kozağaç bucaizmir dumlupınar buca davalıtaş fek fekki ipotekli mah üzerlerinde

Anahtar kelimeler: Kozağaç Bucaizmir Dumlupınar Buca Davalıtaş Fek Fekki İpotekli Mah Üzerlerinde

T.C.

İZMİR

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: █████████

KARAR NO

: ████████

DAVA

: İpoteğin Kaldırılması (Fekki)

DAVA TARİHİ

: █████/2021

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda;

İDDİA ;

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; davacılardan...in, ....’in babası olduğunu, “Kozağaç Mah., 220 Sokak, No:88, Buca/İZMİR” adresinde bulunan İzmir ili Buca ilçesi Dumlupınar Mah. 45046... 24 parselde kayıtlı bulunan 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümler üzerlerinde davalı...T.A.Ş lehine 1. derecede 1. sırada tesis edilen toplamda 840.000,00 TL’lik ipotek ile satın almak üzere taşınmazların sahibi olan ... ile anlaştıklarını, anlaşma çerçevesinde bankadan ipotekli borcun kalan kısmını öğrenmek için başvurduklarını, kendilerine █████/2021 tarihli belgenin verildiğini, bu belge ile belirlenen “285.000,00 TL’nin yatırılması halinde ipoteğin fek edileceğinin” bildirildiğini, belgede belirtilen hesap numarasına ipotek fek taahhüdü karşılığında davacı...in hesabından █████/2021 tarihinde 285.000,00 TL’nin havale edildiğini, aynı gün davalı lehine ipotek olan bağımsız bölümlerin tapuda satış yolu ile devralındığını, 7 numaralı bağımsız bölümün davacı... adına ve 2, 4 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin ise ... adına tescil edildiğini, davalı bankanın ... temsilcilerinden ... ile sürekli görüşüldüğünü ve onun bilgisi ile hareket edildiğini, ... tarafından paranın hesaba geldiği teyit edilince müvekkillerinin ipotek fek işlemlerinin yapılmasını rica ettiğini, hesap sahibinin parayı başka bir hesaba aktardığının öğrenildiğini, bunu üzerine... T.A.Ş Genel Müdürlüğü’nden müfettiş incelemesinin ve BDDK’dan soruşturma yapılmasının istendiğini ancak olumlu sonuç alınamadığını, davalı tarafa noter ihtarnameleri ile “ipoteğin kaldırılmasının” ihtar edildiğini, ihtarlara verilen cevaplarda ipotek fek isteğinin reddedildiğini, davalı banka tarafından ipotek terkin taahhüdündeki şartlar dahilinde davacılar tarafından bakiye ipotek borcunun süresinde belirtilen hesaba yatırılmasına rağmen, taahhüde aykırı davranılarak tapuya terkin yazısının yazılmadığını, müvekkillerine yüklenebilecek hiçbir kusurun bulunmadığını, paranın yatırılması anında hemen davalı Kobi temsilcisine bilgi verildiğini ve kendisinden olumlu teyit alındığını, müvekkillerinin bazı taşınmazlarını satmak istese ve iyi fiyatla müşteri bulsalar da üzerlerindeki ipotekler sebebiyle hiçbir taşınmazlarını satamadıklarını belirterek, müvekkillerinden...adına tescilli olan 7 numaralı bağımsız bölüm ile müvekkillerinden... adına tescilli olan 2, 4 ve 6 numaralı bağımsız bölümler üzerindeki 1. derece ve 1. sıradaki 840.000,00 TL tutarındaki ipoteğin kaldırılmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.

CEVAP ;

Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; eldeki davanın TTK’nın 5/a maddesinin aksine arabuluculuk yoluna başvurulmadan açıldığını, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, müvekkili bankanın kredili firmaları olan ...İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile... Taş. İnş. Tem. Gıda San ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait olduğunu, müvekkili banka ile dava dışı ... İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında █████/2016 tarihli 2.000.000,00 TL tutarlı ve müvekkili banka ile dava dışı ... Taş. İnş. Tem. Gıda San ve Tic. Ltd. Şti. arasında ise █████/2018 tarihli 1.500.000,00 TL tutarlı genel kredi sözleşmelerinin imzalandığını, bu sözleşmelere dayalı olarak dava konusu 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümlerin üzerine müvekkili banka lehine ipotek tesis edildiğini, yine dava dışı... Taş. İnş. Tem. Gıda San ve Tic. Ltd. Şti.’nin kullandığı kredilere teminat olarak aynı ada parselde kayıtlı dava dışı 1, 3 ve 5 numaralı bağımsız bölümlerin de üzerine müvekkili banka lehine ipotek tesis edildiğini, tüm bu taşınmazların o dönem sahibinin dava dışı... olduğunu, müvekkili bankanın müşterileri olan dava dışı şirketlerin kullandıkları kredilerin ödemelerinin davacılar tarafından yapıldığını, davacıların davaya konu bağımsız bölümleri devralarak üzerlerine tescil ettirdiklerini, müvekkili banka şubesi tarafından davacılara █████/2021 tarihinde yazılı olarak “285.000,00 + 195.000,00 TL’nin ödenmesi durumunda 10 gün içinde ipoteğin fekkinin yapılacağının” bildirildiğini, davacıların █████/2021 tarihinde saat 15:54’de dava dışı müşterilerin... hesabına 285.000,00 TL’yi ve aynı tarihte saat 15:59’da dava dışı müşterilerin 134427 numaralı hesabına ise 195.000,00 TL para yatırdıklarını, dava dışı müşterilerin saat 15:54’de gelen 285.000,00 TL’nin 150.000,00 TL’sini aynı gece saat 01:15’de, diğer 130.000,00 TL’sini ise aynı gece 23:39’da başka hesaba havale ettiklerini; dava dışı müşterilerin diğer hesaba saat 15:59 itibariyle gelen 195.000,00 TL tutarındaki paranın 190.000,00 TL’sini ise saat 16:53’de yine başka hesaba havale yaptıklarını, dava dışı müşterilerin bu tutarları hesaplarından çektiklerini ve bu tutarların kredi borçlarına mahsup edilmesi konusunda herhangi bir talimat vermediklerini, müşteriler tarafından talimat verilmeden müvekkili banka şubesince işlem yapılmasının mümkün olmadığını, bu durumun ihtarnameyle davacılara bildirildiğini, müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla bir an için müvekkili bankaya kusur yüklense dahi davacının da müterafik kusurunun bulunduğunu, dava dışı müşteri firmaların müvekkili bankayı dolandırmak amacıyla hareket ettiklerini, suç duyurusunda bulunma haklarını saklı tuttuklarını, açılan davanın haksız olduğunu, davanın bu firmalara ihbar edilmesini istediklerini belirterek, davanın öncelikle zorunlu arabuluculuk dava şartı ve husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, bu olmadığı takdirde esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

DELİLLER ;

Dekont, ihtarname, İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas ve ...Karar sayılı dava dosyası, bilirkişi incelemesi.

