Anahtar kelimeler: Uzantılı Harfini Ülkeden Kaşe Kopyaladığı Mail Sürdürdüğü Taklit Birkaç Atama

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2022KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, --------- faaliyet gösteren müvekkil şirketin birçok ülkeden ürün satın alıp --------- ithalat ve ihracat yapan bir şirket olduğu, --------- faaliyeı: gösteren ---------Şti. arasında arasında yazışmalar neticesinde anlaşmaya varıldığı ve yazışmaların "----------" uzantılı mail ile yapıldığı, Davalı -------- diğer davalı-------- firmasının mail adresinin birkaç harfini değiştirip taklit ederek müvekkil şirket ile yazışmaları sürdürdüğü ve aynı zamanda davalı --------- firmasının kaşe ve imzasını, atama yazısını kopyaladığı. sahte kimlik belgesi sunduğu ve bu şekilde dolandırıcılık yaptığı, Davalı ---------- tarafından oluşturulan pasta adresi üzerinden davacıya bildirilen IBAN numarasına para gönderilmesi gerektiği yönünde bilgi verildiği, Varılan ticari anlaşma gereği 17.09.2021 tarihinde şirket hesabı, şirket yetkilisinin kimlik bilgileri, yetkili şahsın kimlik görseli ve hangi yetkili adına düzenlendiyse onun atama yazısı istenmiş olduğunu, ---------- firması bu tarihte atama yazısını, transferin yapılacağı şirket hesabını ve yetkilinin kimlik görselini gönderdiği ve davalı şirketin --------Ş’ye ait--------- IBAN numaralı--------- hesap no’lu ------- --------- iti. hesabına 31.820,00 sterlin gönderdiği, Gönderilen paranın tamamının 20.09.2021 tarihinde davalı ------- tarafından --------- şubesi’nden çekildiği, davacı talep ettiği malın ulaşmaması, gönderilen maillere cevap gelmemesi üzerine dolandırıldığını anladığı, Davalı -------- kimlik bilgilerinin davacı şirkete yanlış verildiği, Davalı --------- Bankası ise davacıya karşı özen borcunu yerine getirmediği, zira, davacı para transferi talimatını ------- - ------- Şti adına vermiş olmasına karşın davalı banka IBAN Numarasında sadece --------- yazan şahsa ödeme yaptığı, bu bedel çekilmeden önce davalı bankaya dolandırıcılık işlemi olduğu bildirilmesine rağmen ödeme işleminin yapıldığı, Davacı vekili Bilirkişi Raporuna itirazlarında ise, davalı Bankanın ödeme yapmasında kusurlu olduğu, bankanın asıl kusurunun bilgisayar veya mail hesabının güvenliğini sağlamaktan değil müvekkil tarafça bildirilen alıcı adı yerine başka bir alıcı adına, eşdeyişle alıcı adı ile IBAN numarası uyuşmayan hesaba para transferi gerçekleşmesinden kaynaklandığı, Bankanın swift yoluyla para transferinde alıcıyı kontrol etmemesi aynı Ibana ait aynı isimde farklı alıcıların bulunmasına karşılık müşterisini uyarmaması nedeniyle sorumu olduğu beyan etmiştir.Davalı Banka vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı bankanın davacının e-mail hesabının yahut bilgisayarının güvenliğini sağlama sorumluluğu bulunmadığı, taraflar arasındaki yazışmalar esnasında mail adreslerinin taklit edilmesi, kopyalanması ve devamındaki işlemlere ilişkin olarak davalı Banka'ya herhangi bir kusur atfedilemeyecek,31.820,00 İngiliz Sterlini, davalı Banka'ya ulaşan swift mesajına ilişkin gerekli tüm inceleme/değerlendirmeler yapıldıktan sonra ve uluslararası swift uygulaması esasları gereğince alıcı hesaba geçilmiş olduğu ve söz konusu tutar alıcı hesaba geçildikten sonra alıcı hesap üzerinden davalı Banka tarafından hiçbir tasarrufta bulunulamayacağı için ve davacı tarafın iptal mesajları para alıcı hesaba geçtikten sonra yapıldığı için işlemin gerçekleştiği, İptal mesajlarının alıcıya ödeme yapılmadan önce davalı Banka'ya ulaştığına ilişkin iddiaların gerçeği yansıtmadığı, IBAN ve isim uyumunun %100 olması yurtdışı