Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, haksız fiil kaynaklı trafik kazasında değer kaybı yaşayan şirket ile ödeme yapmayan sigorta şirketi arasındaki tazminat davası.
Özet: Bu hukuki evrak, davacı şirketin, başka bir aracın tam kusurlu olduğu bir trafik kazasında kendi otobüsünde meydana gelen değer kaybının tazmini amacıyla, karşı aracın trafik sigortacısı olan davalı şirkete karşı açtığı belirsiz alacak davasıdır; davacı, sigorta şirketinin gerçek zararı karşılamaktan imtina etmesi ve dava şartı arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kalması üzerine kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte şimdilik 100 TL değer kaybı bedelinin tahsilini talep ederken, davalı sigorta şirketi husumet yokluğu, gerçek zarar ilkesi ve poliçe limitleri gibi gerekçelerle davanın reddini savunmuş, mahkeme ise kusur oranının tespiti için dosyanın bilirkişiye tevdiine karar vermiştir.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO
:
KARAR NO
:
HAKİM
:
KATİP
:
DAVACI
:
VEKİLİ
:
DAVALI
:
VEKİLLERİ
:
DAVA
:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ
:
KARAR TARİHİ
:
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH
:
KARARIN MAHİYETİ
:KABUL
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:
Davacı ... Konya İnşaat Taşımacılık Hizmet Danışmanlık Park İşletmeciliği Ve Elektrik Üretim Anonim Şirketi vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı araç, 14/06/2024 tarihinde Konya ilinde meydana gelen ve ... plakalı araç sürücüsünün asli ve tam kusuru ile sebebiyet verdiğini, trafik kazasında hasara uğradığını, meydana gelen kazada davacı şirkete ait araç sürücüsünün ise herhangi bir kusuru bulunmadığını, söz konusu trafik kazasına asli ve tam kusuru ile sebebiyet veren plakalı araç kaza tarihinde ... poliçe numaralı Karayolları Motorlu Taşıtlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile ... Sigorta Anonim Şirketin'de sigortalı olduğunu, davalı sigorta şirketi müvekkile ait araçta meydana gelen değer kaybı tazminat bedelinden sorumlu olduğunu, bu kapsamda davalı sigorta şirketine 06/01/2025 tarihinde başvuru yapılmışsa da Sigorta Şirketi davacının gerçek zararını karşılamaktan imtina ettiğini, dava şartı zorunlu arabuluculuk görüşmelerinin de anlaşamayarak sonuçlanması neticesinde işbu davayı açma gereği hasıl olduğunu, şirkete ait araç "... Marka Otobus Lıons Intercıty R60 tip 2022 model" özelliklerine sahip olup davacıya ait otobüste davaya konu trafik kazası sebebiyle meydana gelen maddi hasarın tespiti amacıyla davalı sigorta şirketi tarafından poliçe kapsamında başvurulan ekspertiz tarafından tanzim edilen raporda; hasar bedelinin en az 23.988,00-TL olduğu tespit edildiğini, bahse konu ekspertiz raporu dilekçe ekinde mahkemenize sunulmakta olup davalı tarafın müvekkil şirketin otobüsünde meydana gelen reel zarar bedellerinden sorumluluğu bulunduğunu, ticari davalarda dava şartı zorunlu arabuluculuk başvurusu taraflarınca yapılsa da anlaşma sağlanamadığını, arabuluculuk son tutanağı dilekçe ekinde sunulduğunu, arz ve izah edilen sebepler ile davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün asli kusuru ile sebebiyet vermiş olduğu trafik kazasında davacının aracında meydana gelen maddi hasara ilişkin olarak sigorta şirketi tarafından reel zararın karşılanmaması ve arabuluculuk görüşmelerinde de sonuç alınamaması sebebi ile müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybı zararının tespiti ve davalı sigorta şirketinden tahsilini talep etme gereği hasıl olduğunu, değer kaybı bedeline ilişkin alacak talepleri yönünden davamız 6100 sayılı HMK 107. Madde gereği belirsiz alacak davası olduğunu, buna göre; fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak, öncelikle usul ekonomisi gereğince dosyanın sayın mahkememiz tarafından yapılacak ilk inceleme (tensip tutanağı) ile bilirkişiye tevdii edilmesine karar verilmesini,haklı davamızın kabulü ile,
