erzurum yangın yazim poliçe şirkette hasar birleşen hmk geldiğini özetle

Anahtar kelimeler: Erzurum Yangın Yazim Poliçe Şirkette Hasar Birleşen Hmk Geldiğini Özetle

T.C.

ERZURUM

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

: ████████

KARAR NO

: █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2025 (Karar)

NUMARASI

: ███████ Esas, ████████ Karar

DAVA

: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)|Tazminat (Özel Sigorta

Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ

: █████/2025

KARAR YAZIM TARİHİ

: █████/2025

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı gerekçeyle asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiş olup, söz konusu karara karşı asıl ve birleşen dava davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilleri asıl dava dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirkette meydana gelen 27.12.... günlü yangın nedeniyle iş yerinde hasar meydana geldiğini, ... nolu poliçe doğrultusunda davalı sigorta şirketine başvurulduğunu, bunun üzerine kısmi bir ödeme yapıldığını, kalan miktar için arabuluculuk görüşmeleri gerçekleştirdiklerini ancak sonuç alamadıklarını, poliçeden görüleceği üzere müvekkil şirketin toplamda 12.265.000,00 TL.'lik hasarının davalı sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığını, mahkememizin derdest .../... Esas sayılı konkordato dosyasının da dava konusu yangın nedeniyle açıldığını ve huzurdaki davanın ivedi bir şekilde sonuçlanmasının müvekkil şirket için çok önemli olduğuun, davalı şirketten hasar dosyanın celbi ile bilirkişi tarafından düzenlenecek rapor doğrultusunda davalarının kabulü ile müvekkil şirketin hasarının poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere bu aşamada 350.000,00 TL.'lik bedelin hasar gününden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini dava ve talep etmişlerdir.