GEREKÇE ;

Dava; ipoteğin kaldırılması davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; “davacı banka ile dava dışı...İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan █████/2016 tarihli 2.000.000,00 TL bedelli genel kredi sözleşmesi kapsamında dava dışı borçlu şirketin davalı bankaya olan borçları sebebiyle üzerine davalı banka lehine 1. dereceden ipotek konan Kozağaç Mahallesi 220 Sokak No:88 Buca/İZMİR adresindeki 45046 ... 24 ... bulunan 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki ipoteğin kaldırılma koşullarının bulunup bulunmadığı, ipoteğin kaldırılmamasında davalı bankaya yüklenebilecek kusurun bulunup bulunmadığı, davacı tarafın müterafik kusurundan söz edilip edilemeyeceği” konularındadır.

“İlgili Makama” başlıklı █████/2021 tarihli belge incelendiğinde; içeriğinde “...’ya ait Kozağaç Mahallesi 220 Sokak No:88 Buca/İZMİR adresindeki 45046 ...24...bulunan 2, 4, 6 ve 7 bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki ... İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ticari kredi borçlarından ötürü bankamız lehine 1. derece ve 1. sırada bulunan toplamda 840.000,00 TL tutarındaki ipoteğimizin adı geçen firmanın 110-Karşıyaka Sahil Şubesi’ndeki....numaralı hesabına 285.000,00 TL yatırılarak; 1, 3, 5 numaralı bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki... Taş. İnş. Tem. Gıda San ve Tic. Ltd. Şti.’nin ticari kredi borçlarından ötürü bankamız lehine 1. derece ve 1. sırada bulunan toplamda 440.000,00 TL tutarındaki ipoteğimizin adı geçen firmanın 110-Karşıyaka Sahil Şubesi’ndeki...numaralı hesabına 195.000,00 TL olmak üzere toplamda 480.000,00 TL yatırılarak adı geçen müşterilerimizin faiziyle birlikte kredi borcu kapatılarak 10 gün içerisinde nev’ine bakılmaksızın kredinin teminatını teşkil eden fekkinden hiçbir gerekçe ile imtina edilmeyerek ipoteğin fek edileceğini geri dönülmez olarak beyan ve taahhüt ederiz.” dendiği, bu yazının alt kısmının....T.A.Ş Karşıyaka Sahil Şubesi ... ve nakit ve işlem yetkilisi ... tarafından imzalandığı görülmüştür.

... Bankası’nın █████/2021 tarihli dekontu incelendiğinde; █████/2021 tarihinde saat 15:53’de “borç kapama... ipotek fek taahhüdü karşılığı” açıklaması ile gönderen ... tarafından dava dışı... İnşaat... Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ...numaralı hesabına 285.000,00 TL’nin gönderildiği görülmüştür.

Davalı banka, davacılardan...e gönderdiği █████/2021 tarihli yazı ile; bankalarınca kaldırılacak ipotek fek işleminin bulunmadığını bildirmiştir.

Davacılardan ...İzmir 10. Noterliği’nin █████/2021 tarihli ...yevmiye numaralı ihtarnamesi ile, davacı...de İzmir 10. Noterliği’nin █████/2021 tarihli 05159 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile; dava konusu ipoteklerin kaldırılmasını istemişlerdir.

Davalı banka Karşıyaka 1. Noterliği’nden gönderdiği █████/2021 tarihli 05485 yevmiye numaralı ve █████/2021 tarihli 05484 yevmiye numaralı ihtarnameler ile; “bankaya gönderilen tutarın riske mahsubu için kredili müşterinin talimat vermediğini, tutarı hesaptan çektiğini, şu an ki durumda risk devam ettiğinden ipoteğin fek edilmesi talebine olumlu yanıt verilemediğini, gelişmeler hakkında taşınmazı satın alan kişiyle irtibata geçmesi gerektiğini” bildirmiştir.

Davacılar vekilinin sunduğu İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin... Esas ve... Karar sayılı kararı incelendiğinde; davacı ...in, davalı...T.A.Ş. hakkında █████/2021 tarihinde açtığı bu davada tapuda İzmir İli, Buca İlçesi, Dumlupınar Mahallesi, 45046 ... 24 ... numarada kayıtlı 1, 3 ve 5 numaralı bağımsız bölümler üzerinde davalı banka lehine 1. derecede 1. sırada tesis edilen toplam 440.000,00 TL’lik ipoteğin kaldırılmasının istendiği, davada mahkememizin davasında ileri sürülen aynı gerekçelerin ileri sürüldüğü, bu ipoteğin... Taş. İnş. Tem. Gıda San ve Tic. Ltd. Şti.’nin bankaya doğmuş ve doğacak borcunun karşılığı olarak dava dışı... tarafından verildiği, mahkemece yapılan yargılama sonucunda özetle; “banka tarafından gönderilen █████/2020 tarihli yazı ile 195.000,00 TL’nin hangi hesaba ve ne kadar süre içerisinde gönderileceği hususunun bankaca belirtildiği ve bankanın yapmış olduğu işlemlerde basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü göz önüne alınarak söz konusu ipotek fek taahhüt bedelinin bankaca belirlenen süre içerisinde tam ve eksiksiz olarak yerine getirilerek 195.000,00 TL tutarın yatırıldığı hususları birlikte değerlendirildiğinde bankanın yapmış olduğu hatalı işlemden dolayı bu sorumluluğun bankanın karşı tarafındaki muhatabına yükletilmeye yönelik çabasının yerinde olmadığı ve hesaba yatırılan 195.000,00 TL’nin hesaptan çıkışı yönündeki sorumluluğun tamamen davalı bankada olduğu, davalı bankanın yükümlülüğünü yerine getirmediği” gerekçeleriyle davanın haklı bulunduğu ve kabulüne ilişkin █████/2021 tarihli kararın verildiği görülmüştür.

