş yapılmadığını iddia ederek, ihtiyati tedbir kararı verilerek, fuar katılım sözleşmesine yönelik verilen çeklerin bedelsiz kaldığının tespiti ile iptaline karar verilmesini talep ettiğini, öncelikle söz konusu ... Fuarı ("Fuar") ... tarihleri arasında gerçekleştirilmek üzere planlanmış, müvekkil şirket tarafından gerekli başvurular yapılmış ve fuarın bu tarihte gerçekleştirilmesi için gerekli tüm hazırlıklar tamamlanmıştır. Ancak Covid 19 Pandemisinin ortaya çıkması ile birlikte ülkemizde alınan önlemlerin ilk başında fuarcılık faaliyetlerinin durdurulması gelmiştir. Ticaret Bakanlığı tarafından alınan karar ile ülkemiz genelinde yapılacak olan tüm fuarlar 16 Mart 2020 tarihinden 01 Eylül 2020 tarihine kadar durdurulmuştur. Hal böyle olunca müvekkil şirkette ülkemizde faaliyet gösteren diğer tüm fuar firmaları gibi bu tarihler arasında gerçekleştirecek olduğu fuarlarını ertelemek zorunda kalmıştır. Fuar bu tarihler arasında aynı koşullarda gerçekleştireceğini, Ticaret Bakanlığının kararı yalnızca yaz dönemi kapsamına rağmen, yaz döneminde yapılacak olan fuarlar kış dönemine ertelendiğinden ve STK'lar ve sektör temsilcileri ile yapılan görüşmelerde uyuşmazlığa konu olan fuarın bir sonraki dönemde yapılmasında mutabakat sağlandığından dolayı, fuar ertelendiğini, davacı vekilinin dilekçesinde belirttiğinin aksine fuar iptal edilmemiş olduğunu, söz konusu Fuar sektör temsilcileri ile de mutabık kalınarak pandemi sebebiyle bir sonraki döneme ertelendiğini, davacının tüm iddiaları haksız ve mesnetsiz olduğunu, belirtilen nedenlerle; davacının hukuki dayanaktan yoksun olan davasının reddini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacının üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili birleşen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile ... Fuarcılık A.Ş. arasında ... Fuar Merkezi'nde ... tarihleri arasında gerçekleşecek olan .... Fuarı için sözleşme akdedildiğini, işbu sözleşme gereğince .... Fuarcılık A.Ş.'ne verilen 2 adet çekin bedelsiz kaldığı iddiasıyla Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında menfi tespit davası açıldığını ve çekler üzerine ödeme yasağı konulduğunu, daha sonra dava konusu çeklerden birinin davalı olan 3.kişi .... A.Ş tarafından takasa ibraz edildiğini, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında verilen tedbir kararının 3.kişileri kapsamaması nedeniyle ibraz edene karşı istirdat davası açmak üzere kendilerine süre verildiğini ve işbu davanın açıldığını belirterek davanın Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Asıl dava menfi tespit, birleşen dava çek istirdatı talebine ilişkindir.