14/06/2024 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında davacının aracında meydana gelen değer kaybının HMK 107. Madde gereğince yargılama ile tespit edilmesini ve şimdilik 100,00-TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 100,00-TL'nin kaza tarihi itibari ile işleyecek avans faiziyle birlikte (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olarak temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile) davalıdan tahsiline,
Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinden özetle; maddi hukuk kaynaklı sıfat (husumet) yokluğundan başvurunun reddine karar vermesi gerektiğini, sayın hakimin sıfat (husumet) yokluğunu kendiliğinden gözetmesi gerektiğini,
kabul anlamına gelmemekle birlikte hesaplama yapılması halinde davacı yan değer kaybı taleplerinin genel şartlar uyarınca hesaplanması gerektiğini, davalı şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu,
davacının ancak “gerçek zarar”ı talep etme hakkına sahip olduğunu, talep edilen zarar miktarının “gerçek zarar” olup olmadığının tespiti için konusunda uzman ve ehil bir bilirkişi kanalı ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasını talep ettiğini,
yukarıda arz ve izah edilen ve re’sen takdir edilecek nedenlerle her türlü dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla; davacı delillerinin taraflara tebliğine, (deliller tebliğ olana kadar cevap verme hakkımız saklı olduğunu) haksız davanın reddine ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememiz ara kararı gereğince kusur oranının tespiti için dosyanın bilirkişi ...' a tevdii ile düzenlenen bilirkişi raporundan özetle; ... Plakalı (hususi tescilli) Otomobil Sürücüsü ...'ın, 2918 SKT Kanununun Madde 56/1-c Araçlar arasındaki mesafe: “Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.” kuralını ihlal ederek Karayolları Trafik Kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı 84. maddesinde yer alan asli kusurlardan (d) bendindeki (Arkadan Çarpma) kuralını ihlal ettiği, kazanın oluşumunda yüzde yüz (%100) kusurlu olduğunu, ... Plakalı (yolcu taşıma-ticari tescillij Otobüs Şoförü ...'ın kazanın oluşumunda kural ihlalinin olmadığı ve kusurunun bulunmadığı görüş ve kanaatinde olduğu şeklinde bilirkişi raporu sunduğu,
Mahkememiz ara kararı gereğince hasar alanında uzman bilirkişi Makine Mühendisi ... ve sigorta hukuku konusunda uzman bilirkişi ...' dan oluşan bilirkişi heyet raporunda özetle; dosyada bulunan kusur bilirkişi ... tarafından düzenlenen 11/02/2026 raporunda, davalı ... A.Ş. tarafından, ZMMS poliçesi ile sigortalanan ... plakalı araç sürücüsü, dava dışı sürücü yasın balkan'ın %100 oranında kusurlu olduğu, görüşünün belirtildiği, davaya konu ... plakalı araçta/otobüste ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen değer kaybının, (Yargıtay İçtihatları Ve Konya Bam İçtihatlarına göre) 20.000,00 & (yirmi bin &) olacağı, davacı ... A.Ş.'nin, davalı, ... A.Ş'den (araçta meydana gelen değer kaybına ilişkin) talep edebileceği tazminat miktarının; %100x(20.000,00) -20.000,00-TL (yirmi bin TL) olacağı, Kaza tarihi olan 14.06.2026 tarihinden önce ve sonra davalı sigorta şirketi tarafından, davaya konu poliçenin feshedildiğine ilişkin bir bilgi ve belge mahkemeniz dosyasına sunulmadığını, bu nedenle 14.06.2024 tarihinde meydana gelen kaza; 24.07.2023- 24.07.2024 vade tarihli poliçenin vadesinde meydana geldiğini, davalı sigorta şirketinin işbu poliçe nedeniyle tazmin yükümlülüğü bulunduğu şeklinde rapor sunduklarını,
Mahkememiz dosyasına kazandırılan bilirkişi raporları taraflara usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği görülmüştür.
Davacı vekili dava değeri artırım dilekçesi sunmuş ve tamamlama harcını Mahkememiz dosyasına yatırmıştır.
Dava; Tazminat davasıdır.
Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili davalı aleyhine Tazminat davası açmıştır.