Mahkememizce, gerekçesinde; "davalı banka ile dava dışı... İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında █████/2016 tarihli 2.000.000,00 TL tutarlı genel kredi sözleşmesinin düzenlendiği, o dönemde tapuda dava dışı...adına kayıtlı olan 'Kozağaç Mah., 220 Sokak, No:88, Buca/İZMİR' adresinde bulunan İzmir İli, Buca İlçesi, Dumlupınar Mahallesi'nde 45046..., 24... numarada kayıtlı dava konusu 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümler üzerine davalı banka lehine 1. derecede 1. sırada toplam 840.000,00 TL'lik ipotek konduğu, bu taşınmazların, üzerlerindeki ipotek ile birlikte davacılar tarafından dava dışı Beyza Yakıcı'dan satın alınması konusunda anlaşma sağlandığı, dava dışı şirketin davalı bankadan kullandığı kredilerin geri ödemesinin davacılar tarafından yapıldığı, davacıların, bu taşınmazlar üzerindeki ipoteğin kaldırılması için davalı bankaya başvurdukları, davalı banka şubesinin █████/2021 tarihli yazısı ile davacılara '285.000,00 + 195.000,00 TL’nin ödenmesi durumunda 10 gün içinde ipoteğin fekkinin yapılacağını' bildirdiği; bu yazı ile ödemesinin yapılması bildirilen 285.000,00 TL'nin eldeki bu davanın konusu olan taşınmazlar yönünden ödenmesi gereken tutar olduğu; 195.000,00 TL'nin ise İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin...Esas ve...Karar sayılı davasının konusu olan taşınmazlar (45046.., 24 ...numarada kayıtlı 1, 3 ve 5 numaralı) yönünden ödenmesi gereken tutar olduğu; █████/2021 tarihli yazı içeriğinde '840.000,00 TL tutarındaki ipoteğin... İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 110-Karşıyaka Sahil Şubesi’ndeki... numaralı hesabına 285.000,00 TL yatırılması' hususunun da yer aldığı, yani davalı bankanın bu yazısında ipoteğin kaldırılması için ödenmesi gereken 285.000,00 TL'nin davacılar tarafından hangi şirket adına ve hangi hesap numarasına ödeneceğini de açık bir şekilde bildirdiği, bu yazı üzerine davacılardan ...in hesabından █████/2021 tarihinde 285.000,00 TL’nin davalı bankanın yazısında bildirilen hesaba bu tutarın havale edildiği, 7 numaralı bağımsız bölümün davacı ... adına ve 2, 4 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin ise davacı... adına tescil edildiği, ödeme yapılmasına ve davacılar tarafından başvurulmasına rağmen, davalı bankanın ipoteğin kaldırılması isteği reddettiği ve dava konusu bağımsız bölümler üzerindeki ipoteği kaldırmadığı, gerekçe olarak ise; 'bankaya gönderilen tutarın riske mahsubu için kredili müşterinin talimat vermediği, tutarı hesaptan çektiği, riskin devam ettiği' hususlarını ileri sürdüğü belirlenmiştir. Bankalar; faaliyet alanları, kuruluşları, yönetimleri, iç denetim sistemleri, öz sermayeleri, denetimleri vs ile 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ile düzenlenen güven kuruluşları olup, hukuki sorumlulukları 6098 sayılı TBK başta olmakla birlikte birden fazla mevzuatta düzenlenmiştir. 6102 sayılı TTK'nın 18/2 maddesinde; 'Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir.' denmiştir... kişi tacirler durumundaki bankaların hukuki sorumluluklarının bir diğer dayanağı da 6102 sayılı TTK'da ki bu düzenlemedir. Kamu nezdinde bir güven kuruluşu olan bankaların yaptıkları iş ve işlemlerinde basiretli bir tacir gibi hareket etmeleri, objektif özen yükümlülüğüne aykırı davranmamaları gerekir. Zira; bankalara duyulan güven, bankaların diğer ticari işletmelerden ve şirket türlerinden farklı ve daha ağırlaştırılmış hukuki sorumluluk kurallarına tabi tutulmalarını zorunlu kılmıştır. Bir güven ve itibar kurumu olan bankaların, bu nitelikleri nedeniyle gerekli bilgi ve deneyimlerinin varlığı konusunda kendilerine duyulan güveni boşa çıkarmamaları gerekir. Bankaların, kendilerine güvenen müşterilerine, onların yakınları olan üçüncü kişilere ve bilgi almak ya da ilişki kurmak amacıyla kendilerine başvuran kişilere karşı TMK’nın 2. maddesinden doğan, koruyucu nitelikte bir özen borçları söz konusudur. Somut olaya yeniden dönülürse; davacılar, davalı bankanın █████/2021 tarihli yazısında ipoteğin kaldırılmasının koşulu olarak bildirilen tutarı █████/2021 tarihinde yine bu yazı içeriğinde bildirilen hesaba eksiksiz bir şekilde ve açıklamasını da gösterir şekilde havale etmişlerdir. Paranın, daha sonrasında davalı bankanın kredi müşterisi tarafından çekilmesi ya da bir başka hesaba havale edilmesi veyahut müşterinin talimat vermemesi, bankanın riskinin devam etmesi gibi hususlar bu aşamadan sonra davalı bankanın kendi müşterisi ile arasındaki iç ilişkiyi ilgilendirip, davacıları bağlamayacaktır. Davacılar, davalı banka tarafından bildirilen ödemeyi yaptıktan sonra, davalı bankadan beklenen, basiretli bir tacir gibi davranıp █████/2021 tarihli yazısındaki kabul ve taahhüdü doğrultusunda dava konusu bağımsız bölümler üzerindeki ipoteği kaldırmak iken, davalı banka bunu yapmamıştır. Dolayısıyla, ortada bir kusur var ise bu kusur davalı bankaya ait olup, davacılara yüklenebilecek herhangi bir kusur bulunmamıştır." denmek suretiyle; “1-Davanın KABULÜ ile; Tapuda davacılar adına kayıtlı İzmir İli, Buca İlçesi, Dumlupınar Mahallesi’nde 21N-3A pafta, 45046 ...24 ...numarada kayıtlı bulunan dava konusu 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümler üzerinde davalı banka lehine █████/2019 tarihinde 22434 yevmiye numarası ile 1. derecede 1. sırada 840.000,00 TL bedelle kurulan İPOTEĞİN KALDIRILMASINA” ilişkin █████/2021 tarihli,...Esas ve ... Karar sayılı karar verilmiştir.

Karara karşı davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Mahkememiz kararı İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi’nin █████/2024 tarihli, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile kaldırılmıştır.

Gerekçesinde;

“...Somut olayda; davalı banka ile dava dışı ... İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında █████/2016 tarihli 2.000.000,00 TL tutarlı genel kredi sözleşmesinin düzenlendiği, dava dışı ...nın ise söz konusu kredi sözleşmesinin borcunu teminen adına kayıtlı, Buca ilçesi, Dumlupınar Mahallesi, 45046 ... 24 ...kayıtlı “Kozağaç Mah., 220 Sokak, No:88, Buca/İZMİR” adresinde bulunan İzmir ili Buca ilçesi Dumlupınar Mah. 45046 ada 24 parselde kayıtlı bulunan mesken vasıflı 2, 4, 6 ve 7 nolu bağımsız bölümler üzerinde davalı lehine1. derece ve 1. sıradan 840.000,00 TL bedelli ipoteğin tesis edildiği, bu taşınmazların, üzerlerindeki ipotek ile birlikte davacılar tarafından dava dışı ...'dan satın alındığı, 7 numaralı bağımsız bölümün davacı ... adına ve 2, 4 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin ise ... adına tescil edildiği, dava dışı şirketin davalı bankadan kullandığı kredilerin geri ödemesi olarak davalının belirttiği tutarın belirttiği İBAN numaralı hesaba davacılar tarafından ödenerek davalı bankaya başvuru yapılmasına rağmen davalı tarafından ipoteğin kaldırılmadığı iddiası ile ipoteğin kaldırılması istemli eldeki davanın açılmış olduğu anlaşılmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 'Bilirkişiye başvurulması gerektiren haller' başlığını taşıyan 266. maddesi; 'Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Ancak genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukukî bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz. Hukuk öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduğunu belgelendirmedikçe, bilirkişi olarak görevlendirilemez.' düzenlemesini içermektedir.

