sollamaya kazayı şeritte kaybederek direksiyon hakimiyetini önlemek esaskarar fiilden hasarlı

Anahtar kelimeler: Sollamaya Kazayı Şeritte Kaybederek Direksiyon Hakimiyetini Önlemek Esaskarar Fiilden Hasarlı

T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ███████

T. C.

A N K A R A

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO

: ████████

KARAR NO

: ███████

...

DAVA

: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2026

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; █████/2024 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı araç ile davalıların sürücüsü ve işleteni olduğu ... plakalı motosiklet arasında maddi hasarlı bir trafik kazası meydana geldiğini, kazanın, davalı motosiklet sürücüsünün aynı şeritte müvekkil aracı sollamaya çalışırken direksiyon hakimiyetini kaybederek aracın sol ön kısmına çarpmasıyla oluştuğunu, müvekkil sürücünün daha büyük bir kazayı önlemek için bariyere yönelmek zorunda kaldığını, bu sebeple sollama ve kavşak kurallarını ihlal eden davalı sürücünün tam ve asli kusurlu olduğunu, davalı sürücünün kaza tespit tutanağında temas olmadığını beyan etmesine rağmen olay yeri fotoğraflarında motosiklette de hasar bulunduğunu, davalılardan ...'nin kazaya karışan aracın trafik sigortacısı olduğunu ve yapılan başvuruya cevap vermediğini, zararın miktarının TBK'nun 50. maddesi uyarınca tespite muhtaç olduğunu ve bu tespit için 2.500,00 TL ekspertiz ücreti ödendiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, HMK'nun 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası olarak şimdilik 100,00 TL değer kaybı bedeli ile 100,00 TL hasar bedelinin kaza tarihi olan █████/2024'ten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve 2.500,00 TL ekspertiz bedelinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca dava açmadan önce müvekkil sigorta şirketine yazılı başvuru yapma zorunluluğunu yerine getirmediğini, bu sebeple davanın öncelikle dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddedilmesi gerektiğini, usule ilişkin itirazları saklı kalmak kaydıyla esasa ilişkin olarak, █████/2024 tarihinde sigortalıları ... plakalı aracın davacıya ait ... plakalı araçla karıştığı kazada müvekkil şirketin sorumluluğunun doğabilmesi için sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, KTK'nun 86. maddesi uyarınca işletenin kusursuz olduğu hallerde sigortacının da sorumluluğunun bulunmayacağını, değer kaybı taleplerinin maddi teminat limitinin %15'ini aşamayacağını, olası bir hesaplamanın Trafik Sigortası Genel Şartları ekindeki kriterler dikkate alınarak yapılması gerektiğini, ayrıca KTK'nun 90. maddesi gereği haksız fiil hükümlerine atıf yapıldığından talep edilen faizin ticari değil yasal faiz olması ve başlangıç tarihinin olay tarihi yerine dava tarihi olarak kabul edilmesi gerektiğini ileri sürerek, öncelikle davanın başvuru şartı yokluğu sebebiyle usulden reddini, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ise davanın esastan reddini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin yetkisine itiraz ederek haksız fiilin meydana geldiği yer veya davalıların ikametgahı mahkemesinin yetkili olduğunu, bu nedenle yetkisizlik kararı verilerek dosyanın ... gönderilmesi gerektiğini, ayrıca davacının zararının tespit edilebilir nitelikte olması sebebiyle davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını ve bu yönden de usulden reddedilmesi gerektiğini belirtmiş, esasa ilişkin olarak ise █████/2024 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı'na atıfla, müvekkilinin oğlu ...plakalı motosiklet ile davacının ...plakalı aracı arasında herhangi bir temas veya çarpışma olmadığını, kazanın tamamen davacı araç sürücüsünün takip mesafesini korumadan ve hızını azaltmadan seyretmesi sonucu direksiyon hakimiyetini kaybederek bariyerlere sürtmesiyle meydana geldiğini, bu nedenle davacı sürücünün asli kusurlu olduğunu iddia etmiştir. Motosikletteki çiziklerin kazadan kaynaklanmadığını, rüzgar nedeniyle daha önce düşmesinden oluştuğunu ve buna ilişkin delilleri olduğunu, TBK uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiilleri bulunmadığından tazminat sorumluluklarının doğmadığını, kusuru kabul etmemekle birlikte talep edilen araç mahrumiyet bedelinin de fahiş olduğunu, ... sayılı kararı uyarınca makul onarım süresi üzerinden ve yakıt gibi zorunlu giderler düşülerek hesaplanması gerektiğini ileri sürerek, öncelikle yetkisizlik kararı verilmesini, bu talebin reddi halinde davanın usulden reddini, aksi takdirde ise davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin yetkisine itiraz ederek dosyanın haksız fiilin meydana geldiği yer olan ... Mahkemesi'ne gönderilmesi gerektiğini, ayrıca davacının zararının tespit edilebilir nitelikte olması sebebiyle davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını ve bu yönden usulden reddedilmesi gerektiğini, esasa ilişkin olarak ise █████/2024 tarihli kazada, müvekkilinin oğlu ...ın kullandığı ... plakalı motosiklet ile davacıya ait ..plakalı araç arasında herhangi bir temas veya çarpışma olmadığını, kazanın tamamen davacı araç sürücüsünün trafik işaretlerine uymayarak, takip mesafesini korumadan ve hızını azaltmadan seyretmesi neticesinde direksiyon hakimiyetini kaybederek bariyerlere sürtmesiyle meydana geldiğini, bu nedenle davacı sürücünün asli kusurlu olduğunu, bu durumun kaza tespit tutanağıyla da sabit olduğunu, TBK'nın 49. maddesi uyarınca hukuka aykırı ve kusurlu bir fiilleri bulunmadığından tazminat sorumluluklarının doğmadığını, kusuru kabul etmemekle birlikte, talep edilen araç mahrumiyet bedelinin de ... sayılı kararı doğrultusunda makul onarım süresine göre ve yakıt gibi zorunlu giderler düşülerek hesaplanması gerektiğini ileri sürerek, öncelikle davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmesini, mahkemenin yetkili olduğu kanaatinde ise davanın belirsiz alacak davası olması nedeniyle usulden reddini, aksi takdirde ise kazada kusurları bulunmadığından davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

