antalyada imar planında spor tesisi olarak ayrılan ve fiilen el konulan taşınmaz için açılan kamulaştırmasız el atma tazminat davasının yargıtay 5. hukuk dairesinde temyiz incelemesi.

Antalyada imar planında spor tesisi olarak ayrılan ve fiilen el konulan taşınmaz için açılan kamulaştırmasız el atma tazminat davasının Yargıtay 5. Hukuk Dairesinde temyiz incelemesi.

Özet: Antalyada imar planında spor tesisi ve pazar yeri olarak belirlenen bir taşınmaza idare tarafından kamulaştırmasız el atıldığı gerekçesiyle açılan tazminat davasında, ilk derece mahkemesinin davayı kabul kararı Bölge Adliye Mahkemesince istinaf üzerine kaldırılarak, tapu tescil hükmü ve harç uygulaması gibi belirli noktalarda yapılan düzeltmelerle yeniden esas hakkında hüküm kurulmuş ve taşınmazın idare adına tescili ile dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tazminat ödenmesi gerektiği yönündeki davanın kabulüne yeniden hükmedilmiştir.

5. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI

: █████████ Esas, ████████ Karar

DAVA TARİHİ

: 04.02.2023

KARAR

: Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar

İLK DERECE MAHKEMESİ

: Antalya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI

: ████████ Esas, ████████ Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Antalya ili, .... ilçesi, ... Mahallesi 67 24... parsel sayılı taşınmaza uygulama imar planı ile spor tesis alanı olarak ayrıldığını, bir kısmına fiilen el atıldığını ileri sürerek taşınmazın tamamının bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın ana arter niteliğinde yola ve kavşağa cepheli olduğunu bu nedenle sorumluluğun Büyükşehir Belediyesinde olduğunu, özetle taşınmazın semt spor sahası alanında kaldığını, belediyenin taşınmaz ile ilgili herhangi bir kamulaştırma veya yatırım programının bulunmadığını, semt spor sahası niteliğinde olduğu için kamulaştırma işleminin Hazine tarafından yapılması gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, el atma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı idareden tahsil edilerek davacıya ödenmesine, taşınmazın davalı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazın 20 metre genişlikte ana arter niteliğinde yola cepheli olduğunu yolun bakım ve onarımından Büyükşehir Belediyesinin sorumlu olduğunu, bu nedenle Kepez Belediye Başkanlığına husumet yöneltilemeyeceğini, taşımazın bedelinin yüksek belirlendiğini, emsalin uygun emsal olmadığı gibi dava konusu taşınmazın değerli kabul edilmesinin doğru olmadığını, davacı lehine hükmolunan vekâlet ücreti ve yargılama giderinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Bölge Adliye Mahkemesince arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza pazar yeri olarak kullanılmak suretiyle fiilen el atıldığı anlaşıldığından kamulaştırmasız el atıldığının kabulü ile emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinin isabetli olduğu, dava konusu taşınmazın emsal taşınmazdan 1,147 kat değerli olduğunun kabulü dava tarihi olan 04.02.2023 tarihi itibarıyla taşınmazın metrekare birim fiyatının 11.061,15 TL olarak hesaplanmasında geçen; davanın kamulaştırmasız el atmaya yönelik tazminat istemi olması nedeniyle değerlendirmenin davanın açılış tarihine göre yapılıp, faize de dava tarihi itibarıyla hükmedilmesinde, yargılama giderlerinin davalıdan tahsilinde, davacı yararına vekâlet ücreti takdir edilmesinde, imar palanında semt spor sahasında olması ve yol olarak el atılan kısmın imar planında 10 metre genişliğinde yola cepheli olması nedeniyle davalı belediyenin sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik bulunmadığı; ancak dava konusu taşınmazda bulunan davacılar payının iptal ve davalı idare adına tesciline karar verilmesi gerekirken yazılı şeklinde infazda tereddüt oluşturacak şekilde tescil hükmü kurulması ve İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda maktu karar harcına hükmedilmiş ise de taşınmaza fiilen el atılmış olması ve Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 28.09.2023 tarihli ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararı gözetildiğinde, 7421 sayılı Vergi Usul Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 5 inci maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) Ek Madde 4' ünün üçüncü fıkrasının eldeki dava yönünden uygulanmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak düzeltilerek yeniden hüküm tesis edilmek suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu arsa niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde, taşınmazdaki davacı payının iptali ile davalı idare adına tesciline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idareden aşağıda yazılı kalan temyiz harcının alınarak Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.