para transferlerinde zorunlu olarak aranan bir unsur olmadığı gibi dava konusu olayda "IBAN numarası" ile "--------" halihazırda uyuşmakta olduğu ve Dava konusu uyuşmazlıkta davacı tarafın talimatı gereği davalı Banka'ya swift mesajı gönderildiği, davacı tarafından gönderilen swift mesajında alıcı hesaba ait IBAN numarası --------- IBAN numarası bildirildiği beyan etmiştir. Davalı --------- cevap dilekçesinde özetle, davacı şirket ile --------- firması arasında yazışmaların sürdüğü sırada -------- firmasının mail adresinin birkaç harfini değiştirmek suretiyle taklit ettiğine ve üzerine atılı suçun faili olmayıp, suçun asıl mağduru konumunda olduğunu, -------- uyruklu kişilerin kendilerinin yabancı olması sebebiyle bana banka hesaplarının olmadığını kendilerine para geleceğini söylemeleri üzerine banka hesabını verdiğini, Para hesabına geldiğinde de 31.820 Sterlin banka gişesinden çekerek, ilgili kişilere verdiğini, bankanın özellikle yurt dışı para transferlerinin titizlikle incelenerek hangi iş ve işlem için bu para transferinin yapıldığının araştırılması gerektiği, bankanın soruşturma yapmış olsaydı, şahıslardan şüphelenerek parayı onlara teslim etmeyeceğini beyan etmiştir. Davalı Firma -------- vekilinin cevap dilekçesinde özetle: Davalının zarara uğramadığı bir hususta suç duyurusunda bulunma külfetinin olmadığını, ilgili ceza dosyasında da bu yöndeki talep ve iddiaların reddedildiğini davalı suç duyurusunda bulunsaydı da, bu husus zararı önlenmesine ya da engellenmesine yol açmayacağından, davacının iddiaları kötü niyetlidir. Kaldı ki ilgili kişi suçtan ötürü davacı tarafından şikayet edilerek ceza da almış olup, davalı da bankaya hesapla ilgili konudan haberi olduktan sonra bir yükümlülüğü olmamasına rağmen bildirimde bulunduğunu, soyut isnatların bir geçerliliği ve zararla nedenselliği bulunmadığını, davalı firmanın yetkili atama yazısının, kaşe ve imzasının kopyalanması iddiası da pek çok husus meskut geçilerek ileri sürülen bir husus olup; esasen davalı spekülasyona uğratılmaya çalışılmadığını, davacı yanın sunduğu bir kısım maillerde, maili müvekkilin mi -------- mı gönderdiği anlaşılamadığını, mail uzantıları ya silinmiştir ya da bulunmamaktadır. Bunun üzerinden davacı taraf dilekçesinde, davalı firma ile iletişimi kesildiği tarihten sonraki zamanlar içinde, --------- yaptığı kesinleşen filleri -------- yapmış gibi bir manipülasyon oluşturmaya çalışmaktadır. davacının dolandırıldığı ilk işlem tarihini bile yine belirtmekten imtina ettiği ve vakıaları kronolojik silsilede vermediği, müvekkilden gelen maille dolandırıldığı kişiden gelen mailleri ayrıştırmadığı, diğer tarafla olan yazışmalarını müvekkille yapılmış gibi lanse etmeye yöneldiği, mail tercümelerine ve onaylı örneklerine yer vermediği açık olup; ispat yükü üzerinde olması bakımından iddialarını somutlaştırmakla yükümlüdür, 6 Ağustos 2021 tarihinde, yani ilk olarak sahte mail adresi ile iletilen mail süreci davacı kimliğine bürünülerek başlatılmıştır Müvekkil, 05.08.2021 de firma bilgilerini, Ticaret Sicil Numarasını ve yetkilisi -------- bilgilerini içeren maili davacı yana iletmiştir. -------- şirketin temsilcisi olmadığını elindeki bilgilere göre fark edebilecek olan davacının, sonraki dolandırıcılık amaçlı maillere güvenle şirketin yetkilisi olmayan ilgisiz üçüncü kişiye ödeme yapması, ondan gelen bilgilerin güvenirliğini bir avukata teyit ettirmeden böylesi büyük bir meblağı tek kalemde ödemesi kendi ağır kusurudur. Müvekkilin Ticaret sicilinde şirketin yetkilisinin -------- olduğu açıkken, bu bilgi karşı tarafa iletilmişken, hangi gerekçe ile resmi