Mahkemece, davacının cevap dilekçesi ile arabuluculuk dava şartı noksanlığı ve husumet yokluğu hususlarındaki itirazları konusunda yargılama aşmasında veya gerekçeli kararda herhangi bir değerlendirme yapılmadığı; davalı banka tarafından yapılan bildirim ve taahhüt de gözetilerek, bankacılık mevzuatı ve teamüllerine göre davacı tarafından gönderilen ve davalı bankanın bildirdiği hesaba ulaşan miktar bakımından, davalı bankanın paranın gönderildiği tarih itibarıyla bu paraya bloke koyma yetkisinin bulunup bulunmadığı, davacı veya 3. kişiler tarafından bankaya 'kredi kapama' açıklamasıyla gönderilen paranın çekilmesinde bankanın kusurunun bulunup bulunmadığı hususlarındaki özel ve teknik konuda uzman bankacı bilirkişiden yerinde inceleme yetkisi de verilip rapor alınarak sonucuna göre bir değerlendirme yapılması gerekirken eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması yerinde olmamıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davalı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile, yerel mahkeme kararının HMK 353/1-a-6. madde uyarınca kaldırılarak dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmesi gerekmiştir.” denmiştir.

Ortadan kaldırma kararı sonrasında dava mahkememiz esas defterinde ... Esas sayısını almış ve mahkememizce davalı banka kayıtları ile dava dosyası üzerinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi’nin █████/2024 tarihli, ...Esas ve... Karar sayılı kararında belirtilen konularda bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bankacı bilirkişi ... █████/2025 tarihli raporunda özetle; davalı bankanın Karşıyaka/Sahil/İzmir Şubesi ile dava dışı....İnş. Tem. Gıda .San ve Tic. Ltd. Şti. arasında █████/2016 düzenleme tarihli 2.000.000-TL limitli genel kredi sözleşmesinin imzalandığını, dava dışı şirkete krediler kullandırıldığını, kredilerin teminatına... Taş. İnş. Tem. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin sahibi bulunduğu Buca ilçesi, Dumlupınar Mahallesi, 45046 ... 24...esken vasıflı 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümler üzerine banka lehine █████/2019 tarihli ve 22434 yevmiye ile 1. dereceden 1. sırada 840.000,00-TL bedelle ipotek tesis edildiğini, █████/2020 tarihinde taşınmazların ipotek yükü ile ... adına tescil edildiğini, ... tarafından bu taşınmazların █████/2021 tarihinde yine ipotek yükü ile davacı ...e satıldığını, kredilerin ödenmemesi üzerine kredi hesaplarının █████/2021 tarihinde kat edilerek borçlulara Karşıyaka 1. Noterliğinin █████/2021 tarihli ve 03994 yevmiye sayılı ihtarnamesinin gönderilerek “266.197,40-TL borcun ihtar tebliğinden itibaren 1 gün içerisinde ödenmesinin, 26.700,00-TL gayri nakdi riskin depo edilmesinin, aksi takdirde yasal yollara başvurulacağının” ihtar edildiğini, ihtarnamenin borçlu şirkete █████/2021 tarihinde tebliğ edildiğini ve █████/2021 tarihinde temerrüde düştüğünü; davalı bankanın █████/2021 tarihli yazısında; “...'ya ait Kozağaç Mah. 220 Sok. No.88 Buca/İzmir adresindeki 45046 ... 24 ... bulunan 2 ,4, 6, 7 nolu bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki...İnş. Tek .Teks .Tem. Taş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin ticari kredi borçlarından ötürü bankamız lehine 1.Derece ve 1. Sırada bulunan toplamda 840.000-TL tutarındaki ipoteğimizin adı geçen firmanın110- Karşıyaka/Sahil Şubesindeki ...no.lu hesabına (...) 285.000-TL yatırılarak ,1,3,5 no.lu bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki... Taş.İnş. Tem. San ve Tic. Ltd. Şti.’nin kredi borçlarından ötürü bankamız lehine 1. Derece ve 1, Sırada bulunan toplam 440.000- TL tutarındaki ipoteğimizin adı geçen firmanın |10-Karşıyaka/Sahil Şubesindeki (IBAN ...)...nolu hesaba 195.000-TL olmak üzere toplamda 480.000-TL yatırılarak adı geçen müşterilerimizin faiziyle birlikte kredi borcu kapatılarak 10 gün içerisinde nevine bakılmaksızın, kredinin teminatını teşkil eden ipoteğin hiçbir gerekçe ile imtina edilmeyerek ipoteğin fek edileceğini geri dönülmez olarak beyan ve taahhüt ederiz.” denildiğini; davacı...T.C. ... Bankası Gediz Mah/İzmir Şubesi nezdindeki hesabından █████/2021 tarih saat:15:53:29’da ... İnş. Tek. Teks. Tem. Taş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin davalı ... T.A.Ş nezdindeki ve bankaca bildirilen... IBAN numaralı hesabına “BORÇ KAPAMA BEYZA YAKICI İPOTEK FEK TAAHHÜT KARŞILIĞI” şartı ile 285.000,00-TL EFT havalesinin gönderildiğini, banka hesap ekstresi incelendiğinde; bu tutarın dava dışı şirketin hesabına █████/2021 tarih saat: 15:54:00’de kaydedildiğinin, 285.000,00-TL gelen havaleden █████/2021 tarih saat 01:15’te 150.000,00-TL, saat 23:39’da 130.000,00-TL olarak...'e havale ile gönderilmesi sonucunda bu tutarın krediye mahsubunun gerçekleşmediğinin belirlendiğini, banka ile dava dışı kredi borçlusu ... İnş. Tek. Teks. Tem. Taş. arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesinin. “3.3. Rehin, Hapis, Takas ve Mahsup Hakkı” başlıklı bölümünde; “3.3.1. Tarafların, Banka veya şubelerinde ya da muhabirlerinde ya da başka yerlerde bulunan ve Banka'nın şubelerinin veya muhabirlerinin zilyetliğinde ve/veya emrinde mevcut ve ileride mevcut olabilecek altınlar, altın depo hesapları, Türk Lirası ve/veya dövizli mevduat dahil her türlü alacak ve bloke paraları, kiralık kasa mevcudu, tahsil için verdiği her türlü senet ve çek, hisse senetleri, yatırım fonu katılma belgeleri, özel sektör ve devlet tahvilleri, hazine bonoları, finansman bonoları, her nevi gelir ortaklığı senedi, varlığa dayalı menkul kıymetler, ihracat vesaikleri, akreditif belgeleri, velhasıl her çeşit menkul kıymet/kıymetli evrak ve bunların kuponları ile malvarlığı değerleri ve bunların paraya çevrilmesi/tahsili halinde elde edilecek tutarlar üzerinde Banka'nın bu Sözleşmeden, her türlü risk veya alacağı için rehin ve hapis hakkı olduğunu ve bunların bir kısmını veya tümünü bloke etmeye veya bloke bir hesaba almaya, alacaklı ve borçlu cari hesapları arasında virman yapmak suretiyle bunları kısmen veya tamamen alacakları ile takas ve mahsup etmeye yetkisi bulunduğu hususunda mutabıktırlar. 3.3.2. Müşteri, Banka'ya olan borçlarını Banka'da mevcut alacakları ile ve sair teminatlarla takas ve mahsup etme hakkının bulunmadığını, bu hakkından feragat ettiğini kabul ve beyan eder. 3.3.3. Taraflar,; Müşteri lehine gelmiş veya gelecek havaleler üzerinde Banka'nın hapis ve rehin hakkı bulunduğu ve kendisine ihbarda bulunmadan önce de Müşteri adına kabul ve Banka'ya olan borçlarına, yukarıdaki maddeler gereği mahsup etmeye yetkili olduğu hususunda mutabıktırlar. 3.3.6. Bankanın, Müşteri'nin hesabına alacak kaydedilen tutarları, Borçlar Kanunu hükümleri çerçevesinde mahsup etme hakkı bulunmaktadır.” dendiğini, davacı tarafından davalı bankanın yazısı üzerine gönderilen havalenin davalı bankadaki ipotek borcuna karşılık ve şartlı gönderildiğinden yukarıda açıklanan sözleşme hükmü gereği bankanın gönderilen tutarı bloke edebileceğinin ve dolayısıyla blokeli paranın çekilmesini önleyebileceğinin değerlendirildiğini bildirmiştir.

