Anahtar kelimeler: Çarpışması Fiilden Motosiklet İstendiğini Yazildiği Sürücüsü Katip Sürücü Den Bursa
ESAS NO
: 2018/KARAR NO
: 2025/HAKİM
:KATİP
:DAVACI
:VEKİLLERİ
: Av.Av.DAVALI
: 1-VEKİLİ
: Av.DAVALI
: 2-VEKİLLERİ
: Av.Av.DAVALI
: 3-VEKİLİ
: Av.DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2018KARAR TARİHİ
: █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; █████/2017 tarihinde davacının sürücüsü olduğu motosiklet ile sürücü davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, davalı araç sürücüsü sigortacısı ... Sigorta A.Ş 'den maddi tazminat istendiğini ancak yasal süresi içerisinde herhangi bir ödeme yapılmadığını beyanla davanın kabulüne, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.CEVAP
:Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet itirazlarının bulunduğunu, kazaya karışan ... plakalı aracın kazanın meydana geldiği tarihli müvekkili şirket sigortalısı olmadığını beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından açılan maddi/ manevi tazminat davasının haksız olduğunu, yasal belgesi olmadan trafiğe çıktığını, asıl motosiklet sahibinin ... kişi olduğunu, davacının bu kişinin yanında çalıştığı, kazanın davacı nedeniyle meydana geldiğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, yetkili mahkemelerin kazanın meydana geldiği yer olan ... mahkemeleri olduğunu, yetki itirazlarının bulunduğunu beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.HUKUKİ DELİLLER
:... Sigorta A.Ş.'den ZMM sigorta poliçesinin, ... araştırmasına ilişkin bilgilerin, celp edildiği, Trafik bilirkişisinden rapor aldırıldığı, davacının tedavi kayıtlarının celp edildiği, ...'dan kazaya ilişkin rücuya tabi ödeme bilgilerinin dosya arasına alındığı, ... CBS'nin 2017/ sayılı soruşturma dosyasının ... üzerinden celp edildiği, maluliyet hususunda ... ATK 2 İhtisas Kurulundan rapor aldırıldığı, geçmiş hasar kayıtlarının dosya arasına alındığı, yabancılık teminatın muafiyete ilişkin bilgilerin dosya arasına alındığı, MÖHUK madde 48 uyarınca davacı vekiline tayin edilen teminat miktarı hususunda kesin süre verildiği görüldü. ... Adli Tıp Kurumu tarafından tanzim edilen raporda özetle; "Maluliyet hesaplamalarının, dava konusu kazada kişide meydana gelen yaralanmalar ile bu yaralanmaların fizyolojik iyileşme süreleri sonunda vücutta meydana getirdiği fonksiyonel kayıpların tespit edilmesi yöntemiyle hesaplandığı, kişideki dava konusu olayla illiyetli fonksiyonel kayıpların tespiti amacı ile kurulumuzun █████/2021 tarih ve 3823 karar numaralı, █████/2021 tarih ve 847 karar numaralı, █████/2021 tarih ve ... karar numaralı ve █████/2023 tarih ve ... karar numaralı müzekkerelerinde özetle kişiye ait olay tarihli ve sonrasına ait görüntüleme kayıtları ve mahallinde güncel durum muayenesi istendiği, ayrıca kurulumuzda muayene edilmek üzere randevu verildiği ancak mahkemenizce kişinin yurt dışında yaşıyor olduğu ve mevcutlu olarak bulundurulamayacağından dolayı mevcut tıbbi belgeler ile mütalaa düzenlenmesi istendiği, mevcut tıbbi belgelerin arasında olay tarihli görüntüleme CD’lerinin bulunmadığı ve kişinin yabancı uyruklu olması ve olay tarihinde başvurduğu hastanedeki görüntüleme sisteminin değişmesinden kaynaklı teknik sorunlar sebebi ile söz konusu görüntüleri içerir CD’lerin temin edilemediğinin anlaşıldığı, mevcut durumda kişide dava konusu olay nedeniyle meydana gelen yaralanmalar ile bu yaralanmaların fizyolojik iyileşme süreleri sonunda vücutta meydana getirdiği fonksiyonel kayıpların tespit edilemediği, bu nedenle dava konusu yaralanmaya bağlı sekel durumunun bilinemediği cihetle; Mevcut durumda istenilen hususlarda kanaat bildirilemeyeceği, Kişinin randevu alınarak kurulumuza muayene edilmek üzere gönderilmesi ve olay tarihli grafileri içerir ... formatında CD’lerin teminen gönderilmesi halinde dosyanın yeniden değerlendirileceği" hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir. Trafik bilirkişisi tarafından tanzim edilen raporda özetle ; ... Plaka Sayılı Otobüs Sürücüsü Davalı ...' ın: Dava konusu trafik kazasınının oluşumda 2918 sayılı K.T.K.’ nın 84. maddesinde yer alan sürücülere ait asli kusurlardan 84/f '' Doğrultu