Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesinin, yeni alınan araçtaki üretim kaynaklı arıza iddiasıyla açılan ayıplı mal ve değer kaybı alacak davasına ilişkin istinaf kararı.
Özet: Davacı şirket, davalı satıcıdan satın aldığı ve üreticisi diğer davalı olan aracın tesliminden dört gün sonra yağ arızası vermesi üzerine, yetkili serviste üretim hatası olduğu belirtilen ancak yazılı belge verilmeyen bu arıza nedeniyle ayıplı aracın ayıpsız misliyle değiştirilmesini veya ücretsiz onarım ile oluşan değer kaybının arızanın bildirildiği tarihten itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsilini talep etmiş; davalılar ise ayıp ihbarının süresinde yapılmadığını, arızanın kullanıcı hatası kaynaklı olduğunu, basit onarımla giderilebileceğini ve üretici açısından pasif husumet bulunduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ
T.C.A N K A R AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ22. H U K U K D A İ R E S İESAS NO
: ███████ (ESASTAN RET )KARAR NO
: ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN
: ... (...)ÜYE
: ... (...)ÜYE
: ... (...)KATİP
: ... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ
: █████/2023ESAS-KARAR NO
: ████████ E - ████████ KDAVANIN KONUSU
: AlacakKARAR TARİHİ
: █████/2026YAZILDIĞI TARİH
: █████/2026Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı .... vekili ve davalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili tarafından ayrı ayrı istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜİDDİANIN ÖZETİDavacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin, üreticisi davalı .... olan ... plaka sayılı, ...2019 model ... Şase ve ... Motor numaralı aracı davalı satıcısı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi'den satın aldığını ve █████/2019 tarihinde teslim işleminin gerçekleştiğini, dört (4) gün sonra █████/2019 tarihinde araç seyir halindeyken yağ göstergesinin yanıp sönmeye başladığını, bunun üzerine davacının davalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile irtibata geçtiğini ve durumu anlattığını, yetkilinin aracın █████/2019 tarihinde getirtilmesi için randevu oluşturduğunu, ancak ertesi gün aracın yetkili servise gideceği esnada yolda kaldığını, devamla "... Yol Yardım"nın arandığını ve çekici vasıtası ile dava konusu aracın yetkili servise çekildiğini, söz konusu arızanın üretim hatası olduğunun yetkili servis çalışanları tarafından kabul edildiğini, arızanın █████/2019 tarihinde ve 346167 iş emri numarası ile kayda alındığını, müvekkil şirket tarafından araçta yapılacak işlemlere dair yazılı belgenin istenmesine karşın aracın motorunun sökülmesi gerektiğinin, yazılı belge verilemeyeceğinin bildirildiğini, ayrıca davacının misli ile değişim talebinin uygun görülmediğini, bunun üzerine araç üzerinde Ankara 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ███████ D.İş. sayılı dosyası ile tespit işlemi gerçekleştirildiğini, düzenlenen raporda aracın motor bloğunda yağ sızıntısı olduğunun belirlendiğini ve arızanın giderilmesi için motorun tamamen sökülerek parçalara ayrılması gerektiğinin ifade edildiğini, araçta gizli ayıplı bulunduğunu belirterek, ayıplı aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesine, bunun mümkün olmaması durumunda aracın ücretsiz onarımı ile araç üzerinde oluşan değer kaybının tespitine ve belirlenen miktarın arızanın bildirildiği tarih olan █████/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.SAVUNMANIN ÖZETİDavalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; ayıp ihbarının süresi içerisinde yapılmadığını ve hak düşürücü sürenin geçtiğini, aracın ayıpsız şekilde tüm ayarları ve kontrolleri gerçekleştirildikten sonra davacı şirkete teslim edildiğini, bu hususunun dosyada mevcut araç teslim formu ile sabit olduğunu, arızanın üretim kaynaklı olmadığını, Ankara 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ███████ D.İş. Sayılı dosyasında düzenlenen delil tespit raporunda arızanın temel nedeninin net şekilde belirlenmediğini, araçta oluşan arızanın kullanıcı hatasından kaynaklandığını, misli ile değişim koşullarının oluşmadığını, ayrıca araç üzerinde mevcut değer kaybının müvekkil şirkete ödenmesi gerektiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı .... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin üretici firma konumunda bulunduğunu, dolayısıyla pasif husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, somut olayda ayıpsız misli ile değişim koşullarının oluşmadığını, ayıp ihbarının süresi içerisinde gerçekleştirilmediğini ve hak düşürücü sürenin geçtiğini, araçta üretimden kaynaklı bir sorunun bulunmadığını, ayıbın basit onarım ile giderilebilecek nitelikte olduğunu, bununla birlikte araçta oluşan değer kaybının müvekkil şirkete ödenmesi gerektiğini ifade ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİMahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, 6102 sayılı TTK'nın 23. maddesine ve söz konusu madde atfıyla 6098 sayılı TBK'nın 219. maddesine değinildikten sonra, davacı şirketin davalı ....'nin üreticisi olduğu ... marka ... plakalı aracı davalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden █████/2019 tarihinde satın aldığı, kullanım sırasında aracın yağ göstergesinin uyarı verdiği, bunun üzerine davacı şirket tarafından arıza bildirimi yapıldığı, devamla █████/2019 tarihinde çekici yardımıyla aracın davalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin yetkili servisine teslim edildiği, yargılama sırasında araç üzerinde keşif gerçekleştirildiği ve rapor düzenlendiği, bahsi geçen rapor ile araçtaki ayıbın üretimden kaynaklandığının ve kullanımla ortaya çıkabilecek mahiyette gizli ayıp niteliğinde bulunduğunun anlaşıldığı, ayrıca araçtaki ayıbın kullanıcı hatasından kaynaklandığına dair teknik bir tespite yer verilmediği ve ayıbın, aracın motorunun komple değiştirilmesi ile giderilebileceğinin açıklandığı, bu hali ile davalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden sıfır kilometre olarak satın alınan ve ancak dört (4) gün kullanılabilen aracın, motorun sökülmesini ve değişimini gerektirir şekilde ayıplı olması karşısında, davacı şirketin bu ayıba katlanma yükümlülüğünün bulunmadığı, kaldı ki niteliği itibarıyla ayıbın, davacı şirketin, satım sözleşmesine konu araca duyduğu güvenin sarsılmasına neden olduğu ve araçtan beklediği faydayı sağlamasına engel teşkil ettiği gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.İSTİNAF SEBEPLERİDavalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ayıp ihbarının süresi içerisinde yapılmadığını ve hak düşürücü sürenin geçtiğini, aracın ayıpsız şekilde davacı şirkete teslim edildiğini, üretimden kaynaklı bir ayıbın bulunmadığını, aracın hasarlı haliyle çok uzun süre kullanıldığını, satıcının ayıptan sorumlu olması için satılan üründeki ayıbın önemli/esaslı ayıp olması gerektiğini, bilirkişi raporlarının hüküm kurmaya elverişli bulunmadığını, araçta yağ ikaz lambası yanmasının nedeninin tam olarak belirlenemediğini, ihtimaller üzerinden değerlendirme yapıldığını, davacı şirketin zararın oluşmasına kendi kusurlu davranışı ile sebebiyet verdiğini, bu kapsamda illiyet bağının kesildiğini, ayıbın onarım ile giderilebilecek nitelikte olduğunu ve araçtan yararlanmayı sürekli olarak engelleyecek bir hasarın yaşanmadığını, araç üzerinde ücretsiz onarım yapılması durumunda değer kaybı oluşmayacağını, davacı şirketin kullanımı nedeniyle araçta oluşan değer düşüklüğünün müvekkil şirkete ödenmesi gerektiğini savunarak, mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı .... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda hasarın ne olduğunun tam olarak aydınlığa kavuşturulmadığını, bilirkişi raporlarına itirazların gerekçe gösterilmeksizin reddedildiğini, yeniden bilirkişi raporu alınmasında zorunluluk bulunduğunu, araç üzerinde hiçbir inceleme yapılmadığını, üretimden kaynaklı bir ayıbın bulunmadığını, aracın bir (1) günlük kullanım sonucu arızalandığını, satıcının ayıptan sorumlu olması için satılan üründeki ayıbın önemli/esaslı ayıp olması gerektiğini, davacı şirketin yağ ikaz lambası yanmasına rağmen aracı kullanmaya devam ettiğini, dolayısıyla kullanımdan kaynaklı ayıbın mevcut olduğunu, Ankara 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ███████ D.