Aldırılan bilirkişi raporu gerekçeli, somut olaya uygun ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuştur.

6102 sayılı TTK’nın 5/A maddesinde; “(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." denilmiştir. Yine 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 18/A maddesinde; “(2)...Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Somut olayda; dava, ipoteğin fekki davası olup, niteliği itibariyle bir anlamda tespit davasıdır. Tespit davaları alacak veya tazminat istemi içermediğinden arabuluculuk şartı da içermediğinden yani zorunlu arabuluculuk şartına tabi olmadığından, buna yönelik davalı itirazı haklı bulunmamıştır.

İpoteğin fekki davasında davalı, aslında hak sahibi olmamasına karşın tapuda hak sahibi olarak görünen, bir diğer ifadeyle rehinli alacaklısı kişidir. Somut olayda; davaya konu taşınmazlar üzerine davalı banka lehine 1. dereceden 840.000,00 TL tutarlı ipotek konulmuş olup, davalı banka rehin alacaklısı olduğu için davalı bankaya karşı husumet yöneltilmesinde herhangi bir yanlışlık bulunmadığından, davalı tarafın husumet itirazı da haklı bulunmamıştır.

Sunulan ve toplanan deliller ile tüm dosya içeriğine göre; davalı banka ile dava dışı...İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında █████/2016 tarihli 2.000.000,00 TL tutarlı genel kredi sözleşmesinin düzenlendiği, o dönemde tapuda dava dışı ... adına kayıtlı olan “Kozağaç Mah., 220 Sokak, No:88, Buca/İZMİR” adresinde bulunan İzmir İli, Buca İlçesi, Dumlupınar Mahallesi'nde 45046 ..., 24 ... numarada kayıtlı dava konusu 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümler üzerine davalı banka lehine 1. derecede 1. sırada toplam 840.000,00 TL'lik ipotek konduğu, bu taşınmazların, üzerlerindeki ipotek ile birlikte davacılar tarafından dava dışı...dan satın alınması konusunda anlaşma sağlandığı, dava dışı şirketin davalı bankadan kullandığı kredilerin geri ödemesinin davacılar tarafından yapıldığı, davacıların, bu taşınmazlar üzerindeki ipoteğin kaldırılması için davalı bankaya başvurdukları, davalı banka şubesinin █████/2021 tarihli yazısı ile davacılara “285.000,00 + 195.000,00 TL’nin ödenmesi durumunda 10 gün içinde ipoteğin fekkinin yapılacağının” bildirdiği; bu yazı ile ödemesinin yapılması bildirilen 285.000,00 TL'nin eldeki bu davanın konusu olan taşınmazlar yönünden ödenmesi gereken tutar olduğu; 195.000,00 TL'nin ise İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin... Esas ve ... Karar sayılı davasının konusu olan taşınmazlar (45046..., 24... numarada kayıtlı 1, 3 ve 5 numaralı) yönünden ödenmesi gereken tutar olduğu; █████/2021 tarihli yazı içeriğinde "840.000,00 TL tutarındaki ipoteğin ... İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 110-Karşıyaka Sahil Şubesi’ndeki ... numaralı hesabına 285.000,00 TL yatırılması" hususunun da yer aldığı, yani davalı bankanın bu yazısında ipoteğin kaldırılması için ödenmesi gereken 285.000,00 TL'nin davacılar tarafından hangi şirket adına ve hangi hesap numarasına ödeneceğini de açık bir şekilde bildirdiği, bu yazı üzerine davacılardan ...in hesabından █████/2021 tarihinde 285.000,00 TL’nin davalı bankanın yazısında bildirilen hesaba bu tutarın havale edildiği, 7 numaralı bağımsız bölümün davacı ... adına ve 2, 4 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin ise davacı Ahmet Yiğit adına tescil edildiği, ödeme yapılmasına ve davacılar tarafından başvurulmasına rağmen, davalı bankanın ipoteğin kaldırılması isteği reddettiği ve dava konusu bağımsız bölümler üzerindeki ipoteği kaldırmadığı, gerekçe olarak ise; "bankaya gönderilen tutarın riske mahsubu için kredili müşterinin talimat vermediği, tutarı hesaptan çektiği, riskin devam ettiği" hususlarını ileri sürdüğü belirlenmiştir. Bankalar; faaliyet alanları, kuruluşları, yönetimleri, iç denetim sistemleri, öz sermayeleri, denetimleri vs ile 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ile düzenlenen güven kuruluşları olup, hukuki sorumlulukları 6098 sayılı TBK başta olmakla birlikte birden fazla mevzuatta düzenlenmiştir. 6102 sayılı TTK'nın 18/2 maddesinde; "Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir." denmiştir. Tüzel kişi tacirler durumundaki bankaların hukuki sorumluluklarının bir diğer dayanağı da 6102 sayılı TTK'da ki bu düzenlemedir. Kamu nezdinde bir güven kuruluşu olan bankaların yaptıkları iş ve işlemlerinde basiretli bir tacir gibi hareket etmeleri, objektif özen yükümlülüğüne aykırı davranmamaları gerekir. Zira; bankalara duyulan güven, bankaların diğer ticari işletmelerden ve şirket türlerinden farklı ve daha ağırlaştırılmış hukuki sorumluluk kurallarına tabi tutulmalarını zorunlu kılmıştır. Bir güven ve itibar kurumu olan bankaların, bu nitelikleri nedeniyle gerekli bilgi ve deneyimlerinin varlığı konusunda kendilerine duyulan güveni boşa çıkarmamaları gerekir. Bankaların, kendilerine güvenen müşterilerine, onların yakınları olan üçüncü kişilere ve bilgi almak ya da ilişki kurmak amacıyla kendilerine başvuran kişilere karşı TMK’nın 2. maddesinden doğan, koruyucu nitelikte bir özen borçları söz konusudur. Somut olaya yeniden dönülürse; davacılar, davalı bankanın █████/2021 tarihli yazısında ipoteğin kaldırılmasının koşulu olarak bildirilen tutarı █████/2021 tarihinde yine bu yazı içeriğinde bildirilen hesaba eksiksiz bir şekilde ve açıklamasını da gösterir şekilde havale etmişlerdir. Bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere; davalı banka ile dava dışı kredi borçlusu... İnş. Tek. Teks. Tem. Taş. arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesinin “3.3. Rehin, Hapis, Takas ve Mahsup Hakkı” başlıklı bölümünde; “3.3.1. Tarafların, Banka veya şubelerinde ya da muhabirlerinde ya da başka yerlerde bulunan ve Banka'nın şubelerinin veya muhabirlerinin zilyetliğinde ve/veya emrinde mevcut ve ileride mevcut olabilecek altınlar, altın depo hesapları, Türk Lirası ve/veya dövizli mevduat dahil her türlü alacak ve bloke paraları, kiralık kasa mevcudu, tahsil için verdiği her türlü senet ve çek, hisse senetleri, yatırım fonu katılma belgeleri, özel sektör ve devlet tahvilleri, hazine bonoları, finansman bonoları, her nevi gelir ortaklığı senedi, varlığa dayalı menkul kıymetler, ihracat vesaikleri, akreditif belgeleri, velhasıl her çeşit menkul kıymet/kıymetli evrak ve bunların kuponları ile malvarlığı değerleri ve bunların paraya çevrilmesi/tahsili halinde elde edilecek tutarlar üzerinde Banka'nın bu Sözleşmeden, her türlü risk veya alacağı için rehin ve hapis hakkı olduğunu ve bunların bir kısmını veya tümünü bloke etmeye veya bloke bir hesaba almaya, alacaklı ve borçlu cari hesapları arasında virman yapmak suretiyle bunları kısmen veya tamamen alacakları ile takas ve mahsup etmeye yetkisi bulunduğu hususunda mutabıktırlar. 3.3.2. Müşteri, Banka'ya olan borçlarını Banka'da mevcut alacakları ile ve sair teminatlarla takas ve mahsup etme hakkının bulunmadığını, bu hakkından feragat ettiğini kabul ve beyan eder. 3.3.3. Taraflar,; Müşteri lehine gelmiş veya gelecek havaleler üzerinde Banka'nın hapis ve rehin hakkı bulunduğu ve kendisine ihbarda bulunmadan önce de Müşteri adına kabul ve Banka'ya olan borçlarına, yukarıdaki maddeler gereği mahsup etmeye yetkili olduğu hususunda mutabıktırlar. 3.3.6. Bankanın, Müşteri'nin hesabına alacak kaydedilen tutarları, Borçlar Kanunu hükümleri çerçevesinde mahsup etme hakkı bulunmaktadır.” hükmüne yer verilmiştir. Dolayısıyla; davalı bankanın, davacı tarafından gönderilen parayı bloke etme hakkı, hapis, mahsup hakkı bulunmaktadır. Davalı bankanın bu tutarı bloke etmesi mümkün iken, bloke etmemiştir. Paranın, daha sonrasında davalı bankanın kredi müşterisi tarafından çekilmesi ya da bir başka hesaba havale edilmesi veyahut müşterinin talimat vermemesi, bankanın riskinin devam etmesi gibi hususlar bu aşamadan sonra davalı bankanın kendi müşterisi ile arasındaki iç ilişkiyi ilgilendirip, davacıları bağlamayacaktır. Davacılar, davalı banka tarafından bildirilen ödemeyi yaptıktan sonra, davalı bankadan beklenen, basiretli bir tacir gibi davranıp █████/2021 tarihli yazısındaki kabul ve taahhüdü doğrultusunda dava konusu bağımsız bölümler üzerindeki ipoteği kaldırmak iken, davalı banka bunu yapmamıştır. Dolayısıyla, ortada bir kusur var ise bu kusur davalı bankaya ait olup, davacılara yüklenebilecek herhangi bir kusur bulunmadığından, ipoteğin kaldırılma koşulları oluştuğundan, haklı görülen davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;

