İzmir Bölge Adliye Mahkemesi, tapu iptali ve tescil davasında Manisa Asliye Ticaret ile Turgutlu Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki görev uyuşmazlığını çözerek Asliye Hukuku yetkili kıldı.
Özet: Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi ile Turgutlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesi arasında yaşanan görev uyuşmazlığına konu tapu iptali ve tescil davasında, davanın tarafların tacir olmasına rağmen ticari işletmeleriyle doğrudan ilgili bir ticari dava olmadığı, aksine mülkiyet hukukundan kaynaklanan irade fesadı ve aşırı yararlanma iddiasına dayalı bir tapu kaydı iptali ve tescil istemi olduğu, bu nedenle taşınmazın aynına ilişkin davalarda genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğuna karar verilerek Turgutlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesi yargı yeri olarak belirlenmiştir.
DOSYA NO
: ████████ EsasKARAR NO
: █████████ KararT Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IİNCELENEN KARARIN;MAHKEMESİ
: MANİSA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: █████████KARAR NO
: █████████KARAR TARİHİ
: █████/2025İNCELENEN KARARIN;MAHKEMESİ
: TURGUTLU 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████KARAR TARİHİ
: █████/2025DAVA
: Tapu İptali Ve TescilKARAR TARİHİ
: █████/2026G.KARAR YAZIM TARİHİ
: █████/2026Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi ile Turgutlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmiş olmakla dosya incelendi;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Turgutlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin █████/2025 tarih, ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile, davanın taraflarının tacir olup, dava tarihinin 07.12.2024 tarihi olduğu, HSK'nın 07.07.2021 tarih 608 sayılı kararına göre, 01.09.2021 tarihinden sonra açılan ticari davalarda, yargı çevresi gereği davaya bakma görevinin Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, bu kararın istinaf edilmeksizin kesinleştiği görülmüştür.Dosyanın gönderildiği Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2025 tarih, █████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararı ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3 fıkrası uyarınca dava tarihi itibariyle Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olup, somut olayda uyuşmazlığın irade fesadına dayalı aldatma ve aşırı yararlanma hukuksal sebebine dayalı tapu iptali ve tescili istemine ilişkin olduğu, bu nedenle davanın mülkiyet hukukundan kaynaklandığı, HMK'nın 2. maddesi uyarınca mal varlığı haklarına ilişkin olan davalarda Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu, dava konusu uyuşmazlığın mülkiyet hakkına dayalı olması nedeniyle tarafların ticari işletmeleri ile ilgisinin de bulunmadığı gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verilmiş, bu kararın da istinaf edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmıştır.Tapu iptal ve tescil davalarında genel görevli mahkeme, dava, taşınmazın aynına (mülkiyetine) ilişkin olduğundan, taşınmazın değeri ne olursa olsun Asliye Hukuk Mahkemesidir.Ancak hukuki ilişkiye göre eğer taşınmaz bir konut projesinden tüketici sıfatıyla satın alınmışsa görevli mahkeme Tüketici Mahkemeleri, taraflar arasındaki uyuşmazlık her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendiren bir ticari davadan kaynaklanıyorsa görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemeleridir.Somut olayda, davacı dava dilekçesinde, davalının müvekkilinin zor durumunu kullanıp kendisini aldatarak bedelsiz olarak taşınmazı satın aldığını ve iade edeceği çeklere ilişkin icra dosyaları ikame ettiğini belirterek, dava konusu gayrimenkulün tapu kaydının iptali ile müvekkil adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.Davacı tarafından dava konusu gayrimenkulün tapu kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesi talep edilmiş olup, dava taşınmazın aynına (mülkiyetine) ilişkin olduğundan Asliye Hukuk Mahkemesi görevlidir. Taşınmazın edinilmesine ilişkin olarak teminat çekleri verildiğinin belirtilmesi sonuca etkili olmayıp, taraflar arasındaki uyuşmazlık her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendiren bir ticari davadan kaynaklanmadığından Ticaret Mahkemesi somut olayda görevli değildir.Açıklanan nedenlerle Turgutlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.KARAR
: 6100 sayılı HMK'nun 21 ve 22. maddeleri gereğince Turgutlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,Dosyanın yargı yeri belirlenmesi talep eden mahkemesine iadesine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-c maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oybirliği ile karar verildi. █████/2026