Anahtar kelimeler: Esere Refine Refi Görselleri Görsellerin İddiadavacı Fsek Telif Eseri Menine
T.C.
İSTANBUL1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİESAS NO
: ███████ EsasKARAR NO
: ███████DAVA
:Esere Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi ,TazminiDAVA TARİHİ
: █████/2022KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Sanat Eseri Sahipliğinden Kaynaklanan Haklara Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve Tazmini davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:İDDİA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının ... ve ..., ..., ... şirketlerine ait görsellerin Türkiye temsilcisi ve lisans sahibi olduğunu, bu görselleri ücret karşılığı kullandırdığını, davalının bedel ödemeden görselleri ... sitesinde kullandığını beyanla tecavüzün ref’ine, men’ine, FSEK m. 68 gereği telif tazminatına, FSEK m. 70/2 gereği maddi tazminata hükmedilmesi kapsamında şimdilik ( 5000 TL telif için ,5000 TL uğranılan zarar kapsamında 5000 TL maddi tazminatın )davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili 7.10.2025 tarihli talep artırım dilekçesi ve harç makbuzu ile tazminat istemini toplamda 61.025.40 TL olarak talep etmiştir.SAVUNMA
: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının aktif dava ehliyetine sahip olup olmadığının araştırılması gerektiğini, davacının tazminat isteminin dayanaklarının açıklattırılması gerektiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.DEİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE
:Dava konusu uyuşmazlık; Davacının temsilcisi ve lisans sahibi olduğu görsellerin davalıya ait internet sitesinde izinsiz kullanıldığı iddiası kapsamında şimdilik Fsek 68 kapsamında 5.000 TL maddi, 5.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, hükmün ilanı kapsamında açıldığı anlaşılmıştır.Davanın açılmasını müteakip davacının dava, davalının cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, duruşmada hazır olanlar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, arabuluculuk kurumundan faydalanmak istenilmediğinden tahkikat duruşmasına devam olunmuş, tarafların beyanlarında geçen deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmış, HMK 184.madde kapsamında hazır olanlardan tahkikat ile ilgili beyanları sorulmuş, HMK 186. madde kapsamında ise karar duruşmasında hazır olanlardan esas ile ilgili son diyecekleri sorulmuştur.HMK 266. Madde kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişiler..., ... ve ... tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli bilirkişi raporunda ; Söz konusu fotoğraflardan basın fotoğrafı içeriğine sahip 150 görüntünün iş ürünü olarak FSEK m.84 atfı ile haksız rekabet hükümleri uyarınca korunabileceği, Söz konusu fotoğraflardan portre fotoğrafı içeriğine sahip 4 görüntünün, FSEK m.68 atfı ile eser hükümleri uyarınca korunabileceği, dosyadaki deliller itibariyle söz konusu fotoğraf üzerinde davacının hak sahibi olduğu, raporun 2.sayfasında adet başına ortalama fiatın 1000 TL olduğu, Maddi tazminat ve fotoğraflar için tespit edilebilecek toplam bedelin 190.000,00 TL olduğu bildirilmiştir.Aynı heyetin █████/2023 tarihli ek bilirkişi raporlarında; kök raporu tekrar etmişlerdir.Bilirkişiler ..., ... ve ... tarafından düzenlenen █████/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu olan fotoğraflardan portre fotoğraf niteliğine sahip ve FSEK m. 68 kapsamında eser hükümleri ile korunabilecek dört adet fotoğrafın olduğu, Dava konusu olan fotoğraflardan mimari nitelikli 28 adet fotoğrafın eser niteliğinde bulunmadığı için maddi manevi tazminat hakkı oluşturmadığı, Dava konusu olan fotoğraflardan basın-magazin nitelikli olan 118 adet fotoğrafın kişilerin mevcut durumlarının eser vasfı taşımayan bir fotoğrafı olması sebebiyle maddi manevi tazminat hakkı oluşturmadığı , Maddi tazminat için tespit edilebilecek bedelin dört adet fotoğraf için toplam 40.000 TL olduğunu bildirmişlerdir.Bilirkişiler..., ... ve ... tarafından düzenlenen █████/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Davacı tarafından sunulan ve davalıya ait olduğu belirtilen ilgili “...” internet web sitesinin ve siteye ait davaya konu “120” adet farklı sayfa adreslerinin/linklerinin bulunduğu, ancak 2 farklı linkte aynı fotoğrafın bulunduğu, fakat ilgili sayfa adreslerinin/linklerinin güncel olarak açık ve faaliyette olmadığı, güncel olarak “...” adresine ve davaya konu belirtilen