yargıtay 10. hukuk dairesinin birliğin prim borçlarından saymanın sorumluluğu ve zamanaşımı itirazlarıyla ödeme emirlerinin iptali davasını inceleyen kararı.

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin birliğin prim borçlarından saymanın sorumluluğu ve zamanaşımı itirazlarıyla ödeme emirlerinin iptali davasını inceleyen kararı.

Özet: Eski bir birlik personelinin, sosyal güvenlik kurumu tarafından 2006-2011 yıllarına ait prim borçları için gönderilen ödeme emirlerine karşı açtığı davada, davacı kendisinin sadece personel olduğunu ve borçların on yıllık zamanaşımına uğradığını iddia etmiştir; ilk derece mahkemesinin ödeme emirlerini iptal etmesinin ardından, bölge adliye mahkemesi kararı kısmen onaylayarak, bazı borçları zamanaşımı nedeniyle, bazılarını ise davacının birliğin borçlarından sorumlu olmaması nedeniyle iptal etmiş, sosyal güvenlik kurumu ise, davacının saymanlık görevi ve usul eksiklikleri gerekçeleriyle bu bölge adliye mahkemesi kararını temyiz etmiştir.

10. Hukuk Dairesi ████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI

: █████████ E., █████████ K.

İLK DERECE MAHKEMESİ

: Kars İş Mahkemesi

SAYISI

: ███████ E., ███████ K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... İlçesi ve ... Birliğinin 2006-2011 yılları arasına ait prim borçları için ödeme emri gönderildiğini, ödeme emrinin 13.01.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, davacının personel olarak çalıştığını, müvekkilinin ... personeli olarak harcama yetkili bir personel olarak kesinlikle çalışmadığını, borcun Borçlar Kanunu'nun 125. maddesinde belirtilen on yıllık zamanaşımına tabi olduğunu, 2006-2011 yılı arasındaki prim borçlarının vadesinin rastladığı takvimi yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 10 yıl içinde tahsil edilmediğinden zamanaşımına uğradığını belirterek; davalı SGK tarafından gönderilen ödeme emrinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili, dava açılmasından önce Kuruma başvurulmadığını, davacı borçlu ......'un ... İlçesi ve Köyleri ... sayman olduğu, davacının aynı zamanda 22.12.2005-16.01.2006 tarihleri arasında birliğin sigorta ve muhasebe işlerini yürüttüğünün tespit edildiğini, ... Başkanı, ... Sekreteri ve ... Saymanının birliğin prim borçlarından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, 5510 sayılı Kanun'un 88. maddesi ve 6183 sayılı Kanun'un 35. maddesi uyarınca kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlilerinin Kurum alacaklarının ödenmesinden sorumlu olduğu yönünde düzenleme bulunduğunu, davacının zamanaşımı itirazının yerinde olmadığını, davacının zamanaşımı itirazının reddi gerektiğini belirterek davanın usul ve esastan reddini, borçlunun itirazının tamamen veya kısmen haksız olması nedeniyle 6183 sayılı Kanun'un 58. maddesi gereğince amme alacağının %10 oranında para cezasına hükmedilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında:

"Davanın kabulü ile

1-Davalı Kurum tarafından düzenlenerek davacıya gönderilen; 2007/..., 2007/..., 2009/..., 2009/..., 2009/..., 2009/..., 2009/..., 2009/..., 2010/..., ███████████, 2010/..., 2013/..., 2013/..., ███████████, 2020/..., 2020/... takip no.lu ödeme emirlerinin iptali ile davacının bu ödeme emirleri nedeniyle borçlu olmadığının tespitine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına,

Davanın kabulü ile

1-... adına düzenlenen ve 2010 yılı ve öncesine ilişkin borçlara ilişkin olan 2007/..., 2007/..., 2009/..., 2009/..., 2009/..., 2009/..., 2009/..., 2009/..., 2010/..., 2010/... 52... /... takip numaralı ödeme emirleri yönünden, borcun zamanaşımına uğraması nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitine,

2-Davacı adına düzenlenen 2013/... takip numaralı ödeme emrinin 20 10... .ayına ilişkin damga vergisi ve gecikme zammına ilişkin kısmının, 2013/... takip numaralı ödeme emrinin 20 10... .ayına ilişkin işsizlik sigortası primi ve gecikme zammına ilişkin kısmının, ███████████ takip numaralı ödeme emrinin 20 10... . ila 12. aylarına ilişkin prim borcu ve gecikme zammına ilişkin kısmının, 2020/... takip numaralı ödeme emrinin ve 2020/... takip numaralı ödeme emrinin tamamının, zamanaşımına uğraması nedeniyle iptaline,

3-Davacı adına düzenlenen 2013/... takip numaralı ödeme emrinin 20 11... ., 2., ve 3.ayına ilişkin damga vergisi ve gecikme zammına ilişkin kısmı, 2013/... takip numaralı ödeme emrinin 20 11... ., 2., ve 3. ayına ilişkin işsizlik sigortası primi ve gecikme zammına ilişkin kısmı, ███████████ takip numaralı ödeme emrinin 20 11... ., 2. ve 3. aylarına ilişkin prim borcu ve gecikme zammına ilişkin kısmı yönünden, davacının birliğin borçlarından sorumlu olmaması nedeniyle iptaline," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresinde temyiz isteminde bulunmuştur. Temyiz dilekçesinde Kuruma başvuru yapılmadığını, ödeme emri tebliğinden itibaren 15 gün içinde dava açılmadığını, 14.01.2021 tarihinde davacıya ödeme emirlerinin tebliğ edildiğini, 16.01.2006-29.03.2017 arasında davacının sayman olarak görev yaptığını, birliğin 29.03.2017 tarihinde feshedilerek tasfiye sürecine girdiğini ancak kurum alacaklarının tahsil edilmediğini, Bölge Adliye Mahkemesi kararında resen ödeme emirlerinin içeriği bakımından ayrıma gidilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesi 1. fıkrası hükmü uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

12.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.