Değiştirme Manevralarını Yanlış Yapma '' maddesini ihlal ettiğinden % 75 (Yüzde Yetmiş Beş) oranında kusurlu olduğuna, Tescilsiz Motosiklet Sürücüsü Davacı ...' nın: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda 2918 sayılı K.T.K.’ nın 84. Maddesi dışında kalan sürücülere ait diğer kusurlardan 52/a '' Sürücüler: Kavşaklara Yaklaşırken, Dönemeçlere Girerken, Tepe Üstlerine Yaklaşırken, Dönemeçli Yollarda İlerlerken, Yaya Geçitlerine, Hemzemin Geçitlere, Tünellere, Dar Köprü Ve Menfezlere Yaklaşırken, Yapım Ve Onarım Alanlarına Girerken, Hızlarını Azaltmak Zorundadırlar'' maddesini ihlal ettiğinden % 25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında kusurlu olduğu" hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Dava, trafik kazası sonucu oluşan beden gücü kaybı sebebi ile maddi - manevi tazminat istemine ilişkindir.Türk Hukukunda kişilerin hak arama özgürlüklerini kullanmaları herhangi bir sınırlandırmaya tabi tutulmamıştır. Ancak bazı istisnai durumlarda dava açan veya takip hakkını kullananın önceden belirlenen bazı özel yükümlülükleri yerine getirmesi şart koşulabilir. Bu istisnai şartlardan biri de teminat gösterme yükümlülüğüdür.5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK)’un 48 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca; Türk mahkemesinde dava açan, davaya katılan veya icra takibinde bulunan yabancı gerçek ve tüzel kişiler, yargılama ve takip giderleriyle karşı tarafın zarar ve ziyanını karşılamak üzere mahkemenin belirleyeceği teminatı göstermek zorundadır.Öte yandan Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 114 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendi uyarınca teminat gösterilmesine ilişkin kararın gereğinin yerine getirilmesi dava şartlarındandır.MÖHUK’un 48 inci maddesinin ikinci fıkrasında ise “Mahkeme, dava açanı, davaya katılanı veya icra takibi yapanı karşılıklılık esasına göre teminattan muaf tutar.” hükmü yer almaktadır.Buna göre hâkim, yabancı davacının vatandaşı olduğu ülke ile ... arasında karşılıklılık (mütekabiliyet) var ise bu kişiyi teminattan muaf tutacaktır. Karşılıklılık, iki devlet arasında imzalanan (iki taraflı) anlaşma veya iki devletin de taraf olduğu uluslararası (çok taraflı) anlaşma ile sağlanabileceği gibi, kanuni veya fiili karşılıklılık şeklinde de sağlanabilir.Söz konusu anlaşmalardan biri de 1954 tarihli Hukuk Usulüne Dair ... Sözleşmesi olup anılan Sözleşme’nin 17 nci maddesinde âkit devletlerden birinde ikamet eden ve diğer bir devletin mahkemeleri huzurunda davacı veya müdahil olarak bulunan âkit bir devletin vatandaşlarından yabancı olmaları sebebi ile herhangi bir teminat istenemeyeceği düzenlenmiştir.Eldeki davada davacının ... vatandaşı olmasında dolayı, ülkemiz ile ... arasında teminattan muafiyete ilişkin hukukî veya fiilî mütekabiliyet bulunup bulunmadığı ... Dış İlişkiler ve ... Birliği Genel Müdürlüğü'nden sorulmuş olup, █████/2025 tarihli verilen cevabı yazıda özetle; "... ile ... arasında, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un 48'inci maddesinde düzenlenen teminattan muafiyeti sağlayan akdi veya fiili mütekabiliyet, Ülkemiz ile ... arasında teminattan muafiyeti öngören ikili veya çok taraflı adlî iş birliği anlaşması bulunmamakta olup fiili mütekabiliyete ilişkin olarak ise, ... tarafından, ...'de yaşanmakta olan olumsuz gelişmeler ve asayiş durumundaki zafiyet nedeniyle ... Büyükelçiliğimiz ve ... Başkonsolosluğumuzun faaliyetlerinin geçici olarak askıya alındığı, bu çerçevede, ...’deki vatandaşlarımıza ilişkin adlî, hukukî ve idarî yazışmalar ve ... makamları nezdinde takip edilmesi gereken adlî/idarî yardımlaşma talepleriyle ilgili sorunların devam ettiği" belirtildiği, yine ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/... sayılı dosyasında ... tarafından verilen █████/2025 tarihli cevabı yazılarda," ... Dair Sözleşme'yi coğrafî çekince ile onaylamıştır. Bu çekincenin sonucu olarak, ... ... sınırları dışından gelen kişilere (..., ... vs.) mülteci statüsü tanımadığı, İçişleri Bakanlığınca, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 88'inci maddesinde uluslararası koruma statüsü sahibi kişiler için