Orman İdaresinin kadastro sırasında mera olarak kaydedilen parselin orman vasfıyla tescili talebiyle açtığı davanın istinaf ve temyiz inceleme süreci.
Özet: Uyuşmazlık, kadastroda mera olarak belirlenen 143.750 m²lik bir taşınmazın Orman İdaresi tarafından orman vasfıyla tescili talebi üzerine ortaya çıkmıştır; ilk derece mahkemesi taşınmazın iki bölümünün orman olarak tesciline karar verirken, Bölge Adliye Mahkemesi hak düşürücü süre nedeniyle bir bölümün orman olmadığına hükmederek sadece bir bölümün (67.739,88 m²) orman vasfıyla Hazine adına tescil edilmesine karar vermiştir, bu karara karşı her iki tarafça da temyiz başvurusunda bulunulmuştur.
8. Hukuk Dairesi         2024/5788 E.  ,  2026/2154 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI
: 2022/1294 E., 2024/1112 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ
: Bartın 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI
: 2017/277 E., 2022/147 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... İdaresi vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Kadastro sırasında, ... köyü çalışma alanında bulunan eski 193 (yeni 1 01... ) parsel sayılı 143.750 m² yüzölçümlü taşınmaz mera vasfıyla sınırlandırılarak özel siciline kaydedilmiştir.
2. Davacı ... İdaresi vekili dava dilekçesinde; ... köyünde yapılan kadastro çalışmaları sırasında eski 193 (yeni 1 01... parsel) sayılı taşınmazın mera olarak tespit ve tahsis edildiğini, ancak taşınmazın evveliyatının orman niteliğinde olduğunu, 1/25.000 ölçekli memleket haritalarında da “gürgenlik” olarak gösterildiğini, ayrıca taşınmazın bulunduğu Şimşirlik mevkinin kadimden beri Devlet ormanı niteliğini taşıdığını, bu hususta evvelde görülüp kesinleşen davanın bulunduğunu, orman sayılan yerlerin zamanaşımı ile kazanılamayacağını ve özel mülkiyete konu olamayacağına ilişkin mevzuat hükümleri gereğince, mera komisyonunca yapılan mera tespitinin hatalı olduğunu ileri sürerek, mera tespitinin iptaliyle taşınmazın orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; 4342 sayılı Mera Kanunu’nun 13. maddesi uyarınca mera komisyonu kararlarına karşı askı ilan süresi içinde dava açılabileceğini, bu nedenle davanın görev yönünden reddi gerektiğini, ayrıca dava konusu taşınmazın mera olarak tespit edilip özel siciline tescil edildiğini, tahsis kararına karşı Orman İdaresinin dava açmakta hukuki yararının bulunmadığını, bu tür davaların ancak tahsis nedeniyle hak kaybına uğrayan köy veya belediye tarafından açılabileceğini, öte yandan, aynı taşınmaza ilişkin olarak ... tarafından Bartın 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1991/58 Esas sayılı dosyası ile daha önce dava açıldığını ileri sürerek, kesin hüküm nedeniyle davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine, 1 01... parsel sayılı taşınmazın 14.12.2021 tarihli harita bilirkişi raporu ekindeki krokide (A) harfiyle gösterilen 49.375,18 m² ve (B) harfiyle gösterilen 67.739,88 m² yüzölçümlü bölümlerine ilişkin mera tahsis kararının iptali ile bu kısımların Devlet ormanı sınırları içine alınmasına, orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline ve haritasının bu şekilde düzeltilmesine ve fazlaya ilişkin talebin ise reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı ... İdaresi vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile " Mahkeme kararı ile kesinleşen tahdit sınırları içinde kalan kısmın yalnızca (B) harfiyle gösterilen alan olduğu, (A) harfiyle gösterilen bölüm yönünden ise 1990 yılında başlanıp 1991 yılında kesinleşen 100 numaralı Orman Kadastro Komisyonu tarafından yapılan orman kadastrosu ve 2/B çalışmalarına karşı öngörülen 10 yıllık hak düşürücü sürenin dolduğu" gerekçesiyle davacı ... İdaresi vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun)
353/1-b.1 maddesi uyarınca reddine, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 353/1-b.2 maddesi gereğince kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararınının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulması suretiyle 1 01... parsel sayılı taşınmazın, 14.12.2021 tarihli harita mühendisi bilirkişi raporu ekindeki krokide (B) harfiyle gösterilen 67.739,88 m² yüzölçümlü kısmına ilişkin mera tahsis kararının iptali ile bu kısmın Devlet ormanı sınırları içine alınmasına, orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline ve haritasının bu şekilde düzeltilmesine ve fazlaya ilişkin talebin ise reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; davanın reddine karar verilen (A) ve (C) harfli bölümlerinin orman vasfında olduğunu ve bu sebeple davanın bu bölümler yönünden de kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davanın kabulüne karar verilen (B) harfli bölümünün mera vasfında olduğunu ve bu sebeple davanın bu bölüm yönünden de reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın orman vasfında olup olmadığına ilişkindir.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Kanun'un 369/1. maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371. maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı ... İdaresi vekili ve davalı ... vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA,
Harçtan muaf olduğundan Hazineden ve 7139 sayılı Kanun'un 33. maddesi uyarınca Orman İdaresinden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
01.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.