T.C. 5. Asliye Ticaret Mahkemesinde, 8. Teknenin Proje Değişikliği ve Ödeme Sorunlarından Doğan Eser Sözleşmesi Kaynaklı Alacak ve Cezai Şart İadesi Davası
Özet: Davacı şirket, kamu ihalesiyle üstlendiği sekiz adet çok amaçlı hizmet teknesinin inşası projesinde, sekizinci teknenin Valilik talebi üzerine proje değişikliği ile farklı özelliklerde yapılmasına rağmen sözleşme bedelinin ödenmemesi ve ilgili Bakanlık tarafından hakedişlerden haksız kesinti yapılması gerekçeleriyle toplam 985.088,00 TL alacağının tahsili için Bakanlık, Valilik ve ödemede aracı olan üçüncü bir şirkete karşı dava açmış; davalı Bakanlık, ek sözleşmenin kendi bilgisi dışında yapıldığını ve kesintinin gecikme cezası olduğunu savunurken, Valilik davanın reddini istemiştir.
T.C. ... 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINAT.C....5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARARESAS NO
: 2021/203 EsasKARAR NO
: 2025/399BAŞKAN
: ... ...ÜYE
: ... ...ÜYE
: ... ...KATİP
: ... ...DAVA
: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: 12/03/2014KARAR TARİHİ
: 29/05/2025GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ
: 27/06/2025Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; T...Müsteşarlığı'nca açılmış 2010/70928 ihale kayıt numaralı "8 adet A Tipi Çok Amaçlı Hizmet Teknesinin İnşa Sureti ile Temini" işine ilişkin ihalenin müvekkili şirket uhdesinde kaldığını, müvekkili ile idare arasında 22/09/2010 tarihinde sözleşme imzalandığını, akabinde taraflar arasında 27/12/2010 tarihinde ek sözleşme imzalanmak suretiyle sözleşmenin bir kısım hükümlerinin revize edildiğini, sözleşme gereğince 7 adet teknenin imali ve tesliminin müvekkilince gerçekleştirildiğini, ihale konusu teknelerden davalılardan ... Valiliği'ne verilecek olan 8.sinde ise, ... Valiliği'nin istemi üzerine Teknik Şartnamede öngörülen standardın dışına çıkılarak proje değişikliğine gidilmesi ve teknenin 23,90 m. ebadında ve 100 yolcu taşıma kapasiteli olarak yapılmasının istenildiğini, bunun üzerine Bakanlıkla yapılan sözleşmenin eki mahiyetinde, ... Valiliği ile müvekkili arasında Gemi Yapım Sözleşmesinin imzalandığını, imal edilecek tekne için ... Valiliği'nce müvekkiline 750.000,00 Euro+KDV ödemesi yapılacağı hususunda tarafların mutabık kaldığını, ... Valiliği'nin 30/04/2011 tarihinde sözleşme bedelinin tamamını peşin ve tek seferde müvekkiline ödemekle yükümlendiğini, anılan tarihte sözleşme bedelinin tamamının ödenmediğini, davacının iyi niyetle teknenin inşasına devam ettiğini, hava koşulları nedeniyle teknenin inşasında gecikme yaşandığını, buna ilişkin davalılardan ... Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı'nca muhtelif tarihli işin süresinin uzatımına ilişkin kararlar tesis edildiğini, ödeme yapılması hususundaki ihtarların sonuçsuz kaldığını, daha sonra ... Valiliği'nce davacıya yapılacak olan ödemenin davalılardan ... Turizm Ltd. Şti. 'nin ...'ten yararlanacağı destek programından sağlayacağı bedel ile karşılanacağının davacıya bildirildiğini, talep doğrultusunda ... Firması adına düzenlenen faturanın teslim edildiğini, ... Firması'na teslim edilen fatura/faturaların KDV hesabında hata bulunduğu ve yeniden hesaplama yapılması gerektiği iddiası ile iade faturası düzenlendiğini, ... Valiliği'nce sözleşme hükümlerine uygun şekilde ödeme yapılmamış olmasına rağmen müvekkilince "..." isimli teknenin davalı Bakanlığa teslim edildiğini, birbiriyle tamamen bağlantılı şekilde gerçekleşmiş süreç dikkate alındığında davacının bakiye 985.088,00 TL alacağı bulunduğunu, davalı Bakanlığın hak ediş cezası altında davacının alacağından haksız olarak 218.674,44 TL kesinti yaptığını belirterek davalı Bakanlıktan 218.674,44 TL'nin kesinti tarihinden işletilecek ticari faiziyle birlikte iadesine, ... Valiliği ile ... Firması'ndan 766.414,26 TL(252.942,00 Euro'nun dava tarihindeki Merkez Bankası kuruna göre TL tutarı) temerrüt tarihi 01/05/2011 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davacıya iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı vekili cevap dilekçesinde; davacı şirketin 28/04/2011 tarihli yazısı ile 8 adet A Tipi Çok Amaçlı Hizmet Teknesinden ... Valiliği'ne verilecek 8. teknenin bila bedel karşılığında boyu 23,90 metre olarak yapılmasına izin verilmesiyle bu teknedeki iş artışı için ek süre verilmesinin talep edildiğini, bu başvuruya istinaden Genel Müdürlük makamınca 8. teknede kamu yararı da gözetilerek proje değişikliğine gidilmesinin uygun görüldüğünü, ... Valiliği'nin kapasite artırımına yönelik davalı Bakanlıktan herhangi bir talebinin olmadığını, ... Valiliği ile yapılan sözleşmelerin Bakanlığın bilgisi dışında gerçekleştiğini ancak söz konusu hususun ilerleyen dönemde davacının taraflarına yapmış olduğu yazışmalar neticesinde Genel Müdürlük kayıtlarına girdiğini, Bakanlığın hiçbir surette taraf olmadığı, söz konusu sözleşmelerin ... Valiliği ve davacı yüklenici için bağlayıcı olup asıl ihale sözleşmesinin bir eki mahiyetinde olmadığını, süre uzatımlarının yükleniciye verilmiş olmasına rağmen ihale sürecinde 350 günlük bir gecikme yaşandığını, ihale sözleşmesinin 34.2. maddesi hükmü çerçevesinde toplam 215.320,00 TL cezai kesinti yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.Diğer davalılar davaya karşı cevap dilekçesi sunmamışlar, davalı ... Valiliği yazılı beyanlarında davanın reddini istemiştir. Süresinde ve usulüne uygun yetki itirazı yapılmamıştır.Davacı vekili 25/02/2015 tarihli dilekçesinde; davalılar arasında 6100 sayılı HMK'nun 57. maddesi gereği ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğundan açılan davanın T.C. ... Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, T.C. ... Valiliği, ... Turizm Ltd. Şti.'ne yöneltildiğini beyan etmiştir.... Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi'nin 23.02.2021 tarihli 2020/179 Esas 2021/162 Karar sayılı ilamı ile yapılan araştırma neticesinde ... Valiliği'nin devre ve paylaştırmaya ilişkin komisyon kararının bulunmadığı anlaşılmakla davacı tarafın İçişleri Bakanlığına husumet yöneltmesi sağlanmıştır.Davalı İçişleri Bakanlığı vekili 29/05/2025 tarihli celse beyanında; ... Valiliğine izafeten İçişleri Bakanlığına yöneltilen davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.Mahkememizin 2021/203 Esas sayılı dosyasının 29.05.2025 tarihli celsesinde, davalı ... ve Altyapı Bakanlığına yöneltilen gecikme cezasına yönelik davanın eldeki davadan tefriki ile mahkememizin yeni bir esasına kaydına karar verilmiş ve dosya mahkememizin 2025/479 Esas sırasına kaydedilmiş, genel mahkemenin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiştir.Mahkememizin 2014/188 Esas 2018/10 Karar sayılı ilamı ile "davacı ile davalı idare arasında akdedilen 8 adet A Tipi Çok Amaçlı Tekne İnşasına İlişkin Sözleşmede teknelerin 13,50 metre olarak yapılması öngörülmüş iken 8. teknenin 23,90 metre boyunda olması yönünde ... Valiliği ile 01/03/2011 tarihli Gemi Yapım Sözleşmesi'nin akdedildiği, yapılan son teknenin sözleşmeye esas proje içerisinde kalması sebebi ile iş artışı niteliğinde olduğu, iş artışından kaynaklı alacağın 252.942,00 Euro karşılığı 766.414,26 TL olup, 01/03/2011 tarihli sözleşme, 04/03/2011 ve 28/04/2011 tarihli yazı içeriklerine göre bu miktardan davalılar ... Valiliği ve ...'nin sorumlu olduğu, 7 adet teknenin tesliminde ihtilaf olmayıp teknelerin geç tesliminden kaynaklı kesilen gecikme cezasının 188.405,00 TL'sinin yerinde olmadığı" gerekçesiyle davanın ... Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı yönünden kısmen kabulü ile, 188.405,00 TL'nin 12/03/2014 dava tarihinden (TBK 117/2 m. gereği) işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığından tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, diğer davalılar yönünden açılan davanın kabulü ile, 766.414,26 TL'nin 16/06/2012 temerrüt tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ile ... Valiliğinden tahsiline karar verilmiş, kararın davacı vekili, davalılar ... Valiliği ile Bakanlık vekilince istinaf edilmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi'nin 23.02.2021 tarihli 2020/179 Esas 2021/162 Karar sayılı ilamı ile "1-...davalı T.C. ... Denizcilik Ve Haberleşme Bakanlığının (Eski T...Müsteşarlığı) harçtan muaf tutulması gerekirken, mahkemece aleyhine harca hükmedilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.2-... Somut olayda, T.C. ... Valiliği davalı olarak gösterilmiş ise de, Valiliğin tüzel kişiliği bulunmamaktadır. Bu nedenle davalı vekilince davacı ile Valilik arasındaki sözleşmenin Vali tarafından il özel idaresinin başı sıfatıyla imzalandığı iddiası da dikkate alınmalıdır. 6360 sayılı Kanun gereğince Kanun’un yürürlüğe girdiği tarihten sonraki ilk yerel seçimlere kadar tüzel kişiliği devam eden ... İl Özel İdaresi’nin tüzel kişiliği sona ermiştir. Diğer taraftan 6360 sayılı Kanun’un 3. maddesinin 2. fıkrasına göre, “...Söz konusu il özel idarelerinin mahkemelerde süren davaları ile il özel idaresi olarak faaliyet gösterdikleri dönem ve yapılan işlemlere ilişkin olarak açılacak davalarda muhatap, devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluştur.” Denilerek yeni açılacak veya devam eden davalarda valilik devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kararı uyarınca devir işleminin yapıldığı kurum ve kuruluşun taraf olacağı hükme bağlanmıştır. Mahkemece öncelikle bu şekilde bir komisyon kararı bulunup bulunmadığı araştırılmalı, bir komisyon kararı varsa buna göre taraf değişikliğine ilişkin diğer usul işlemleri yapılmalı, sözleşme konusu işe ilişkin devre ve paylaştırmaya ilişkin komisyon kararı yoksa davalı ... Valiliği bakımından İçişleri Bakanlığına husumet yöneltilmesi sağlanıp, deliller toplandıktan sonra davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. 3-Dosya kapsamında bir kısım davalı vekilince dava konusu imalat artışının bila bedel yapıldığı iddiası ve buna ilişkin sunulan, davacı tarafından gönderildiği ifade edilen faks sureti; gemi yapım işinin KDV'den muaf olup olmadığı ve sonuca etkisi; soruşturma için Savcılığa gönderildiği belirtilen 7 klasör evrakın getirtilip getirtilmeyeceği; ihale evrakları, davacı ile davalı Bakanlık arasında düzenlenen sözleşmede yapılan değişikliğin sonuca etkisi olup olmadığı; davalı Bakanlık tarafından davacıya uygulanan ve dava konusu uyuşmazlıklardan biri olan gecikme cezasında sözleşme şartlarına uyulup uyulmadığı gibi hususlar tartışılmadan eksik inceleme ve değerlendirme ile sonuca gidilmesi de doğru görülmemiştir. O halde Mahkemece yapılacak işlem; tarafların delilleri toplandıktan sonra; gemi yapımı, inşaat alanında uzman bilirkişiler, Sayıştay emekli denetçisi, hukukçu bilirkişiden oluşturulacak bir heyetten yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda tarafların iddia ve savunmaları ile itirazlarını karşılar denetime elverişli ve hüküm kurmaya yeterli bilirkişi raporu aldıktan ortaya çıkacak sonuca göre davacı tarafın dava dilekçesi ve ıslah dilekçesinde ileri sürdüğü tüm talepler hakkında olumlu veya olumsuz bir karar vermekten ibaret olacaktır. Açıklanan nedenlerle eksik inceleme ve değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmadığından davacı vekili ile davalılar Valilik ve Bakanlık vekilinin istinaf başvurusunun ayrı ayrı kabulüne, mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a. 3, 6 maddeleri gereğince kaldırılmasına," gerekçesi ile mahkememiz kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılarak esas hakkında karar verilmek üzere dosyanın mahkememize gönderilmesine karar verilmiş, dosya bu kez mahkememizin 2021/203 Esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.Taraflarca usulünce dayanılan deliller celbedilmiş, bilirkişi raporu aldırılmıştır.22/09/2010 tarihli, 2010/70928 İhale Kayıt Numaralı "A Tipi Çok Amaçlı Hizmet Teknesinin İnşa Suretiyle Temini İşine Ait Sözleşme" nin taraflarının T...Müsteşarlığı Gemi İnşa ve Tersaneler Genel Müdürlüğü ile ...Elt.Mak.