istanbul bölge adliye mahkemesi, çekin ödenmemesi sonrası "götürülecek borç" niteliği taşıyan alacakta ihtiyati haciz yetki itirazını inceleyerek karar vermiştir.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, çekin ödenmemesi sonrası "götürülecek borç" niteliği taşıyan alacakta ihtiyati haciz yetki itirazını inceleyerek karar vermiştir.

Özet: Bir faktoring sözleşmesinden doğan vadesi gelmiş ödenmemiş çek nedeniyle talep edilen ihtiyati haciz kararının, ilk derece mahkemesince borçlunun yetki itirazı üzerine, çekin keşide ve ödeme yerinin borçlunun ikametgahı ile aynı olduğu gerekçesiyle kaldırılmasına karşılık, alacaklı, Yargıtay içtihadı doğrultusunda karşılıksız kalan çekin "götürülecek borç" niteliği kazanmasıyla kendi yerleşim yeri olan İstanbul mahkemelerinin yetkili hale geldiğini ve imzaya itirazın ihtiyati haczin kaldırılma sebebi olamayacağını ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmektedir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

44. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I

DOSYA NO

:████████ Esas

KARAR NO

:████████

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

:İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

:█████/2026 (Ek Karar)

NUMARASI

:███████ D.İş. - ███████ K.

DAVANIN KONUSU

:İhtiyati Haciz (Finans)

İSTİNAF KARAR TARİHİ

:█████/2026

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü

:İhtiyati haciz isteyen vekili dilekçesinde özetle; dilekçenin ekinde sunulan müvekkili ile şirket tarafından faktoring sözleşmesi kapsamında kullandırılan █████/2025 keşide tarihli, 1.100.000,00-TL bedelli çekin müvekkile verildiği, çek bedellinin ödenmediğini, vadesi gelen ve herhangi bir rehinle de teminat altına alınmamış olan alacak açısından ihtiyati haciz şartlarının gerçekleştiğini, borçlunun mal kaçırma ihtimali bulunduğundan ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.Mahkemenin █████/2026 tarih ve ███████ D. İş E., ███████ D. İş Karar sayılı kararı ile, ihtiyati haciz koşulları oluştuğu kabul edilerek, talebin %15 teminat karşılığında kabulüne karar verilmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden itiraz dilekçesinde özetle; takibe konu çekin keşide yerinin Diyarbakır olduğu, müvekkili şirketin adresinin Diyarbakır olduğu, icra takibine konu çekteki imzanın müvekkili şirkete ait olmadığını, icra takibine konu çekin müvekkili şirket tarafından keşide edilmediği, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesinin █████/2026 tarihli ek kararıyla;Somut olayda, ihtiyati hacze konu çekin keşide yerinin Diyarbakır olduğu, ödeme yerinin Diyarbakır olduğu, itiraz eden keşideci şirketin yerleşim yerinin Bağlar/Diyarbakır olduğu, mahkemenin yetkisiz olduğu anlaşıldığından, itiraz edenin yetki itirazının KABULÜ İLE; mahkemenin █████/2026 tarih ve ███████ D. İş Esas, ███████ D. İş Kararının itiraz eden yönünden kaldırılmasına, karar verilmiştir.

İSTİNAF

:İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yerel mahkemenin çekin keşide ve ödeme yerinin Diyarbakır olduğu, borçlu şirketin yerleşim yerinin de aynı ilde bulunduğu ve kambiyo senetlerinin "aranacak borç" niteliğinde olup bankaya ibrazın bu vasfı değiştirmeyeceği gerekçesiyle yetki itirazını kabul ederek ihtiyati haciz kararını kaldırdığını, bu kararın Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin █████████ Esas sayılı, Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki uyuşmazlığı gideren ve çekin karşılıksız kalmasıyla borcun artık "götürülecek borç" niteliği kazandığını hüküm altına alan güncel ilamına açıkça aykırı olduğunu, müvekkili olan ... A.Ş.’nin yerleşim yerinin İstanbul olduğunu ve çekin ibraz edilip ödenmemesi sebebiyle TBK m. 89 uyarınca İstanbul mahkemelerinin yetkili hale geldiğini belirterek, mahkemenin yetkisizlik kararının kaldırılmasını önceki ihtiyati haciz kararının devamına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

:İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece ihtiyati hacze itiraz üzerine ihtiyati hacze itirazın kabulüne karar verildiği ve karara karşı ihtiyati haciz talep eden tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.İİK'nın 257/1. fıkrası uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nun 258 maddesi uyarınca; ihtiyati haciz talep eden alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur. Burada aranan ölçü yaklaşık ispat ölçüdür. İİK'nun 265. maddesi hükmü gereğince, borçlu kendisi dinlenilmeden verilen ihtiyati haciz kararına yönelik haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata, huzuru ile yapılan hacizlerde haczin uygulandığı, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir. Bu durumda mahkeme, gösterilen itiraz sebepleri ile bağlı inceleme yaparak itirazı kabul veya reddeder.Tüm dosya kapsamı dikkate alınarak, talep eden tarafça ihtiyati haciz talebinin dayanağı olarak, düzenlenen faktoring sözleşmesi ve çekin delil olarak ibraz edildiği, çekin yasal unsurlara havi olduğu, ibraz edilen belgelerin İİK'nın 258. maddesi gereğince mahkemeye kanaat getirecek deliller niteliğinde olduğu, çekteki imzanın kendisine olmadığına yönelik itirazların, İİK'nın 265/1. Maddesinde tahdidi olarak sayılan itirazlardan olmayıp iş bu itirazların yargılamayı gerektirdiği, ihtiyati hacze konu çekin çekteki ciro silsilesine göre yetkili hamil olan ihtiyati haciz talep eden tarafından muhatap bankaya ibraz edildiği, iş bu çekin keşideci imzası taşımadığı bildirildiğinden ,iş bu çek hakkında hiç bir işlem yapılmadığının derç edildiği bu durumun ihtiyati haciz kararı verilmesine engel teşkil etmediği, anlaşılmakla bu itiraz sebebi yerinde değildir.Dairemizin önceki kararlarında, kambiyo senetlerinden doğan alacakların aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1.madde hükmünün uygulanamayacağı ve alacaklı tarafın yerleşim yeri mahkemesinin, ihtiyati haciz talebi yönünden yetkili olmadığı gerekçesine yer verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemeleri kararları arasında uyuşmazlık bulunması nedeniyle, uyuşmazlığın giderilmesi talebi üzerine, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin █████████ E. ve █████████ K. Sayılı, 24.11.2025 tarihli ilamı ile; muhatap bankaya ibraz edilen ancak karşılıksız kalan çeke dayalı borcun, bu şekilde aranması tüketildikten sonra, götürülecek borç niteliği kazanacağı ve HMK’nın 10. maddesi uyarınca ifa yeri olarak TBK'nın 89. madde hükmü nedeniyle, alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin de ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme hâline geleceği ve bu şekilde Bölge Adliye Mahkemeleri Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderildiği açıklanmakla, Dairemizce görüş değişikliğine gidilmiş, bu doğrultuda yapılan incelemede; mahkemece borçlu vekilinin yetki itirazlarının kabulüne dair verilen kararın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.Tüm bu nedenlerle ihtiyati haciz talep eden istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK 353/1-b/2 maddesi gereğince, kabulüne, mahkemenin █████/2026 tarihli EK kararının kaldırılmasına yetki ve sair itirazının reddine dair karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1- İhtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile,

2- İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2026 tarih, ███████ D.İş., ███████ K. Sayılı EK kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince, KALDIRILMASINA, ancak belirtilen hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden dair yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına,

- Borçlu .... Şti. tarafından yapılan yetki ve sair itirazının REDDİNE,

3-İstinaf talebi kabul edildiğinden talep eden tarafça yatırılan istinaf harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,

4-Yargılama için talep eden tarafından yapılan 2.002,00 TL istinaf yoluna başvurma harcı, 320,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 2.322,00 TL'nin ileride haksız çıkan taraftan tahsiline,

5-İhtiyati haciz talep eden vekille temsil olunmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin İkinci Kısım Birinci Bölüm 1/b maddesi uyarınca takdir olunan 12.500,00 TL vekalet ücretinin ihtiyati hacze itiraz eden .... Şti. alınarak, ihtiyati haciz talep edene VERİLMESİNE,

6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından taraflar lehine vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,

7-6100 Sayılı HMK'nın 302/5. maddesi uyarınca kararın tebliği ve harç tahsil işlemleri ile infazının yerel mahkeme tarafından yaptırılmasına,

8-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince var ise bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/2. maddesi hükmü gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-f. ve 2004 Sayılı İİK'nın 258/(3). maddeleri gereğince, kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. █████/2026