makamdan teyit alınmayıp hukuki güvenlik sağlanmadan adı -------- olan bir şahsa ödeme yapılmıştır? yanıltıcı mailleşme ile izah edilmesi basiretli tacirden beklenemeyeceğini beyan etmiştir. Davacı vekilinin ------- ve --------- vekilinin cevap dilekçesine karşı cevaba cevap dilekçesinde özetle: davalının tüm beyan ve iddiaları tamamen kendisini kusurdan kurtarmaya yönelik olup, hiçbir yasal dayanağı bulunmadığını, bankalar, tacirlerin bulundukları faaliyetlerde özen ölçüsü daha ağır olmakla beraber bankalar sıradan tacirlerden olmayıp riskli bir alanda faaliyet gösterdiklerinden basiretli bir tacirin gösterdiği özen yeterli olmadığını, 23 Banka ile müşteriler arasında oluşan bu güven ilişkisi nedeniyle bankaların hafif kusurları halinde dahi sorumlu olmaları sonucunu doğurduğunu, müvekkilin uğradığı zarar ile davalı bankanın özen yükümlülüğüne aykırı davranışı arasında illiyet bağı bulunduğunu, davalının swift mesajında --------- ıban numarasının yer alamsının dahi davacının dava konusu işlemi --------- ıban numarasının yer alması dahi davacının dava konusu işlemi --------- hesabına gerçekleştirmek istediğini ortaya koymaktadır beyanı oldukça talihsiz bir beyan olduğunu, davalı banka bu hususların hepsini tespit edebilmek zorunda olduğunu, bu banka için bir tercih değil "banka" olmasının getirdiği bir zorunluluktur. müşterisini, davalı -------- ve diğer kişilerin eylem ve işlemlerine karşı koruyacak etkili mekanizmayı kuramamış, davalı bankanın sorumluluğunun bulunduğunu, davalı banka, müvekkil tarafından kendilerine ulaşan swift mesajına ilişkin tüm inceleme ve değerlendirmelerin yapılmasının akabinde transferin gerçekleştiğini iddia ettiğini, iddianın kabulü mümkün olmadığını, davalı banka alıcı adını dahi incelememiş, değerlendirmemiş ve kontrol etmediğini, davalı tarafın kendileri lehine bir sonuç doğmayacağı iddiası ile suç duyurusunu yapmadıklarına ilişkin beyanları hukuka aykırı olduğunu, basiretli tacir bir yana, bugün sıradan vatandaş dahi kimlik numarasının kopyalanması durumunda derhal suç duyurusunda bulunduğunu, davalı şirketin basiretli bir tacir olma yükümlülüğü kapsamında; öncelikle yaptıkları işin nevi gözetildiğinde gerekli güvenlik önlemlerini almayarak söz konusu dolandırıcılık eylemine sebebiyet vermeleri ve akabinde suç duyurusu yapmaması elbette ki aleyhlerine yorumlanacağını, Bu sebeple kusurlarından kurtulmaları söz konusu olmadığını beyan etmiştir.Davacı vekilinin --------- vekilinin cevap dilekçesine karşı cevaba cevap dilekçesinde özetle: karşı taraf dolandırıcılık suçunun kasten işlenebilen bir suç olduğunu ve bu suçu işlemeye kasttetmediği iddiasıyla huzurdaki davaya konu tazminat taleplerinden sorumlu tutulamayacağını iddia etmişse de anılan savunmaların hiçbir hukuki dayanağı bulunmadığını, davalı, huzurdaki davaya konu haksız fiil niteliğinde ve aynı zamanda suç teşkil eden dolandırıcılık eylemi nedeniyle görülen ceza davası neticesinde tutuklandığını, davalı yanın hukuka aykırı ve haksız fiil teşkil eden eylemleri nedeniyle müvekkilin zararına yol açtığını beyan etmiştir. Davalı Banka vekilinin ikinci cevap dilekçesinde özetle: müvekkil banka'ya söz konusu iptal mesajı, 31.820-ingiliz sterlininin alıcı --------- hesabına aktarılmasından sonra ulaştığını, swift işlemlerinde esas olan doğrudan ıban numarasına ödeme yapılması olduğunu, ıban numarası ile alıcı hesap mehmet ağa uyuşmadığını, davacının haksız ve hukuka aykırı olarak açılmış işbu davanın müvekkil banka yönünden reddini talep ettiklerini beyan etmiştir. Davalı --------- vekilinin ikinci cevap dilekçesinde özetle: suç gerçekleştikten sonra zarara uğrayan davacı firma zaten suç duyurusunda bulunduğunu, davalı firmanın yetkili atama yazısının, kaşe ve imzasının kopyalanması iddiası da pek çok husus meskut geçilerek ileri sürülen bir husus olduğunu müvekkil spekülasyona uğratıldığını, davalı firmanın 17.9.2021 tarihinde atama yazısını, transferin yapılacağı şirket hesabını, yetkilisinin kimlik bilgilerini gönderdiği iddiasına cevap vermekle davacı ısrarla doğruluk ödevine aykırı beyanlarını tekrarla usul hilesi yapmaya yöneldiğini beyan etmiştir.Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller değerlendirildiğinde; Dava; döviz havale işleminde bildirilen IBAN ile alıcı isim eşleştirmesi yapılmadan gerçekleştirilen havale işlemi nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir. --------- sayılı dava dosyasında --------- faaliyet gösteren davacı şirketin davalılardan -------- isimli şirket ile ticaret yaptığı, ticari ilişkinin e posta yolu ile gerçekleştirildiği, davalı şirketin elektronik posta adresinin birkaç harfinin değiştirilerek oluşturulan posta adresi üzerinden -------- firmasının düzenlediği proforma fatura kullanılarak firmanın kopyalanmış kaşe ve imzası ile davacı şirkete sahte kimlik ve atama belgesi gönderildiği, gönderilen e posta da davalı --------- ait … İBAN numarasına para gönderilmesi gerektiği yönünde bilgi verildiği, davacının bildirilen IBAN numarasına 31.820,00 Sterlin gönderdiği, bu süreçten sonra davacı şirkete satışa konu emtianın gönderilmediği, bu durumun sonradan anlaşıldığı, davacı şirket tarafından para gönderilen hesabın davalı ---------- ait olduğu ve onun tarafından şube içerisinden çekildiğinin anlaşıldığı, böylece sanığın bilişim sistemleri banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması sureti ile dolandırıcılık suçunu işlediğinden bahisle TCK 158/1 – f, son maddesi uyarınca cezalandırılmasına karar verildiği, kararın kesinleştiği, davacının Ağır Ceza Mahkemesinde yargılamaya konu ettiği fiil yönünden davacının gönderdiği parayı davalılardan tahsil talebinde bulunup bulunamayacağı hususlarının uyuşmazlık konusu olduğu anlaşılmaktadır.Davacı, bankanın özen borcunu yerine getirmediğini, zira alıcı adı ile iban numarasının uyuşmadığını ve asıl kusurun, hileli işlem olduğu bildirilmesine rağmen ödemenin alıcı hesaptan çekilmeden önce engellenmemesi olduğunu savunmuştur. Davalı banka, iptal mesajlarının ödeme alıcı hesaba geçtikten sonra (17.09.2021 16:56 alacak geçtiği 18:36 iptal mesajı geldiği) ulaştığını, uluslararası SWIFT uygulamasına göre IBAN ve ismin %100 uyuşmasının zorunlu olmadığını, alıcı hesaba geçen tutar üzerinde, Mahkeme kararı olmaksızın tasarruf etme yetkisinin bulunmadığını (Banka Kanunu'na göre suç oluşturacağını) ileri sürmüştür. Davalı -------, -------- ile hiçbir bağı olmadığını, davacının kendisine ait yetkilisinin olmasına rağmen ilgisiz üçüncü kişiye ödeme yaparak basiretli tacir gibi davranmadığını savunmuşturSomut olayda davalı bankanın, davacı firmanın -------- Şti. adına düzenlenen proforma faturaya istinaden gönderdiği ticari işleme ait havalenin, ticari nitelikli olmayan bireysel bir hesap olduğu anlaşılan bir hesaba gönderilmesi konusunda özen yükümlülüğünü yerine getirmediği, hesap ismi uzantısı olan ticari unvanı "eklenti" olarak kabul ederek, hesap numarası ile hesap ismi ve/veya unvanının uyuşmaması konusunu sorgulamadan havale tutarını hesaba kabul ederek ve alacak kaydettiği anlaşılmaktadır. Ayrıca muhabir banka tarafından 17.09.2021 Cuma günü saat 18:36:00'da, havaleyi yapanın bu ödemenin hileli bir işlem olduğunu iddia ettiği bildirilmiş ve iade talep edilmiş, davalı