Davacı tarafça, asıl davada, davalı ile aralarında ... tarihleri arasında gerçekleşecek olan fuar için sözleşme akdedildiğini, davalının fuarı düzenleyen taraf olduğunu, fuar katılım sözleşmesi imzaladıktan sonra fuar katılım bedeli olarak davacının █████/2020 keşide tarihli, 53.100 TL bedelli ve █████/2020 keşide tarihli, 53.100 TL bedelli iki adet çeki keşide ederek davalı şirkete teslim ettiğini, fuar katılım sözleşmesinin 2. Maddesine göre düzenleyicinin fuarı iptal etmesi durumunda iptalin bildiriminden itibaren 30 gün içinde fuar katılım bedeli katılımcıya iade edileceğini, ancak davalı şirket tarafından █████/2020 tarihinde yapılan açıklama ile fuarın corona tedbirleri kapsamında iptal edildiğini ve yeni fuarın 2021 yılında yapılacağı bildirilmiş olduğunu, ancak devam eden corona virüs salgının ne zaman biteceğinin ve 2021 yılında da fuarların olup olmayacağının belirsiz olduğunu, gerçekleşeceği belli olmayan bir fuar yönünden davacının sözleşmeyi devam ettirme iradesi bulunmadığını, davalının taahhüt ettiği tarihte fuar yapılamadığı için davacının haklı nedenle fesih hakkı doğduğunu, sözleşmeye göre bir ay içinde ödenen bedelin iade edilmesi gerekmesine karşın çeklerin halen iade edilmediğini belirterek çeklerin bedelsiz olduğunun çekler kapsamında davalıya borçlu bulunulmadığının tespitine karar verilmesi talep edilmiş, birleşen davada ise asıl dava konu çeklerin birleşen dosya davalısı tarafından bedelsiz kaldığı bilinerek kötüniyetli olarak iktisap edildiğini, asıl dosya davalısı ile birleşen dosya davalısının birlikte ticari iş yaptıklarını, çeklerin verilmesine konu fuarın birleşen dosya davalısı adına olan fuar merkezinde gerçekleşeceğini belirterek çeklerin iktisapta kötüniyetli olan davalıdan istirdatına karar verilmesini talep etmiştir. Asıl davada davaya cevap veren davalı ise, fuarın pandemi önlemleri nedeniyle durdurulması gerektiğini, bakanlığın kararıyla i tüm fuarların 16 Mart 2020 tarihinden 01 Eylül 2020 tarihine kadar durdurulduğunu, bu nedenle davalının diğer tüm fuar firmaları gibi fuarlarını ertelemek zorunda kaldığını, dava dilekçesinin aksine fuarın iptal edilmemiş olduğunu, pandemi sebebiyle bir sonraki döneme (...)ertelendiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Asıl dava bakımından yapılan değerlendirmede, davacı taraf, taraflar arasındaki fuar katılım sözleşmesi kapsamında fuarın belirlenen zamanda yapılmaması nedeniyle sözleşmeye aykırılıktan dolayı sözleşme konusu iş için ödendiği çekler kapsamında davalıya borçlu bulunmadığının tespitini talep etmekte olup, davalı ise sözleşme konusu fuarın pandemi tedbirleri nedeniyle ertelendiğini, iptal edilmediğini belirtmektedir, mahkememizce davalının yaptığı savunma kapsamında Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'ne yazılan müzekkere verilen cevapta davalının iddia ettiği şekilde fuarın ... yılında gerçekleşmesi için başvurusunun onaylandığını ancak daha sonra tarih değişikliği talebi iletildiğini ve .... tarihinde düzenlenmesinin uygun bulunduğunu ancak daha sonra ... tarihlerine ertelenmek üzere tekrar başvuruda bulunulduğunun bildirildiği ve gönderilen tabloda dava konusu .... Fuarının 07.09.2022 tarihinde yapılması için başvuruda bulunulduğu, başvurunun uygun bulunduğu ancak daha sonra fuar iptal başvurusunun yapıldığı ve bu başvuru uygun bulunarak takvimden çıkarıldığı anlaşılmıştır. Bu kapsamda davacının sözleşme gereği üzerine düşen edimi gereği gibi yerine getirdiği, sözleşme bedelini dava konusu çeklerle ödediği halde davalının üslendiği edimin gereği gibi zamanında ifa edilmediği, sözleşmede belirlenen tarihte fuarın düzenlemediği, pandemi tedbirleri kapsamında ertelendiği bildirilmiş ve anlaşılmış ise de devam eden süreçte ertelendiği belirtilen tarihte de fuarın düzenlenmediği, ertelendiği belirtilen tarihinin de tekrar ertelendiği daha sonra 2022 yılında da yine belirlenen tarihte yapılmasının iptal edildiği, davacının da bu konuda usulüne uygun bilgilendirildiğine dair dosyaya delil sunulmadığı, devamlı ertelenen ve sebebi daha sonraki süreçte de açıklanmayan bur durum içinde davacının sözleşmeye bağlılığının daha fazla beklenemeyeceği, birçok kez ertelenen ve sonrasında iptal edilen fuar nedeniyle davacının içinde bulunulan belirsizliğe katlanmasının hakkaniyete uygun düşmeyeceği gibi fuar tarihinin değişikliği yönünden taraflarca mutabık kalındığı da dosyadan anlaşılamadığından, davacının ve davalının içinde bulundukları durumlar, o dönemde yaşanan olağanüstü süreç de gözetilerek davacının her defasında bu belirsizliğe katlanması beklenemeyeceğinden davacının menfi tespit talebinin yerinde bulunduğu anlaşıldığından asıl davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir. Birleşen dava yönünden ise, asıl dosyaya verilen cevap dilekçesinde de belirtildiği üzere, ... A.Ş.'nin, ... Ticaret A.Ş.'nin iştiraki şirketi olduğu ve dava konusu fuarın da ... Fuar Merkezinde gerçekleşeceğinin anlaşılması kapsamında birleşen dosya davalısının dava konusu çekleri iktisapta ağır kusurlu olduğunun kabulünün gerekeceği anlaşıldığından, buna göre TTK'nın 792. Maddesi gereği birleşen dosya davalısından dava konusu çeklerin istirdatına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM;Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;

1-Asıl Davanın KABULÜ ile;

Davacının, ...bank ... Şubesine ait ... seri numaralı, █████/2020 keşide tarihli, 53.100,00-TL bedelli çek ve ...bank ... Şubesine ait .... seri numaralı, █████/2020 keşide tarihli, 53.100,00-TL bedelli çekler kapsamında davalıya borçlu olmadığının tespitine,

2-Birleşen Davanın KABULÜ ile;

...bank ... Şubesine ait ... seri numaralı, █████/2020 keşide tarihli, 53.100,00-TL bedelli çek ve ...bank .... Şubesine ait ... seri numaralı, █████/2020 keşide tarihli, 53.100,00-TL bedelli çeklerin davalıdan istirdatı ile davacıya verilmesine,

-Ödeme yasağı konulduğundan karar kesinleştikten 1 ay sonra HMK'nın 392/2 maddesi gereğince yatırılan teminatın iadesi hususunun talep halinde değerlendirilmesine,

-İhtiyati tedbirin karar kesinleşinceye kadar devamına, karar kesinleştikten sonra ihtiyati tedbir kararının kaldırıldığına ilişkin bankaya yazı yazılmasına, masrafın gider avansından karşılanmasına,

Asıl dava yönünden

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 7.254,52-TL karar harcından daha önce Mahkememiz dosyasına yatırılan 1.813,64-TL peşin harcın indirilmesi ile eksik kalan bakiye 5.440,88-TL karar harcının davalıdan alınması ile hazineye gelir kaydına,

4-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınması ile davacıya verilmesine,

5-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan 54,40-TL başvurma harcı ve 1.813,64-TL peşin harç olmak üzere 1.868,04-TL toplam harç nedeniyle yargılama giderinin davalıdan alınması ile davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan 963,75-TL yargılama giderinin (tebligat, müzekkere) davalıdan alınması ile davacıya verilmesine,

7-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,

Birleşen dava yönünden

6-Davacı tarafından yapılan 38,00-TL yargılama giderinin (tebligat, müzekkere, bilirkişi) davalıdan alınması ile davacıya verilmesine,

7-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,

Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip ..

☪ e-imzalıdır. ☪

Hakim ...

☪ e-imzalıdır. ☪