Anahtar kelimeler: Şuan Bugüne Taşındığını Servisinde Hasıl Zayi Bulunamadığını Muhasebe Bünyesinde Defterine
T.C.
İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ43. HUKUK DAİRESİDOSYA NO
: █████████KARAR NO
: █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ
: █████/2024NUMARASI
: ████████ Esas - ████████ KararDAVA
: Zayi Belgesi VerilmesiİSTİNAF KARAR TARİHİ
: █████/2025Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİDAVA
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait karar defterine ihtiyaç hasıl olduğunda, karar defterinin müvekkili şirket bünyesinde ki muhasebe servisinde bulunamadığını, 2020 yılında müvekkili şirketin, eski adresinden şuan ki adresine taşındığını, o tarihlerden bugüne kadar karar defteri ile ilgili işlem olmadığından dolayı kaybolduğunun fark edilmediğini, bugün için karar defterine ihtiyaç hasıl olduğundan bulunamadığını, zayi olduğunu anladıklarını, taşınma esnasın da kaybolduğu kanaatine taraflarınca hasıl olunduğunu, bu sebeple belirtilen nedenden dolayı zayi olduğunu düşündükleri karar defterlerinin tasdik işlemlerinin gerçekleştirebilmeleri için taraflarına zayi belgesinin verilmesini talep ve dava etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
:İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " , ...6102 Sayılı TTK 82/7 madde uyarınca bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğraması halinde ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün içerisinde ticari defterlerin zayi olduğuna dair belge verilmesinin talep olunması gerekmektedir. Tüm dosya kapsamından dava dilekçesindeki anlatıma göre, davacının davaya konu edilen ticari defter ve belgeleri kaybettiği beyan edilmiş olup bunların ne şekilde kayboldukları hususunda ispat vasıtası sunamadığı gibi, TTK hükümleri kapsamında kendi kusurlu davranışı veya ihmali davranışı ile ticari defter ve kayıtların kaybolmasına sebebiyet veren taraf zayi belgesi talep edemeyeceğinden, davacının kendi ihmali davranışları ile ticari evrak ve kayıtlarının kaybedildiği anlaşılmakla davacının davasının reddine," karar verilmiştir.Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
:Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece eksik inceleme yapıldığını, TTK 82/7 kapsamında, tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını vs. nedenlerle saklama süresi içinde ziyaa uğraması haline ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün içinde başvuru yapılması gerektiği " şeklinde değerlendirme yapıldığını, ancak, davacı tarafça davaya konu defterlerle ilgili uzun bir süre herhangi bir işlem yapılmadığını, zayi olduklarının sonradan anlaşıldığını, 01.07.2024 tarihinde davanın açıldığını, Yerel Mahkemece defterlerin kaybolmasında kusur olup olmadığı araştırılmaksızın karar verildiğini, bu bakımdan Yerel Mahkemece TTK hükümleri kapsamında, davacının kusurundan kaybolduğunun karine kabul edilerek karar verilmesinin usul ve yasalara aykırı olduğunu, bu hususta eksik inceleme yapıldığını beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.GEREKÇE
:Dava, TTK’nun 82/7 maddesi uyarınca zayii belgesi verilmesi istemine ilişkindir.Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın reddine karar vermiş, karara karşı davacı vekili istineaf yasa yoluna başvurmuştur.TTK’nun 82/7 maddesi “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.” düzenlemesini içermektedir.Anılan yasa maddesinde zayi belgesi verilmesini gerektiren zayi olma durumları sınırlı şekilde sayılmamış ise de zayi belgesi verilebilmesi için maddede belirtilenler gibi hallerden birinin olayda mevcut olması ve defterlerin zayi olmasında kusur ve sorumluluğunun bulunmaması, tedbirli bir tacir gibi davranmasına rağmen zayi olayına engel olamamış durumda olması gerekir. Başka bir ifadeyle, tacirin yukarıda bahsedilen kanun maddesinden yararlanabilmesi için ticari defter ve belgelerinin korunabilmesi amacıyla gerekli dikkati ve ihtimamı göstermiş olması gerekmektedir. Ayrıca, ziya durumunun tacirin iradesi dışında meydana gelmesi zorunludur. Ancak somut olayda davacı şirketin talebe konu karar defterinin şirketin taşınması sırasında kaybolması nedeniyle zayi kararı verilmesi verilmesi talep edilmiş olup davacı ticari defterlerini korumada gerekli dikkat ve özen göstermediği gibi ileri sürülen hususlar TTK 82/7 maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesinin gerektirir hallerden de değildir.Buna göre talebe konu defter yönünden zayi belgesi verilmesi koşulları oluşmadığından mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir Açıklanan nedenlerle HMK 'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda davacının yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştirHÜKÜM
:Yukarıda açıklanan nedenlerle:1-Davacı istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-İstinaf karar harcı başlangıçta peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 362(1)-ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. █████/2025