Çek iptal kararının kaldırılması talebinin, çek asıllarını elinde bulunduran davacının ciro eksikliği nedeniyle yetkili hamil sayılmayarak reddedilmesi.
Özet: Çeklerin asıllarını elinde bulunduran davacının, kötü niyetle açıldığını iddia ettiği zayi nedeniyle verilen çek iptali kararının kaldırılması talebiyle başlattığı hukuki süreçte, ilk derece mahkemesi davayı kabul etmişken, bölge adliye mahkemesi çeklerin lehtarı olan davalının cirosu bulunmadığından davacının yetkili hamil olmadığı ve dolayısıyla iptal kararının iptalini talep edemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar vermiş; Yargıtay ise bölge adliye mahkemesinin bu yöndeki kararını hukuka uygun bularak onamıştır.
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI
: ████████ Esas, █████████ KararHÜKÜM
: Yeniden hüküm kurmak suretiyle davanın reddiİLK DERECE MAHKEMESİ
: ... Asliye Ticaret MahkemesiSAYISI
: ████████ E., ████████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava konusu meblağ 816.000,00 TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369/2 hükmü gereğince duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:KARARI. DAVADavacı dava dilekçesinde; ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████ E., █████████ K. sayılı ilamına konu edilen ve müvekkilinin elinde bulunan ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait 0020746 çek no.lu, 125.000,00 TL meblağlı, 23.04.2022 keşide tarihli çek ile ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait 0020747 çek no.lu, 175.000,00 TL meblağlı, 23.04.2022 keşide tarihli çekler ile ilgili olarak, davalı tarafından haksız ve mesnetsiz tamamen kötüniyetle çek zayi davası açıldığını, açılan bu davadan müvekkillerinin bilgisi olmadığından gerekli başvurular ve beyanlarda bulunulamadığını, çek asılları kendisinde bulunan davacının işbu çekler ile ilgili olarak ... İcra Dairesinin ████████ E. sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi başlattığını, icra takibine yapılan itiraz ile çek zayi ile ilgili ilamın olduğunun öğrenildiğini, iyiniyeti ile çekleri alan müvekkilin çekler ile bilgisi olmadığı ve davalıya güvendiği için, davalı tarafından şirketi adına imza atılan çeklerin arkasına ciro atması gerektiğini bilmeden çekleri aldığını ileri sürerek ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████ E., █████████ K. sayılı ile verilen tespit niteliğindeki iptal kararının çek asıllarının kayıp olmaması ve davacının elinde bulunması nedeni ile iptaline karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı cevap dilekçesi sunmamıştır.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı tarafın cevap dilekçesi vermediği, davalının cevap dilekçesi vermediği gibi dava konusu çeklerin yetkili hamili olduğu ya da çekleri elinde bulunduran yeni hamilin çeki kötüniyetle iktisap ettiği veya iktisapta ağır kusuru bulunduğuna dair bir iddiası bulunmadığı gibi bu yönde ispata elverişli herhangi bir delilin de dosyaya sunulmadığı, bunun yanı sıra davacı vekilinin dava konusu edilen çek asıllarını mahkemeye ibraz ettiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARIBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile lehtar olan davalının çeklerde cirosunun bulunmadığı, çekler davacının elinde olsa da, davalının cirosu bulunmadığından davacının yetkili hamil olmadığı, davacının iptal edilen çeklerin gerçek hamili olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davanın reddine karar verilmiş, karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir.V. TEMYİZA. Dava ve Hukuki NitelendirmeDava, zayi nedeniyle verilen Mahkemenin ████████ E., █████████ K. sayılı çek iptali kararının iptali istemine ilişkindir.B. Değerlendirme ve Gerekçeİlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.VI.SONUÇ
: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine, 03.03.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.