Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazı üzerine, Yargıtay bozması sonrası HAGB kararlarında kanun yolu olarak yalnızca temyiz uygulanması gerekliliği.
Özet: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, ilk derece mahkemesinin önceki bir Yargıtay bozma kararına uyarak verdiği hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararının, 7499 sayılı Kanun ile getirilen genel kural uyarınca istinaf yoluna tabi olması yerine, Ceza Muhakemesi Kanununun 307/3 maddesindeki özel düzenleme gereğince yalnızca temyiz yoluyla incelenmesi gerektiğini ileri sürerek, Yargıtay 11. Ceza Dairesinin dosyayı incelemeksizin iade kararının hukuka aykırı olduğunu belirtmiştir.
11. Ceza Dairesi         2025/3005 E.  ,  2025/10663 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ
:Asliye Ceza Mahkemesi
SUÇ
: Defter, kayıt ve belgeleri gizleme
HÜKÜM
: Hükmün açıklanmasının geri bırakılması
İTİRAZ EDEN
: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
İTİRAZ TARİHİ VE SAYISI
: 26.06.20 25... -2024/93345
İTİRAZ EDİLEN KARAR
: Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 22.04.2025 tarihli, 2024/5663 Esas ve 2025/4876 Karar sayılı kararı
Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 22.04.2025 tarihli ve 2024/5663 Esas ve 2025/4876 Karar sayılı kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 26.06.2025 tarihli ve 11-2024/93345 sayılı itirazı üzerine yapılan inceleme neticesinde;
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 308 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen ve süre aranmayan lehe itiraz başvurusu üzerine dava dosyası, aynı Kanun’un 308 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği Dairemize gönderilmekle, gereği düşünüldü:
1.İTİRAZ SEBEPLERİ
7499 sayılı kanunun 15. maddesi ile değiştirilen 5271 sayılı CMK'nun 231/12 maddesinde yer alan; "(12) 272 nci maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi tarafından verilen kararlar hakkında 286 ncı madde hükümleri uygulanır. 272 nci maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının ilk derece mahkemesi sıfatıyla bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay tarafından verilmesi hâlinde temyiz yoluna gidilebilir. İstinaf ve temyiz yolunda karar ve hüküm, usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden incelenir." şeklindeki kanuni düzenleme ve 7499 sayılı kanunun 22. maddesi ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununa eklenen "Geçici 6. Madde" nin 2/a bendinde yer alan;
"GEÇİCİ MADDE 6- ... (2) a) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla 231 inci maddenin onbirinci ve onikinci fıkrasında yapılan kanun yoluna ilişkin değişiklikler, 1/6/2024 tarihi ve sonrasında verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararları hakkında uygulanır." şeklindeki kanuni düzenleme gereğince; ilk derece mahkemelerince 01/06/2024 tarihi ve sonrasında verilen "Hükmün açıklanmasının geri bırakılması" kararlarının "istinaf " kanun yoluna tabi olacağı açık ise de; 5271 sayılı CMK'nun 307/3 maddesinde yer alan;" Davaya yeniden bakacak mahkemenin işlemleri,
Madde 307 – ... (3) (Ek
:20/2/2019-7165/9 md.) Yargıtaydan verilen bozma kararına uyulması hâlinde ilk derece mahkemesi tarafından verilen karara karşı, istinaf veya temyiz sınırlarına bakılmaksızın sadece temyiz yoluna başvurulabilir." şeklindeki özel kanuni düzenleme nedeniyle; Yargıtaydan verilen bozma kararına mahkemece uyulması hâlinde ilk derece mahkemesi tarafından 01/06/2024 tarihi ve sonrasında verilen "Hükmün açıklanmasının geri bırakılması" kararlarına karşı sadece temyiz yoluna başvurulabileceği sonucuna ulaşıldığından, Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 22.04.2025 tarihli ve 2024/5663 Esas, 2025/4876 Karar sayılı incelenmeksizin iade kararı hukuka aykırıdır.
II. GEREKÇE
12.03.2024 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak 01.06.2024 tarihinde yürürlüğe giren, 7499 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 15 inci maddesi ile, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231 inci maddesinin on ikinci fıkrasında yapılan değişiklikle "272 nci maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi tarafından verilen kararlar hakkında 286 ncı madde hükümleri uygulanır. 272 nci maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının ilk derece mahkemesi sıfatıyla bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay tarafından verilmesi hâlinde temyiz yoluna gidilebilir. İstinaf ve temyiz yolunda karar ve hüküm, usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden incelenir." şeklinde düzenleme yapılarak, ilk derece Mahkemelerince verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair kararların istinaf yasa yoluna tabi tutulduğu belirtilmiştir.
Usûl hükümleri yönünden derhal uygulanma ilkesi geçerli olup, usul kanunlarının zaman bakımından uygulanmasında asıl olan, aksi kanunda açıkça düzenlenmiş bulunmadıkça "hemen ve derhal uygulanma" ilkesidir. Anılan ilke uyarınca usul işlemleri yapıldıkları sırada yürürlükte olan muhakeme kanunu hükümlerine tâbi olacaktır. Usul Kanunlarında yapılan değişiklikler, yasa yürürlüğe girdikten sonra yapılacak işlemler hakkında uygulanacak olup maddi ceza hukuku kurallarının aksine geçmişe yürümezler. Usul hükümlerindeki bu açık düzenleme karşısında, ilk derece mahkemesince verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı istinaf yasa yoluna gidilebileceği, ilk defa istinaf mahkemelerince verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair kararlara karşı ise temyiz yasa yoluna başvurulabileceği anlaşılmakla; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
III. KARAR
1. Gerekçe bölümünde belirtilen nedenle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı İTİRAZININ oy birliğiyle REDDİNE,
2. 5271 sayılı Kanun’un 308 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca Yargıtay 11. Ceza Dairesinin, 22.04.2025 tarihli ve 2024/5663 Esas, 2025/4876 Karar sayılı incelenmeksizin iade kararı ile ilgili itirazı incelemek üzere dava dosyasının, Yargıtay Ceza Genel Kuruluna gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
09.07.2025 tarihinde karar verildi.