Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin, iflas masasındaki davalıya ait kira alacağının muvazaalı olduğu iddiasıyla terkinine ilişkin istinaf kararı.
Özet: Bu hukuki belge, müflis bir şirketin iflas masasında yer alan alacaklılar arasındaki sıra cetvelinde, davacının, davalının alacağının muvazaalı olduğu iddiasıyla açtığı kayıt terkin davasında verilen ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesidir; ilk derece mahkemesi, davalı tarafın alacağına mesnet teşkil eden kira sözleşmesinin damga vergisinin geç yatırılması, konkordato ilanına yakın bir zamanda icra takibi başlatılması ve kira artışlarının uygulanmaması gibi tespit edilen önemli usulsüzlükler ve şüpheli durumlar nedeniyle alacağın gerçekliğini sorgulayan bulgulara ulaşmıştır.

T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... - ...

T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO
: ...
KARAR NO
: ...
KARAR TARİHİ
: █████/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN
: ..... (...)
ÜYE
: ..... (...)
ÜYE
: ..... (...)
KATİP
: ..... (...)
İNCELENEN KARARIN
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ
: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ
: █████/2025
NUMARASI
: ... Esas ... Karar
DAVACI
: .....
VEKİLLERİ
: Av.....
DAVALI
: ........
VEKİLLERİ
: Av.....Av.....Av.....Av.....Av..... Av..... Av.....
DAVA
: KAYIT TERKİN
İSTİNAF KARAR TARİHİ
: █████/2025
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ
: █████/2025
Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili █████/2022 tarihli dilekçesiyle; dava dışı ........ Şti.'nin iflasına karar verilerek Konya .... İcra (İflas) Müdürlüğünün ... İflas sırası üzerinden iflas masası oluşturulduğunu, kendilerinin alacaklı olarak sıra cetveline kabul edildiği gibi, davalının da alacaklı olarak sıra cetveline kaydedildiğini ancak, davalının alacağının gerçek bir alacak olmadığını beyan ederek, davalının sıra cetvelinde yer alan alacağının muvazaalı olması nedeniyle terkin edilerek, davalıya ayrılan payın 2004 s. İİK'nin 235/3. maddesi gereğince davacıya ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili, öncelikle davada hak düşürücü sürenin geçtiğini ve davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını ileri sürmüş ve ayrıca alacaklarının gerçek bir alacak olduğunu beyan ederek davanın esastan da reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
:
İlk derece mahkemesinin kararı ile; "İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;
Dava, "Kayıt Terkin" davasıdır.
Somut olayda ; dava dışı ........ Şti. hakkında Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2022 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile iflas kararı verildiği, kararın █████/2022 tarihinde kesinleştiği ve Konya .... İcra (İflas) Müdürlüğünün ... İflas sayılı iflas masasının oluşturulduğu anlaşılmıştır.
2004 s. İİK'nin 235/1. maddesine göre, "sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223 üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur..."
Davanın, görevli ve yetkili mahkemesinde açıldığı görülmüştür.
Her ne kadar davalı taraf, hak düşürücü süre itirazında bulunmuş ise de; sıra cetvelinin davacı tarafa █████/2022 tarihinde tebliğ edilip, davanın da █████/2022 tarihinde açılması karşısında davada hak düşürücü sürenin geçmediği belirlenmiştir.
Davalı taraf, aktif husumet itirazında da bulunmuş ise de; davacının aynı sıra cetveline kabul edilen alacağı hakkında açılan kayıt terkin davalarına ilişkin Mahkememizin ... E., ... E. ve ... E. sayılı davalarında verilen ret kararlarının kesinleşmesi karşısında davacının aktif husumet sıfatının da bulunduğu anlaşılmıştır.
Davalı taraf, davacı müflis şirket ile aralarında █████/2016 kira başlangıç tarihli yazılı kira sözleşmesi bulunduğunu ve bu kira sözleşmesinden doğan alacakları nedeniyle Konya .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden 2018 yılı 10. ayı ile 2021 yılı 10. ayı arasındaki dönem için kira alacağı nedeniyle icra takibi başlattıklarını, alacaklarının gerçek bir alacak olduğunu savunmuştur.
Davalı tarafından sunulan adi yazılı kira sözleşmesinin █████/2016 kira başlangıç tarihi olduğu, aylık kira bedelinin 47.500 TL. + KDV olarak belirlenip, her yıl için de TEFE + TÜFE artış oranı ortalaması üzerinden kira artışı yapılacağının kararlaştırıldığı görülmüştür.
