Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen gerekçeli karar, iş makinesi tamirine ilişkin kambiyo senedinin bedelsizliği iddiasıyla açılan menfi tespit davasını incelemektedir.
Özet: Davacı, iş makinesi onarımı karşılığında davalıya verdiği 5.000 TLlik senedin, davalının onarım hizmetini hiç yerine getirmediği iddiasıyla bedelsiz kaldığını ve bu nedenle borçlu olmadığının tespitini talep ederken; davalı ise onarımın tamamlandığını ve makinenin teslim edildiğini savunarak, davanın ödeme yükümlülüğünden kaçınma amaçlı açıldığını belirtmekte ve taraflar arasındaki temel uyuşmazlık, davalının taahhüt ettiği onarımı gerçekleştirip gerçekleştirmediği ve davacının bu senetten kaynaklı borçlu olup olmadığı noktasında odaklanmaktadır.
T.C. SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
T.C.SAMSUNASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARARESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████ KararHAKİM
: ...KATİP
: ...DAVACI
: ...DAVALILAR
: ...DAVA
: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2014KARAR TARİHİ
: █████/2018KARARIN YAZ. TARİH
: █████/2018Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:İddia ve savunmaların özeti;Davacı vekili █████/2013 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; tarafların davacıya ait aracın onarılması konusunda anlaştıklarını ve onarım bedeli olarak davalıya █████/2013 tarihli ... senet no lu senetin verildiğini, aracın daha sonra kaza yapması sonunda aslında aracın davalı tarafından hiç tamir edilmediğinin anlaşıldığını, senet aslının ... Şubesi'nde bulunduğunu belirterek davalının aracı tamir etmemesi sebebiyle davacının senet sebebiyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini ve senedin protestosunun yasaklanmasını talep etmiştir.Davalı █████/2014 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; dava konusu senedin aracın tamir bedeli olarak alındığını, silindir ağır iş makinesi niteliğindeki makinenin masrafları davalıya ait olmak üzere tamir edildiğini, davacının makineyi ... ile gelerek teslim aldığını, makinenin kullanıldıktan sonra tekrar yakıldığını, davacının senet borcunu ödememek için eldeki davayı açtığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı █████/2016 havale tarihli dilekçesinde silindir iş makinesini davalının iş yerinden ... ile teslim almaya gittiklerini, aracın tıra yüklenmesi esnasında zor çalıştığını, davalının motor yeni toplandığı için bunun normal olduğunu söylemesi üzerine iş makinesi çalışma alanına indirildikten sonra çalıştırıldığını ve bir saat çalışmadan sonra stop ettiğini, davalıyı aradıklarını ama ulaşamadıklarını, bunun üzerine ... isimli şahsın çağırıldığını bu şahsın arıza ile ilgili hiçbir işlem yapılmadığını bildirdiği, makinenin başka ustalara yaptırıldığını ve █████/2013 günü ... isimli şahsa kiralandığını ve bu süreçte de arızalandığını ve Çarşamba Sulh Hukuk Mahkemesinin ███████ D.iş sayılı dosyası üzerinden tespit yaptırdığını beyan etmiştir.Deliller, delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;Dava dilekçesi ekinde sunulan ... Bankası ... Şubesi'nden gönderilen ihbarname başlıklı protesto evrakıÇarşamba Sulh Hukuk Mahkemesinin ███████ D.iş sayılı dosyasıMahkememizin 08//███████ tarihli davacının tedbir isteminin reddine ilişkin ara kararı,Tanıklar ... ve ... beyanı... Bankası ... Şubesi'nden gönderilen █████/2017 havale tarihli ve █████/2018 havale tarihli yazı cevaplarıDavacı vekili Av. ...'ın davacı vekilliğinden çekildiğine ilişkin █████/2018 havale tarihli dilekçesiDavacının █████/2018 tarihli 18. Celsede alınan beyanıDava bedelsizlik iddiası ile açılan menfi tespit davasıdır.Tüm dosya kapsamından davacıya ait iş makinesinin davalı tarafından onarılması için tarafların anlaştıkları ve onarım bedeli olarak davacının sunduğu protesto evrakında unsurları belirtilen, düzenleyeni ... vadesi █████/2013 tutarı 5.000,00 TL olan senedin davalıya verildiği, davacının iş makinesinin hiç onarılmamış olması sebebiyle senedin bedelsiz kaldığını belirterek senet sebebiyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi için eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.Dosyadaki uyuşmazlık davalının makineyi tamir edip etmediği, tamir etmedi ise davacının iş makinesini teslim aldıktan sonra muayene edip etmediği ve ayıp ihbarında bulunup bulunmadığı buna göre senet sebebiyle borçlu olup olmadığı noktalarındadır.Dava dilekçesinde senet aslının ...Bankası ... Şubesi'nde bulunduğunu belirtilmesi üzerine ... Bankası'na iki kez müzekkere yazılmış cevabi yazılarda hukuki zorunluluk olmaması sebebiyle senetten fotokopi alınmadığı ve senetin bünyelerinde bulunmadığı bildirilmiştir.Çarşamba Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ███████ D.iş sayılı dosyasının incelenmesinde; tespit isteyenin dava dışı ... İnş.İhr.İth.Ltd.Şti olduğu, aleyhine tespit istenenin ise dava dışı ... olduğu, tespit tarihinin █████/2014 tarihi olduğu, aracın kullanma hatasından dolayı meydana gelen hasar toplamının 17.650,00 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.Davacı tanıkları ... ile ... dinlenmiş, ... 