sayfalara / linklere girildiğinde “...” adresine yönlendirilmiş olunduğu tespit edildiği, davacı tarafından sunulan ve davalıya ait olduğu belirtilen “...” internet web sitesinin ve davacı tarafından sunulan sitenin ilgili davaya konu sayfaların / linklerin güncel olarak açık ve faaliyette olmamasından dolayı, davacı tarafından dosyaya sunulan deliller incelenmiş olup, deliller arasında bahsi geçen sitenin ilgili linklerine ait ekran görüntülerin bulunduğu, dava konusu Fotoğrafların / Resimlerin ilgili internet sitesinde dava öncesinde yayınlanmış olduğu sunulan ekran görüntülerinden anlaşıldığı ve davalıya ait internet sitesinde yayınlandığına dair ekran görüntüleri bilişim değerlendirme kısmında detaylıca sunulduğu, davacı tarafından sunulan ve davalıya ait olduğu belirtilen “...” internet web sitesinin ve davacı tarafından sunulan sitenin ilgili davaya konu sayfaların / linklerin güncel olarak açık ve faaliyette olmamasından dolayı, davacı tarafından dosyaya sunulan deliller incelenmiş olup davalıya ait olduğu iddia edilen fotoğrafların 120 adet sayfa linkinde kullanıldığı bazı sayfalarda birden fazla fotoğrafın kullanıldığı görüldüğü, 120 adet “...” internet web sitesinin linkinde davacıya ait olduğu iddia edilen 126 adet fotoğraf olduğu görüldüğü, dava konusu görsellerin rayiç fiyatı için 1.000 TL rayiç fiyat öngörüldüğünü, dosyaya sunulan 120 adet web linkinde yer alan toplam 126 fotoğraf için 126.000 Türk Lirası rayiç bedel öngörüldüğü bildirilmiştir.Aynı heyet tarafından dosyaya delil olarak ibraz edilen 21.1.2019 tarihli görsel kullanım lisans sözleşmesinin de değerlendirildiği anlaşılmaktadır.Bilirkişiler ..., ... ve ...' tarafından düzenlenen █████/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ...” internet web sitesinin ve davacı tarafından sunulan sitenin ilgili davaya konu sayfaların / linklerin güncel olarak açık ve faaliyette olmamasından ve davalıya ait ... adresine yönlendirilmiş olmasından dolayı, davacı tarafından dosyaya sunulan deliller incelenmiş olup davalıya ait olduğu iddia edilen fotoğrafların 120 adet sayfa linkinde kullanıldığı bazı sayfalarda birden fazla fotoğrafın kullanıldığı görüldüğü, 120 adet “...” internet web sitesinin linkinde davacıya ait olduğu iddia edilen 126 adet fotoğraf olduğu görüldüğü, söz konusu fotoğraflardan portre fotoğrafı içeriğine sahip 3 adet ...ve ... numaralı görüntünün eser olarak korunabileceği, dava öncesi kullanım nedeniyle 2021 Aralık ayı rayiç bedeliyle 126 fotoğraf için 61.025,40 TL olan rayiç bedelin, EK-1 de görülen 2024 yılının Eylül ayında Tüketici Fiyat Endeksi'ne göre hesaplandığında 224.412,15 TL olarak öngörüldüğü bildirilmiştir.Bilirkişiler ..., ...ve ...'in █████/2025 tarihli ek bilirkişi raporunda ; 20.10.2024 tarihli bilirkişi ek raporunda belirtilen rayiç bedellerde ve hesaplamalardaki ilgili görüşlerde herhangi bir değişiklik bulunmadığı, dava konusu fotoğraflardan üç adet porte fotoğrafın güzel sanat eseri olduğu ve yüz yirmi üç adet fotoğrafın önceki ek raporda detaylı olarak belirtildiği gibi iş ürünü olarak FSEK m.84 atfı ile haksız rekabet hükümleri uyarınca korunabileceği, FSEK Kapsamında Yapılan Değerlendirme Işığında, Davacının dava dosyasına sunduğu yeminli tercümeli belgelerden dava dışı ... ve ..., ..., ... şirketlerine ait görsellerinin Türkiye temsilcisi ve lisans sahibinin davacı olduğunun anlaşıldığı bildirilmiştir.Aynı heyetin raporlarının 3.sayfasında; 2021 yılı sonu Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası gösterge niteliğinde USD (ABD DOLARI) döviz satış kuruna bakıldığında 13,3603 olduğu görülmektedir. Kullanımın gerçekleştiği döneme ait rayiç bedel 123 adet fotoğraf başına 30 USD X 13,3603-=400,80 TL olarak hesaplanabileceğini, USD bazında rayiç bedellerin değişiklik göstermediğini, █████/2023 tarihli 1. bilirkişi raporunda fotoğraflar FSEK m.68 kapsamında değerlendirildiği halde kök raporlarında ayrıca değerlendirme yapılmayan 3 adet fotoğraf için ise 1. Raporda belirtilen 10.000 TL rayiç bedel fotoğrafların portre fotoğraflar olması ve fotoğrafları çeken fotoğraf sanatçısının ışık, açı, kompozisyon gibi hususiyetlerini taşıması nedeniyle uygun bulunduğunu, Ek rapor tarihi itibariyle Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası USD (ABD DOLARI) döviz satış kuru olan 34.1769 ile hesaplandığında 10.000 TL/34.1769 =292,59 USD olduğunun görülmekte olduğunu, dava açılış