köprü ve otoyol işletmecisinin ihlalli geçiş nedeniyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, araç sahibinin sistem hatası savunması incelenmektedir.

Köprü ve otoyol işletmecisinin ihlalli geçiş nedeniyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, araç sahibinin sistem hatası savunması incelenmektedir.

Özet: Bir köprü ve otoyol işletmecisi şirket, davalıya ait aracın yaptığı ihlalli geçişlerden kaynaklanan ödenmemiş geçiş ücreti ve yasal para cezalarının tahsili için başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptalini, takibin devamını ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmektedir; davalı ise, HGS/OGS hesabında yeterli bakiye bulunmasına rağmen geçiş ücretinin davacı tarafın kusuru nedeniyle tahsil edilmediğini, ihlalli geçişin olmadığını ve asıl alacak olan geçiş ücretini ihtirazi kayıtla ödediğini savunarak davanın reddini ve kendisi lehine tazminat hükmedilmesini istemektedir.

T.C.

İSTANBUL

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

:████████ Esas

KARAR NO

:███████

DAVA

:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

:█████/2024

KARAR TARİHİ

:█████/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkil Şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, Davalıya ait, dava dilekçemiz ve delil listemiz ekinde sunulan listede (Ek-2) belirtilen ..., plakalı araç ile gerçekleştirilen ihlalli geçiş nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla.... İCRA MÜDÜRLÜĞÜ -2024/... Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emri, davalıya tebliğ edilmiştir)Davalı takipte, müvekkil şirkete herhangi bir borcu bulunmadığı iddiası ile asıl alacağa ve ferileri bakımından takibe itiraz ettiğini beyan etmiş ve takibi durdurmuştur.Yukarıda belirtilen sebepler ve mahkemece resen dikkate alınacak nedenlerle; fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla; yapılacak yargılama neticesinde davalının... İcra Müdürlüğü -2024/... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile alacağın yasal faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve Ek-6’de yer alan emsal kararlarda da hükmedildiği şekilde borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin Davalı üzerinde bırakılmasına ve lehimize vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davacı tarafça, müvekkil hakkında, ... Dairesi 2024/... Esas sayılı dosyadan "Borçlunun ... Otoyolundan ihlalli geçişleri sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücreti ve 6001 sayılı Kanun uyarınca tahakkuk eden geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki ceza toplamı 4.615,00 TL" nedeniyle "İlamsız Takip" başlatılmış, müvekkil tarafından ihtirazi kayıt şartıyla asıl alacak olan geçiş ücreti bedeli icra dosyasına yatırılarak takibe itiraz edilmiş, neticede huzurdaki dava açıldığı, davacı taraf dava dilekçesi ekinde müvekkile ait ... plaka sayılı aracın ihlalli geçiş yaptığını iddia ettiği dayanak belgeleri (resim, tablo) sunmuş olup aracın çekilen resimlerinde ihlale dair bir emare, bulgu yer almamaktadır.Müvekkilin maliki olduğu aracın, davacı tarafın işlettiği otoyollardan geçiş yaptığı tüm kayıtların ayrıntılı olarak incelenmesi gerektiği, icra takibine vaki itirazlarımızda da belirttiğimiz üzere ihlalli geçiş olmamasına rağmen ihtirazi kayıtla ihlalden kaynaklanan tutar daha evvelden ödendiği, ayrıca müvekkilin HGS/OGS hesabında yeterli bakiye bulunmasına rağmen, geçiş ücreti davalı tarafın kusuru nedeniyle tahsil edilmemiştir. Bu sebeple de esasında ihlalli bir geçiş söz konusu olmadığı, müvekkile ait geçiş kartlarının/etiketlerinin bağlı olduğu hesaplarda sürekli bakiye bulunmakta olup, daha evvelden otomatik ödeme talimatı verildiği, ayrıca bakiye yetersiz olduğunda banka tarafından uyarı ve mesaj gönderildiği, müvekkil firma hesaplarının bulunduğu bankadan böyle bir uyarı mesajı da alınmadığı, kusurlu iş ve işlemlerin sorumluluğu müvekkile ait olmayıp müvekkilin yasal sorumluğu geçiş ücreti ile sınırlı olduğu, davacının kusurundan kaynaklanan işlerden dolayı sorumluluğun davalı müvekkile yüklenmesi doğru olmadığı, mahkemece HGS/OGS dökümleri getirtilerek incelendiğinde provizyon cevaplarının ne şekilde alındığı/döndüğü görüleceği, davacı taraf dilekçesinde olumlu provizyon sonucunun alınması gerektiğini iddia etmiş ise de, bu hususta davacı tarafça işletilen otoyolun ücret tahsil sisteminde hata bulunması halinde sorumluluğun kime ait olacağı konusuna açıklık getirmediği, yukarıda açıklanan nedenlerle; öncelikle usul yönünden itirazlarımız da göz önünde bulundurularak, davacıya eksikliklerin tamamlattırılmasına, aksi halde davanın açılmamış sayılmasına ve/veya usulden reddine, esasa dair yapılacak inceleme ve yargılama neticesinde davanın reddine, davacının haksız ve kötü niyetle icra takibi başlatması nedeniyle, davacı hakkında, alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilerek hükmedilen tazminat tutarının davacıdan alınarak davalı müvekkile verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

Mahkememizde açılan dava

: İİK.nun 67. maddesi gereğince itirazın iptali davasıdır.