Davacı vekili birleşen dava da dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket tarafından depo olarak kullanılan, Erzurum ili, ... ilçesi, ... Caddesi, ...Mahallesi, ... ada-... parselde bulunan taşınmaz, █████/... tarihinde çıkan yangın neticesinde, büyük ölçüde hasar gördüğünü, içerisinde bulunan ürünlerin telef olduğunu, gerçekleşen iş bu yangın olayına ilişkin Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma başlatıldığını, davalı sigorta şirketi, ... numaralı poliçe ile █████/... - █████/2016 tarihleri arasında müvekkil iş yerinde meydana gelebilecek yangın hasarlarını 1.030.000,00 TL. bedel üzerine teminat altına alındığını, meydana gelen zarar sebebiyle davalı sigorta şirketine başvurulduğunu ancak müspet bir geri dönüş olmadığını, müvekkilinin █████/2019 tarihli talebi üzerine, İnşaat Mühendisleri odasından hasar tespiti ve kıymet takdiri raporu alındığını, düzenlenen bilirkişi raporunda binanın içerisindeki ürünler hariç, sadece inşaattaki hasar bedelinin 2019 birim fiyatlarına göre 1.537.446,87 TL. olduğu sonucuna varıldığını, müvekkilinin uğramış olduğu zarar nedeniyle davalarının kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL.'nin hasar gerçekleştiği 27.12.... tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili asıl dava cevap dilekçesinde özetle; öncelikle HMK. nun 119 nci maddesinin ğ bendinde dava dilekçesinde talep sonucunun açık bir şekilde belirtilmesi gerektiğini ancak dava dilekçesi incelendiğinde görüleceği üzere davacı dilekçesinde, müvekkil sigorta şirketi tarafından davacı şirket hesabına 08.05.2019 tarihinde yapılan 1.328.688,00 TL. ödemeden bahsetmediği gibi bakiye alacak talebinin hangi kalemlerden kaynaklandığının da belirtilmediğini, bu nedenle davacıya, talep sonucunu açık bir şekilde belirtmesi için kesin süre verilmesini aksi halde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini, konkordato talebinin dava konusu yangın hadisesinden önce meydana geldiğini, davacı şirketin hasar tarihinde piyasalara 49.197.969,65 TL borçlu olduğunu, cari hesaplarında 6.096.312,20 TL bulunduğu, ipotekli gayrımenkullerinin değerinin ise 8.960.000,00 TL. olduğunu, kalan borcun 34.833.515,33 TL. olduğunu, Ağustos ...'deki döviz kuru hareketliliği nedeni ve faizlerin yükselmesi neticesinde mali açıdan zor duruma girdiğini, piyasalara ve bankalara olan toplam 43.523.515,33 TL. borçları için konkordato talep edildiğinin tespit ettiklerini, dava konusu yangın hadisesinin, müvekkil sigorta şirketinin poliçe tanziminden 15 gün sonra meydana geldiğini, davacı tarafın iddialarını kabul etmediklerini, müvekkil sigorta şirketi tarafından tanzim edilen sigorta poliçesi ile 10.000.000 TL emtia, 230.000,00 TL demirbaş-dekorasyon, 10.000,00 TL makine teminatı verilmiş olup, enkaz kaldırma masraflarının ise sigorta bedelinin %4’ü ile teminata dahil edildiğini, bu teminat miktarının hasar sonrası sigortalıya ödenecek maktu miktarı değil, müvekkil şirketin sorumlu olduğu azami teminat miktarını teşkil ettiğini, her ne kadar davacı tarafından dava dilekçesinde talebinin hangi hasar kalemlerine ilişkin olduğu kalem kalem belirtilmemiş olsa da bina hasarına ilişkin önce ki tarihli ... Sigorta ve ... Sigorta A.Ş’den talepte bulunulduğu, emtia, demirbaş-dekorasyon ve makine hasarına ilişkin ise müvekkil sigorta şirketten talepte bulunulduğunu davacının dava tarihinden önce müvekkil sigorta şirketine göndermiş olduğu e-mail içeriğinden anlaşıldığını, dava dilekçesinden davacının talep etmiş olduğu zarar kalemlerinin içeriğinin ne olduğu tespit edilemediğinden bu hususta ki ayrıntılı beyanda bulunma haklarını saklı tuttuklarını, dava konusu yangın hasarı nedeniyle, deponun giriş kısmında bulunan sundurma bölümündeki emtia kıymetlerinin tamamen yandığını, diğer bölümlerdeki ürünlerin ise yangın söndürme çalışmaları esnasında kullanılan su ve ortamda oluşan ısı etkisi ile zarar gördüğünün anlaşıldığını, davacı tarafa düzenlenen raporlar doğrultusunda oluşan hasara ilişkin tüm ödemelerin müvekkil sigorta şirketi tarafından yapıldığını, Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre mütemerrit olmayan müvekkil şirket aleyhine dava tarihinden önceki bir tarihten itibaren faiz uygulanmasının mümkün olamayacağını, davacı tarafça talep edilen faizin cinsine ve başlangıç tarihine itiraz ettiklerini, davayı kabul anlamına gelmemekle beraber, işbu davada müvekkil şirket aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde dahi dava tarihinden itibaren faiz ödenmesine karar verilmesini talep ettiklerini, tüm bu nedenlerle davanın HMK 107. Madde çerçevesinde usulden reddine, davanın usulden reddedilmeyerek esasa girilmesi halinde ise beyanımız doğrultusunda davacı taleplerin reddine karar karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı birleşen davaya cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonunda;" Dava ve birleşen dava, hasar tazminatı ödenmesi isteğine ilişkindir.

Davacı tarafça, işyerinde meydana gelen 27.12.... günlü yangın nedeniyle hasar meydana geldiği, aralarındaki sigorta poliçesi doğrultusunda davalı sigorta şirketlerine başvurulduğu, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nce bir kısım ödeme yapılmış ise de yapılan ödemenin yetersiz olduğu, birleşen dosya davalısı ... Sigorta A.Ş. bakımından ise yapılan başvurularına olumlu bir yanıt verilmediği iddia edilerek bilirkişi tarafından yapılacak hesaplama sonucunda meydana gelen hasar nedeniyle tazminat ödenmesi talep ve dava edilmiştir.

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nce davanın reddine karar verilmesi savunulmuştur.

Birleşen dosya davalısı ... Sigorta A.Ş. Davaya cevap vermemiştir.

