Davacı idarenin kamulaştırma bedelinin tespiti ve yol olarak terkin davasında, mülk bedelinin yüksek olduğu iddiasıyla yaptığı istinaf ve temyiz başvurularının reddine ilişkin kararın incelenmesi.
Özet: Kamulaştırma bedelinin tespiti davasında, ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesi üzerine, davacı idarenin itirazlarıyla yapılan istinaf incelemesinde, taşınmazın gelir metoduyla ve objektif değer artışı uygulanarak yapılan değer tespitinde bir isabetsizlik bulunmadığı, bilirkişi raporundaki hatanın idare lehine olması sebebiyle bozma nedeni yapılmadığı ve hükümdeki maddi hatanın esasa etkili olmadığı belirtilerek istinaf başvurusu esastan reddedilmiştir. Davacı idarenin temyiz başvurusu da, arazinin gelir metoduyla değerlemesinin ve idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinin doğru olduğu, kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçeleriyle reddedilerek kamulaştırma bedelinin tespiti kararı hukuken kesinleşmiştir.

MAHKEMESİ : Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI
: ████████ Esas, ████████ KararKARAR
: Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ
: ... 1. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI
: ████████ Esas, ███████ KararTaraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın tapudan yol olarak terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, ... ilçesi, ... köyü 1 88... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile davacı idare adına tescilini, tapudan yol olarak terkinini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. İstinaf SebepleriDavacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; idarece belirlenen bedel günün şartlarına ve objektif kriterlere uygun olup bilirkişilerce belirlenen bedelin yüksek olduğunu ileri sürmüştür.C. Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmaz arazi vasfında kabul edilerek net geliri üzerinden değerinin tespit edilmesinde, kapitalizasyon faizinin sulu tarım olarak %4 oranında belirlenerek ve dava konusu taşınmazın konumu ve bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özellikleri de dikkate alınarak %35 objektif değer artışı uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, taşınmazın sulu tarım arazisi olması sebebiyle bilirkişi raporunda saman verisi olarak 2023 yılı sulu tarım verileri kullanılması gerekirken, kuru tarım verilerinin kullanılması istinafa sadece davacı idare geldiğinden ve bu husus davacı idarenin lehine olduğundan kaldırma sebebi yapılmamış, kamu düzeni açısından yapılan incelemede ise taşınmazın tapu kaydındaki toplulaştırma beyanı yönünden yapılan araştırmada .. Müdürlüğü tarafından verilen cevapta tescil işlemlerinin tamamlandığı ve toplulaştırma işlemlerinin sona erdiği bildirildiği, taşınmazın bir kısmı kamulaştırılmasına rağmen ve bulunan kamulaştırma bedeli taşınmazın sadece kamulaştırılan bu kısmına ilişkin olmasına rağmen hükmün 1/b kısmında bulunan kamulaştırma bedelinin taşınmazın tamamına ilişkin olduğu intibasını oluşturacak şekilde hüküm yazılması mahallinde düzeltilebilir esasa etkili olmayan maddi hata niteliğinde olduğundan bu hususun eleştirilmekle yetinildiği gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz SebepleriDavacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar etmiş, ayrıca müvekkili idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukukî NitelendirmeUyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.2. Değerlendirme1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.3.Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin ... numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ile 01.06.2019 tarihli ve 30791 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin █████████ başvuru numaralı kararı da göz önüne alınarak davacı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi yerindedir.4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,25.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.