İlamlı icrada ayıplı aracın İİK 24. maddesi uyarınca değer tespitinin icra müdürlüğünce ticaret odasından sorulması ile icra mahkemesince bilirkişi raporuyla belirlenmesi arasındaki uyuşmazlık.
Özet: Bu kararda, ayıplı araç teslimine ilişkin ilamlı icra takibinde borçluların icra müdürlüğünce ticaret odasından alınan değer tespitinin fahiş olduğunu belirterek İcra ve İflas Kanununun 24. maddesi uyarınca aracın değerinin yeniden belirlenmesi talebiyle şikayette bulunmaları üzerine, ilk derece mahkemesinin bilirkişi raporu doğrultusunda şikayeti kabul edip yeni bir değer tespit etmesine rağmen, bölge adliye mahkemesinin ilamda değerin ticaret odasından sorulacağının belirtildiği ve icra müdürünün ilama uygun hareket ettiği gerekçesiyle şikayeti reddettiği; Yargıtayın ise, ilamdaki İİKnın 24. madde atfının kanunda açıkça belirtilen usulün uygulanmasını gerektirdiğini, bu nedenle bölge adliye mahkemesinin ilamı yanlış değerlendirerek hatalı hüküm kurduğu sonucuna vararak kararı bozduğu anlaşılmaktadır.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacı borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:Asıl ve birleşen dava davacıları borçlular haklarında yapılan ilamlı icra takibinde, icraya konu ayıplı aracın mislinin değerinin belirlenmesi için icra müdürlüğünce İcra ve İflas Kanunu’nun 24. maddesi gereğince Kırıkkale Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığı'na sorularak belirlenen değerin fahiş olduğundan bahisle İİK'nın 24. madde uyarınca aracın değerinin belirlenmesi talebinde bulunulmuş, İlk Derece Mahkemesince alınan bilirkişi raporu doğrultusunda asıl ve birleşen dava yönünden ''Şikayetin kabulü ile, Kırklareli İcra Müdürlüğünün █████████ Esas sayılı dosyasında şikayet konu Volkswagen marka ...1,4 TSİ ACT BMT 150 PS HİGHLİNE DSG ... motor no,.... şase nolu aracın 18.11.2022 tarihindeki değerinin 1.104.210,00 TL olduğunun tespitine'' şeklinde hüküm kurulduğu, kararın istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından ''Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ... kararın KALDIRILMASINA, yeniden esas hakkında; Asıl ve birleşen dosyalarda; Şikayetin ayrı ayrı reddine'' karar verildiği anlaşılmaktadır.İİK'nın 24. maddesi taşınır teslimine ilişkin ilamların icrasına ilişkin hükümleri içermekte olup, 24/4. madde hükmü taşınırın borçlu yedinde olmaması halini düzenlemektedir. Buna göre, taşınırın borçlunun yedinde bulunmaması halinde taşınır malın değeri, ilamda yazılı değilse veya çekişmeli ise, icra müdürü tarafından haczin yapıldığı tarihteki rayice göre takdir olunur. İİK'nın 24/5. madde hükmüne göre ise hükmolunan taşınırın değeri, borsa veya ticaret odalarından, olmayan yerlerde icra müdürü tarafından seçilecek bilirkişiden sorulup, alınacak cevaba göre tayin edilir.İİK'nın 24. maddesinin 1, 3, 4 ve 5. fıkralarında, taşınır teslimine dair ilam icra dairesine verilince, icra müdürünün icra emri tebliği ile yedi gün içinde o şeyin teslimini emredeceği, hükmolunan taşınır veya misli borçlu yedinde bulunursa zorla alınıp alacaklıya verileceği, yedinde bulunmazsa ilamda yazılı değerinin alınacağı, vermezse ayrıca icra emrine gerek kalmaksızın haciz yoluyla tahsil olunacağı, taşınır malın değeri ilamda yazılı olmadığı veya ihtilaflı bulunduğu takdirde icra müdürü tarafından haczin yapıldığı tarihteki rayice göre takdir olunacağı belirtildiği gibi hükmolunan taşınırın değerinin borsa ve ticaret ESAS NO : █████████odalarından olmayan yerlerde icra müdürü tarafından seçilecek bilirkişiden sorulup alınacak cevaba göre tayin olunacağı belirtildikten sonra maddenin son fıkrasında "ilgililerin bu hususta icra mahkemesine şikayet haklarının olduğu” hükmüne yer verilmiştir.İlk Derece Mahkemesi tarafından alınan bilirkişi raporuna göre aracın değeri belirlerek hüküm kurulmuş, Bölge Adliye mahkemesince; icraya konu ilam olan Kırklareli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ████████ E.-███████ K. ve 02.02.2021 tarihli ilamının "Davanın KABULÜ ile, Volkswagen ...1.4 TSI ACT BMT 150 PS HİGLİNE DSG model .... motor no .... şase nolu aracın davalı tarafından aynı özelliklere sahip ayıpsız misli ile değiştirilerek davacıya verilmesine, Dava konusu otomobilin ayıpsız misli ile değiştirilmesinin mümkün bulunmaması halinde (fatura ve dava değeri olan 123.971,50 TL' den az olmamak üzere) İ.İ.K.'nun 24. md. gereğince işlem yapılarak infaz aşamasında icra müdürlüğünce malın fatura değerinden aşağı olmamak üzere, aracın rayiç değerinin Ticaret Odasından ve Borsa'dan sorularak yapılacak değer tespiti sonucunda bedelin davacı tüketiciye ÖDENMESİNE" şeklinde olduğu, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 08.10.1997 tarihli ve ███████-517 Esas-████████ Karar sayılı kararında da vurgulandığı üzere; ilamların infaz edilecek kısmı, hüküm bölümü olması sebebiyle aynen infazın gerektiği gerekçesiyle, ilamda aracın değerinin ne şekilde belirleneceğinin açıkça hüküm altına alındığı, icra müdürlüğünce de dayanak ilam gereğince ilgili ticaret odasına müzekkere yazılarak aracın değerinin belirlendiği, bu durumda icra müdürlüğünce dayanak ilam doğrultusunda işlem yapılmış olup, mahkemece ilama aykırı olacak şekilde yeniden tespit yapılması usul ve yasaya aykırı olduğundan şikayetin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.Bölge Adliye Mahkemesince yapılan değerlendirme hatalı olup, icraya konu ilamda İİK'nın 24. maddenin açıklandığı, prosedürün ise kanunda açıkça belirtildiği, bu nedenle ilamın yanlış değerlendirilmesi sonucu yazılı şekilde hüküm tesisinin isabetsiz olduğu anlaşılmakta olup, bozmayı gerektirmiştir.SONUÇ
:Yukarıda yazılı nedenlerle; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesinin 10.07.2025 tarih ve █████████ E. - █████████ K. sayılı kararının 5311 Sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 Sayılı HMK'nın 373/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 04.12.2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.