değerli rücuan gelirlerin vefat dairece bağlanan şti sahiplerine sermaye kazası

Anahtar kelimeler: Değerli Rücuan Gelirlerin Vefat Dairece Bağlanan Şti Sahiplerine Sermaye Kazası

10. Hukuk Dairesi ██████████ E. , ██████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI

: ████████ E., ████████ K.

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen rücuan tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekili ile davalılar ... Ltd. Şti., ... vekili ve davalı ... Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 29.08.2008 tarihinde gerçekleşen iş kazası sonucu vefat eden sigortalının hak sahiplerine bağlanan peşin sermaye değerli gelirlerin %50 sine tekabül eden kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesin talep etmiş, ıslah dilekçesi ile de Kurum zararının %90'ına tekabül eden kısmın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesin talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı .... San. Tic. Ltd. Şti. ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının haksız davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı .... Tic. A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davasının reddine karar verilmesini" talep etmiştir.

Diğer davalılar .... ve Tic. San. Ltd. Şti. ve ...'a usulüne uygun olarak dava dilekçesinin tebliğ edildiği ancak davanın esasına yönelik cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşıldı.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece; hükme esas alınan kusur raporunda davalı .... San. Tic. Ltd. Şti., davalı ... ... ile davalı ...'ın %50 oranında, davalı ...Turzm Tic. San. Ltd. Şti. % 25, davalı .... ve Tic. A.Ş. % 25 oranında kusurlu olup, kazalının olayda kusurunun olmadığının kabulü ile davalıların % 100 kusur üzerinden kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı .... ve Tic. A.Ş. vekili, davalı ... ve Tic. A.Ş. vekili, davalılar ... San. Tic. Ltd. Şti. İle ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Daire kararında; davalılardan ... ve ...'ın yargılandığı ve haklarında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği anlaşılan ceza dosyasında hükme esas alınan kusur raporunda ... firma yöneticisi sanık ... 1. derecede kusurlu, kimliği Mahkemece tespit edilmesi gereken ... Firmasının teknik uygulamalarından sorumlu yöneticisinin 2. derecede kusurlu, sanık ... 2. derecede kusurlu, kazalının ise 3. derecede tali kusurlu olduklarının anlaşılması ve bu bağlamda ceza dosyasında alınan kusur raporu ile eldeki davada hükme esas alınan kusur raporu arasında çelişki ortaya çıkmakla, İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği ile iş kazasının vuku bulduğu iş kolunda uzman bilirkişi heyetinden kusur oran ve aidiyeti konusunda yeniden rapor alınarak, ortaya çıkan çelişki de giderilmeli ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile taleple bağlı kalınarak 30.862,59 TL ilk peşin sermaye değerinin onay tarihinden, itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalılar ... Ltd. Şti., ... vekili ve davalı ... Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kusuru kabul etmediğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

Davalılar ... Ltd. Şti., ... vekili temyiz dilekçesinde; kusuru kabul etmediğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

Davalı ... Şti. vekili temyiz dilekçesinde; asıl alt işveren ilişkisi olmadığını ve kusuru kabul etmediğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 29.08.2008 tarihinde gerçekleşen iş kazası sonucu vefat eden sigortalının hak sahiplerine bağlanan peşin sermaye değerli gelirlerin tahsilini istemiştir.

2. İlgili Hukuk

5510 sayılı Kanun'un 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 21. maddesindeki, “iş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirilir.” düzenlemesi getirilmiş ise de, söz konusu düzenlemenin anılan kanunda, yürürlüğü öncesinde gerçekleşen olaylardan kaynaklanan rücuan tazminat davalarında uygulanmasına olanak veren bir düzenleme bulunmadığı ve genel olarak Kanunların geriye yürümemesi (geçmişe etkili olmaması) kuralı gereğince, davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 26. maddesidir.

3. Değerlendirme

Somut olayda davalı ...'ın bozma ilamı öncesi verilen ilk hükmü temyiz etmemiş olup, %100 davalılar kusuru bakımından davacı Kurum lehine oluşan usuli kazanılmış hakkı ortadan kaldıracak % 60 kusurunun içinde değerlendirilmek suretiyle hüküm kurulması yerinde değildir.

29.08.2008 tarihinde gerçekleşen iş kazası sonucu vefat eden sigortalının hak sahiplerine bağlanan peşin sermaye değerli gelirlerin tahsilinin talep edildiği eldeki davada, Mahkemece, bozma sonrası alınan ve davalı asıl işveren ... ve Tic. A.Ş.'nin % 20 oranında kusurlu, davalı alt işveren ...nin % 20 oranında kusurlu, davalı alt işveren ... Ltd. Şti. % 50 oranında kusurlu, kazalı işçi ...'in % 10 oranında kusurlu olduğu, davalı ...'un kusurunun bulunmadığı, davalı ...'ın kusurunun bulunmadığı belirtilen 02.05.2021 tarihli bilirkişi heyet raporunun hükme esas alınmış olması ve iş bu kusur raporunda davalı ...'un kişisel kusurunun bulunmadığının belirtilmiş olmasına rağmen, Mahkemece davalı ... ... yönünden davanın reddi gerekirken davalı ...'un da diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulması suretiyle davanın kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,

19.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.