Danıştay, arazi toplulaştırması işleminde davacıya tahsis edilen parselin eski parseline göre değeri, niteliği ve sulanabilirliği açısından eşdeğer olmadığına karar veren bölge idare mahkemesi hükmünü onadı.
Özet: Bir tarım arazisi toplulaştırma işleminde, davacıya tahsis edilen arazinin eski yerine göre veriminin daha düşük, sulu tarım yerine kuru tarım alanı olması ve yaklaşık 10 km uzağa taşınması nedeniyle eşdeğer olmadığı, orijinal parselin bölünmeden korunmasının teknik ve hukuki olarak mümkün olduğu halde yapılmadığı tespit edilerek toplulaştırma işleminin hukuka aykırı bulunduğuna dair alt mahkeme kararları, yapılan temyiz incelemesi sonucu usul ve hukuka uygun görülerek onanmıştır.

T.C.
D A N I Ş T A YDÖRDÜNCÜ DAİREEsas No
: ██████████Karar No
: █████████TEMYİZ EDEN (DAVALI)
:... Genel MüdürlüğüVEKİLİ
: Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI)
:...İSTEMİN KONUSU
: ... Bölge İdare Mahkemesi...İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ
:Dava konusu istem
: Karaman ili, Merkez ilçesi, ... Köyü, ... Mevkii (toplulaştırma öncesi) ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda, "Karaman Merkez 4. Kısım Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi" kapsamında yapılan ve... tarihli, ... yevmiye numarası ile tapuda tescil edilen arazi toplulaştırması işlemine yapılan itirazın reddine ilişkin Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 4. Bölge Müdürlüğünün ...tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti
: ...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, davacıya tahsis edilen ... parselde, eski ... parselden tahsis edilen ... sayılı parselden arta kalan 955,00 m² arazinin daha düşük endeksli araziye taşınmış olmasından dolayı 375 m² fazlasıyla toplam 1.330 m² olarak taşındığı ve taşıma mesafesinin 10 km olduğu, taşınan kısımların eski yerindeki değeri ile eşdeğer olmadığı, ... sayılı parsel sulu tarım alanında, ... sayılı parsel ise kuru tarım alanında ve kıraç bölgede yer aldığı, veriminin çok düşük olduğu, ... sayılı parselin bölünmeden ve taşınmadan eski yerinde korunmasının teknik ve hukuki olarak mümkün olduğu ancak bunun yapılmadığı, toplulaştırma işleminde toprak, topografya ve sulanabilirlik ölçütlerinin bir bütün olarak değerlendirilmediği ve uygulamanın teknik açıdan ilgili mevzuata uygun olmadığı dikkate alındığında, yapılan toplulaştırma işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti
: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI
: Dava konusu işlemin 3083 sayılı Kanun, Uygulama Yönetmeliği ve Teknik Talimat Hükümlerinin esas alınarak, yetki, şekil, konu, amaç ve sebep yönlerinden hukuka uygun olarak gerçekleştirildiği ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI
: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.TETKİK HÂKİMİ
: ...DÜŞÜNCESİ
: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE
:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU
:Açıklanan nedenlerle;1. Temyiz isteminin reddine,2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.(X) KARŞI OY
:Dosyanın incelenmesinden, davacının eski ... parseline karşılık, aynı yerden ... ada, ... sayılı parsel ve yaklaşık 10 km uzakta bulunan dava dışı parselinin bulunduğu yerden ... ada, ... sayılı parselden tahsis yapıldığı görülmektedir.Uyuşmazlıkta, İdare Mahkemesince karara esas alınan bilirkişi raporunda, davacıya tahsis edilen ... ada, ... sayılı parselin eski parseliyle eşdeğer olmadığı (eski yerine göre kuru tarım ve düşük verime sahip arazi olduğu) belirtilmiş ve İdare Mahkemesince de rapordaki bu tespite göre dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, söz konusu ... ada, ... sayılı parselin davacıya ait başka parsellerin bulunduğu alanda oluşturulduğu ve davcının payının uyuşmazlık konusu taşınmazın bulunduğu adaya sığmaması nedeniyle 955,00 m² arazinin oluşturulan ... ada, ... sayılı parsele derece farkı eklenerek 1.330 m² olarak taşındığı görülmektedir.Bu durumda, 955,00 m² arazinin, zorunluluktan dolayı uyuşmazlık konusu taşınmazın bulunduğu alandan verilemediği ve davacıya ait başka parsele taşındığı, taşınan 955,00 m² arazinin, ... ada, ... sayılı parselin eski yerden daha verimsiz olması nedeniyle oluşan derece farkına göre arazi miktar artırılarak, 1.330 m² olarak taşındığı dikkate alındığında, yapılan tahsis işleminde ilgili mevzuata ve toplulaştırma ilkelerine aykırı bir durumun bulunmadığı sonucuna varılmıştır.Bu itibarla, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz istemi kabul edilerek, İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyuyla, Dairemizin onama yolundaki kararına katılmıyoruz.