Dosyamıza getirtilen... İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine toplam 4.615,00-TL üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67.maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

İddia, savunma, toplanan deliller ve tarafların ilişki dönemlerine ait davacı taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde ve talimat cevabı da değerlendirilerek bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve bilirkişi sunmuş olduğu █████/2025 tarihli raporunda özetle;

"1- Ücretle işletilen köprü ve otoyollarda konumlandırılmış gişelerde bulunan Hızlı Geçiş Sistemi (HGS) sistemi üzerinden elektronik frekans sistemiyle ücret tahsilatı yapılmaktadır.

2- Yol kullanıcılarının gişelerden geçiş ücretini ödeyebilmek için PTT’ye, bankalara ve anlaşmalı satış noktalarına ilgili belgeler ile hesap açtırıp HGS aboneliği alması gereklidir.

3- Ücretler araç cinsi ve kullanılan mesafeye göre hesaplanmaktadır.

Araçta HGS etiketi olması halinde; araç plakasının HGS hesabında yeterli bakiye olup olmadığı sorgulanır ve ilgili bankadan ödeme provizyonu alınması durumunda geçiş ücreti tahsilatı elektronik ortamda yapılarak aracın otomatik olarak geçiş yapılmasına izin verilir. Ancak yapılan sorguya olumlu yanıt alınamaması durumunda ödeme alınamıyorsa sürücü orada bulunan butona basıp fiş alarak geçebildiği akabinde çıkıştaki nakit gişesinde ödemeyi kredi kartı/banka kartı/nakit olarak yapması mümkündür.

◼ Araçta HGS etiketi olmaması halinde; sistemin alarm verdiği gözetildiğinde aracın ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmekte olup sürücünün aldığı fişle 15 günlük yasal süre içinde ödeme yapılabileceği yapılmaması halinde cezalı ödemeye tabi olduğu bilgilendirilmektedir. Ancak cezalı duruma düşmemek adına bariyerli girişte fiş alıp, çıkış gişelerinde gişe görevlisine fişi vererek sistem tarafından hesaplanan ücreti kredi kartı/banka kartı/nakit olarak ödeyebilmektedir.

◼ Otoyol ve köprü gişelerindeki geçen araçların plakaları çekilmektedir. Geçişte HGS, nakit/banka kartı ile ya da 15 günlük süresinde ödenen ücretlerden hiçbir fark alınmamaktadır. Ancak ücret ödenmemesi halinde ihlalli geçiş gerçekleşmekte ve ilgili mevzuat çerçevesinde tahsilat süreci yürütülmektedir.

◼ Sonuç olarak

: ... plakalı otomobil aracın gişelerden geçtiği görülmektedir. (Tablo-2)

4- Davacı; Otoyol Yatırım ve İşletme Anonim Şirketi tarafından ücretle işlettiği köprü ve otoyolları kullanan araç maliklerine sunulan güvenli, hızlı ve konforlu ulaşım hizmet karşılığını sürücülerin kullandığı mesafe dahilinde ücretini almakla mükelleftir.

5- Davalının maliki olduğu ait aracın HGS hesabında yeterli bakiye olduğuna dair ya da ihlali geçiş ücretlerini 15 gün içinde ödendiğine dair herhangi bir bilgi ve belge görülmemiştir. Ayrıca; davalı adına kayıtlı aracın ücretle işletilen köprü ya da otoyolları kullanmaları halinde aldığı hizmet karşılığında geçiş ücretini ödemek adına HGS hesaplarında bakiye bulundurma ve kontrol etmesi kendi sorumluluğundadır. Yasal sürede ödenmeyen geçiş ücretlerin ise cezalı ödemekle yükümlü olduğu değerlendirilmiştir.

6-Davalı

: ... ANONİM ŞİRKETİ adına kayıtlı olan ... plakalı otomobil aracın 21.05.2024 ve 07.06.2024 tarihlerinde davacının ücretle işlettiği yollara ait gişelerden toplam 2 adet geçişin ücreti ödenmediğinden İHLALİ GEÇİŞ yaptığı gişelerdeki plaka görüntüsünden tespit edilmiştir." şeklinde görüş bildirilmiştir.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının yapılan incelemesinde; davanın davalıya ait ... plakalı aracın ihlalli geçiş yaptığı gerekçesi ile ihlalli geçiş bedelinin tahsili amacıyla yapılan icra takibine itirazın iptali davası olduğu, davalıya ait ... plakalı aracın ... Otoyolunda █████/2024 ve █████/2024 tarihlerinde ücretli işletilen yolda ücret ödemeden 2 adet ihlalli geçiş yaptığı, bu hususun ihlalli geçiş kayıtları ve düzenlenen bilirkişi raporu ile de tespit edildiği böylece davalıya ait aracın belirlenen tarihlerde ihlalli geçiş yaptığı anlaşıldığından davacının davasının kabul edildiği ayrıca ihlalli geçiş olmasına rağmen haksız şekilde itiraz edilmesi nedeniyle ayrıca icra inkar tazminatının hüküm altına alındığı görüldüğünden aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

H Ü K Ü M

: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;

1-Davacının davasının kabulü ile, davalının....icra Müd'nün 2024/... Esas sayılı icra dosyasında yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin aynen devamına,

2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulü ile, 990,27 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Alınması gereken 338,22-TL karar ve ilam harcından 427,60-TL peşin harcın mahsubu ile fazla alınan 89,37-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,

4-Davacı tarafça başlangıçta yapılan 916,00-TL yargılama gideri ile yargılama aşamasında yapılan 5.287,00-TL masraf olmak üzere toplam 6.203,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,

5-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

6-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 4.951,38-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,

7-3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

Dair. Miktar itibariyle yasa yolu kapalı kesin olarak davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2026

Katip ...

Hakim ...