... müzekkereler yazıldığı görülmüştür.

Mahkememizce bilirkişi ...█████/2025 tarihinde bilirkişi raporu aldırılmıştır.

Mahkememizce bilirkişi ... █████/2025 tarihinde bilirkişi raporu aldırılmıştır.

Davacı vekilinin harcını yatırarak █████/2025 tarihinde ıslah dilekçesini sunduğu, dilekçenin davalılara usulüne uygun tebliğ edildiği görülmüştür.

Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacıda oluştuğu ileri sürülen maddi tazminatın (değer kaybı ve hasar bedelinin) davalılardan tazmini isteminden ibarettir.

Trafik kazası tespit tutanağı örneği, araç ve sigorta bilgilerini gösterir belgeler, sigorta poliçesi örneği, hasar dosyası, eksper dosyası, fatura/ödeme belgeleri ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1).

Trafik sigortası kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan kazanç kaybı, trafik sigortası teminatı dışında kalır. Ancak meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır.

Yargıtay yerleşik uygulamasına göre, araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (...

Bilindiği üzere ..-... sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir. Söz konusu karar dikkate alındığında araçta meydana gelen değer kaybının genel şartlar ekinde yer alan esaslara göre yapılması artık mümkün olmadığından, genel şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamasına dayanılarak ve aracın piyasa rayici gözetilerek belirlenmesi yerinde olacaktır.

Davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ... plakalı araç için ... poliçesi düzenlenmiştir. Poliçenin █████/2023-█████/2024 tarihleri arasını kapsadığı, kazanın poliçe vadesi dahilinde meydana geldiği ve poliçenin kaza tarihi itibarıyla araç başına 20.000,00-TL maddi teminat sağladığı anlaşılmaktadır.

Talep edilen maddi tazminatın niteliği teknik inceleme gerektirdiğinden mahkememizce bilirkişi ... █████/2025 tarihinde alınan bilirkişi raporunda özetle; a-)Davalı sigorta şirketine sigortalı... plakalı Motosiklet sürücüsü davalı ...'ın meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 46/b-c., 47/d., 571b-4. ve 84/e. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla 100 oranında kusurlu olacağı,

b-)Davacıya ait ... plakalı araç sürücüsü ...'un mevcut kazanın oluşumu koşullarında meydana gelen kazanın oluşumunu önlemesi mümkün gözükmediği gibi kazanın oluşumuna herhangi bir etkeni de görülmemekle kazanın oluşumunda kusursuz olacağı,

c-)Davacıya ait ...plakalı araçta meydana gelen hasar tutarının KDV dahil 56.820,00 TL olacağı ve davalıların 2918 sayılı KTK.nun 85 ve 91. maddeleri gereği sorumluluklarının olacağı,

d-)Davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 45.000,00 TL olacağı ve davalıların 2918 sayılı KTK.nun 85 ve 91. maddeleri gereği sorumlulukların olacağı, rapor edilmiştir.