1-Davanın KABULÜ ile;

Tapuda davacılar adına İzmir İli, Buca İlçesi, Dumlupınar Mahallesi’nde 21N-3A pafta, 45046 ... 24 ... numarada kayıtlı bulunan dava konusu 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümler üzerinde davalı banka lehine █████/2019 tarihinde 22434 yevmiye numarası ile 1. derecede 1. sırada 840.000,00 TL bedelle kurulan İPOTEĞİN KALDIRILMASINA,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken ‭57.380,40 TL nispi ilam harcından 14.345,10 TL peşin harcın düşülmesi ile 43.035,30 TL harç kalmış ise de; kaldırma kararı öncesi verilen karardan sonra █████/2022 tarihli ████████ harç numaralı yazı ile 43.035,30 TL harcın tahsili istendiğinden ve UYAP sisteminde yapılan sorgulamada Hisar Veraset Vergi Dairesi tarafından "tahsil edildi" sonucuna ulaşıldığından, yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3-Davacıların yatırmış oldukları 59,30 TL başvurma harcı ve 14.345,10 TL peşin harç toplamı olan 14.404,40 TL'nin davalıdan alınarak, davacılara verilmesine,

4-Davacıların yapmış oldukları 122,30 TL'si tebligat-posta gideri ve 5.000,00 TL'si bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 5.122,30 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacılara verilmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 129.600,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacılara verilmesine,

6-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. █████/2025

Başkan...

¸E-imza

Üye ...

¸E-imza

Üye...

¸E-imza

Katip...

¸E-imza

T.C.

İZMİR

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: █████████

KARAR NO

: ████████

DAVA

: İpoteğin Kaldırılması (Fekki)

DAVA TARİHİ

: █████/2021

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda;

İDDİA ;

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; davacılardan...in, ....’in babası olduğunu, “... parselde kayıtlı bulunan ... numaralı bağımsız bölümler üzerlerinde davalı...T.A.Ş lehine 1. derecede 1. sırada tesis edilen toplamda 840.000,00 TL’lik ipotek ile satın almak üzere taşınmazların sahibi olan ... ile anlaştıklarını, anlaşma çerçevesinde bankadan ipotekli borcun kalan kısmını öğrenmek için başvurduklarını, kendilerine █████/2021 tarihli belgenin verildiğini, bu belge ile belirlenen “285.000,00 TL’nin yatırılması halinde ipoteğin fek edileceğinin” bildirildiğini, belgede belirtilen hesap numarasına ipotek fek taahhüdü karşılığında davacı...in hesabından █████/2021 tarihinde 285.000,00 TL’nin havale edildiğini, aynı gün davalı lehine ipotek olan bağımsız bölümlerin tapuda satış yolu ile devralındığını, 7 numaralı bağımsız bölümün davacı... adına ve 2, 4 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin ise ... adına tescil edildiğini, davalı bankanın ... temsilcilerinden ... ile sürekli görüşüldüğünü ve onun bilgisi ile hareket edildiğini, ... tarafından paranın hesaba geldiği teyit edilince müvekkillerinin ipotek fek işlemlerinin yapılmasını rica ettiğini, hesap sahibinin parayı başka bir hesaba aktardığının öğrenildiğini, bunu üzerine... T.A.Ş Genel Müdürlüğü’nden müfettiş incelemesinin ve BDDK’dan soruşturma yapılmasının istendiğini ancak olumlu sonuç alınamadığını, davalı tarafa noter ihtarnameleri ile “ipoteğin kaldırılmasının” ihtar edildiğini, ihtarlara verilen cevaplarda ipotek fek isteğinin reddedildiğini, davalı banka tarafından ipotek terkin taahhüdündeki şartlar dahilinde davacılar tarafından bakiye ipotek borcunun süresinde belirtilen hesaba yatırılmasına rağmen, taahhüde aykırı davranılarak tapuya terkin yazısının yazılmadığını, müvekkillerine yüklenebilecek hiçbir kusurun bulunmadığını, paranın yatırılması anında hemen davalı Kobi temsilcisine bilgi verildiğini ve kendisinden olumlu teyit alındığını, müvekkillerinin bazı taşınmazlarını satmak istese ve iyi fiyatla müşteri bulsalar da üzerlerindeki ipotekler sebebiyle hiçbir taşınmazlarını satamadıklarını belirterek, müvekkillerinden...adına tescilli olan 7 numaralı bağımsız bölüm ile müvekkillerinden... adına tescilli olan 2, 4 ve 6 numaralı bağımsız bölümler üzerindeki 1. derece ve 1. sıradaki 840.000,00 TL tutarındaki ipoteğin kaldırılmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.

