Danıştay 4. Daire Başkanlığı'nın 2023/8173 Esas, 2023/5696 Karar sayılı İçtihat Metni: İçkili Restoranın Konsomatris Çalıştırılması ve Faaliyetten Men Edilmesi.
Özet: İzmir'de içkili restoran işleten şirketin, konsomatris çalıştırması nedeniyle faaliyetten men edilmesi üzerine açılan davada, idare mahkemesi ve bölge idare mahkemesi işlemin iptaline karar vermiştir; davalı kaymakamlık temyizinde, işyerinde ruhsata aykırı konsomatris çalıştırıldığı, işletmenin amacından farklı hizmet verdiği ve asayiş sorunlarına yol açtığı iddia edilmiştir ancak Danıştay Dördüncü Dairesi, temyiz istemini reddederek bölge idare mahkemesi kararını onamıştır, karşı oyda ise konsomatrislerin sadece pavyon ruhsatlı yerlerde çalışabileceği belirtilmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YDÖRDÜNCÜ DAİREEsas No
: █████████Karar No
: █████████TEMYİZ EDEN (DAVALI)
: … KaymakamlığıVEKİLİ
: Av. …KARŞI TARAF (DAVACI)
: … Petrol Ticaret ve Sanayi Limited ŞirketiVEKİLİ
: Av. …İSTEMİN KONUSU
: … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin …. tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ
:Dava konusu istem
: İzmir ili, … ilçesi, … Mahallesinde içkili restaurant olarak faaliyet gösteren davacı şirkete ait işyerinde, konsomatris çalıştırıldığından bahisle faaliyetten men edilmesine ilişkin █████/2019 tarihli işlemin iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti
: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu"nun 8. maddesinde sayılan hususların tespiti halinde bahsi geçen işyerinin otuz günü geçmemek üzere geçici süreyle, faaliyetten men edilebileceği, olayda ise, davalı idarece tespit edildiği belirtilen durumun 2559 sayılı Kanunun 8. maddesinde sayılan hususlara ilişkin olmadığı gibi davacı şirkete ait işyerinin, Tire Kaymakamlığı İlçe Özel İdaresince düzenlenen ve faaliyet konusunun 'içkili restaurant' olarak belirtildiği … tarih ve … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının bulunduğu dikkate alındığında, işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğinden de bahsedilemeyeceği, dolayısıyla idarece yapılan denetim neticesinde, 'söz konusu işyerinin amacı dışında konsomatris çalıştırılıp pavyon olarak faaliyet gösterdiği' şeklinde tespit edildiği bahsedilen ve dava konusu işlemin dayanağı olan durumun, işyerine ilişkin düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatında belirtilen faaliyet konusuna aykırı olarak hareket edildiği şeklinde değerlendirilmesi gerekirken, ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiği gerekçesiyle işyerinin faaliyetten meni yönünde tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti
: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI
: Davacıya ait işyerinde ruhsata aykırı olarak konsomatris çalıştırıldığının tespit edildiği, konsomatrislerin sadece pavyon ruhsatlı yerlerde çalışabileceği, dolayısıyla işletmenin amacından farklı olarak gazino olarak hizmet verdiği, bu nedenle dava konusu işletmede adli ve idari olayların sık meydana geldiği, yaşanılan olaylar nedeniyle asayişin ve halkın huzur ve güven ortamının sağlanması için işletmenin faaliyetten men edilmesinde üstün kamu yararı bulunduğundan, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI
: Davacıya ait işyerinin ruhsatsız olmadığı, ancak ruhsatta belirtilen faaliyet konusuna aykırı hareket edildiğinden bahisle geçici süre ile faaliyetten men kararı verilebileceği, davalı idarece yetki sınırı aşılarak işlem tesis edildiği belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.TETKİK HÂKİMİ
: …DÜŞÜNCESİ
: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE
:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU
:Açıklanan nedenlerle;1.Temyiz isteminin reddine,2.Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,3.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.(X) KARŞI OY
:█████/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 36. maddesinde; "...Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinde, genel kadın olarak tescil edilenler çalıştırılamaz... Müşteri ile beraber yiyip içerek müşterinin eğlenmesini sağlayan konsomatrisler sadece pavyon ruhsatlı yerlerde çalışabilir." düzenlemesine yer verilmiştir.Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; █████/2018 ve █████/2018 tarihlerinde yapılan denetimler sonucunda, içkili restaurant olarak işletilen dava konusu işyerinde konsomatris çalıştırıldığının, dolayısıyla ruhsatta belirtilen faaliyet türünden başka bir faaliyet türü şeklinde çalışıldığının tespit edilmesi üzerine, davacıya ait işyerinin faaliyetten menine dair dava konusu işlemde hukuka ve kamu yararına aykırılık bulunmadığından, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf isteminin reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği görüşüyle, aksi yöndeki Daire kararına katılmıyorum.