banka, bu açık bildirim gelmesine rağmen, 20.09.2021 Pazartesi günü saat 11:01:00'de ilgili ödemeyi gerçekleştirmiştir. Bankacılık teamülleri açısından, hileli işlem iddiasının yüksek meblağlı olması nedeniyle (31.820,00 GBP) tedbir amaçlı olarak söz konusu işlemi bekletmesi ve muhabir banka aracılığı ile yazışma yaparak sonucuna göre hareket etmesi gerektiği halde, davalı banka bu iddiasını dikkate almamış ve herhangi bir işlem yapmamıştır. Bankalar güven kurumu olup yaptıkları işlerden dolayı özen göstermeleri gerekir. Yukarıda açıklanan sebeplerle davalı bankanın yüzde 50 kusurlu olduğu, havale miktarını hesaptan çeken ve -------- Ağır Ceza Mahkemesi'nin kararıyla dolandırıcılık yaptığı sabit olan, davalı --------- oluşan zararın tamamından sorumlu olduğu, davalı ----------. Şti.'nin, havale bedelinin davalı --------- ödenmiş olmasından dolayı oluşan zarardan, herhangi bir kusurunun ve sorumluluğunun bulunmadığı anlaşılmakla anlaşılmaktadır.Mahkememizce yukarıdaki değerlendirmeler doğrultusunda dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, son bilirkişi heyetinin yaptığı değerlendirme hükümde dikkate alınmış, mahkememizce rapor olaya uygun ve kanaat verici bulunmuş, tüm bu açıklamalar ışığında ve sunulan hükme elverişli rapor doğrultusunda açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması cihetine gidilmiştir. Yukarıda açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 31.820 -GBP (İngiliz Sterlini) alacağın, 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince Devlet Bankalarınca İngiliz Sterlini cinsinden açılmış 1 yıl vadeli mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanmak suretiyle hesaplanacak faizi ile birlikte davalı --------- ve davalı bankadan alınarak davacıya verilmesine, (davalı bankanın sorumluluğu 15.910,00-GBP ile sınırlı olmak kaydı ile) diğer davalı --------- karşı açılan davanın reddine2-Harçlar Yasasına göre alınması gereken 47.071,35 TL karar ve ilam harcının başlangıçta alınan 11.718,45 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye kalan 35.352,90 TL'nin davalı ------- ve ---------- alınarak hazineye irat kaydına, (davalı banka sorumluluğunun 17.676,45 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)3-Yargılama sırasında davacı tarafın yapmış olduğu 11.718,45 TL peşin harç, 80,70 TL başvuru harcı, 89.000,00 TL bilirkişi masrafı, 1.721,50 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 102.520,15 TL'nin davalı -------- ve --------- alınarak davacıya verilmesine, (davalı banka sorumluluğunun 51.260,07 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)4-Yargılama sırasında davalı ---------- yapmış olduğu masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,5-Yargılama sırasında davacı taraf kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 109.362,66 TL nispi vekalet ücretinin davalı -------- ve --------- alınarak davacıya verilmesine, (davalı banka sorumluluğunun 55.126,75 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)6-Yargılama sırasında davalı --------- kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 45.000 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı -------- verilmesine,7- Yargılama sırasında davalı ---------- kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 45.000 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı bankaya verilmesine,8-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca, artan gider avansının talep halinde yatıran tarafa iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde dilekçe ile başvurulacak İSTİNAF yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. █████/2025