Anahtar kelimeler: Rücuen Tlsinin Ödemenin Katip Adana Nezdinde Alım İşçilik İmzalanan Hakim
T.C. ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.ADANA3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİT Ü R K M İ L L E T İ A D I N AG E R E K Ç E L İ K A R A RESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████HAKİM
: ... ...KATİP
: ... ...DAVACI
: ...VEKİLİ
: ...DAVALILAR
: 1- ...2-...DAVA
: Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ
: █████/2022KARAR TARİHİ
: █████/2023GEREKÇELİ KARARINYAZILMA TARİHİ
: ...Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı alt işverenler nezdinde çalışan dava dışı işçi ...'a işçilik alacakları karşılığı 12.07.2019 tarihinde 16.242,54 TL ödeme yapıldığını, iş bu ödemenin 12.197,49 TL'sinin davalılar sorumluluğunda olduğunu, davalılar ile müvekkilleri arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri gereği dava dişı işçinin çalıştınldığını, imzalanan sözleşmeler gereği sorumluluğunun davalılarda olduğunu, İş bu davalılar sorumluluğuna düşen bedelin tahsil amacıyla arabuluculuk sürecinin işletildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını, taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği sorumluluk hususu davalılar da olduğundan 12.197,49 TL' nin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.DELİLLER
:Bilirkişi Raporu
: Dava dışı işçi ...'ın davacı kurum ve bağlı alt işverenler nezdinde çalışma süreleri karşılığı toplam kıdem tazminatının 16.242,53 TL olduğu, iş bu tutarın 4.212,14 TL' sinin dava diışı ... Personel ... AŞ sorumluluğunda olduğu, davalılarla ilgili çalışma süreleri karşılığı Kıdem Tazminatı tutarının toplam 12.030,39 TL olduğu, iş bu tutarın; ... STİ' den 1:353,58 TL' sinin. rücuen tazmininin talep edilebileceği, dava dışı işçinin hizmet sürelerinin SGK hizmet kaydı uyarınca tespit edildiği, davacı talebi ile raporda yapılan hesaplama sonucunun farklı oluşunun sebebi, davacı tarafça dava dışı ... Personel ... AŞ sorumluluğunun sadece çalışma dönemi ile hesaplandığı, raporda ise tarafımızca toplam çalışma süresi üzerinden oranlanarak hesaplanmış olduğu, dosya arasında davalılardan dava öncesi rücu talebine ilişkin tebliğ evrakı bulunmadığı, faiz türü hususunda takdirin sayın mahkemede olduğu, bildirilmiştir.DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
:Dava, davacı tarafından dava dışı işçiye ödenen alacakların davalı şirketlerden rücuen tazmini talebine ilişkindir.Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte incelenip değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava dışı işçi ...'a ödenen işçilik alacaklarından hangi tarafın veya tarafların ne oranda sorumlu olduklarına ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine, aynı sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili verilmiş mahkeme kararları ve genel hukuk prensipleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmelidir.Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.Yükleniciler aleyhine açılan rücu davalarında ayrı sözleşmelerle hizmet ifa eden yükleniciler mecburi dava arkadaşı olmadığı gibi borçtan müteselsilen sorumlu olacaklarına ilişkin kanun hükmü veya sözleşme bulunmamaktadır. Bu nedenle alacak davalarında her davalı aleyhine ayrı tahsil hükmü kurulmalıdır. Davanın itirazın iptali şeklinde açılmış olması durumunda ise takibin hangi davalı açısından hangi miktarla devam edeceği ayrı ayrı belirlenmelidir. (Yargıtay 23. HD. █████/2020 tarih ve █████████ Esas █████████ Karar ve █████/2020 tarih ve ████████ Esas █████████ Karar sayılı kararları ile Adana BAM 6.HD, █████/2020 T, █████████ E ve ████████ K sayılı ilamı)Somut olayda; davacı ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmesi düzenlendiği, dava dışı işçinin davacı nezdinde çalışması nedeniyle 12.197,49 TL işçilik alacağı ödendiği, bu suretle davacının ödediği miktarı davalı şirketlere rücu hakkının doğduğu, davalılar ile davacı arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmelerinde İş Kanunu'ndan doğan yükümlülüklerin ve işçi haklarından doğan sorumluluğun yükleniciye ait olduğu hususunda açık düzenlemelerin mevcut olduğu anlaşıldığından davalı şirketlere alacağın rücu edilebileceğinin kabulünün gerektiği, 6098 sayılı TBK’nin 117. maddesi uyarınca muaccel bir borcun borçlusunun, alacaklının ihtarı ile mütemerrit olacağı, dava konusu olayda ise her ne kadar davacı vekilince █████/2019 tarihinden itibaren faiz talep edilmişse de, davacı tarafından davalı şirketlere ödeme yapılmasından sonra rücuen tazmin amacıyla ihtarname gönderildiğine dair dosya arasında herhangi bir belge bulunmadığı göz önüne alınarak, arabuluculuk son tutanağının imzalandığı tarih itibariyle davalıların temerrüde düşürüldüğü tespiti ile bu haliyle davalı şirketler yönünden hükmedilen rücuen tazminat alacağına faiz yürütülmesi gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.YARGILAMA GİDERİ BAKIMINDAN
:Kabul edilen miktar bakımından yapılan oranlamaya göre sorumluluğun yüzdesel dağılımı ... Şti %38,63 ve ... şti %60,74'dür.Davanın kabul oranı %99,37, red oranı 0,63'dür.Ortak gider; 3 tebligat karşılığı 142,00 TL ve bilirkişi ücreti olarak 600,00 TL olmak üzere toplam 742,00 TL olarak hesaplanmıştır.Tarafların sarfına neden oldukları giderler (Tebligat masrafı): 536,00 TL olup, eşit sayıda ve tutarda masrafa sebebiyet vermişlerdir.Yargılama giderleri, tarafların sarfına sebep oldukları giderler ile ortak giderlerden haklarında hükmolunan tazminatın yukarıda belirtilen yüzdesi üzerinden belirlenecek miktarın toplanması neticesinde bulanacak miktar ile tespit edilerek taraflara yüklenmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın kısmen kabulü, kısmen reddi ile,a)4.712,56 TL'nin █████/2020 gününden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Şti'den alınarak davacıya verilmesine,b)7.409,82 TL'nin █████/2020 gününden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Şti'den alınarak davacıya verilmesine,Fazlaya dair taleplerin reddine,2-Arabuluculuk asgari ücret tarifesi kapsamında Adana Arabuluculuk Bürosu tarafından düzenlenen arabulucu ücret kararı uyarınca 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin karar kesinleştiğinde 530,40 TL'sinin davalı ... Şti'den, 829,60 TL'sinin davalı ... Şti'den alınarak hazineye irat kaydına,3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan, 4.712,56 TL vekalet ücretinin davalı ... Şti'den, 7.409,82 TL vekalet ücretinin davalı ... Şti'den ayrı ayrı alınarak davacıya verilmesine,4-a)Alınması gerekli 828,08 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 208,31 TL harcın mahsubu ile bakiye 619,76 TL harcından; 241,70 TL'sinin davalı ... Şti'den, 378,06 TL'nin davalı ... Şti'den ayrı ayrı alınarak ayrı ayrı alınarak hazineye irat kaydına,b)Davacı tarafından yatırılan 208,31 harcın, 81,24 TL'sinin davalı ... Şti'den, 127,07 TL'sinin davalı ... Şti'den ayrı ayrı alınarak ayrı ayrı alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan 600,00 TL bilirkişi ücreti, 678,00 TL tebligat gideri ve 80,70 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 1.358,70 TL yargılama giderinin, davanın kabul ve red oranı ile davalıların sorumlulukları oranına göre, davalılara yüklenmesi gereken 1.350,14 TL'sinden, 526,55 TL'sinin ... Şti'den, 823,59 TL'sinin ... Şti'den alınarak davacıya verilmesine, bakiye miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,7-HMK'nin 333. ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesine göre, hükmün kesinleşmesinden sonra yatırılan avansın kullanılmayan kısmının elektronik ortamda hesap numarası var ise bu numara üzerinden, yok ise PTT aracılığıyla adreste ödemeli gönderilerek resen iadesine, kararın tebliğ giderinin iade edilecek avanstan karşılanmasına,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğundan, dava değeri itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi.█████/2023Katip ...Hakim ...