Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin, kardeşler arasındaki kambiyo senedine dayalı menfi tespit davasında, "malen" kaydı bulunan bonoya ilişkin borçsuzluk iddiasının yazılı delille ispatlanamaması nedeniyle reddine dair gerekçeli kararı.
Özet: Davacı kardeşin, davalı kardeş aleyhine, aralarında düzenlenmiş malen kayıtlı ve imzaları inkar edilmeyen 82.500 TL bedelli bonoya dayalı icra takibine ilişkin borçlu olunmadığının tespiti talebiyle açtığı menfi tespit davasında mahkeme, kambiyo senetleri ilişkisinde ispat yükünün senedin illetten mücerret niteliği gereği yazılı delille borçlu davacıya geçtiğini, davacının ise mal ve hizmetin verilmediğini yazılı delille ispatlayamadığını dikkate alarak davanın reddine karar vermiştir.

T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ADANA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO
: 2023/673 Esas
KARAR NO
: 2024/220
HAKİM
: ... ...
KATİP
: ... ...
DAVACI
: ... - ...
...
VEKİLİ
: ...
DAVALI
: ... - ...
...
VEKİLİ
: ...
DAVA
: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ
: 14/12/2021
KARAR TARİHİ
: 14/03/2024
KARARIN YAZILDIĞI TARİH
: ...
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
TALEP
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; davalı tarafın müvekkilinin öz kardeşi olduğunu, müvekkilinin bir borcu bulunmamasına rağmen davalının müvekkili aleyhinde Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyasından takip başlattığını, takibe karşı itiraz ederek Adana 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2021/... Esas sayılı dosyasından dava açtıklarını, davalı taraf kambiyo senedine dayanarak açtığı takibe dayanak olan senet için herhangi bir mal ve hizmet verme durumu olmadığını, ispat yükünün davalıda olduğunu, davacının Adana Genel İcra Dairesinin 2021/... Esas sayılı dosyasından davalıya borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptaline karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA
: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dava konusu senedi düzenleyip müvekkiline verdiğini, ancak senet alacağının vadesi gelip muaccel hale geldiğini, davacı tarafın senet bedelini ödemediğini, müvekkilinin iyi niyetinin suistimal edildiğini, bu nedenle müvekkilinin Adana Genel İcra Dairesinin 2021/... Esas sayılı dosyasından davacı aleyhinde icra takibi başlattığını, davacı borçlu olmadığını ispatlayacak herhangi bir delil sunmadığını, davacının açtığı davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE
:
Dosyanın Adana 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 22/09/2022 tarih, 2021/... E. ve 2022/... K. sayılı görevsizlik ilamı ile geldiği görüldü.
Dava hukuki niteliği itibariyle "Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)" davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı ile davalı arasında düzenlenmiş olan 12/11/2020 vade tarihli, 82.500,00 TL bedelli senedin tahsili için davalının davacı aleyhinde başlattığı Adana Genel İcra Dairesinin 2021/... esas sayılı kambiyo senetlerine mahsus takibe geçtiği, bu kapsamda taraflar arasındaki ihtilafın icraya konulan senedin teminat senedi niteliğinde olup olmadığı hususlarında olduğu anlaşıldı.
Davacı ve davalının kardeş olduğu, davacının bir borcu bulunmamasına rağmen davalının davacı aleyhine Adana Genel İcra Müdürlüğü'nün 2021/... E.sayılı dosyasıyla takip başlattığını, takibe dayanak olan senetle ilgili herhangi bir mal ve hizmet verme durumu olmadığını, bu nedenle Adana Genel İcra Müdürlüğü'nün 2021/... E.sayılı takibi nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptaline karar verilmesini, ayrıca ispat yükünün davalı alacaklıda olduğunu, davalı ise iddiaları kabul etmeyerek, davacının borçlu olmadığını ispatlayacak herhangi bir delil sunmadığını bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosyamız arasına getirtilen Adana Genel İcra Müdürlüğü'nün 2021/... E.sayılı takip dosyasının incelenmesinde, takip alacaklısı ... vekili tarafından verilen takip talebinden 82.500,00 TL asıl alacak, 7.384,00 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 89.884,00 TL olduğu, takip dayanağı bononun incelenmesinde "malen" ahzolunduğuna dair ihtar nedeninin gösterildiği anlaşılmıştır.
Dava bonodan kaynaklanan menfi tespit davasıdır. Menfi tespit davalarında kural olarak ispat yükü alacaklıya ait ise de, alacak ilişkisi kambiyo senedinden kaynaklanıyorsa senede karşı senette ispat kuralı gereği, ispat yükü tekrar davacı - borçlu tarafa geçmektedir. Kambiyo senetleri illetten mücerret olup, senet borçlusu tarafından, senedin gerçek bir borç ilişkisini göstermediği, senede karşı senetle ispat kuralı çerçevesinde ispatlanmalıdır. Somut olayda davacı senede konu mal ve hizmetin verilmediğini ileri sürmekte olup, malen kaydı malın bononun düzenlendiği anda teslim edildiğine karine oluşturur; bu nedenle davacının bu karinenin aksini yani malın teslim edilmediğini, hizmetin verilmediğini yazılı delillerle ispat etmesi gerekir. (Yargıtay 19. HD 05/04/2017 Tarih, 2016/9304 E. - 2017/2816 içtihatı benzer niteliktedir.)
Dava konusu bonodaki imzalar inkar edilmediği, malların teslim edilmediğine dair y azılı belge de ibraz edilmediği, her ne kadar davacı - davalı kardeş ise de 6100 sayılı HMK'nın 200 - 201.maddeleri gereğince yazılı delille ispatlanması gerektiği, davacı - davalı kardeş olsalarda, kardeş olan kişiler arasında senet ilişkisi kurulduğu anlaşıldığından, davacı - davalının tanık dinletme taleplerinin reddine karar verilerek davacısı tarafından ispatlanamayan davanın reddine, ayrıca her ne kadar tensiple birlikte icra veznesine giren paranın ve teminat mektubunun dava sonuna kadar davalı alacaklıya ödenmemesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmiş ise de teminat yatırılarak tedbir kararı infaz edilmediği, bu itibarla takip alacaklısı davalının takibe devam ederek alacağına kavuşma imkanı bulunduğundan kötü niyet tazminatı talebinin yasal koşulları oluşmadığından davanın ve kötü niyet tazminatı taleplerinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60 red harcından, peşin alınan 1.535,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.107,4‬0 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan AAÜT uyarınca hesap olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Hüküm kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, 6100 sayılı HMK.nun 341/1 ve 345 maddeleri gereğince, kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize veya eşdeğer başka bir mahkemeye verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, alenen ve usulen tefhim kılındı. 14/03/2024
Katip ...
Hakim ...