danıştay, çevre kanunu ihlaliyle verilen hafriyat atığı para cezasının yetki unsuru ve davacı şirketin dökümün niteliği iddialarını temyiz incelemesine alıyor.

Danıştay, Çevre Kanunu ihlaliyle verilen hafriyat atığı para cezasının yetki unsuru ve davacı şirketin dökümün niteliği iddialarını temyiz incelemesine alıyor.

Özet: Bir madencilik şirketine izinsiz hafriyat dökümü yaptığı gerekçesiyle büyükşehir belediyesi tarafından uygulanan idari para cezasının iptali istemiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi cezayı yetki unsuru yönünden hukuka aykırı bularak iptal etmiş; ancak bölge idare mahkemesi, büyükşehir belediye başkanının tüzel kişiliğin en üst amiri olarak bu tür cezaları vermeye yetkili olduğuna ve izinsiz dökümün fotoğraf ve video kayıtlarıyla sabit olduğuna karar vererek davayı reddetmiş, şirket ise dökülen malzemenin kendi kiracısı olduğu maden ocağının dolgu ve tesviyesi için olduğunu iddia ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Danıştay 4. Daire Başkanlığı ██████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

DÖRDÜNCÜ DAİRE

Esas No

: ██████████

Karar No

: █████████

TEMYİZ EDEN (DAVACI)

: ... Madencilik Mineral Üretim İnşaat Hafriyat Asfalt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

VEKİLİ

: Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI)

: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı

VEKİLİ

: Av. ...

İSTEMİN KONUSU

: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem

: Davacı şirkete, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 8. maddesinin ve Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği'nin 13. maddesinin ihlal edildiği gerekçesiyle aynı Kanunun 20/(r) maddesi hükmü uyarınca 270.000,00-TL para cezası uygulanmasına ilişkin ... tarih ve ... sıra numaralı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti

: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta; Çevre ve Orman Bakanlığı'nın 2008/6 sayılı Genelgesi ile 2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında şikayetleri değerlendirmek, denetim yapmak ve ihlalin tespiti durumunda idari yaptırım uygulanması konusunda belediye başkanlıklarına yetki devri yapıldığı, bu yetki devrine istinaden de gerçekleştirilen denetimlerde Çevre Kanunu uyarınca işlem yapıldığı, anılan Kanun uyarınca yapılacak denetim yetkisinin belediye başkanlıklarına devri mümkün olmakla birlikte 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 25. maddesinde belirtildiği üzere, denetim sonucunda düzenlenecek tutanakların idari yaptırım kararını vermeye yetkili mercie intikal ettirilmesi zorunluluğu bulunduğu, bu durumda; 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 34/e maddesi uyarınca kanunlarda belirtilen cezaları vermekle yetkili karar organı olan Belediye Encümenince işlem tesis edilmesi gerektiği halde, doğrudan Büyükşehir Belediye Başkanı adına Genel Sekreter Yardımcısı imzasıyla ile tesis olunan davaya konu işlemde "yetki unsuru" yönünden hukuka uyarlılık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti

: Bölge İdare Mahkemesince; İdare Mahkemesince her ne kadar yukarıda yazılı gerekçeyle yetki unsuru yönünden hukuka aykırı bulunarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 12. maddesine dayanılarak Çevre ve Orman Bakanlığının 2008/6 sayılı Genelgesi ile yapılan yetki devrinde yer alan "büyükşehir belediye başkanlıkları" ibaresinin, bütün bir belediye teşkilatını içine alan tüzel kişiliği ifade ettiği sonucuna varılmış olup, idari yaptırım kararını, kanunda açıkça gösterilen idari kurul, makam veya kamu görevlilerinin vereceği, kanunda açıkça gösterilmeyen hallerde ise idari yaptırım kararını ilgili kamu kurum ve kuruluşunun en üst amirinin vereceğinin tabii olduğu, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nda idari yaptırım kararı vermeye yetkili olarak belediye tüzel kişiliği içinde idari kurul, makam veya kamu görevlilerinin açıkça belirlenmemesi nedeniyle gerek anılan Kanunda gerekse bu Kanuna dayalı olarak yetki devrine ilişkin Genelgede yer alan "büyükşehir belediye başkanlıkları" ibaresi ile büyükşehir belediye başkanlığı tüzel kişiliğinin ifade edildiği sonucuna varıldığından, anılan Kanun'un 25. maddesi uyarınca denetim sonucu düzenlenecek tutanağın denetleme elemanlarının bağlı bulunduğu ve idarî yaptırım kararını vermeye yetkili merci olarak belediyeye intikal ettirildikten sonra belediye başkanının bu tüzel kişiliğin en üst amiri olarak, çevre para cezası vereceğinin kabulü gerektiğinden dava konusu işlemde yetki unsuru yönünden hukuka aykırılık bulunmamıştır. Dava konusu işlemin diğer unsurları yönünden incelenmesine gelince; dava dosyasının incelenmesinden; davalı idarece düzenlenen █████/2021 tarihli çevre denetim ve tespit tutanağı ile davacı adına kayıtlı bulunan ... plakalı araçla izin verilen yerler dışına hafriyat dökümü yapıldığının belirlendiği ve döküm anına ilişkin fotoğraf ve video kaydının alındığı, bunun üzerine davaya konu idari para cezasının verildiği, olayda; davacıya ait olduğu tespit edilen ... plakalı araçla izinsiz olarak hafriyat dökümü yapıldığı hususu döküm anına ilişkin fotoğraf ve video kaydından açıkça anlaşıldığından davacı adına idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile istinaf talebinin kabulüne, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

: Dava konusu işlemin hukuka aykırı olarak tesis edildiği, dökümün yapıldığı taşınmazın maden, kum, çakıl ocağı işletmeciliği yapmak üzere kiralandığı, dava konusu işlemin tesis edildiği ... şirketinin, ... şirketi ile grup şirket olduğu, dökümün şirkete ait ve kiracı olarak ikamet ettiği taşınmaza dolgu ve tesviyesini sağlamak amacıyla döküldüğü, hafriyat toprağı niteliği taşımadığı kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ

: ...

DÜŞÜNCESİ

: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU

Açıklanan nedenlerle;

1. Temyiz isteminin reddine,

2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,

3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,

4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.