Kamulaştırma bedeli tespitinde oluşan maddi hata iddiasıyla açılan yargılamanın iadesi davasının ilk derece ve bölge adliye mahkemesince reddine karşı temyiz incelemesi.
Özet: Davacılar, kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkin daha önceki yargılama sürecinde, yüksek mahkeme kararında yerel mahkeme kararında geçmeyen hatalı bedel tespiti, dosyada belgesi olmayan düzeltmeler ve ödenmemiş bir bedel üzerinden haksız yere borçlu gösterilme gibi maddi hatalar ve yanlış değerlendirmeler yapıldığını ileri sürerek yargılamanın iadesini talep etmiştir; ancak hem ilk derece mahkemesi hem de istinaf mahkemesi, yargılamanın iadesi için kanunda belirtilen koşulların oluşmadığı gerekçesiyle bu talebi reddetmiş, davacılar ise söz konusu ret kararlarının hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek temyiz başvurusunda bulunmuştur.
5. Hukuk Dairesi         2025/8851 E.  ,  2026/2601 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ
: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi
SAYISI
: 2025/481 Esas, 2025/659 Karar
KARAR
: Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ
: İstanbul Anadolu 20. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI
: 2024/220 Esas, 2024/376 Karar
Taraflar arasındaki yargılamanın iadesi davasında yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın yargılamanın iadesini talep eden davacılar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı yargılamanın iadesini talep eden davacılar vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verilmiştir.
Davacılar ... vd. vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasının istenilmesi üzerine, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 17.02.2026 günü tayin edilerek taraflara tebligat gönderilmiştir.
Duruşma günü davacılar ... vd. vekili Avukat ... gelmiş, davalı idare vekili ve diğer davacılar vekili duruşmaya katılmamıştır.
Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verildi.
Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Yargılamanın iadesini talep eden davacılar vekilleri dava dilekçesinde özetle; İstanbul Anadolu 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 05.12.2019 tarihli ve 2017/541 Esas, 2019/560 Karar sayılı kararında kamulaştırma bedelinin 1.383.780,26 TL olarak tespit edildiğini bozma üzerine, mahkemenin bozma kararının 1 nolu bendindeki bozmaya direnilmesine bozma kararının 2 nolu bendindeki bozmaya uyulmasına karar verildiğini, her iki kararda da davalıların hisselerine karşılık gelen ve tespit edilen bedellerin aynı olduğunun görüldüğünü, Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 2022/7740 Esas, 2022/16755 Karar sayılı kararında ise yerel mahkeme kararının hiçbir yerinde geçmeyen 2.273,00 TL ibaresinin kararında geçtiğini, yüksek mahkemenin 2022/7740 Esas, 2022/16755 Kararında yapılan düzeltmede yer alan 4. fıkrasında a ve c bentlerinin dosyayla hiçbir ilgisinin ve de dosyada belgesi olmadığını, dilekçelerinde mahkemenin delillerinde yanlış değerlendirmesi veya maddi hata yapıldığının belirtildiğini, müvekkillerinin hiçbir şekilde 554.640,79 TL fazla yatırılmış bir bedeli almadığını, dosyada ödendiğine ilişkin ne bir belge ne de dekont olmadığını, davacılara ödenmeyen bir bedelden dolayı borçlu gösterilmesinin hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu belirterek yargılamanın yenilenmesi talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; yargılamanın iadesi talebinin reddi gerektiğini belirtmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yargılamanın iadesi talebinin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekilleri istinaf dilekçesinde özetle; yargılamanın iadesi koşulları oluştuğundan davanın kabul edilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yargılamanın iadesi sebeplerinin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 3 75... ncı maddelerinde sınırlı olarak sayıldığı, bu maddeler dışına çıkılarak yargılamanın iadesinin talep edilemeyeceği ve davacı tarafça ileri sürülen hususun yargılanmanın iadesini gerektirmediği gerekçesiyle davanın reddine dair verilen kararda usul ve kanuna aykırı bir yön görülmediğinden, davacılar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekilleri temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında verilen karara ilişkin yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Yapılan incelemede mahkemece verilen ilk kararda 1.338.240.00 TL kamulaştırma bedeli ve faiz bedeli 235.864.48 TL olmak üzere toplam 1.574.104.80 TL bedelin bloke edildiği, bozma kararı sonrası taşınmazın zemin bedelinin 3.500 TL/m² üzerinden hesaplanması sonrası oluşan fark 364.316.05 TL bedelin davacı idare tarafından bloke edildiği, ancak son kararda toplam kamulaştırma bedelinin 2800 TL/ m² birim fiyatı üzerinden 1.383.780.26 TL olarak tespit edildiği ve Dairemizce de bu bedelin uygun bulunması karşısında, (dosyada faiz bedeli 235.864.48 TL + 364.316.05 TL olmak üzere) toplam 554.640.59 TL fazla bedel blokesi bulunduğunun tespit edildiği, ancak bu bedelin davacılara ödenip ödenmediği anlaşılamadığından Dairemizce şayet fazla bloke edilen bu bedel tapu maliklerine ödenmemiş ise davacı kuruma iadesi, ödeme yapılmış ise tapu maliklerinden alınarak davacı kuruma ödenmesine ilişkin düzeltilerek onama kararı verildiği anlaşılmıştır.
3. Dosyada bulunan delil ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre, 6100 sayılı Kanun'un 375 inci maddesinin birinci fıkrasında yargılamanın iadesi sebepleri tahdidi olarak sayılmış olup yorum yoluyla dahi genişletilemeyeceği dikkate alındığında koşulları oluşmayan talebin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
17.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.