Konunun 6098 sayılı TBK.49.maddesi ve KTK.85. ve devam eden maddelerinde düzenlendiği TBK.49/1. maddesinde; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklinde, KTK.85. maddesinde;"Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." şeklinde, KTK'nun 86/1.maddesinde;"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde, KTK'nun 91/1.maddesinde;"İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklinde, KTK'nun 92.maddesinde(6704 S.K. 4. Mad. İle değişiklik öncesi);"Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler." şeklinde, KTK'nun 97.maddesinde(6704 S.K. 5. Mad. İle değişiklik öncesi);"Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilir." şeklinde, KTK'nun 99.maddesinde(6704 S.K. 6. Mad. İle değişiklik öncesi);" Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." şeklinde düzenlemeler yapıldığı, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceğinin düzenlendiği görülmüştür.
Mahkememiz ara kararı gereğince hasar alanında uzman bilirkişi Makine Mühendisi ... ve sigorta hukuku konusunda uzman bilirkişi ...' dan oluşan hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunda özetle; dosyada bulunan kusur bilirkişi ... tarafından düzenlenen 11/02/2026 raporunda, davalı ... a.ş. tarafından, zmms poliçesi ile sigortalanan ... plakalı araç sürücüsü, dava dışı sürücü yasın balkan'ın %100 oranında kusurlu olduğu, görüşünün belirtildiği, davaya konu ... plakalı araçta/otobüste ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen değer kaybının, (Yargıtay İçtihatları Ve Konya Bam İçtihatlarına göre) 20.000,00 & (yirmi bin &) olacağı, davacı ... A.Ş.'nin, davalı, ... A.Ş'den (araçta meydana gelen değer kaybına ilişkin) talep edebileceği tazminat miktarının; %100x(20.000,00) -20.000,00-TL (yirmi bin TL) olacağı, Kaza tarihi olan 14.06.2026 tarihinden önce ve sonra davalı sigorta şirketi tarafından, davaya konu poliçenin feshedildiğine ilişkin bir bilgi ve belge mahkemeniz dosyasına sunulmadığını, bu nedenle 14.06.2024 tarihinde meydana gelen kaza; 24.07.2023- 24.07.2024 vade tarihli poliçenin vadesinde meydana geldiğini, davalı sigorta şirketinin işbu poliçe nedeniyle tazmin yükümlülüğü bulunduğu şeklinde rapor sunduklarını,
Yargıtay . Hukuk Dairesi’nin ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Yargıtay uygulamasına göre değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Kazanın oluş şekline göre değişkenlik göstermekle birlikte, kazalı bir araçta hayatın olağan akışına göre değer kaybı oluşacağı muhakkaktır. Kazalı bir araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı veya oluşan değer kaybının miktarı; aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarın nitelik ve niceliği vs. gibi hususlara bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Değer kaybı; bahsedilen kriterler göz önüne alınarak, aracın hasarsız hâliyle ve kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki ikinci el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki hâline göre serbest piyasadaki ikinci el piyasa değeri arasındaki farkın tespit edilmesiyle bulunur.
Yargıtay . Hukuk Dairesi’nin ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği ve daha önce karışmış olduğu kaza da dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya göre hesaplanması gerektiği,
Davacı yan avans faizi talep etmiş ise de kazaya neden olan aracın hususi olduğu göz önüne alındığında yasal faize karar verilmiştir.
TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır."
Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,
Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi rapor/ları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, TMK 1/3 ve 6100 Sayılı HMK 297. Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile Davacının davasının kabulü ile; davacının, davalı aleyhine açtığı değer kaybı davasında 20.000,00TL'nin temerrüt tarihi olan 17/01/2025 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) alınıp davacıya verilmesine, dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM
: GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE
1-Davacının davasının KABULÜ ile; davacının, davalı aleyhine açtığı değer kaybı davasında 20.000,00TL'nin temerrüt tarihi olan 17/01/2025 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) alınıp davacıya VERİLMESİNE,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 1.366,20-TL harçtan dava başında yatırılan 615,40-TL peşin harcın ve 340,00-TL tamamlama harcının toplamı olan 955,40-TL' nin mahsubu ile bakiye 410,80-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad KAYDINA,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 20.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan sarfına mecbur kalınan ilk yargılama harcı olan ile 1.318,30-TL' nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan Tamamlama Harcı olan 340,00-TL ile 10.375,00-TL bilirkişi ücretleri, tebligat, posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 10.715,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
7-Davacı tarafından dava başında depo edilen gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
8-6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 4.600,00-TL arabulucu ücretinin 6235 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince davalıdan alınarak hazine'ye gelir KAYDINA,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı bağımsız ve tarafsız Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından KESİN olmak üzere karar verildi. 29/04/2026
Katip Hakim