CEVAP ;

DELİLLER ;

Dekont, ihtarname, İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas ve ...Karar sayılı dava dosyası, bilirkişi incelemesi.

GEREKÇE ;

Dava; ipoteğin kaldırılması davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; “davacı banka ile dava dışı...İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan █████/2016 tarihli 2.000.000,00 TL bedelli genel kredi sözleşmesi kapsamında dava dışı borçlu şirketin davalı bankaya olan borçları sebebiyle üzerine davalı banka lehine 1. dereceden ipotek konan Kozağaç Mahallesi ... Buca/İZMİR adresindeki 45046 ... 24 ... bulunan 2, 4, 6 ve 7 numaralı bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki ipoteğin kaldırılma koşullarının bulunup bulunmadığı, ipoteğin kaldırılmamasında davalı bankaya yüklenebilecek kusurun bulunup bulunmadığı, davacı tarafın müterafik kusurundan söz edilip edilemeyeceği” konularındadır.

“İlgili Makama” başlıklı █████/2021 tarihli belge incelendiğinde; içeriğinde “...’ya ait Kozağaç Mahallesi 220 Sokak No:88 Buca/İZMİR adresindeki .....bulunan 2, 4, 6 ve 7 bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki ... İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ticari kredi borçlarından ötürü bankamız lehine 1. derece ve 1. sırada bulunan toplamda 840.000,00 TL tutarındaki ipoteğimizin adı geçen firmanın 110-Karşıyaka Sahil Şubesi’ndeki....numaralı hesabına 285.000,00 TL yatırılarak; 1, 3, 5 numaralı bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki... Taş. İnş. Tem. Gıda San ve Tic. Ltd. Şti.’nin ticari kredi borçlarından ötürü bankamız lehine 1. derece ve 1. sırada bulunan toplamda 440.000,00 TL tutarındaki ipoteğimizin adı geçen firmanın 110-Karşıyaka Sahil Şubesi’ndeki...numaralı hesabına 195.000,00 TL olmak üzere toplamda 480.000,00 TL yatırılarak adı geçen müşterilerimizin faiziyle birlikte kredi borcu kapatılarak 10 gün içerisinde nev’ine bakılmaksızın kredinin teminatını teşkil eden fekkinden hiçbir gerekçe ile imtina edilmeyerek ipoteğin fek edileceğini geri dönülmez olarak beyan ve taahhüt ederiz.” dendiği, bu yazının alt kısmının....T.A.Ş Karşıyaka Sahil Şubesi ... ve nakit ve işlem yetkilisi ... tarafından imzalandığı görülmüştür.

Davalı banka, davacılardan...e gönderdiği █████/2021 tarihli yazı ile; bankalarınca kaldırılacak ipotek fek işleminin bulunmadığını bildirmiştir.

Davacılar vekilinin sunduğu İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin... Esas ve... Karar sayılı kararı incelendiğinde; davacı ...in, davalı...T.A.Ş. hakkında █████/2021 tarihinde açtığı bu davada tapuda İzmir İli, Buca İlçesi, Dumlupınar Mahallesi, ... numarada kayıtlı 1, 3 ve 5 numaralı bağımsız bölümler üzerinde davalı banka lehine 1. derecede 1. sırada tesis edilen toplam 440.000,00 TL’lik ipoteğin kaldırılmasının istendiği, davada mahkememizin davasında ileri sürülen aynı gerekçelerin ileri sürüldüğü, bu ipoteğin... Taş. İnş. Tem. Gıda San ve Tic. Ltd. Şti.’nin bankaya doğmuş ve doğacak borcunun karşılığı olarak dava dışı... tarafından verildiği, mahkemece yapılan yargılama sonucunda özetle; “banka tarafından gönderilen █████/2020 tarihli yazı ile 195.000,00 TL’nin hangi hesaba ve ne kadar süre içerisinde gönderileceği hususunun bankaca belirtildiği ve bankanın yapmış olduğu işlemlerde basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü göz önüne alınarak söz konusu ipotek fek taahhüt bedelinin bankaca belirlenen süre içerisinde tam ve eksiksiz olarak yerine getirilerek 195.000,00 TL tutarın yatırıldığı hususları birlikte değerlendirildiğinde bankanın yapmış olduğu hatalı işlemden dolayı bu sorumluluğun bankanın karşı tarafındaki muhatabına yükletilmeye yönelik çabasının yerinde olmadığı ve hesaba yatırılan 195.000,00 TL’nin hesaptan çıkışı yönündeki sorumluluğun tamamen davalı bankada olduğu, davalı bankanın yükümlülüğünü yerine getirmediği” gerekçeleriyle davanın haklı bulunduğu ve kabulüne ilişkin █████/2021 tarihli kararın verildiği görülmüştür.

Karara karşı davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Mahkememiz kararı İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi’nin █████/2024 tarihli, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile kaldırılmıştır.

Gerekçesinde;

“...Somut olayda; davalı banka ile dava dışı ... İnşaat Teks. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında █████/2016 tarihli 2.000.000,00 TL tutarlı genel kredi sözleşmesinin düzenlendiği, dava dışı ...nın ise söz konusu kredi sözleşmesinin borcunu teminen adına kayıtlı, Buca ilçesi, ...Buca/İZMİR” adresinde bulunan İzmir ili Buca ilçesi Dumlupınar Mah. 45046 ada 24 parselde kayıtlı bulunan mesken vasıflı 2, 4, 6 ve 7 nolu bağımsız bölümler üzerinde davalı lehine1. derece ve 1. sıradan 840.000,00 TL bedelli ipoteğin tesis edildiği, bu taşınmazların, üzerlerindeki ipotek ile birlikte davacılar tarafından dava dışı ...'dan satın alındığı, 7 numaralı bağımsız bölümün davacı ... adına ve 2, 4 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin ise ... adına tescil edildiği, dava dışı şirketin davalı bankadan kullandığı kredilerin geri ödemesi olarak davalının belirttiği tutarın belirttiği İBAN numaralı hesaba davacılar tarafından ödenerek davalı bankaya başvuru yapılmasına rağmen davalı tarafından ipoteğin kaldırılmadığı iddiası ile ipoteğin kaldırılması istemli eldeki davanın açılmış olduğu anlaşılmıştır.