İnş.ve Malz.Tur.Ot.Nak.Den.Ar.San.Tic.A.Ş. olduğu, Denizcilik Müsteşarlığı Gemi İnşa ve Tersaneler Genel Müdürlüğü'nün ilerleyen süreçte ... ve Haberleşme Bakanlığı'na devredildiği, sözleşmenin konusunun idarenin ihtiyacı olan 8 adet A Tipi Çok Amaçlı Hizmet Teknesi İnşa suretiyle yüklenici tarafından temini ve İdareye teslimi işi olarak belirlendiği, sözleşmenin birim fiyatlı sözleşme olduğu, sözleşme bedelinin 3.076.000-TL olduğu, sözleşmenin 10.4.maddesinde teslim programında değişiklik hususunun "10.4.1. Yüklenici, İdarece onaylanmış teslim programına uymak zorundadır. Ancak zorunlu hallerde İdarenin uygun görüşü ile teslim programında değişiklik yapılabilir. İdarece onaylanan bir süre uzatımı bulunduğu takdirde, Yüklenici bu hususun kendisine tebliği tarihinden başlamak üzere beş iş günü içinde yeni duruma göre bir teslim programı düzenlemek zorundadır." şeklinde, sözleşmenin 23. maddesinde sözleşmede değişiklik yapılmasının "23.1. Sözleşme imzalandıktan sonra, sözleşme bedelinin aşılmaması ve İdare ile Yüklenicinin karşılıklı olarak anlaşması kaydıyla, aşağıda belirtilen hususlarda sözleşme hükümlerinde değişiklik yapılabilir: A) Malın montaj ve teslim yeri B) Malın süresinden önce montaj ve teslim edilmesi kaydıyla işin süresi ve bu süreye uygun olarak ödeme şartları. 23.2. Bu hallerin dışında sözleşme hükümlerinde değişiklik yapılamaz ve ek sözleşme düzenlenemez." şeklinde, sözleşmenin 25. maddesinde süre uzatımı verilebilecek haller ve şartların "25.2. maddesi uyarınca, “İdarenin sözleşmenin ifasına ilişkin yükümlülüklerini yüklenicinin kusuru olmaksızın, öngörülen süreler içinde yerine getirmemesi ve bu sebeple sorumluluğu yükleniciye ait olmayan gecikmelerin meydana gelmesi, bu durumun taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması ve yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş olması halinde, işi engelleyici sebeplere ve yapılacak işin niteliğine göre, işin bir kısmına veya tamamına ait süre en az gecikilen süre kadar uzatılır. 25.3. İş artışı yapılması halinde işin süresi bu artışla orantılı olarak işin ilgili kısmı veya tamamı için uzatılır." şeklinde düzenlendiği görülmüştür.22/10/2010 tarihli, 2010/70928 İhale Kayıt Numaralı "A Tipi Çok Amaçlı Hizmet Teknesinin İnşa Suretiyle Temini İşine Ait Sözleşmenin bazı maddeleri 22/09/2010 tarihinde 22/09/2010 tarihli sözleşme ile revize edilerek; aynı taraflar arasında imzalanan sözleşme tarafların muvafakatı ile Madde-6, Madde-9, Madde-10, Madde-13 ve Madde 13 yeniden düzenlenmiş, buna göre sözleşme süresinin işe başlama tarihinden itibaren 220 takvim günü olduğu, idarenin yüklenici tarafından bu sözleşmede yer alan termim plan doğrultusunda yapılan iş kısımlarının kontrol heyetince kontrol edilmesi ile kabul edilen iş kısımlarına göre hazırlanan hak ediş raporunun onaylanmasından itibaren nakdin yeterli olması halinde avans ödemeleri mahsup edilerek fatura karşılığı 10 takvim günü içerisinde ödemenin yapılacağının belirlendiği anlaşılmıştır.Davaya konu sözleşme olup, davacı şirket ile ... Valiliği arasında akdolunan 01/03/2011 tarihli "Gemi Yapım Sözleşmesi" ile ...A.Ş. firmalarına ihale edilen T...Müsteşarlığı 8 adet A Tipi Çok Amaçlı Hizmet Teknesi İdari ve Teknik Şartnameleri ve sözleşmede yazılı özel şartlar doğrultusunda malın imal edileceği (...marka 23.90 MT VIP yolcu gemisi) karşılığında 750.000 Euro+KDV bedel ödeneceği ...'da teslim edileceği, üretim başlangıç tarihinin 01/03/2011, bitiş tarihinin 31/07/2011 olduğu, ödemenin Nisan 2011 tarihinde peşin olarak yapılacağı hususlarının hükme bağlandığı anlaşılmıştır. İhale işlem dosyasının incelenmesinden ... Valiliği İl Yazı İşleri Müdürlüğü tarafından Denizcilik Müsteşarlığı'na gönderilen 04/03/2011 tarihli yazıda, ... Valiliği'ne tahsis edilecek tekne ile ilgili ...A.Ş. ile yapılan sözleşme gereği teknenin teslimatı için 6 ay süre verildiği, teknenin boyutunun 23,90 metre boyunda yapılması, Müsteşarlıkça ödenecek tekne bedelinin dışında kalan miktarın Valilikçe karşılanacağının bildirildiği anlaşılmıştır. Davacı şirket tarafından Denizcilik Müsteşarlığı'na hitaben yazılan 28/04/2011 tarihli dilekçesinde; 8. teknenin yapılacak proje değişikliği ile 23.90 metre boyunda bila bedel karşılığı yapılması ve bunun için gerekli olan 90 gün süre uzatımının verilmesi hususunda gerekli olurun talep edildiği anlaşılmaktadır.21/02/2012 tarihli yazı ile ... Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı tarafından davacıya "08/04/2012 olarak belirlenen işin bitim tarihi 12 gün uzatılarak 28/04/2012 olarak belirlenmiş, işin bu tarihe kadar bitirilmesi" bildirilmiştir. 16/03/2012 tarihli yazı ile ... Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı tarafından davacıya "28/04/2012 olarak belirlenen işin bitim tarihi 12 gün uzatılarak 10/05/2012 olarak belirlenmiş, işin bu tarihe kadar bitirilmesi" bildirilmiştir. 