yargıtay 11. hukuk dairesi, e-ticaret alanında tanınmış ... markası ile ...toptan markası arasındaki iltibas ve hükümsüzlük talebini inceleyen emsal kararı.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, e-ticaret alanında tanınmış ... markası ile ...toptan markası arasındaki iltibas ve hükümsüzlük talebini inceleyen emsal kararı.

Özet: Dava, e-ticaret sektöründe yoğun kullanım ve tanıtım faaliyetleriyle yüksek ayırt ediciliğe ve tanınmışlığa ulaşan "...” ve benzeri markaların sahibi davacının, davalıya ait “...” markasının kendi markalarıyla birebir aynı ve iltibasa yol açacak derecede benzer olduğunu, tanınmış marka olan “...” ibaresinin sonuna ayırt ediciliği zayıf “toptan” kelimesinin eklenmesinin iltibas riskini artırdığını ve mal/hizmet benzerliği de bulunduğunu ileri sürerek Kurum kararının iptali ile davalı markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesi talebiyle açılmış olup, ilk derece mahkemesi davacı markalarının e-ticaret sektöründeki yüksek ayırt ediciliğini ve davalı markası ile görsel, işitsel ve kavramsal benzerliğini dikkate alarak davayı haklı bulmuştur.

11. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi

SAYISI

: ████████ Esas, ████████ Karar

KARAR

: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ

: Ankara 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI

: ████████ E., ███████ K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 1998 yılından beri online alış veriş pazarında faaliyette olup "...", "..." ve "..." ibareli markaların sahibi olduğunu, hal böyle iken davalının "..." ibareli markanın tescili isteğine yönelik müvekkilinin itirazının YİDK tarafından nihai olarak reddedildiğini, davalı "..." markasının müvekkilinin "..." markası ile birebir aynı ve "..." ibareli diğer markaları ile iltibasa neden olacak derecede benzer olduğunu, "..." markasının tanınmış marka olarak tescilli olduğunu, davalının bu markanın başlangıç kısmını aynen alarak ibarenin sonuna ayırt ediciliği zayıf olan "toptan" ibaresini ekleyerek davalı markayı oluşturduğunu, "..." ibaresinden kaynaklanan benzerliğin yanı sıra, markaların kapsamındaki mal ve hizmet benzerliğinin de gerçekleştiğini, "..." markasının müvekkilinin yoğun kullanımı ve yatırımları sonucu ayırt edicilik kazandığını, markanın halen tanınmış marka olarak tescilli olup davalının bu tanınmışlıktan haksız menfaat temin etmeye çalıştığını ve davalının müvekkilinin markasına bu düzeyde benzer bir markayı seçmiş olmasının tesadüf olamayacağını ileri sürerek Yeniden İnceleme Değerlendirme Kurulu'nun (YİDK) 2022-M-5789 sayılı kararın iptali ile dava konusu ██████████ başvuru numaralı markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, dava konusu başvuru ile davacının itirazına mesnet markalar arasında iltibasa yol açacak düzeyde benzerlik bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının itiraz dayanak “...” ve “...” esas unsurlu markalarının esaslı unsurunu oluşturan “...” ibaresi günlük dilde sıkça kullanılan bir zamir olsa da, davacının e-ticaret sektöründeki yoğun kullanım, tanıtım ve pazarlama faaliyetleri ile markaların hitap ettiği tüketici kesimi açısından yüksek ayırt edicilik seviyesine ulaştığı, bu ibare ile karşılaşan ortalama müşteri kitlesinin, bu ibareyi refleks olarak davacı ile ilişkilendirmesi olasılığının yüksek olduğu, zira 2020 yılından itibaren pandemi nedeniyle alınan koruyucu tedbirler ve fiziksel temas kısıtlamaları nedeniyle, ortalama tüketici kitlesinin fiziksel alış veriş yerine internet üzerinden, e-ticaret sitelerine yöneldiği ortalama tüketici kitlesinin internet üzerinden alış veriş alışkanlığındaki artışın davacının “...” ibareli markalarındaki ayırt ediciliği yükselttiği, dava konusu “...” marka başvurusunun davacının itiraza mesnet ██████████ sayılı “...” ibareli markası ile ayırt edilemeyecek derecede benzer ve davacının “...” ve “...” esas unsurlu seri markaları ile görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzer olduğu, dava konusu marka ile davacı markalarının ilk kelimelerinin “...” ibaresi ile başlaması, “toptan” ibaresinin ticaret alanında büyük ölçüde, çok miktarda yapılan (alışveriş) anlamına gelip markayı davacı markalarından farklılaştırmak ve uzaklaştırmak yerine e-ticaret sektöründe yoğun faaliyet gösterdiği dosyadaki deliller ile sabit olan bu markalar ile benzerliği arttırdığı, dava konusu marka kapsamında 35.sınıfta yer alan “Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri. İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.” ile 41.sınıfta yer alan “Eğitim ve öğretim hizmetleri. Sempozyum, konferans, kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri. Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete v.b.gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil). Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri. Fotoğrafçılık hizmetleri. Tercüme hizmetleri.” nin davacının itiraza konu markalarından 2018 ... no’lu; 2018 ... no’lu, 2018 ... no’lu, 2018 ... no’lu, 2018 ... no’lu markalarının 41.sınıftaki hizmetleri ile aynı/aynı tür ve/ya benzer olduğu, dava konusu marka kapsamında 35.sınıfta yer alan “Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri. İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.” 41. sınıfta yer alan “Eğitim ve öğretim hizmetleri. Sempozyum, konferans, kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri. Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete v.b. gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil). Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri. Fotoğrafçılık hizmetleri. Tercüme hizmetleri” nin davacının itiraza mesnet markalarının kapsamında bulunan mal ve hizmetlerle benzer/ aynı tür olduğu, mal/hizmet benzerliği ve marka/işaret benzerliği koşulları birlikte gerçekleştiği, bu itibarla bu mal ve hizmetler yönünden markalar arasında ilişkilendirilme ihtimali ve/veya karıştırılma ihtimalinin bulunduğu, dava konusu markanın davacının “...” ve “...” esas unsurlu seri markalarından biri olarak algılanabileceği, dosya kapsamındaki delillerden davacının itiraza dayanak “...” ibareli markasının e-ticaret sektöründe tanınmış olduğu, internet üzerinden alışveriş yapan ortalama tüketicinin “...” ibareli markayı, davacı şirket ile ilişkilendirerek satın alma kararı vermesi halinde, davacının haksız kazanç sağlama ihtimalinin olduğu gibi dava konusu “...” ibaresinin tescili halinde, davacı markalarının yüksek ayırt edicilik niteliğinin zarar görebileceği, açıklanan nedenler ile dava konusu marka açısından davacının “...” markalarının tanınmışlık düzeyinden kaynaklı tescil engelinin bulunduğu ancak davalının marka başvurusunun kötüniyetli olduğuna dair somut delil bulunmadığı gerekçeleriyle davanın kabulü ile YİDK'in 2022/M-5789 sayılı kararının tüm mal ve hizmetler yönünden iptaline ve davaya konu ██████████ sayılı "..." ibareli markanın tüm mal ve hizmetler yönünden hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine karar verilmiş, hüküm, davalı ... vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, tescilli bir marka ile başvuru konusu işaret arasında iltibasa sebebiyet verebilecek derecede görsel, sescil ve anlamsal benzerlik olup olmadığının, her ikisinin ayırt edici ve baskın unsurları nazara alınarak münferit unsurlardan ziyade bütünü itibariyle bıraktığı izlenimin nazara alınarak belirlenmesi gerektiği, somut uyuşmazlıkta davaya konu '..." ibareli markanın davacının itiraza mesnet ██████████ sayılı “...” ibareli markası ve ... ibareli diğer markaları ile görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzer olduğu, davaya konu markanın kapsamında bulunan mal ve hizmetlerin davacının itiraza mesnet tescilli markalarının kapsamındaki mal ve hizmetler ile aynı/ aynı tür/ benzer olduğu, bilirkişi raporunda belirtildiği üzere "..." ibaresi ayırt ediciliği düşük genel bir ibare ise de, davacının yoğun kullanım, tanıtım ve reklam faaliyetleri sonucu yüksek bir ayırt edici nitelik kazanarak tanınmış marka halini aldığı ve davalı markanın tescili halinde davacının markasının zarar görmesi ve davalının haksız kazanç sağlaması ihtimalinin mevcut olduğu gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı ... vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ

: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 04.03.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.