Koruma Tedbirleri Tazminatı Davasında, Hukuka Aykırı Gözaltı ve Tutuklama Nedeniyle Talep Edilen Manevi Tazminatın Yetersiz Gerekçe ve Belge Eksiklikleri ile Kabulü, Yargıtay Tarafından Bozulmuştur.
Özet: Haksız gözaltı ve tutuklama nedeniyle açılan tazminat davasında, ilk derece mahkemesi tarafından kısmen kabul edilen, bölge adliye mahkemesince maddi tazminatın çıkarılıp manevi tazminatın artırılmasıyla düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilen hükmün temyiz incelemesinde; hakkında silahlı terör örgütüne üyelik suçundan kovuşturmaya yer olmadığına karar verilen davacının hükmedilen manevi tazminatın azlığına ve maddi tazminatın reddine ilişkin itirazları değerlendirilerek, davacının tazminat taleplerinin 5271 sayılı CMKnın 141/1. maddesi kapsamında yeterli gerekçe ile detaylı bir şekilde değerlendirilmemesi ve davacının gözaltı ile tutukluluk sürelerine ilişkin resmi bilgi ve belgelerin eksik olması nedeniyle, bu hususların tespiti için hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
MAHKEMESİ:Ceza Dairesi
SAYISI
: ████████ E., █████████ K.DAVA
: Koruma tedbirleri nedeniyle tazminatHÜKÜM
: İstinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddiTEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ
: Bozmaİlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü;I. HUKUKÎ SÜREÇİlk Derece Mahkemesince davacının 5271 sayılı CMK'nın 141/1 maddesi kapsamında uygulanna nedeniyle ıslahla 66.000 TL maddi ve 600.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 5.287,08 TL maddi ve 6.000 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacının ve davalı vekilinin istinaf başvurularının; davacının kamu görevine iade ediliğinden bahisle, hükümden maddi tazminata ilişkin kısmın çıkarılması ve manevi tazminatın 9.000 TL'ye yükseltilmesi suretiyle düzeltilerek esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacının temyiz isteminin kabulü ile hükmün manevi tazminat bakımından bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.II. TEMYİZ SEBEPLERİDavacının temyiz sebepleri; hükmedilen manevi tazminatın çok az olduğuna ve davacının zararını karşılamadığına, temel haklarının ihlal edildiğine, maddi tazminat talebinin kabulüne ve zararlarının karşılanmasına, maddi tazminat bakımından talep edilen her bir zararın gerekçelendirilmediğine, hükmedilen tazminatın kanuni dayanağının dar tutulduğuna, davalı vekilinin kararı istinaf etme hakkı olmadığından davacı aleyhine kararın düzeltilemeyeceğine ilişkindir.III. DAVANIN KONUSUİlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Şanlıurfa Cumhuriyet Başsavcılığının ██████████ Soruşturma ve ██████████ Karar sayılı dosyası kapsamında, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 21.07.2016-08.11.2016 tarihleri arasında 110 gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan soruşturma neticesinde hakkında Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini ortadan kaldırmaya veya görevini yapmasını engellemeye teşebbüs etme, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetine karşı silahlı isyana tahrik etme, silahlı terör örgütüne üye olma, anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme suçlarından 10.09.2019 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, kararın 13.03.2020 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı tarafından aynı konuda açılmış başka bir tazminat davasının bulunmadığından bahisle kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.IV. GEREKÇE VE KARARYapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davacının sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;1- Davacının tazminat talepleri arasında 5271 sayılı CMK'nın 141'nci maddesinin 1. fıkrası kapsamında olduğu, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü talepleri hakkında, soruşturma dosyası kapsamında davacının taleplerine dayanak tüm bilgi ve belgeler Yargıtay denetimine elverişli olacak şekilde dosya arasına alınarak davacının tazminat taleplerinin detaylı şekilde değerlendirilerek tazminat şartlarının oluşup olmadığının karar yerinde tartışılması gerektiği gözetilmeksizin yetersiz gerekçeyle yazılı şekilde hüküm kurulması,2-Her ne kadar davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçu kapsamında 21.07.2016-08.11.2016 tarihlerinde gözaltında ve tutuklu kaldığının kabulü ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde, davacı hakkındaki gözaltı giriş ve çıkış evraklarının ve tutuklama, tahliye ve tutuklamanın infaz gördüğüne ilişkin bilgi ve belgelerin bulunmadığı anlaşılmakla, tazminat talebinin dayanağı olan ceza dava dosyasında davacı hakkındaki gözaltı, tutuklama, tahliyeye ilişkin müzekkere ve belgelerin Yargıtay denetimine olanak verecek şekilde onaylı birer sureti ilgili ceza mahkemesinden temin edilip dosya içine alınarak, tutuklama müzekkeresinin infaz edilip edilmediği, infaz edilmiş olması halinde, infaz tarihlerinin ceza infaz kurumundan sorulması suretiyle davacının tutuklama ve tahliye tarihleri ile infaz edilen sürenin tereddüde mahal vermeyecek şekilde tespit edilmesi sonrası bir karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,Kabule göre de;Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle hükmün yalnızca davacı tarafından temyiz edilmiş olması nedeniyle bu hükümle verilen tazminat miktarı ve faiz başlangıç tarihinin davacı lehine usuli kazanılmış hak teşkil edeceği gözetilerek davacının temyiz istemi yerinde görüldüğünden Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,04.03.2026 tarihinde karar verildi.