Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin hizmet sözleşmesinden doğan damga vergisi alacağının rücuen tahsili talebine ilişkin, sözleşmesel ve mevzuatsal sorumluluğun bilirkişi raporuyla incelendiği gerekçeli karar.
Özet: Hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan damga vergisi alacağına ilişkin davada, davacı, sözleşme gereği davalıya ait olduğunu öne sürdüğü, vergi dairesince kendisinden tahsil edilen damga vergisinin iadesini talep etmiş; ancak bilirkişi raporunda, ihtilafa konu verginin sözleşmeden değil ihale kararından kaynaklandığı, davacının kendi damga vergisi mükellefi olduğu ve sözleşmedeki ilgili hükmün bu vergiyi kapsamadığı belirtilerek, davacının rücuen tahsil talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğu sonucuna varılmıştır.
T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/..... Esas - 2026/...
T.C.SAKARYAASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINAGEREKÇELİ KARARESAS NO
: 2025/...KARAR NO
: 2026/...HAKİM
:KATİP
:DAVACI
:VEKİLLERİ
:DAVALI
:VEKİLİ
:DAVA
: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle
: Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri uyarınca damga vergisi yükümlülüğünün davalı şirkete ait olduğu, müvekkil kurumca ödenen bu vergilerin davalı tarafça açılan Sakarya Vergi Mahkemesi'nin 2020/.... Esas sayılı davası neticesinde davalıya iade edildiği, iade edilen bu tutarların daha sonra vergi dairesi tarafından müvekkil kurumdan mahsup yoluyla mükerrer olarak tahsil edildiği, müvekkilce açılan Sakarya Vergi Mahkemesi'nin 2023/... Esas sayılı dosyasında ihbarnamelerin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen fiili tahsilatın gerçekleştiği ve arabuluculuk sürecinde de anlaşma sağlanamadığı belirtilerek; sözleşme hükümleri gereği davalının sorumluluğunda olan ve müvekkilce ödenmek zorunda kalınan toplam 27.910,54 TL damga vergisinin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.Davalı taraf cevap dilekçesini sunmamış ve münkir sayılmıştır.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;Açılan dava, hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan ve davacı tarafından ödenen karar damga vergisinin davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki anlaşmazlık
: Taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği damga vergisinden kimin sorumlu olduğu, davacının ödemiş olduğu damga vergisi bedellerini davalıdan talep etme hakkının bulunup bulunmadığı, talep etme hakkı varsa alacağın miktarının ne olduğu konularında olduğu anlaşıldı.488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 3/1. Maddesinde "Damga Vergisinin mükellefi kağıtları imza edenlerdir." hükmünün, aynı yasanın 24/2. Maddesinde "Birden fazla kişi tarafından imza edilen kağıtlara ait vergi ve cezanın tamamından imza edenler müteselsilen sorumludurlar. Bunlar arasında vergiden müstesna olanların bulunması Damga Vergisinin noksan ödenmesini gerektirmez. Damga Vergisinden muaf kuruluşlarca kişilerin (1) sayılı tabloda yer alan işlemleriyle ilgili olarak düzenlenen ve sadece bu kurumların imzasını taşıyan kağıtlara ait verginin tamamı kişiler tarafından ödenir. Ancak bu kağıtlara ait verginin hiç ödenmemesi veya noksan ödenmesi halinde vergi ve cezanın tamamından kişilerle birlikte kurumlar müteselsilen sorumludurlar." hükmünün yer aldığı anlaşılmıştır. Bu madde hükümlerinin damga vergisinde mükellefiyeti düzenlediği. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 8/3. Maddesinde "Vergi kanunlariyle kabul edilen haller müstesna olmak üzere, mükellefiyete veya vergi sorumluluğuna mütaallik özel mukaveleler vergi dairelerini bağlamaz." hükmünün yer aldığı. Bu madde de vergi sorumlusunun veya mükellefinin değiştirilmesine yönelik sözleşmelerin vergi dairesini bağlamayacağı, bu tür sözleşmelerin taraflar arasında bağlayacağı olacağı düzenlenmiştir.Taraflara arasında imzalanan ███████████ ihale kayıt numaralı hizmet alım sözleşmesinin 7/9. maddesinin "İhale konusu iste İhale ve sözlesmeye iliskin damga vergileri, noter masrafları gibi sözleşme giderleri, İhbar tazminatı giderleri ile ... sözlesme giderleri ve genel giderler icerisinde hesaplanacaktır. sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp İdare tarafından Yükleniciye ödenecektir." şeklinde olduğu görülmüştür.Dosya kül halinde bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir. Bilirkişi heyetince sunulan 25.03.2026 tarihli raporda özetle; davacının talep ettiği ve tazmin edilmesi gerektiğini iddia ettiği bedelin, sözleşmeden kaynaklanan ve binde 9,48 oranında hesaplanması gereken damga vergisi olmadığı, ihale kararından kaynaklanan ve binde 5,69 oranında hesaplanan damga vergisi olduğu, davacı TEİAŞ'ın, genel ve özel bütçeli idareler arasında sayılmadığından dolayı ve ayrı tüzel kişiliği bulunan iktisadi işletmeler resmi daire sayılamayacağından dolayı, damga vergisinin mükellefi olduğu, ihale kararından kaynaklanan damga vergisinin; davalı ve davacı arasında imzalanan sözleşmenin 7.9. maddesindeki "İhale konusu iste ihale ve sözlesmeye iliskin damga vergileri..." niteliğinde bir vergi ya da gider mahiyetinde olmadığı, davacı TEİAŞ'ın sözleşmeden önce ve sözleşme dışında doğan bir vergiyi, sözleşmenin 7.9. maddesine dayandırarak davalıdan talep etmesinin, gerek sözleşmeye göre gerekse ilgili mevzuata göre mümkün bulunmadığı belirtilmiştir.Somut olayda;Sakarya Vergi Mahkemesi'nin kesinleşmiş 2020/... Esas ve 2021/... Karar sayılı dosyasında verilen kararda da belirtildiği gibi ihale karar pulu vergisinin ödenmesi davacının sorumluluğundadır. Nitekim davacı şirket Damga Vergisi Kanunu 8. madde kapsamında da resmi kurum statüsünde değildir ve damga vergisinden muaf değildir. Bu sebeplerle de davacının davalıdan ihale kararı damga vergisi talep etmesi hukuka uygun değildir. Nitekim taraflar arasında akdedilen gerek sözleşme hükümlerinde gerekse de şartnamede bu vergiden davalının sorumlu olduğuna yönelik açık bir hüküm bulunmadığı gibi alınan bilirkişi raporuyla da sabit olduğu üzere ihale kararı damga vergisinin taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin ya da sözleşmenin uygulanması sırasında meydana gelen bir vergi ya da gider mahiyetinde değildir. Bu nedenlerle açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.(Emsal mahiyette bknz. Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi ████████ Esas, █████████ Karar, 30.10.204 tarihli ilamı)HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Açılan davanın REDDİNE,2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 732,00-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 116,6-TL'nin yatıran tarafa iadesine,3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 27.910,54-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,5-Arabuluculuk dosyasında Bakanlık bütçesinden kaynaklanan 4.600,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,6-Gerekçeli kararın yönetmelik gereği talep halinde taraflara tebliğine,7-Karar tebliğ giderleri düşüldükten sonra artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,Dair, davacı vekilinin (e-duruşma vasıtasıyla) ve davalı vekilinin yokluğunda, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026Katip¸E-İmzalıdırHakim¸E-İmzalıdır