03/08/2012 tarihli yazı ile "İhale sözleşmesi gereğince işin bitiminden önce yüklenici firmaya tüm ödemenin yapılmasının mümkün olmadığı, işin ilerleme durumuna göre hak ediş ödemelerinin gerçekleştirildiği, bu ödemelerde faizi gerektiren gecikme olmadığı, işin ihale süresinin dolmuş olması ve sürenin dolması sebebiyle 10.05.2012 tarihinden itibaren cezalı devam ettiğini" bildirdiği görülmüştür. ..., Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı tarafından davacıya gönderilen 12/09/2012 tarihli yazı ile, "İhale gereği firmanıza işin tamamlanma tarihi olan 10.05.2012 tarihinden itibaren gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin %0,02 (onbindeiki) oranında gecikme cezası öngörülmektedir. Cezai müeyyide ile ilgili olarak ... Valiliğinin ilgi (a) yazısında belirtilen hususların teknik ve hukuki olarak uygulanması hakkında incelemenin" devam ettiği bildirilmiştir.Davacı tarafından keşide edilen 17/12/2012, 15/11/2012, 06/11/2012, 05/10/2012, 17/08/2012, 30/07/2012, 27/12/2011 tarihli ihtarnameler keşide edilerek 750.000 EUR+KDV bedelli 21/09/2011 tarihli faturanın ödenmesi ihtar edilmiştir. 15/06/2012 tarihli ihtara cevapta, davacı tarafından keşide edilen ihtarnameye tamamen itiraz edildiği, 13/07/2012 tarihli ... Turizm Ltd.Şti. Tarafından davacıya keşide edilen ihtarnamede, 03/07/2012 tarih ve 128188 numaralı 283.559,82 EUR bedelli faturanın gemi imalatı ile ilgili olarak kullanılan malzemeler olduğu, kendi taahhütlerinin yerine getirilmesi maksadı ile kullanıldığını, fatura içeriğini kabul etmediklerini belirterek fatura aslını iade ettiği görülmüştür. 01/08/2012 tarihli ... Turizm Ltd.Şti. Tarafından davacıya keşide edilen ihtarnamede, 25/11/2011 tarih ve H127094 seri numaralı KDV Dahil 1.495.000-TL tutarlı faturaya itiraz edildiği, malzeme faturası yerine gemi imalat faturası kesilmesi gerektiğini, işin KDV'den müstesna olduğunu, 24.07.2012 tarih ve 79704 seri numaralı iade faturası düzenlednidğinin bildiirldiği görülmüştür. 29/08/2012 tarihli ... Turizm Ltd.Şti. Tarafından davacıya keşide edilen ihtarnamede, 25/12/2011 tarih ve H127094 seri numaralı KDV Dahil 1.495.060-TL tutarlı faturaya itiraz edildiği, malzeme faturası yerine gemi imalat faturası kesilmesi gerektiğini, işin KDV'den müstesna olduğunun bildirildiği görülmüştür. 16/10/2012, 19/11/2012 tarihli ihtarname içeriğinin de aynı olduğu faturaya ve içeriğe itiraz edildiği anlaşılmıştır.Davacının 24/02/2012 tarihli ödeme talebi üzerine ... Valiliği tarafından verilen 06/03/2012 tarihli cevabi yazıda, KDV istisnası bulunduğu, yazıya cevap verilen tarih itibari ile geriye kalan borcun 136.740 Eurosunun Müsteşarlık tarafından, 101.447 Eurosunun ise ... Valiliği tarafından ödeneceği bildirilmiştir.İzmir 3. Noterliği'nin 08/06/2012 tarih ve 07425 yevmiye nolu ihtarname örneğinin incelenmesinde; davacı tarafından davalı yana ... Teknesi ile ilgili olarak 252.942 Euro borcun ve 20/12/2011 tarihli 321.750 TL'lik fatura ödemesinin 3 gün içinde yapılmasının ihtar edildiği, ihtarnamenin davalılardan ... Valiliği'ne ve ... Limited Şirketi'ne 12/06/2012 tarihinde tebliğ olunduğu görülmüştür. 04/03/2011 tarihli yazıda, ... Valiliği tarafından 23,90 m ebadında yapılacak teknenin Müsteşarlıkça ödenecek bedelinini dışında kalan miktarının taraflarınca karşılanacağı hususunda Denizcilik Müsteşarlığına bildirimde bulunulduğu anlaşılmıştır.25.11.2011 tarihli Geçici Kabul Tutanağı'na göre; Adıyaman, Gaziantep, Eğin, Elazığ, Ahlat, Kubadabat ve Burdur isimli tekneler ile ilgili işin bitim tarihi de 13.11.2011 olarak itibar edilmek üzere geçici kabulünün uygun olduğu, ... isimli teknenin durumunun Ek-1'de belirtildiği şekilde olduğu ve teknenin eksiklerinin giderilmesi için yaklaşık olarak 4,5 ay(135 gün) gibi bir süreye ihtiyaç olduğu, ... isimli teknenin eksiklerinin giderilmesi durumunda işin bitim tarihi de 08/04/2012 olabileceği tespit edilmiştir.Dava konusu 8. tekne için yapılan Denizcilik, Haberleşme ve ... Bakanlığı tarafından 384.500TL (Ödeme tarihindeki kura göre 2,4810) 154.977,83 EUR, 14/03/2011 tarihinde ... Valiliği tarafından 380.000 TL (Kur 2,2078) 172.117,04 EUR, 30/11/2011 tarihinde ... Turizm (...) tarafından 500.000 TL (Kur 2,4518) 203.931,81 EUR, 30/12/2011 tarihinde ... Turizm (...) tarafından 250.000 TL (Kur 2,4438) 102.299,70 EUR olmak üzere toplam 633.326,37 EUR (1.130.0000 TL) ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. Dosya eklerinde bulunan 11.09.2013 tarihli yazıda 318.395,56 TL tutarındaki son hak edişten 215.320 TL tutarındaki ceza mahsup edildikten sonra 103.075,56 TL tutarında ödeme yapılması gerektiği belirtilmiş olup bu ödeme de yapılmıştır.Mahkememizce İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat sonucu görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 22.06.2023 tarihli rapor ile; taraflar arasında 22.09.2010 tarihli sözleşme ve 27.10.2010 tarihli ek sözleşmeye göre "8 adet A Tipi Çok Amaçlı Hizmet Teknesinin İnşa Sureti ile Temini" işi 3.076.000 TL bedel üzerinden anlaşıldığı, ihale makamının talebi üzerine davaya konu 8. Gemi olan ... isimli gemi 13,5 metre boyunda ve 30 yolcu taşımalı yapılması yerine 23,9 metre boyunda ve 100 yolcu taşımalı olarak yapılmasının kararlaştırıldığı ve 01.03.2011 tarihli Gemi Yapım Sözleşmesi imzalandığı, 01.03.2011 tarihli sözleşme davacı ile ... Valiliği arasında düzenlendiği, ... Valiliği İl Yazı İşleri Müdürlüğü tarafından Denizcilik Müsteşarlığı'na gönderilen 04.03.2011 tarihli yazıda "Valiliğe tahsis edilecek tekne ile ilgili Indeks A.Ş. firması ile yapılan sözleşme gereği teknenin teslimatı için 6 ay süre verildiği, teknenin boyutunun 23,90 mt. ebadında yapılmasını, Müsteşarlıkça ödenecek tekne bedelinin dışına kalan miktarın Valilikçe karşılanacağının" bildirildiğinin görüldüğü, ... Valiliği, davacıya ödemelerin ... Turizm Ltd. Şti. 