5. Celsede alınan beyanında; davacının çağırması üzerine iş makinesinin olduğu yere gittiğini, gittiğinde motorun çalışmadığını ve bulunduğu yerde tamiri mümkün olmadığını belirterek tamir etmeden oradan ayrıldığını, iş makinesinin öncesinde veya sonrasında davalıya bırakılıp bırakılmadığını bilmediğini, ... aynı celse alınan beyanında; silindir iş makinesinin arızasının tamiri için makinenin davalıya verildiğini, araçta motor arızası bulunduğunu ve hidrolikte sıkıntı olduğunu, arızanın giderilmesi için babası olan davacının davalıya 5.000,00 TL miktarlı senet verdiğini, aracın tamir edilmeden teslim edildiğini, makineyi teslim aldıktan ne kadar sonra makinenin kontrol edildiğini ve tamir görmediğinin ne zaman tespit edildiğini tam olarak bilemediğini, makinenin tamir için davalıda uzunca bir süre kaldığını beyan etmiştir. Davacı tanık listesinde bildirdiği dinlenmeyen tanık ...'ın dinlenmesinden vazgeçmiştir.Davalı cevap dilekçesinde tanık olarak ...'ı göstermiş ise de davalıya verilen kesin sürede gerekli gider avansını yatırması için 13. Celsede aksi halde dinletmekten vazgeçmiş sayılacağı ihtarı ile kesin süre verilmiş, ara kararı içerir bu celse zaptı davalıya tebliğ edilmiş, gider avansı yatırılmamış, davalı tanığı dinlenememiştir.Yargılama sırasında araç üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılması için keşif yapılmak üzere davacıya iş makinesinin bulunduğu yeri bildirmesi veya iş makinesini hazır etmesi için süre verilmiş, davacı yargılama sırasında duruşmalarda alınan beyanlarında iş makinesinin kaybolduğunu bildirmiş nihayetinde 18. Celsede kayıp olan iş makinesinin Jandarma tarafından bulunduğunu, arızalı olduğu için teslim almadığını sonra makinenin kaybolduğunu ve halen nerede olduğunu ve kimde olduğunu bilmediğini, tarafına kesin süre verilse dahi makineyi bulamayacağını belirterek mevcut hali ile karar verilmesini talep etmiştir.Sonuç olarak davacının bedelsiz kaldığı iddiası ile borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ettiği ve dava dilekçesi ekinde sunulan protesto evrakından unsurları anlaşılabilen senedin taraflar arasındaki tamir sözleşmesinin bedeli olarak verildiğini çekişmesiz olduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin eser sözleşmesi mahiyetinde bulunduğu, 6098 sayılı TBK'nın 474. Maddesinde iş sahibinin eserin tesliminden sonra işlerin olağan akışına göre imkan bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek zorunda olduğunun düzenlendiği, davacının iş makinesini hazır etmemesi veya bulunduğu yeri bildirmemiş olması sebebiyle keşif yapılarak makine üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılamadığı, davacı tanıklarının beyanından davalının makineyi tamir edip etmediğinin ve iş makinesinin teslim alınmasından sonra iddia edilen ayıbın uygun bir süre içinde yüklenici olan davalıya bildirildiğinin belirtilmediği, davacı tarafından sunulan █████/2016 havale tarihli beyan dilekçesinde iş makinesinin çalışır vaziyette tıra yüklendiğini ancak stop ettikten sonra davalıya ulaşılamadığının ve aracın başka ustalara tamir ettirildiğinin beyan edildiği, iş makinesi üzerinde keşif icra edilmek suretiyle bilirkişi incelemesi yaptırılamamış ise de gerek tanık beyanları gerek davacının kendi beyanından davalıya ayıp ihbarında bulunulmadığının sabit olduğu, TBK'nın 477/1 maddesi kapsamında inceleme yapılamadığı, davacının 18. Celsedeki beyanında iş makinesinin kaybolmuş olması sebebiyle hazır edemeyeceğini ve kesin süre verilse de makineyi bulamayacağını, süre verilmesinin gereksiz olduğunu belirterek mevcut hali ile karar verilmesini talep etmesi karşısında davacının iddialarını ispatlayamadığı kanaatine varılmış aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.Çarşamba Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ███████ D.iş sayılı dosyasında tarafların farklı olduğu, araçtaki hasarın kullanma hatasından kaynaklı olduğunun tespit edildiği, davacı tarafından sunulan █████/2016 havale tarihli beyanda davalının aracı tam olarak tamir etmemesi sebebiyle aracın başka ustalara tamir ettirildiği daha sonra ... isimli şahsa kiralandığı ve bu süreçte yeniden arızalandığının belirtilmesi sebebiyle, tespit dosyasındaki hasarın eldeki davanın tarafları arasındaki uyuşmazlığa ilişkin olmadığı gibi tespit dosyasında silindirdeki hasarın kullanım hatasından kaynaklı olduğunun belirtilmiş olması karşısında tespit dosyası üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmamış, tespit dosyası hükme esas alınmamıştır.H Ü K Ü M
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1- Davanın REDDİNE2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 35,90-TL karar ilam harcının peşin alınan 85,40-TL'den mahsubu ile fazla alınan 49,50-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine.3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,5-Kararın talep halinde Yazı İşleri Müdürü tarafından taraflara tebliğine.6-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine.Dair, davacının yüzüne karşı davalının yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Samsun Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usülen anlatıldı. █████/2018Katip ...Hakim ...