Mahkememizce alınan █████/2025 tarihli bilirkişi raporu ile dosyada mevcut dava öncesi alınan sigorta ekspertiz raporu arasında çelişki bulunduğundan bu Bilirkişi ...dan █████/2025 tarihinde alınan bilirkişi raporunda özetle; █████/2024 tarihinde ... plakalı araçların karışmış olduğu maddi hasarlı trafik kazasında;

-Davacıya ait ...plakalı aracın onarılması için trafik kaza tarihi itibarı ile KDV dahil yedek parça ve işçilik tutarının 56.820,00 TL olduğu,

... plakalı araçta trafik kazasından sonra 45.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği,

-Bilirkişi ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporuna katıldığı rapor edilmiştir.

Deliller değerlendirilmiştir.

Davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar olduğundan yargılamaya devam olunmuştur.

Davacının ikametgahı dikkate alınarak mahkememiz davaya bakmakla yetkili olduğundan bir kısım davalıların itirazları reddedilmiş, yargılamaya devam olunmuştur.

Değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. Bu hususlar nazara alınarak düzenlenen ve hükme esas alınan █████/2025 tarihli ve █████/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre davacıya ait araç sürücüsünün meydana gelen trafik kazasında kusurlu bulunmadığı, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan araç sürücüsü davalı ... 2918 sayılı KTK.nun 46/b-c., 47/d., 571b-4. ve 84/e. maddelerindeki kural ihlallerini işlediğinden kazada tam kusurlu olduğu, davacı aracında meydana gelen değer kaybının 45.000,00-TL olarak belirlendiği, bununla birlikte davacının aracında meydana gelen hasar durumu, yedek parça tutarı, işçilik ve KDV birlikte dikkate alındığında hasar giderim bedelinin 56.820,00-TL olarak hesap edildiği, davacının talep arttırım dilekçesinde bu tutarları talep ettiği, mahkememizce alınan bilirkişi raporlarının yargısal denetime elverişli ve dosyada mevcut raporlar arasındaki çelişkiyi giderir nitelikte olduğu, belirlenen hasar tutarlarından... sigortacısı, haksız fiil sorumlusu ve işleten davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu oldukları, talep olunan tutarın poliçe teminat limiti kapsamı içinde kaldığı, dava öncesi sigorta şirketine yapılan başvuru sonucu bu davalının █████/2024 tarihinde; diğer davalıların ise █████/2024 kaza tarihinde temerrüde düşmüş sayılacağı, sigortalı aracın cinsi ve kullanım amacı gereği kabul olunan tutarlara yasal faiz işletileceği, davacının dava öncesi zararının tespiti amaçlı aldığı ve makul ücret ödediği görülen ekspertiz raporunun yargılama giderinden sayılacağı anlaşılmakla davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın KABULÜ ile;

1-45.000,00 TL değer kaybının davalı ... yönünden █████/2024 tarihinden; diğer davalılar ... yönünden █████/2024 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (davalı sigorta şirketinin teminat limitiyle sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

2-56.820,00 TL hasar bedelinin davalı .... yönünden █████/2024 tarihinden; diğer davalılar ... yönünden █████/2024 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (davalı sigorta şirketinin teminat limitiyle sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

3-Kabul edilen 101.820,00 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 6.955,32 TL karar ve ilam harcından 427,60 TL peşin harç, 3.481,00 TL ıslah harcı toplamı olan 3.908,60 TL harcın düşümü ile eksik kalan 3.046,72 TL harcın müşterek ve müteselsilen davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,

4-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç, 60,80 TL vekalet harcı, 3.481,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 4.397,00 TL harcın müşterek ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacının karşıladığı 3.870,00 TL tebligat gideri, 10.000,00 TL bilirkişi ücreti, 2.500,00 TL ekspertiz gideri olmak üzere toplam 16.370,00 TL yargılama giderinin müşterek ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca ... bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı ....'den alınarak hazineye gelir kaydına,

7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 101.820,00 TL üzerinden takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin müşterek ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2026

...

¸e-imzalıdır