'nin ...'ten yararlanacağının destek programından sağlayacağı bedel ile karşılanacağının bildirildiği, davacı talebinin 08/06/2012 tarih 07425 yevmiye numaralı ihtarnamesinde; “Firmamıza yapılan ödemeler şu şekildedir T...Müsteşarlığı Gemi İnşa Ve Tersaneler Genel Müdürlüğü ne istinaden düşülecek olan 384.500 TL, 2,4810 kurdan 154.977 Euro (gelen son ödeme kuru baz alınmıştır.), 14.03.2011 Tarihinde T.C. ...'dan gelen 380.000 TL 2,2078 kurdan 172.117 Euro, 30.12.2011 Tarihinde ... Turizm adına ... den gelen 750.000 TL 2,4593 kurdan 304.964 Euro dur. ... teknesi ile ilgili olan ödemelerin toplamı 632.058 Eurodur. Tarafımıza ödenmesi gereken bedel 885.000 Eurodur. Buna istinaden ... teknesi ile ilgili olarak 252.942 Euro Borcunuz bulunmaktadır.” dediği, dosya içeriğinden elde edilen verilerle davalıların toplamda 633.326,37 Euro ödeme yaptığının tespit edildiği, mahkemenin KDV uygulanmayacağını takdir ettiği durumda; 750.000 - 633.326,37= 116.673,63 Euro bakiye alacak hesaplandığı, mahkemenin KDV uygulanacağını takdir ettiği durumda 885.000 Euro KDV hesaplandığı, buna göre de 885.000 - 633.326,37= 251.673,63 Euro bakiye alacak hesaplandığı, dosya eklerinde bulunan 11.09.2013 tarihli yazıda 318.395,56 TL tutarındaki son hakedişten 215.320 TL tutarındaki ceza mahsup edildikten sonra 103.075,56 TL tutarında ödeme yapılması gerektiği belirtilmiş olup bu ödemenin yapıldığına dair belge görülmediği, belge sunulması durumunda bu ödemenin de mahsup edilmesinin takdirinin mahkemede olduğu, davacı her ne kadar bila bedel konulu dilekçeyi ... Bakanlığına sunmuş olsa da davaya konu gemi için ... Valiliğinin yazılarında davaya konu gemi bedelinin kalan kısmının karşılanacağı belirtilmiş ve bu gemi için de ödemeler yapılmış olduğundan davaya konu işlerin bila bedel yapılmadığı belirli bir ücret karşılığında yapıldığının anlaşıldığı, takdirin mahkemede olduğu, dosyaya mübrez 01.03.2011 tarihli Gemi Yapım Sözleşmesinde sözleşmeyi imzalayan taraflar olarak Müşteri T.C. ... Valiliği ve Üretici Indeks A.Ş. olarak belirtildiği, Yasal Şartlar bölümünün 1. maddesinde Sözleşme ekinde açık bilgileri verilen firmalar arasında şartların kabulü ile Gemi Yapım Sözleşmesi düzenlenmiştir denildiği, ... Valiliği'nin 30/04/2011 tarihinde sözleşme bedelinin tamamını peşin ve tek seferde müvekkiline ödemekle yükümlendiğinin göründüğü, sözleşmenin T.C. ... Valiliği adına Doç. Dr Ulvi Saran tarafından imzalandığı, üretimi yapan fabrika olarak da Indeks A.Ş.'nin imzasının bulunduğunun göründüğü, sözleşmenin tarafların karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanları ile kurulduğu, tarafların borç ilişkisine girdiği görünmektedir. Sözleşmede muhatapların müşteri ve üretici olarak belirli olduğu, ödeme vesair konularda yetkili/sorumlu kılınmış bir başka tarafın belirtilmediği, sözleşme hükümlerinden müşteri olarak sorumlunun T.C. ... Valiliği olduğu kanaatine varıldığı, diğer taraftan 6360 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 2. fıkrasına göre, “...Söz konusu il özel idarelerinin mahkemelerde süren davaları ile il özel idaresi olarak faaliyet gösterdikleri dönem ve yapılan işlemlere ilişkin olarak açılacak davalarda muhatap, devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluştur.” denilerek yeni açılacak veya devam eden davalarda valilik devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kararı uyarınca devir işleminin yapıldığı kurum ve kuruluşun taraf olacağının hükme bağlandığı, dosyaya mübrez bilgi ve belgelerden bu yönde bir komisyon kararı bulunmadığı, sözleşme konusu işe ilişkin devre ve paylaştırmaya ilişkin komisyon kararı olmadığından davalı ... Valiliği bakımından İçişleri Bakanlığına husumet yöneltilebileceği kanaatine varıldığı, nihai takdirin mahkemeye ait olduğu, Kanunun emredici hükmünde deniz araçlarının imal ve inşasına ilişkin yapılan çalışmaların KDV'den müstesna olduğu belirtilmiştir ancak somut olayda T.C. ... Valiliği ile Indeks A.Ş. firması arasında akdedilen Gemi Yapım Sözleşmesinin Üretilecek Ürünlere Ait İcmal Tablosu ve Fiyatlandırma bölümünde toplam tutarın 750.000€ + KDV olduğunun belirtildiği, sözleşmede yapılacak işlerin KDV'den muaf tutulmadığı, uygulamada sözleşme hükümlerine istinaden alınan Muafiyet belgesi ile ürün alımları ve üretim faaliyetleri KDV'den muaf olarak gerçekleştirildiği, somut olayda tekne imalat işini üstlenen ...A.Ş. firmasının muafiyet belgesi olmadan işlemlerini yaptığı düşünüldüğünde, firmanın işlemleri dolayısıyla KDV giderlerinin olduğu, işlemlerini KDV dahil yaptığı, muafiyetten yararlanmadığı, mahkemece takdir edilmesi durumunda KDV tutarını talep edebileceği kanaatine varıldığı, davacı itirazlarında ödemelerin zamanında yapılmadığını, idareden kaynaklanan nedenlerle teslimin geciktiğini belirtiği, davalı tarafından yapılan son ödemelerin 30.12.2011 tarihli olduğundan son ödeme tarihine 90 gün eklendiği durumda 30.03.2012 tarihinde işlerin tamamlanmış olması gerektiğinin görüldüğü, davalının süre uzatımları dahil 10.05.2012 tarihine kadar süre verdiğinden davalının makul oranda ek süre verdiğinin tespit edildiği, dolayısı ile idarenin makul ek süre verdiği görülmüş ve 10.05.2012-25.04.2013 tarihleri arasında 350 gün gecikme süresinin hesaplanması gerektiğinin değerlendirildiği, uyuşmazlık konularından birisi de gecikme cezasının hangi tutar üzerinden hesaplanması gerektiği olduğu, davacı gecikme süresinin ve cezasının hesaplanmasında 8. Geminin sonradan düzenlenen sözleşme tarih ve hükümlerine göre hesaplama yapılması gerektiğini, diğer 7 geminin hali hazırda teslim edilmiş olduğundan ilk