İş. Sayılı dosyasında tespitin gıyapta yapıldığını, bu nedenle tespit masraflarının müvekkil şirkete yüklenemeyeceğini, ayrıca delil tespiti işleminin gerçekleştirilmesinde hukuki yarar olmadığını, yasal süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulmadığını, misli ile değişim isteminin imkansızlık teşkil ettiğini, araçta oluşan değer düşüklüğünün müvekkil şirkete ödenmesi gerektiğini ifade ederek, mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLARUyuşmazlık, satım sözleşmesine konu aracın ayıplı olup olmadığı ve aracın misli ile değişim koşullarının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava, satım sözleşmesine konu aracın ayıplı olduğu iddiasına dayalı, misli ile değişim talebine ilişkindir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava, ayıplı araç satışı iddiasına dayalı, ayıplı aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi, bunun mümkün olmaması durumunda ise değer kaybının tespiti ile bedelinin tahsili talebine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.Mahkemece, iki makine mühendisi bilirkişinden araç üzerinde inceleme yapılmak suretiyle alınan raporda özetle; aracın satın alındıktan sonra 1.500 km kullanıldığı ve aracın motorunda oluşan yağ kaçağından dolayı motor yağının azaldığı, bu nedenle motorun kendini korumaya alarak stop ettiği, motorda oluşan arızanın otomotiv konusunda uzman bir kişi tarafından dahi basit muayene ile fark edilebilecek mahiyette bulunmadığı ve ancak kullanım sırasında zamanla ortaya çıkabilecek ayıp kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, bu hali ile aracın motorunda gerçekleşen yağ kaçağına ilişkin ayıbın imalattan kaynaklanan gizli ayıp niteliğinde olduğu, bununla birlikte söz konusu ayıbın giderilmediği görüş olarak beyan edilmiş, ek raporda ise özetle; ayıbın tespitinin ancak motorun araç üzerinden sökülerek tamamının demonte edilmesi suretiyle pistonlar üzerindeki segmenlerin durumu görülerek belirlenebileceği görüş olarak bildirilmiştir.Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle davacıya satılan 0 km aracın alındığı tarihten kısa süre sonra arızalanması sonucu yetkili servise başvurulması nedeniyle ayıp ihbarının süresinde yapılmış olmasına, ayrıntılı ve denetime elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda aracın gizli ayıplı olduğunun tespit edilmesine, arızanın niteliği dikkate alındığında güvenli sürüşün ve araçtan beklenen faydanın sağlanamayacağının anlaşılmasına, dolayısıyla davacının bu şekilde aracı kullanmasının beklenemeyecek olmasına, hak ve menfaat dengesi bakımından misli ile değişim koşullarının oluşmasına göre, davalı .... vekilinin ve davalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekilinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.HÜKÜM
:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalı .... vekilinin ve davalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekilinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1. maddesi gereğince AYRI AYRI ESASTAN REDDİNE,2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 12.092,71 TL istinaf karar ve ilam harcından, peşin alınan 3.023,17 TL harcın mahsubu ile bakiye 9.069,54 TL harcın istinaf eden davalı ....'den alınarak Hazineye irat kaydına,Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 12.092,71 TL istinaf karar ve ilam harcından, peşin alınan 3.024,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 9.067,86 TL harcın istinaf eden davalı ... Otomotiv Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak Hazineye irat kaydına,3-İstinaf eden tarafından yapılan istinaf posta giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,5-HMK'nın 333. maddesi gereğince gider avansından kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,6-Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,HMK'nın 362/1.a maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda kesin olmak üzere █████/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.Başkan ...e-imzalıdırÜye ...e-imzalıdırÜye ...e-imzalıdırKatip ...e-imzalıdırNOT
: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR."5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."