Bankacı bilirkişi ... █████/2025 tarihli raporunda özetle; davalı bankanın Karşıyaka/Sahil/İzmir Şubesi ile dava dışı....İnş. Tem. Gıda .San ve Tic. Ltd. Şti. arasında █████/2016 düzenleme tarihli 2.000.000-TL limitli genel kredi sözleşmesinin imzalandığını, dava dışı şirkete krediler kullandırıldığını, kredilerin teminatına... Taş. İnş. Tem. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin sahibi bulunduğu Buca ilçesi, Dumlupınar Mahallesi, ...umaralı bağımsız bölümler üzerine banka lehine █████/2019 tarihli ve 22434 yevmiye ile 1. dereceden 1. sırada 840.000,00-TL bedelle ipotek tesis edildiğini, █████/2020 tarihinde taşınmazların ipotek yükü ile ... adına tescil edildiğini, ... tarafından bu taşınmazların █████/2021 tarihinde yine ipotek yükü ile davacı ...e satıldığını, kredilerin ödenmemesi üzerine kredi hesaplarının █████/2021 tarihinde kat edilerek borçlulara Karşıyaka 1. Noterliğinin █████/2021 tarihli ve 03994 yevmiye sayılı ihtarnamesinin gönderilerek “266.197,40-TL borcun ihtar tebliğinden itibaren 1 gün içerisinde ödenmesinin, 26.700,00-TL gayri nakdi riskin depo edilmesinin, aksi takdirde yasal yollara başvurulacağının” ihtar edildiğini, ihtarnamenin borçlu şirkete █████/2021 tarihinde tebliğ edildiğini ve █████/2021 tarihinde temerrüde düştüğünü; davalı bankanın █████/2021 tarihli yazısında; “...'ya ait Kozağaç Mah. 220 Sok. No.88 Buca/İzmir adresindeki... bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki...İnş. Tek .Teks .Tem. Taş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin ticari kredi borçlarından ötürü bankamız lehine 1.Derece ve 1. Sırada bulunan toplamda 840.000-TL tutarındaki ipoteğimizin adı geçen firmanın110- Karşıyaka/Sahil Şubesindeki ...no.lu hesabına (...) 285.000-TL yatırılarak ,1,3,5 no.lu bağımsız bölümlerdeki taşınmazlar üzerindeki... Taş.İnş. Tem. San ve Tic. Ltd. Şti.’nin kredi borçlarından ötürü bankamız lehine 1. Derece ve 1, Sırada bulunan toplam 440.000- TL tutarındaki ipoteğimizin adı geçen firmanın |10-Karşıyaka/Sahil Şubesindeki (IBAN ...)...nolu hesaba 195.000-TL olmak üzere toplamda 480.000-TL yatırılarak adı geçen müşterilerimizin faiziyle birlikte kredi borcu kapatılarak 10 gün içerisinde nevine bakılmaksızın, kredinin teminatını teşkil eden ipoteğin hiçbir gerekçe ile imtina edilmeyerek ipoteğin fek edileceğini geri dönülmez olarak beyan ve taahhüt ederiz.” denildiğini; davacı...T.C. ... Bankası Gediz Mah/İzmir Şubesi nezdindeki hesabından █████/2021 tarih saat:15:53:29’da ... İnş. Tek. Teks. Tem. Taş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin davalı ... T.A.Ş nezdindeki ve bankaca bildirilen... IBAN numaralı hesabına “BORÇ KAPAMA BEYZA YAKICI İPOTEK FEK TAAHHÜT KARŞILIĞI” şartı ile 285.000,00-TL EFT havalesinin gönderildiğini, banka hesap ekstresi incelendiğinde; bu tutarın dava dışı şirketin hesabına █████/2021 tarih saat: 15:54:00’de kaydedildiğinin, 285.000,00-TL gelen havaleden █████/2021 tarih saat 01:15’te 150.000,00-TL, saat 23:39’da 130.000,00-TL olarak...'e havale ile gönderilmesi sonucunda bu tutarın krediye mahsubunun gerçekleşmediğinin belirlendiğini, banka ile dava dışı kredi borçlusu ... İnş. Tek. Teks. Tem. Taş. arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesinin. “3.3. Rehin, Hapis, Takas ve Mahsup Hakkı” başlıklı bölümünde; “3.3.1. Tarafların, Banka veya şubelerinde ya da muhabirlerinde ya da başka yerlerde bulunan ve Banka'nın şubelerinin veya muhabirlerinin zilyetliğinde ve/veya emrinde mevcut ve ileride mevcut olabilecek altınlar, altın depo hesapları, Türk Lirası ve/veya dövizli mevduat dahil her türlü alacak ve bloke paraları, kiralık kasa mevcudu, tahsil için verdiği her türlü senet ve çek, hisse senetleri, yatırım fonu katılma belgeleri, özel sektör ve devlet tahvilleri, hazine bonoları, finansman bonoları, her nevi gelir ortaklığı senedi, varlığa dayalı menkul kıymetler, ihracat vesaikleri, akreditif belgeleri, velhasıl her çeşit menkul kıymet/kıymetli evrak ve bunların kuponları ile malvarlığı değerleri ve bunların paraya çevrilmesi/tahsili halinde elde edilecek tutarlar üzerinde Banka'nın bu Sözleşmeden, her türlü risk veya alacağı için rehin ve hapis hakkı olduğunu ve bunların bir kısmını veya tümünü bloke etmeye veya bloke bir hesaba almaya, alacaklı ve borçlu cari hesapları arasında virman yapmak suretiyle bunları kısmen veya tamamen alacakları ile takas ve mahsup etmeye yetkisi bulunduğu hususunda mutabıktırlar. 3.3.2. Müşteri, Banka'ya olan borçlarını Banka'da mevcut alacakları ile ve sair teminatlarla takas ve mahsup etme hakkının bulunmadığını, bu hakkından feragat ettiğini kabul ve beyan eder. 3.3.3. Taraflar,; Müşteri lehine gelmiş veya gelecek havaleler üzerinde Banka'nın hapis ve rehin hakkı bulunduğu ve kendisine ihbarda bulunmadan önce de Müşteri adına kabul ve Banka'ya olan borçlarına, yukarıdaki maddeler gereği mahsup etmeye yetkili olduğu hususunda mutabıktırlar. 3.3.6. Bankanın, Müşteri'nin hesabına alacak kaydedilen tutarları, Borçlar Kanunu hükümleri çerçevesinde mahsup etme hakkı bulunmaktadır.” dendiğini, davacı tarafından davalı bankanın yazısı üzerine gönderilen havalenin davalı bankadaki ipotek borcuna karşılık ve şartlı gönderildiğinden yukarıda açıklanan sözleşme hükmü gereği bankanın gönderilen tutarı bloke edebileceğinin ve dolayısıyla blokeli paranın çekilmesini önleyebileceğinin değerlendirildiğini bildirmiştir.

Aldırılan bilirkişi raporu gerekçeli, somut olaya uygun ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuştur.

HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;

1-Davanın KABULÜ ile;

3-Davacıların yatırmış oldukları 59,30 TL başvurma harcı ve 14.345,10 TL peşin harç toplamı olan 14.404,40 TL'nin davalıdan alınarak, davacılara verilmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 129.600,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacılara verilmesine,

6-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Başkan...

¸E-imza

Üye ...

¸E-imza

Üye...

¸E-imza

Katip...

¸E-imza