Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Kapsamında, 3 Yaşındaki Yolcunun Trafik Kazası Sonucu Sürekli İş Göremezlik Tazminatı Talebi ve Sigortacı Temyiz İtirazlarının Reddi.
Özet: Dava, 30.05.2022 tarihli trafik kazasında yolcu olarak bulunan davacının sürekli iş göremezliği nedeniyle, sigortalı aracın ZMSS poliçesini düzenleyen davalıdan talep ettiği maddi tazminata ilişkindir; hakem heyetlerinin davacının %3 maluliyetini ve karşı aracın %70 kusurunu tespit ederek 322.542,00 TL tazminat ödenmesine karar vermesi üzerine, davalı vekilinin hesaplama yöntemi, kusur ve maluliyet oranları, müterafık kusur indirimi ile vekalet ücretine dair temyiz itirazları büyük ölçüde reddedilmiş; başvurunun usulüne uygunluğu, maluliyet raporunun geçerli yönetmeliklere uygunluğu, yolcu konumundaki davacının kazaya etken bir kusurunun bulunmaması ve hesaplamanın yasalara uygunluğu gerekçeleriyle önceki kararların doğru olduğu vurgulanmıştır.
4. Hukuk Dairesi         2026/2483 E.  ,  2026/5383 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI
: 2024/360 Değişik İş-2024/371 Karar
İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının yolcu olarak bulunduğu motosikletin sürücüsü ile davalıya Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile sigortalı araç sürücüsü arasındaki 30.05.2022 tarihli kazada müvekkilinin malul kaldığını, belirsiz alacak davası olarak ikame edilen davada şimdilik 50.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 01.02.2024 tarihli dilekçesi ile talebini 322.542,08 TL olarak ıslah etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; usule uygun başvuru yapılmadığını, davacının kaza ile illiyet bağı olan maluliyeti bulunmadığını, hesaplama yapılacak ise TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yönteminin kullanılmasını, kusur yönünden inceleme yapılması ve rapor alınmasını, istiap haddinin aşıldığını, koruyucu ekipman kullanılmadığını, müterafık kusur indirimi yapılmasını, davacının kaza tarihinde 3 yaşında olduğunu, ailesinin gözetimi altında olduğundan ailesinin kusuru bulunduğunu, Sosyal Güvenlik kurumundan gelir sağlanıp sağlanmadığının tespitini, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini, temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilebileceğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 30.05.2022 tarihli kaza nedeni ile tazminat isteminde bulunduğu, dosyaya alınan bilirkişi raporu ile Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre %3 oranında malul kaldığının belirlendiği, dava konusu kazaya ilişkin 2023 E. 394273 sayılı dosyadan alınan kusur raporunda davalının %70 oranında kusurlu olduğu, alınan hesap raporu ile 322.542,00 TL tazminat hesaplandığı gerekçesi ile başvurunun kabulüne 322.542,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 04.09.2023 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2022 yılı itibari ile Asgari Geçim İndirimi kaldırıldığı için pasif dönemin 60... olarak kabul edilmesinin önemi olmadığı, dosyaya alınan rapor ile davacının %3 oranında maluliyetinin belirlendiği, aynı kazaya ilişkin 2023 E. 394273 sayılı başvuru dosyasından alınan kusur raporuna göre davalının %70 oranında kusuru bulunduğu, davacının kaza tarihinde 3 yaşında olduğu istiap haddinin aşılması ve kask kullanılmamasının kaza tarihinde 3 yaşında olan davacının sorumluluğunda olmadığı, bu nedenle müterafık kusur indirimi yapılması yönündeki itirazın reddi gerektiği, hesaplama yönteminin usul ve yasaya uygun olduğu, SGK tarafından başvuru sahibine ödeme yapıldığına ilişkin delil olmadığı gerekçesi ile itirazın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; 65 yaş sonrasının pasif dönem olarak kabul edildiği, usule uygun başvuru yapılmadığı, maluliyet raporunu ve kusur oranını kabul etmedikleri, hesaplama yönteminin hatalı olduğu, müterafık kusur indirimi yapılması gerektiği, vekalet ücretinin hatalı olduğu gerekçeleri ile kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 30.05.2022 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, davalıya 18.08.2023 tarihli dilekçe ile başvuru yapılmış olmasına, maluliyet raporunun kaza tarihinde geçerli yönetmelik hükümlerine göre tanzim edilmiş olmasına, yolcu olan davacının kazaya etken davranışı olmamasına, hesaplama yönteminin usul ve yasaya uygun olmasına, davacı lehine maktu vekalet ücreti verilmiş olmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davalının diğer itirazlarına gelince;
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 52 maddesi uyarınca zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış (müterafik kusur hâli söz konusu) ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından bu yönde bir savunma olmasa da resen dikkate alınması gerekir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 78 ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 150 maddesi ve eki Cetvel uyarınca; bisiklet, elektrikli bisiklet, motorlu bisiklet ve motosikletlerde sürücülerin koruma başlığı ve koruma gözlüğü, yolcuların ise koruma başlığı (kask) takması zorunludur.
Davacının motosiklette seyahat etmesine rağmen koruma başlığı (kask) takmaması nedeniyle zararın oluşumunda veya artmasında katkısının bulunduğu, dolayısıyla müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğine dair davalının savunması İtiraz Hakem Heyetince kabul edilmemiştir.
Somut olayda; davalıya sigortalı araçta yolcu konumunda bulunan davacının trafik kazası sonucu yaralandığı ve koruyucu başlık (kask)takıp, takmadığı hususu, trafik kaza tespit tutanağı ile belirsiz olmakla , davacının yaralanmasının kafa bölgesinden olduğu maluliyet raporu ile sabittir.
Buna göre; davacının koruyucu başlık (kask) takmaması nedeniyle zararın oluşumunda veya artmasında katkısının bulunduğu gibi ayrıca davalıya sigortalı motosikletin azami yolcu kapasitesi sürücü dâhil 2 kişi olmasına rağmen araçta 4 kişi bulunduğu hususu, kolluk ifade tutanakları ile sabit olup, davacının yolcu taşıma kapasitesi aşılmasına rağmen sigortalı araçta seyahat etmek suretiyle zararın artmasında katkısının bulunduğu hususları gözetilerek TBK’nın 52 maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
VI. KARAR
1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,
Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemesine gönderilmesine
06.05.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.