Yukarıda yer verilen iddia ve savunma içeriğine göre uyuşmazlığın çözümü bilirkişi incelemesine muhtaç olduğundan dosya sigorta alanında ve hesaplama alanında uzman bir bilirkişi kuruluna tevdi edilerek meydana gelen olay nedeniyle davacıya yapılan ödemelerin meydana gelen hasar ile uyumlu olup olmadığının tespit edilmesi istenilmiş ve bu suretle dosyaya kazandırılan 14.04.2021 günlü bilirkişi kurulu raporuna göre dava konusu olay nedeniyle davacıya ödenen hasar tazminat tutarının toplam 1.328.688,26 TL. olduğu, bina hasar bedeli olan 97,000.00 TL.'nin de dava dışı ... Sigorta A.Ş tarafından ödenmiş olduğu, dosya kapsamına göre davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin ödemiş olduğu tazminat bedellerinin poliçe genel şartlarına uygun olarak yapıldığı, davacının tazminat taleplerinin poliçe genel şartlarına uygun talepler olmadığı, ödenen hasar tazminat tutarlarının hasar tarihindeki güncel ederlere uygun olduğu mütalaa edilmiştir.

14.04.2021 günlü bilirkişi kurulu raporu dosya kapsamına uygun görülerek mahkememizce hükme esas alınmıştır.

Hâl böyle olunca, mahkememizce yürütülen tahkikat kapsamında dosyaya kazandırılan ve hükme esas alınan 14.04.2021 günlü bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda davacının tazminat isteğinin yerinde olmadığı anlaşıldığından davanın ve birleşen davanın ayrı ayrı reddi cihetine gidilerek" gerekçesiyle, davanın (███████ E.) ve birleşen davanın (████████ E.) ayrı ayrı reddine, karar vermiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacıyı temsilen iflas idaresi istinaf dilekçesinde özetle; yangın neticesinde iş yerinde hasar oluştuğunu, iş yerindeki emtiyaların tamamının yangın ve soğutma çalışmalarında kullanılamaz hale geldiğini, demirbaş, dekorasyon ve makine tesisatının tamamen yok olduğunu, tüm bu hususların net olarak miktarının tespitinin ancak alanında uzman bilirkişilerin marifetiyle yapılabileceğini, sigorta şirketlerine kanuni şartlar doğrultusunda yasal başvuruların yapıldığını, ancak sigorta şirketinin eksik sigorta uygulamasını öne sürerek sigorta teminat bedellerinin çok altında ödeme yaptığını, yangın nedeniyle kullanılamaz hale gelen bir işletmenin hali hazırda yangın nedeniyle tahribat yaşadığından işletmenin değerinin varsayımsal olarak hesaplanması ve bu hesaplamaya bağlı olarak eksik sigorta uygulaması adı altında oldukça düşük ödeme yapılması nedeniyle dava açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, sigorta şirketleri tarafından eksik sigorta uygulamasına yönelik değerlendirmelerin hatalı olduğunu, mahkeme tarafından hazırlattırılan bilirkişi raporunda da bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamada eksik sigorta uygulamasına ilişkin bir hesaplama yapılmadığını, bilirkişi raporunun hükme esas alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik ödeme nedeniyle müflis şirketin zarara uğradığını, ayrıca mazeret taleplerinin uygun görülmeyerek dosyanın karara çıkarılmasının müflis şirketin menfaatlerini olumsuz etkilediğini, belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:

