Terekenin borca batık olması nedeniyle mirasın hükmen reddi davasında, Yargıtayın eksik aktif-pasif tespiti gerekçesiyle birden fazla bozma kararı sonrası verilen kararın temyizi.
Özet: Mirasın borca batık olması nedeniyle hükmen reddi talebiyle açılan davada, yerel mahkemenin ilk ret kararını Yargıtay, terekenin aktif ve pasifinin tam belirlenmesi ve murise ait olduğu iddia edilen fırın üzerinde keşif yapılmadığı gerekçesiyle iki kez bozmuştur; bozmaya uyularak yapılan yargılamalar ve keşif sonucunda murisin aktif malvarlığının olmadığı, pasifinin aktifinden fazla olduğu ve mirasçıların terekeyi benimser davranışlarda bulunmadığı tespit edilerek, davacıların çoğunluğunun mirasın hükmen reddi talebi kabul edilmiş, bu karar bir alacaklı tarafından eksik inceleme iddiasıyla temyiz edilmiştir.
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI
: 2025/96 E., 2025/298 K.Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davalılardan ... Fabrikası Tic. ve San. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin murisi olan ...’ın 09.10.2009 tarihinde öldüğünü ve murisin terekesinin borca batık olduğunu ileri sürerek, murisin mirasının hükmen reddini talep etmiştir.II. CEVAPDavalılar ayrı ayrı, davanın reddini savunmuşlardır.III. MAHKEME KARARIİzmir 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 10.10.2017 tarihli ve 2016/585 Esas, 2017/443 Karar sayılı kararıyla "...davacılardan ...ye maaş bağlandığı, adı geçen davacının murise ait evde oturduğu, borcun miktarının, davacıların zamanında ödememeleri nedeniyle artmış olduğu, başlangıçta borcun murisin evinin bedeli ile denk olduğu, borcun süresinde ödenmediği için büyüdüğü..." gerekçesiyle davanın reddine dair karar verilmiştir.IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİA. Bozma Kararı1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 18.06.2018 tarihli ve 2018/94 Esas, 2018/4602 Karar sayılı kararındaki "...davacılar vekilinin davacı ... yönünden temyiz itirazlarının yerinde görülmediği, diğer davacılar yönünden davacılar vekilinin temyiz itirazlarının incelemesinde ise davacılardan..., ... ve ...’ın murise ait taşınmazı kullandıklarının saptanamamasına rağmen adı geçen mirasçılar yönünden terekenin sahiplenildiğinden bahisle davanın reddine karar verilmesinin doğru görülmediği, tüm bankalara müzekkere yazılarak ölüm tarihi itibariyle murise ait mevduat bulunup bulunmadığının araştırılması, murise ait olduğu iddia edilen fırın üzerinde keşif yapılarak parasal değer ifade eden malzeme bulunup bulunmadığı ve bu doğrultuda zabıtaya müzekkere yazılarak terekenin aktif ve pasifinin tam olarak belirlendikten sonra bir karar verilmesinin gerektiği..." gerekçesiyle, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.3.İzmir 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 09.02.2023 tarihli ve 2019/283 Esas, 2023/77 Karar sayılı kararıyla "...murisin aktif malvarlığının bulunmadığı, pasif malvarlığı miktarının ise aktifinden 31.812,31 TL fazla olduğu, murisin... ...Kooperatifi vasıtasıyla kullandığı kredilerin kim tarafından kapatıldığının belli olmadığı, davacıların terekeyi benimser tarzda davranışlarda bulunmadığı..." gerekçesiyle, davacı ... yönünden davanın reddine, davacılar ..., ... ve ... yönünden kabulü ile muris ...'ın terekesinin borca batık olduğunun tespitine karar verilmiştir.4. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Fabrikası Tic. ve San. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.5. Dairemizin 16.10.2023 tarihli ve 2023/3858 Esas, 2023/4743 Karar sayılı kararındaki "...önceki bozma ilamında 'mirasbırakana ait olduğu iddia edilen fırın üzerinde keşif yapılarak parasal değer ifade eden malzeme bulunup bulunmadığı ve bu doğrultuda zabıtaya müzekkere yazılarak terekenin aktif ve pasifinin tam olarak belirlendikten sonra bir karar verilmesinin gerektiği' gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verildiği, ancak bozma kararının yerine getirilmediği..." gerekçesiyle, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Kararİzmir 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 01.07.2025 tarihli ve 2025/96 Esas, 2025/298 Karar sayılı kararıyla "...dosya arasına alınan belgeler kapsamında murisin aktif malvarlığının bulunmadığı, pasif malvarlığı miktarının ise aktifinden 31.812,31 TL fazla olduğu, murisin... ...Kooperatifi vasıtasıyla kullandığı kredilerin kim tarafından kapatıldığının belli olmadığı, davacıların murisin terekesini benimser tarzda davranışlarda bulunmadığı ve Yargıtay bozma ilamı kapsamında yapılan keşifte muris tarafından işletilen fırında maddi değeri olan mal varlığının olmadığı..." gerekçesiyle, davacılar ..., ... ve ...'ın davasının kabulüne muris ...'ın terekesinin borca batık olduğunun tespitine; davacılar ..., ... ve ...'ın muris ...'ın mirasını hükmen reddetmiş sayılmalarına karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavalılardan ... Fabrikası Tic. ve San. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde;1. İncelemenin eksik yapıldığını,2. Bu doğrultuda tereke üzerinde tasarrufun yapılıp yapılmadığının yeterince araştırılmadığını,3. Kararın hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek hükmün bozulmasını talep etmiştir.B. Değerlendirme ve GerekçeUyuşmazlık, mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3. maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davalılardan ...Fabrikası Tic. ve San. Ltd. Şti. vekili yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,05.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.