Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, ticari satıştan kaynaklanan itirazın iptali davasında, davanın kendi görev alanına girmediği gerekçesiyle görevsizlik kararı verdi.
Özet: Davacı tarafından villa alım bedeli olarak davalı şirkete ödenen paranın iadesi amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talepli davada, davalı şirket davacı ile doğrudan anlaşma olmadığını savunurken, mahkeme davanın konusunun Türk Ticaret Kanunu kapsamında ticari dava niteliğinde olmadığını ve davacının tacir sıfatı taşımadığını belirleyerek görevsizlik kararı vermiştir; bu nedenle dava usulden reddedilerek dosyanın yetkili Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine hükmedilmiştir.
T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINAT.C.ANKARA1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████HAKİM
: ....KATİP
: ....DAVACI
: ... - ....VEKİLİ
: Av. ....DAVALI
: ....VEKİLİ
: Av. ....DAVA
: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirketten ticari amaçlı kar elde etmek amacıyla █████/2025 tarihli banka dekontu ile 1.500.000-TL, .... parsel numaralı iki adet villa alım bedeli olarak ödenen paranın iadesi için .... E. Sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, takibin davalının haksız itirazıyla durduğunu, dava şartı olarak arabuluculuk yoluna başvurduklarını ancak netice alamadıklarını iddia ederek, .... Esas sayılı dosyasına yönelik itirazın iptali ile takip dosyasının kaldığı yerden devamına, icra takibine konu alacak tutarı üzerinden %20 oranından az olmamak kaydıyla hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı arasında doğrudan bir taşınmaz satışı hususunda anlaşma yapılmadığını, müvekkili şirket ile davanın ihbar edilmesi istenilen ... arasında taşınmaz satış sözleşmesi imzalandığını, sözleşme imzalandıktan sonra ... ve davacı ... tarafından müvekkili şirket ile irtibata geçilerek, ...'ün kendisine devri yapılacak 10 adet villadan ikisinin davacı ...'a satışının yapılmasını ve tapuda da devrin ...'ın yakını olan ... üzerine yapılmasını talep ettiklerini, davacı taraftan ... ile yapılan sözleşmeye istinaden 1.500.000-TL kapora alındığını, ... tarafından müvekkili şirket ile aralarında akdedilen sözleşme hükümleri yerine getirilmediğinden davacı yana ve ...'e villa devri yapılmadığını, bu hususun davacı tarafa bildirildiğini, müvekkili şirketin keyfi fiyat artışı yaptığının gerçeği yansıtmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Dava satış sözleşmesi kapsamında ödenen tutarın iadesine yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.Bilindiği üzere görev kamu düzenine ilişkin olup dava şartıdır. Mahkemece yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerekmektedir.Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görev alanı TTK'nın 4.maddesinde belirlenmiştir.''MADDE 4- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;a) Bu Kanunda,b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560,saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.''Bu düzenlemeye göre dosya kapsamı değerlendirildiğinde; dava TTK'nın 4. maddesi kapsamındaki konusu itibariyle ticari sayılan davalardan değildir. Ayrıca davacının tacir olmadığı ticaret odasından ve vergi dairesinden gelen müzekkere cevabıyla sabit olup huzurdaki dava HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel yetkili ve görevli Mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görev alanına girmektedir. Anılan gerekçelerle mahkememizin görevsizliğine dair aşağıda yazılı şekilde karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM
: Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;1-)Mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK nun 114/1-c ve 115/2 maddesi uyarınca davanın usulden REDDİNE,2-)Kararın kesinleşmesine müteakip talep halinde dosyanın yetkili ve görevli .... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine,3-)HMK'nun 331/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinin görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,4-)İş bu ilam taraflardan birinin süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkememize başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerektiği, aksi takdirde resen HMK 20. Maddesi gereğince mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği hususunun taraflara ihtaratına,Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ....Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026Katip ....¸e-imzaHakim ....¸e-imza