tanınan muafiyetin geçici koruma statüsünde bulunanları kapsamadığını bildirildiği" şeklinde belirtilmiştir. Bu itibarla, Ülkemiz ile ... arasında mütekabiliyet anlaşması bulunmadığı gibi, geçici koruma statüsünde olsa dahi davacının muafiyetlerden yararlanamayacağı anlaşıldığından davacı vekiline, HMK m.48 uyarınca, 20.000,00-TL teminatı mahkeme veznesine yatırmak üzere iki haftalık kesin süre verilmesine rağmen verilen kesin süre içerisinde teminat yatırmadığı anlaşıldığından davacının davasının HMK 114/1-g hükmü uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddi karar vermek gerekmiştir. Öte yandan, karar tarihinde yürürlükte olan 04 Kasım 2025 tarihli, 33067 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 2025-2026 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin "Görevsizlik, yetkisizlik, dava ön şartlarının yokluğu veya husumet nedeniyle davanın reddinde, davanın nakli ve açılmamış sayılmasında ücret" başlıklı 7.maddesinin 2.fıkrası "Davanın dinlenebilmesi için kanunlarda öngörülen ön şartın yerine getirilmemiş olması ve husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde, davanın görüldüğü mahkemeye göre Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarları geçmemek üzere üçüncü kısımda yazılı avukatlık ücretine hükmolunur." hükmünü, "Tarifelerin üçüncü kısmına göre ücret" başlıklı 13. Maddesi ise " (1) Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. (2) Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez. " hükmünü amirdir.Tarifenin yukarıda belirtilen hükümler bir arada değerlendirildiğinde, tarifenin 7/2. maddesinde belirtilen hususlar ile ilgili verilecek kararlara yönelik olarak taktir olunacak vekalet ücretinin nispi olarak hesaplanacağı açıktır. Ancak söz konusu maddede nispi olarak hesaplanacağı düzenlenen vekalet ücretinin üst sınırının davanın görüldüğü mahkemeye göre belirlenen maktu tutarın aşamayacağı belirtilmiş, fakat bu tutarın altında olamayacağı yönünde ise bir düzenleme yapılmamıştır. Tarifenin 13. maddesi nispi vekalet ücretinin nasıl hesaplanacağı düzenlenmiş olup, nispi olarak hesaplanan vekalet ücretinin kabul edilen veya reddedilen miktarı geçemeyeceği, mahkemelerce hesaplanacak olan nispi vekalet ücretinin maktu vekalet ücreti tutarından az olamayacağı düzenlenmekle birlikte, bu kuralın istisnaları da aynı maddede belirtilmiştir. İstisnalarından biri de tarifenin 7. maddesinin 2. Fıkrasıdır. Buna göre, davanın değeri maddi tazminat için 100,00TL manevi tazminat için 10.000,00 TL belirtilerek bu miktar üzerinden harçlandırılarak açıldığı, bu haliyle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 4, 7/2 ve 13. maddeleri uyarınca, davalılar lehine hükmedilecek vekalet ücreti yönünden dava değeri 100,00 TL ve 10.000,00 TL'nin %16'sı üzerinden hesaplanarak vekalet ücretine hükmedilmiştir.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;1-Davanın HMK'nın 114/1-ğ ve 115/2 maddeleri gereğince USULDEN REDDİNE,2-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 615,40-TL harcın 172,49-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye alınan 442,91-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-... Adli Tıp Kurumunun █████/2024 tarih ... nolu ... seri numaralı 3.875,00-TL bedelli ödenmeyen fatura bedelinin suç üstü ödeneğinden karşılanmasına, suç üstü ödeneğinden karşılanan bu miktarın davacıdan tahsili ile hazine irat kaydına,5-Davalılar tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,6- Maddi tazminat açısından tüm davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT hükümlerine göre hesaplanan 16,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara eşit olarak verilmesine,7- Manevi tazminat açısından davalı ... ve ... Taş. San. ve Tic. kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT hükümlerine göre hesaplanan 160,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak anılan davalılara eşit olarak verilmesine,8-HMK madde 333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,Dair, davalı ... ve ... vekilinin yüzüne karşı , diğer tarafların yokluğunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.█████/2025Katip✍E-ImzalıdırHakim✍E-Imzalıdır