Plakası tespit edilemeyen araçla trafik kazası sonucu sürekli iş göremezlik tazminatı talebinde, maluliyet oranının belirlenmesi ve sağlık raporu geçerliliğinin değerlendirildiği Yargıtay kararı.
Özet: Plakası tespit edilemeyen aracın karıştığı trafik kazası sonucu sürekli iş göremezlik tazminatı talebiyle açılan davada, uyuşmazlık hakem heyetince davacıya 410.000 TL tazminat ödenmesine karar verilmiş; davalı vekilinin karara itirazı üzerine, tazminatın kapsamı açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde, kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastanelerce belirlenmesinin zorunlu olduğu ve mevcut maluliyet raporunun bu kapsamda yeniden değerlendirilerek uzman heyetinden detaylı muayene raporları alınması gerektiği vurgulanmıştır.
4. Hukuk Dairesi         2025/16397 E.  ,  2026/5429 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2024/124-2024/124
İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 20.06.2020 tarihinde plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen araç ile davacının sevk ve idaresindeki aracın karıştığı trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 15.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle talebini 410.000,00 TL'ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; belirsiz alacak davası açılma koşullarının olmadığını, maluliyet raporunun usule uygun olmadığını, heyetin mevzuata uygun oluşmadığını, hastanenin rapor vermeye yetkili olmadığını, geçici iş göremezlik zararının teminat kapsamında olmadığını, davalı sorumluluğundaki araç sürücüsünün kusurlu olmadığını, kusurun tespitinin gerektiğini, müterafik kusur incelemesi yapılması gerektiğini, müvekkili kurum hakkında açılan davanın dava şart yokluğundan (eksik belge) reddine, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek başvurunun reddini talep etmiştir.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile talebin kabulüne, 410.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 23.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacı başvuru sahibine verilmesine karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; ... vekilinin yapmış olduğu itirazın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacı ... hakkında işbu başvuru öncesinde verilen kesinleşmiş bir hüküm bulunduğundan huzurdaki başvurunun dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, dosyadan el çekilmesi gerektiğini, hükmedilen tazminatta poliçe limiti aşılarak karar verildiğini, hakem hastaneye müracaat edilmeden alınan maluliyet raporu ile yapılan başvurunun hükme esas alınmasının doğru olmadığını, trafik kazasına sebebiyet verdiği iddia edilen plakası tespit edilemeyen aracın varlığının ve trafik kazasına plakası tespit edilemeyen aracın sebebiyet verdiğinin davacı tarafça ispatı gerektiğini, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, SGK ödemesi olup olmadığının araştırılması gerektiğini, faiz talebinin yersiz olduğunu, vekalet ücretinin 1/5 oranında verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Gerekçe ve Değerlendirme
Uyuşmazlık; plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2.Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.
Somut olayda davacı tarafça dosyaya sunulan 24.08.2022 tarihli ... Üniversitesi ... Eğitim ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından tanzim edilen ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerinin esas alındığı raporda davacının maluliyeti kafatası ve yüz kemiğinde meydana gelen kırıklar nedeni ile %61,6 olarak belirlenmiştir. Uyuşmazlık Hakem Heyetince davalının itirazı üzerine davacının “Tedavi gördüğü hastaneden veya ikametine en yakın ve dosyada bulunan kurum dışında farklı bir Üniversite Hastanesi veya Eğitim Araştırma Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğinden veya Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniğinden alınacak her iki el bilek (fleksiyon-ekstansiyonradial deviasyon-ulnar deviasyon) gösteren muayene raporu, Kulak Burun Boğaz Kliniğinden yüz ve her iki kulak muayenesini ayrıca işitme testinin değerlendirildiği muayene raporu, Nöroloji Kliniğinden nörolojik muayenesi, epilepsi durumu ve ilaç kullanımı hakkında muayene raporu, göz kliniğinden görme muayenesi ve trafik kazası ile illiyet bağının değerlendirildiği rapor ile değerlendirilmesi gerektiği” yönünde tespitlerde bulunulduğu, belirtilen tetkiklere ilişkin belgelerin ibrazı akabinde ek rapor tanzimine karar verildiği ve yapılan inceleme sonucu Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı, Nöroloji Uzmanı ve Adli Tıp Uzmanı bilirkişilerin hazırladığı 18.10.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda oran belirlenmediği, sonrasında davacı tarafça 04.12.2023 tarihli ... Eğitim Araştırma Hastanesi Sağlık Kurulu raporunun sunulduğu, davacının trafik kazasına bağlı sürekli iş göremezlik oranının %35 olarak tespit edildiği ve Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından bilirkişi ek raporu doğrultusunda karar verildiği görülmüştür.
04.12.2023 tarihli ... Eğitim Araştırma Hastanesi Sağlık Kurulu raporunda davacıda kazaya bağlı olarak gelişen sol kulak işitme kaybı nedeni ile %10, görme kaybı, bulanık görme ve okuma gülüğü nedeni ile %15, epilpsi/günlük aktiviteleri engelleyen seyrek nöbet nedeni ile %15, toplam araz oranı %35 olarak belirlenmekle birlikte anılan raporda hangi yönetmelik hükümlerinin uygulandığı belli olmadığından denetime elverişli değildir ve bu haliyle dosyada mevcut maluliyet raporları arasında çelişki oluştuğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacının maluliyet oranının tespiti için mevcut raporlar arasındaki çelişkiyi giderici, davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporları da irdelenmek ve bizzat muayene edilmek suretiyle kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ve yukarıda açıklandığı şekilde yetkili sağlık kuruluşundan veya üniversitelerin Adli Tıp Ana Bilim Dallarından rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.
3.Müterafik kusur indiriminde her somut olayın özelliğine göre olayın meydana geliş tarzı ve zararın artmasında zarar görenin kusurlu davranışının sonuca etkisi değerlendirilerek uygun oranda bir indirim yapılmasını gerektirir ve zarar görenin müterafik kusurunun tespiti halinde TBK.nun 52. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.
Dosyadaki belge ve bilgilerden, kaza tespit tutanağına göre davacının kaskının takılı olup olmadığı belli olmamakla birlikte, dosya kapsamından davacının yaralanmasının kafasından olduğu ve toplam %35 maluliyet oranı verildiğinin anlaşılması karşısında, motosiklet sürücüsü olan davacı yönünden Dairemiz yerleşik uygulamalarına göre hesaplanan tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerekirken, indirim yapılmamış olması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
1-Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2-Yukarıda (2) ve (3) numaralı bentlerde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,
Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,
06.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.