tarihinden önce 2021 yılı sonu Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası göstergeniteliğinde USD (ABD DOLARI) döviz satış kuru 13,3603 ile hesaplandığında kullanımın gerçekleştiği döneme ait rayiç bedel 3 adet fotoğraf başına 292,59 USD X 13,3603= 3.909 TL olarak hesaplanabileceğini, heyetin bu şekilde hem dolar bazında hem de 2021 TCMB USD kuru ile TL bazında rayiç bedeller belirlediği, belirlenen bedellerin HMK 266 madde kapsamında denetim ve hüküm kurmaya elverişli bulunduğu anlaşılmıştır.Davacı vekili de son raporu baz alarak talep artırım dilekçesini sunmuştur.Taraf iddia ve savunmaları, kullanıma ilişkin görseller, kullanılan mecra ve linkler, HMK 266 madde kapsamında dosyadaki deliller ile uyumlu bilirkişilerin son ek raporları bir arada incelendiğinde hükme dayanak alınmış olup ; toplanan delillere göre;FSEK 68. maddeye göre 3 ad et fotoğrafın eser niteliği gözetilerek kullanılan yer ve süre eserinlerin niteliğine göre raiç 3909 TL olarak tespit edildiğinden 3x3.909 =11.727 TL olmak üzere keza 123 adet eser niteliğinde olmayan ancak haksız rekabet hükümlerine göre korunan fotoğrafların raiç değerinin 400.80 TL olarak tespit edildiği ve 400.80X123 = 49.298.40 TL olmak üzere toplamda 61.025.40 TL nin davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekmiştir.Davacı yan her ne kadar ref ve men de talep etmişse de; Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 07.07.1987 tarih, ..., 13.10.2009 tarih..., 13.09.2011 tarih... ve HGK'nın 20.03.2002 tarih, ... sayılı kararlarında açıklandığı ve öğretide de benimsendiği üzere, hak sahibinin FSEK'in 68. maddesi uyarınca telif tazminatı talebinde bulunduğu ve mahkemece de telif tazminatına hükmedildiğinden taraflar arasında farazi sözleşme yapılmış gibi bir hukuki durum meydana geleceğinden ve bu durumda, davalının eyleminin de farazi sözleşme kapsamında yasal kullanım haline dönüşeceğinden; davacı hak sahibi farazi sözleşmenin kapsadığı kullanımın refini ve menini isteyemeyeceğinden bu yöndeki istemin keza farazi sözleşme ilişkisi kurulması nedeni ile haksız fiile bağlı olan hükmün ilanının istenemeyeceği gözetilerek hükmün ilanı isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmesi gerekmiştir.HÜKÜM
:DAVANIN kısmen KABULÜNE, kısmen reddine,1-FSEK 68. maddeye göre 3 adet fotoğrafın eser niteliği gözetilerek raiç 3909 TL olarak tespit edildiğinden 3x3.909 =11.727 TL olmak üzere keza 123 adet eser niteliğinde olmayan ancak haksız rekabet hükümlerine göre korunan fotoğrafların raiç değerinin 400.80 TL olarak tespit edildiği ve 400.80X123 = 49.298.40 TL olmak üzere toplamda 61.025.40 TL nin davalıdan tahsiline,2-Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 07.07.1987 tarih, ..., 13.10.2009 tarih ..., 13.09.2011 tarih... ve HGK'nın 20.03.2002 tarih, ███████ sayılı kararlarında açıklandığı ve öğretide de benimsendiği üzere, hak sahibinin FSEK'in 68. maddesi uyarınca telif tazminatı talebinde bulunduğu ve mahkemece de telif tazminatına hükmedildiğinden taraflar arasında farazi sözleşme yapılmış gibi bir hukuki durum meydana geleceğinden ve bu durumda, davalının eyleminin de farazi sözleşme kapsamında yasal kullanım haline dönüşeceğinden; davacı hak sahibi farazi sözleşmenin kapsadığı kullanımın refini ve menini isteyemeyeceğinden bu yöndeki istemin ve ilan isteminin reddine,4-4.168,65 TL ilam harcının ıslah harcı ile peşin harç olmak üzere toplam 1580,70 TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 2.587,95 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,5-kabul edilen maddi tazminat istemi nedeniyle Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 55.000-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,6-red edilen ref isteminin reddi nedeniyle Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 55.000-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,7-Davacı tarafın yargılama giderlerinden olan 80,70 TL başvuru harcı, 1580,70 TL peşin harç ve ıslah harcı, 471,00-TL tebligat ve müzekkere masrafı, 36.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 38.132,40 TL yargılama giderinin 3/2 sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,8-Davalı yanın yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,9-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde iadesine,Dair verilen karar davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi.█████/2026Katip Hakim¸e-imzalıdır e-imzalıdır