sözleşmenin dikkate alınmaması gerektiğini beyan ettiği, davalı ise 8 geminin yapım işinin bir bütün olarak değerlendirilerek sözleşme cezasının ilk ihale tutarı üzerinden hesaplanması gerektiğini, yeni düzenlenen sözleşmenin ilk sözleşmenin eki olmadığını ve tarafı olmadığını, diğer 7 geminin tamamlanmasının sözleşmenin tamamlandığı anlamına gelmediğini belirtmiş, nitekim ceza tutarını hesaplarken de bu hususlara göre hesaplama yaptığı, 21.10.2015 tarihli bilirkişi raporunda bilirkişi geminin ilk sözleşmede hesaplanan 384.500 TL üzerinden bir gecikme cezası uygulandığı, mahkemenin takdirine sunulmak üzere seçenekli hesaplama yapıldığı, davacı, 8. Gemi ile ilgili olarak taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin yeni bir sözleşme olduğunu ve bu yeni sözleşmeye göre değerlendirme ve hesaplama yapılması gerektiğini belirttiği, davalı ise yapılan işini bir bütün halinde 8 geminin yapılması işi olduğunu, davacının yapılan değişiklikleri bila bedel yaptığını beyan ettiği, ilk sözleşmede belirlenen standart gemi tipinden revizyon yapılarak farklı bir gemi tipinin kararlaştırılması ve ilk sözleşme tutarların üzerinde ödemeler kararlaştırılarak bu ödemelerin büyük kısmının yapılması dolayısı ile yeni sözleşme ile yapılan değişikliklerin sonuca etkisi olduğu esas alınması gerekmekte olduğu rapor edilmiştir.Tarafların beyan ve itirazları üzerine mahkememizce İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat sonucu görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 15.12.2023 tarihli ek rapor ile; tüm dosya içeriği itiraz dilekçeleri ile beraber yeniden incelenmiş olup, beyanlarda kök rapordaki tespitleri ve ulaşılan sonuçları değiştirecek yeni bir bilgi ve belgeye rastlanılmadığı, taraflar beyanlarında kök rapordaki seçenekli hesaplamalara da atıfta bulunarak mahkemenin kendilerine uygun seçeneği takdir etmelerini talep ettikleri, kök raporda detaylı olarak açıklanan hususların üstüne eklenecek yeni bir bilgi ve belge olmadığından ve hâlihazırda seçenekli hesaplamalar yapılmış olduğundan kök rapordaki tespit ve görüşlerin devam ettiği rapor edilmiştir.Tarafların beyan ve itirazları üzerine daha önce rapor tanzim eden bilirkişi heyetine kamu ihale alanında uzman bir bilirkişi ile vergi alanında uzman bir bilirkişi ve eser sözleşmeleri alanında uzmanlığı bulunan nitelikli hesap uzmanı bilirkişi eklenmek suretiyle mahkememizce İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat sonucu görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 07.02.2025 tarihli ek rapor ile; dosya kapsamı itibariyle yapılan inceleme değerlendirme sonrasında,davacının bakiye bedel talebi ile gecikme cezasına ilişkin olarak Kök ve I.Ek Rapordaki kanaatte değişiklik olmadığı, KDV Kanunun 13. maddesinde sayılan istisnadan yararlanmak üzere Tebliğe göre gerekli istisna belgesinin alınmamış olması sebebiyle sözleşmede yer alan KDV'nin davacı tarafından talep edilebileceği, taraflar arasındaki sözleşmelerde gemi işletme ile ilgili düzenleme bulunmadığından bu hususun uyuşmazlık konusu olmadığı, sözleşmenin devamlılığı Kamu İhale Kanunu kapsamında değerlendirildiğinde, işin 4735 sayılı Kanunun yukarıda anılan maddesine göre tasfiyesi yoluna gidilmeyerek işin kabulü yapılmış ve süresinde teslim edilmemesinden ötürü ceza uygulaması yoluna gidildiği, bu durumda, ancak sözleşmenin taraflarından yüklenilen borcun ifası talep edilebileceği değerlendirilerek ödeme ile yükümlü olunan tutarların sözleşme ile yüklenilen tutarla sınırlı olacağı 01/03/2011 tarihli gemi yapım sözleşmesinin tarafı olmayan Bakanlık'tan bakiye alacakla ilgili talepte bulunulamayacağı rapor edilmiştir.Tüm dosya kapsamından; davacı dava dilekçesi ile davalı ..., Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı'ndan sadece 218.674,44 TL gecikme cezasının tahsilini, davalılar ... Valiliği ve ... Turizm Ltd Şti'den ise 01/03/2011 tarihli sözleşme gereği kesilen faturalardan bakiye alacak olarak 252.942 Euro karşılığı 766.414,26 TL'nin tahsilini talep ve dava etmiş olup, davalı ..., Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı'na yöneltilen dava ile davalılar ... Valiliği ve ... Turizm Ltd Şti'ye yöneltilen davalar ayrı ve bağımsızdır. Nitekim davacı vekili de 25/02/2015 tarihli dilekçesinde davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğunu beyan etmiştir. Bununla birlikte davacı vekili ıslah dilekçesi ile ... Valiliği ile ... Turizm Ltd Şti'ye bakiye alacağın tahsili istemiyle yöneltilen davada 252.942 Euro'dan davalı ..., Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı'nın da müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu belirtip bu davalıdan da alacağın tahsilini talep etmek suretiyle davasını ıslah ettiğini bildirmiş ise de bakiye alacak olarak 252.942 Euro karşılığı 766.414,26 TL'nin tahsili istemli davada ... Bakanlığı'na dava dilekçesi ile husumet yöneltilmediğinden, ıslah ile davaya taraf eklenmesi de mümkün olmadığından davacının ıslah suretiyle davaya taraf eklenmesi talebi yerinde görülmemiştir. Öte yandan Mahkememizin 2021/203 Esas sayılı dosyasının 29.05.2025 tarihli celsesinde, sadece davalı ... ve Altyapı Bakanlığına yöneltilen gecikme cezasına yönelik davanın eldeki davadan tefriki ile mahkememizin yeni bir esasına kaydına karar verilmiş ve dosya mahkememizin 2025/479 Esas sırasına kaydedilmiş, genel mahkemenin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiştir.Davalılar ... Valiliği ile ... Turizm Ltd Şti'ye bakiye 252.942 Euro karşılığı 766.414,26 TL'nin tahsili istemiyle yöneltilen eldeki davada; 22/09/2010 tarihli, 2010/70928 İhale Kayıt Numaralı "A Tipi Çok Amaçlı Hizmet Teknesinin İnşa Suretiyle Temini İşine Ait Sözleşme" nin taraflarının T...Müsteşarlığı Gemi İnşa ve Tersaneler Genel Müdürlüğü ile ...Elt.Mak.