Asıl ve birleşen dava, işyeri sigorta poliçesinden kaynaklanan maddi tazminat talebine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Asıl ve birleşen dava da; davacı vekili, müvekkiline ait işyeri için davalılar nezdinde sigorta poliçeleri düzenlendiğini, 27.12.... tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle hasar meydana geldiği, aralarındaki sigorta poliçesi doğrultusunda davalı sigorta şirketlerine başvurulduğu, asıl dava davalısı ... Sigorta A.Ş.'nin bir kısım ödeme yapılmış ise de yapılan ödemenin yetersiz olduğu, birleşen dosya davalısı ... Sigorta A.Ş. bakımından ise yapılan başvurularına olumlu bir yanıt verilmediği iddia edilerek tazminat talebi ile eldeki davayı açmış, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama da alınan █████/2021 tarihli bilirkişi raporuna itibarla yukarıda yazılı gerekçe ile asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Hükme esas alınan sigorta eksperi ve SMMS bilirkişi tarafından hazırlanan █████/2021 tarihli bilirkişi raporunda aynen; "08.05.2019 tarihinde 1,328.688.26 TL konkordato Komiseri tarafından davalı sigorta şirketine bildirilen banka hesabına ödenmiştir. Dava dışı ... Sigorta A.Ş tarafından bina hasar bedeli olan 97,000.00 TL de 06.11.2020 tarihinde ....'e ödenmiştir. Dosya içerisindeki evraklar üzerinde yapmış olduğumuz incelemelerimiz sonucunda davalı sigorta şirketinin ödemiş olduğu tazminat bedellerinin poliçe genel şartlarına uygun olarak yapıldığı, davacı yanın taleplerinin yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır." şeklinde tespitte bulunulmuştur.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 266. maddesi hükmüne göre, çözümü özel veya teknik bir bilgiyi gerektiren konularda bilirkişi oy ve görüşünün alınması zorunludur. Bilirkişiler, raporlarını hazırlarken raporun dayanağı olan somut ve özel nedenleri bilimsel verilere uygun olarak göstermek zorundadır. Bilirkişi raporu aynı zamanda taraf ve mahkeme denetimine de elverişli olacak şekilde bilgi ve belgeye dayanan gerekçe ihtiva etmelidir. Ancak bu şekilde hazırlanmış raporun denetimi mümkün olup, hüküm kurmaya dayanak yapılabilir.

Eldeki dosyada bilirkişi raporunun tarafların itirazlarını karşılamadığı gibi, birleşen dosya yönünden de herhangi bir değerlendirme yapılmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığı gidermediği, soyut gerekçeler ile davacının tazminat talebinin poliçe genel şartlarına uygun olmadığının bildirildiği anlaşılmakla, █████/2021 tarihli bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm tesis edilmesi doğru görülmemiştir.

O halde, mahkemece; önceki bilirkişiler dışında oluşturulacak alanında uzman sigorta uzmanı, inşaat mühendisi, makine mühendisi, SMMS ve sektör bilirkişiden oluşacak bilirkişi heyetinden somut verilere dayalı, gerekçeli, taraf ve mahkeme denetimine elverişli, asıl dava davalısı tarafından yapılan ödeme ve birleşen dava da davalının poliçe de dair mürtehin olarak yer alan Türkiye ... Bankasına 151.475,00 TL ödeme yapıldığı şeklindeki beyan da dikkate alınarak, yapılan ödemelerin yeterli olup olmadığı, davacının bakiye zararının bulunup bulunmadığı bilirkişi raporu ile tereddütte yer bırakmayacak şekilde tespit edilerek, hasıl olacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı görülmüştür.

Açıklanan bu nedenlerle davacı şirkete izafeten iflas idaresinin istinaf isteminin kabulü ile mahkemece verilen kararın HMK'nın 355, 353/(1)-a-6. maddeleri uyarınca kaldırılmasına dair aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davacı İflas Nedeniyle Tasfiye Halinde ... ve İhtiyaç Maddeleri Tic. ve Paz. Ltd. Şti.'ye izafeten İflas İdaresinin istinaf kanun yolu başvurusunun KABULÜ ile, mahkemece verilen hükmün HMK’nın 353/(1)-a-6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,

2-Dava dosyasının HMK’nın 353/(1)-a maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

3-İstinaf kanun yolu başvurusu sırasında alınan peşin harçların yatıran tarafa iadesine,

4-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesinde verilecek yeni kararda dikkate alınmasına,

5-Kararın taraflara tebliği, harç ve gider avansı iadesine ilişkin işlemlerin yerel mahkemesince yerine getirilmesine,

6-İİK 36. maddesi gereğince istinaf aşamasında tehiri icra talebi doğrultusunda yatırılan teminat olması halinde yatıran tarafa İADESİNE,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliğiyle HMK'nun 362-(1)/g maddesi gereğince kesin olmak üzere █████/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.