İnş.ve Malz.Tur.Ot.Nak.Den.Ar.San.Tic.A.Ş. Olduğu, bu sözleşme ile 8 adet teknenin yapımının kararlaştırıldığı, davaya konu, davacı şirket ile ... Valiliği arasında akdolunan 01/03/2011 tarihli "Gemi Yapım Sözleşmesi" ile ise davacının sekizinci gemiyi ilk sözleşme ile belirlenenden daha büyük boyutta ve kapasitede yapmasının proje değişikliği ile kararlaştırıldığı, sözleşmenin ve konusunun bir adet gemi olduğu, bu kapsamda ilave bedelin belirlendiği anlaşılmaktadır. Buna göre davaya konu 01/03/2011 tarihli dayanak sözleşmenin ana sözleşmesi 22/09/2010 tarihli sözleşme olup hem ana sözleşmede hem dayanak sözleşmede bedelin, işin süresinin, ödeme yeri ve zamanının, yürürlülük tarihinin belli olduğu, ana sözleşme ile KDV'nin sözleşme bedeline dahil olmadığının, idare tarafından yükleniciye ödeneceğinin, KDV istinası/muafiyeti bulunmadığının belli olduğu, davaya konu uyuşmazlığın bakiye imalat bedeline ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.... Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi'nin 23.02.2021 tarihli 2020/179 Esas 2021/162 Karar sayılı ilamı ile işaret edildiği üzere imalat artışının bila bedel yapılıp yapılmadığı yönünden yapılan araştırma neticesinde; davacı tarafından Denizcilik Müsteşarlığı Gemi İnşa ve Tersaneler Genel Müdürlüğüne yazılan 28/04/2011 tarih ve "süre uzatımı" konulu yazıda "Müsteşarlıkça uygun görülmesi halinde 8. Çok Amaçlı Hizmet Teknesinin tarafımızdan yapılacak proje değişikliği ile bila bedel karşılığı yapılması ve bunun için gerekli olan 90 gün süre uzatımı verilmesi" hususunda olur istendiği, dosya kapsamındaki sözleşmeler, ödeme belgeleri ile taraflar arasındaki yazışmalardan işin bila bedel yapılmadığı, 24/02/2012 tarihli ödeme talebi üzerine ... Valiliği tarafından verilen 06/03/2012 tarihli cevabi yazıda, KDV istisnası bulunduğu, yazıya cevap verilen tarih itibari ile geriye kalan borcun 136.740 Eurosunun Müsteşarlık tarafından, 101.447 Eurosunun ise ... Valiliği tarafından ödeneceği hususunda yazılı bildirimde bulunulduğu, bu haliyle işin bedelsiz olduğu hususunun davalılarca usulüne uygun dayanılan delillerle ispatlanamadığı anlaşılmıştır.Katma Değer Vergisi Kanunu 13. maddesi kapsamında işin değerlendirilip değerlendirilemeyeceği yönünde yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde 07/02/2025 tarihli bilirkişi ek raporu ile; 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 13. maddesinde, “Aşağıdaki teslim ve hizmetler vergiden müstesnadır. a) Faaliyetleri kısmen veya tamamen deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının, yüzer tesis ve araçların kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olan mükelleflere bu amaçla yapılan deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının, yüzer tesis ve araçlarının teslimleri, bu araçların imal ve inşaası ile ilgili olarak yapılan teslim ve hizmetler ile bunların tadili, onarım ve bakımı şeklinde ortaya çıkan hizmetler ve faaliyetleri deniz taşıma araçları ile yüzer tesis ve araçların imal ve inşası olanlara bu araçların imal ve inşası ile ilgili olarak yapılacak teslim ve hizmetler…” hükmü yer aldığı, Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği’nin, “Faaliyetleri Deniz Taşıma Araçları ile Yüzer Tesis ve Araçların İmal ve İnşası Olanlara Bu Araçların İmal ve İnşası ile İlgili Yapılan Teslim ve Hizmetlere Yönelik İstisna” başlıklı 1.3.3. maddesinde: “...Mükellefler mal ve hizmetlere ilişkin listeyi elektronik ortamda sisteme girdikten sonra vergi dairesine istisna belgesi almak için başvuruda bulunurlar. (…) İstisna belgesinin ekinde, istisnalı olarak alınacak mal ve hizmet miktarı ve tutarı yer alır. Söz konusu istisna belgesi kapsamında teslim veya hizmette bulunan mükellef, istisna belgesinin ilgili mal veya hizmete ilişkin bölümünü fatura tarihi, numarası, mal veya hizmet miktarı ve tutarını belirtmek suretiyle onaylar ve bir örneğini alır. (...) Ayrıca istisna belgesi tarih ve numarasına atıf yapılarak 3065 sayılı Kanunun (13/a) maddesi kapsamında istisna uygulandığına ilişkin bir açıklamaya yer verilir.” denilerek istisnadan yararlanacak olanların yerine getirmesi gerekli usul ve esaslar düzenlendiği, anılan Kanun'un uygulanmasına dair tebliğ incelendiğinde davacı yüklenicinin bu istisnadan yararlanmadığı, imal işi kapsamında KDV istisnasından faydalanmaksızın işin yapıldığının anlaşıldığı, davalı tarafından faydalanılmak istenen KDV istisnası aslında davacının imalat işlerini yapmak üzere tedarik ve imalat süreçlerinde faydalanması için getirilmiş düzenleme olup davacı ile davalı ... Valiliği arasındaki ilişkide uygulanma imkanı bulunmadığının değerlendirildiği rapor edilmekle, davacı yüklenicinin Katma Değer Vergisi Kanunu 13. maddesi kapsamında istisnadan yararlanmadığı anlaşılmıştır.Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde hükme esas alınabilir nitelikteki 07/02/2025 tarihli bilirkişi ek raporu ile; 22/09/2010 tarihinde ... Bakanlığı'nın temsil ettiği Denizcilik Müsteşarlığı ile yapılan sözleşmenin, 22/10/2010 tarihinde revize edildiği, 03/01/2011 ve 01/03/2011 tarihlerinde ise davacı ile ... Valiliği arasında, ... Bakanlığı ile imzalanan sözleşmedeki şartlar kapsamında ancak Teknik Şartnamede özellikleri verilen 8. teknenin boyut, ebat, yolcu kapasitesi ve bedeli konusunda yeni düzenlemeler içeren sözleşme imzalandığı, ... Bakanlığı ile davacı arasındaki sözleşmede imal edilmesi için anlaşılan 8 adet geminin 7 adedinin sözleşme ve şartnameye göre teslim ve kabul edilmişken "..." isimli teknenin teknik koşullarında değişikliğe gidildiği ancak buna istinaden dava konusu sözleşmenin ... Bakanlığı ile değil ... Valiliği ile imzalandığı, Kamu İhale Kanunu kapsamında sözleşmeler arasında devamlılık bulunup bulunmadığı yönünden yapılan değerlendirmede; hem davacı ile ... Bakanlığı arasındaki 8 adet teknenin yapımına ilişkin sözleşmede hem de davacı ile ... Valiliği arasındaki 8. teknenin yapımına ilişkin sözleşmede iş sahibinin değişmediği ancak ödeme yükümlüsünün değiştiği, eseri teslim borcunun alacaklısının ... Bakanlığı ve işin ihale sözleşme ve şartnamesindeki koşullara göre yapılacağının (özel şartlar hariç) davacı ve ... Valiliği arasında imzalanan sözleşmede de açıkça belirlendiği, ... Valiliği tarafından davacıya gönderilen yazıda ... Bakanlığı ile imzalanan sözleşmedeki ödeme yükümlülüğünü aşan kısmın taraflarınca ödeneceğinin belirtildiği, 20/09/2010 tarihli sözleşme gereği ... Bakanlığı'nın ödeme borcunun devam ettiği, aşan kısmının ise ... Valiliği tarafından üstlenildiğinin kabul edilmesi gerektiği, sonuç itibariyle davacı ile ... Bakanlığı arasında imzalanan sözleşme konusu iş dolayısı ile 8 adet tekneden birinin teknik şartnamede belirlenen özelliklerden başka özelliklere sahip olması adına yeni bir şartname, proje düzenlendiği bu özelliklere ilişkin imzalanan yeni sözleşmede ... Bakanlığı imzası bulunmamakla birlikte, ödeme ve diğer koşullar yönünden muvafakat edildiği, bu doğrultuda iş artışı söz konusu olması, çevresel, havasal koşullar ve sair nedenlerle ek süre verildiği, sözleşmenin süresi ve işin denetlenmesi ile ilgili taraflarca sözleşmeye bağlı kalındığı, ödeme ve gecikme cezası uygulamasında taraflar arasında ihtilaf doğduğu davalı Bakanlık tarafından ihale edilen işin şartname ve sözleşmesinin 8. tekne için tamamen revize edilmiş ve teknik koşulları değiştirilmiş olmasına rağmen davacı yüklenicinin özen ve teslim yükümlülüğünün ... Bakanlığı'na karşı devam ettiği, ... Bakanlığı tarafından kurulan Komisyon ile işin gerçekleşme oranı, şartnameye uygunluğunun denetlendiği ve teslimde gecikilen süreler için hak edişten gecikme cezası kesildiği, bu durumda, ... Bakanlığı'nın sözleşmenin iş sahibi tarafını teşkil ettiği, ... Valiliği ile imzalanan sözleşmenin borç üstlenilmesi niteliğinde değerlendirilebileceği, Kamu İhale Mevzuatı çerçevesinde; anılan işin 4735 sayılı Kanun'a göre tasfiyesi yoluna gidilmeyerek işin kabulü yapılmış ve süresinde teslim edilmemesinden ötürü ceza uygulaması yoluna gidildiği, ancak sözleşmenin taraflarından yüklenilen borcun ifasının talep edilebileceği değerlendirilerek ödeme ile yükümlü olunan tutarların sözleşme ile yüklenilen tutarla sınırlı olacağı 01/03/2011 tarihli gemi yapım sözleşmesinin tarafı olmayan ... Bakanlığı'ndan bakiye alacakla ilgili talepte bulunulamayacağı rapor edilmiş olup, bu kapsamda yapılan değerlendirmede yukarıda izah edildiği üzere davaya konu 01/03/2011 tarihli dayanak sözleşmenin ana sözleşmesi 22/09/2010 tarihli sözleşme olup hem ana sözleşmede hem dayanak sözleşmede bedelin, işin süresinin, ödeme yeri ve zamanının, yürürlülük tarihinin belli olduğu, ana sözleşme ile KDV'nin sözleşme bedeline dahil olmadığının, idare tarafından yükleniciye ödeneceğinin, KDV istinası/muafiyeti bulunmadığının belli olduğu, bu hali ile kamu ihale mevzuatı kapsamında sözleşmeler arasında devamlılık bulunduğunun kabulü gerektiği ancak ... Valiliğini temsilen davalı İç İşleri Bakanlığının ve davalı ... Şirketinin, davacı tarafından yerine getirilen ancak ödenmeyen, bilirkişi raporu ile tespit edilen 251.673,63 Euro bakiye alacağın 12/03/2014 olan dava tarihi itibariyle Euro TCMB efektif satış kuru olan 3,1256 TL ile çarpımı sonucu bulunan 786.631,09 TL'den sorumlu olduğu anlaşılmakla; davalılar İçişleri Bakanlığı ve ...'ne yöneltilen alacak davasının taleple bağlı kalınarak kabulü ile; 766.414,26 TL'nin 16/06/2012 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek, mahkememizce tesis edilen 2014/188 Esas 2018/10 Karar sayılı ilk kararın davalı ... tarafından istinaf edilmediği ve mahkememizce aynı alacak miktarı üzerinden hükmün tesis edildiği, bu halde bu davalı lehine vekalet ücreti yönünden usuli kazanılmış hak bulunduğu gözetilerek davalı ... aleyhine vekalet ücreti takdir etmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalılar İçişleri Bakanlığı ve ...'ne yöneltilen alacak davasının KABULÜ ile; 766.414,26 TL'nin 16/06/2012 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 52.353,75 TL karar ve ilam harcından, 16.822,85 TL peşin harcın ve 13.500 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 22.030,90 TL karar ve ilam harcının, davalı İçişleri Bakanlığı harçtan muaf olduğundan, davalı ...'nden tahsili ile Hazineye irat kaydına, davacı tarafından peşin yatırılan 16.822,85 TL peşin harcın ve 13.500 TL ıslah harcının, davalı İçişleri Bakanlığı harçtan muaf olduğundan, davalı ...'nden alınarak davacıya ödenmesine,3-Davacı tarafından yapılan 25,20 TL başvurma harcı, 1.953,03 TL posta ve tebligat gideri ile 34.600 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 36.578,23 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,4-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerilerinde bırakılmasına,5-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 118.962,14 TL vekalet ücretinin, usuli kazanılmış hak gözetilerek davalı ... 44.606,57 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,6-HMK'nın 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,Dair, taraf vekillerin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/05/2025Başkan ...e-imzaÜye ...e-imzaÜye ...e-imzaKatip ...e-imza