█████/2025 tarihli duruşmada davalı ........ Ltd. Şti. vekiline ;
a) Kira sözleşmesinin █████/2016 başlangıç tarihi olmasına rağmen, kira sözleşmesine ilişkin damga vergisinin (dava dışı müflis kiracı ........ Şti.'nin Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasında konkordato davasının açıldığı █████/2021 tarihinden 11 gün önce ve geçici mühlet kararının verildiği █████/2021 tarihinden 14 gün önce) █████/2021 tarihinde verilmesinin,
b) Kira sözleşmesine dayalı alacağına ilişkin Konya .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı ilamsız icra takibinin, (konkordato dosyasındaki geçici mühlet kararının verildiği █████/2021 tarihi ile aynı tarihte) █████/2021 tarihinde başlatılmasının,
c) İcra takibinde kira sözleşmesindeki artış oranları uygulanmadan 2018 yılı 10. ayından █████/2021 tarihine kadar olan dönem için kira sözleşmesinde yazılı aylık kira bedelleri üzerinden talepte bulunulmasının,
ç)2018 yılı 10. ayından itibaren kira bedelinin ödenmediğinin iddia edilmesine rağmen, █████/2021 tarihine kadar bu kira sözleşmesine dayalı olarak neden daha önce alacak ve/veya tahliye takibi yapılmadığının ya da daha önce neden dava açılmadığının veya kira alacağına ilişkin daha önce neden ihtarname gönderilmediğinin,
d)Kiralayan olarak kira bedelleri tahsil edilmese dahi hizmetin verildiği tarihten itibaren 7 gün içerisinde fatura düzenlenmesi gerekirken, kira alacağına ilişkin süresinde aylık faturalar düzenlenmemesinin ve kendi defterlerine kaydedilmemesinin,
e)Her yıl için (2017, 2019, 2020, 2021) tek bir fatura kesilmesinin,
f)Faturaların aylık yerine (2017, 2019, 2020, 2021 yılları için) tek bir fatura şeklinde ve yıllık kesilmesinin makul ve haklı sebeplerini yukarıda yazılı şekilde tek tek izah etmeleri için 2 hafta kesin süre verilmiştir.
Davalı ........ Şti. vekili █████/2025 tarihli dilekçesiyle, damga vergisinin icra takibi nedeniyle ödendiğini, icra takibinin başladığı tarih itibariyle de gecikmeli olarak ödenmiş olduğunu, kira alacaklarının 5 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde talep edildiğini, dava dışı kiracı müflis şirket ........ Şti. ile aralarında ticari ilişki, güven ve tanışıklık bulunması nedeniyle borcun ödenmesinin uzun süre beklenildiğini, sonra takip başlatıldığını, tahsilat yapılmadığı için faturaların düzenlenmediğini savunmuş, ancak adi yazılı kira sözleşmesine dayalı takibin dava dışı müflis şirketin konkordato davasının açıldığı tarihlere yakın tarihte açılmasının, zamanında damga vergisi ve tahsilat olmasa dahi aylık fatura düzenlenip ticari defterlere işlenmemesinin, yaklaşık 3 yıllık bir alacağa ilişkin takip yapılırken kira artış oranlarının gözetilmemesinin, bugünkü ekonomik koşullarda 3 yıllık bir kira alacağından dolayı müflis şirketin konkordato davası açtığı tarihe 11 gün kalıncaya kadar hiçbir icra takip, ihtar ve dava yoluna gidilmemesinin haklı sebepleri izah edilememiş ve delillendirilememiştir.
Kayıt terkin davalarında alacağın gerçek bir alacak olduğunu ispat yükü davalı tarafta olup, davalı ........ Ltd. Şti. sıra cetveline kabul edilen kira ilişkisine dayalı alacaklarının gerçek bir alacak olduğunu ispat edemediğinden ve davanın mahiyeti gereği davalı tarafın davacı tarafa yemin teklif etmesi de beklenilemeyeceğinden, davacının kayıt terkin davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davacının davasının KABULÜ ile davalı ........ Ltd.'nin, Konya .... İcra (İflas) Müdürlüğü'nün ... İflas sayılı iflas masasına (█████/2022 tarihli sıra cetveline) kabul edilmiş olan 3.425.983,29 TL.'lik alacağının TERKİN EDİLEREK, 2004 s. İİK.'nin 235/3. maddesi gereğince terkin edilen 3.425.983,29 TL.'lik alacağın gerekçeli kararda yazılacak ve davacı lehine hükmedilecek yargılama giderleri ile birlikte (sıraya bakılmaksızın) davacı S.S. ........ Kooperatifi İktisadi İşletmesi'ne alacağı nispetinde VERİLMESİNE, davacı S.S. ........ Kooperatifi İktisadi İşletmesi'nin alacağını tahsil etmesinden sonra terkin edilen bu bedelden kalan kısım olursa, sıra cetvelindeki diğer alacaklara sıra cetveline göre dağıtılmasına" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
:
Davalı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkilinin müflis firmadan alacağı bulunduğunun sabit olduğunu, mahkemenin taraflar arasındaki kira ilişkisi ve kira alacağı sabit olmasına rağmen haklı sebeplerin izah edilmemiş olması sonucuna varmasının tamamen hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafın açmış olduğu işbu davanın hiçbir hukuki gerekçeye ve delile dayanmaksızın tamamen iflas sürecini oyalamaya, müvekkilinin haklı alacağına kavuşmasını engellemeye yönelik iken yerel mahkeme tarafından hatalı olarak kabul edildiğini, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.
Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılan sıra cetveline itiraz (kayıt terkin) davasıdır.
Dava dışı ........ Şti. hakkında Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2022 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile iflas kararı verildiği, kararın █████/2022 tarihinde kesinleştiği ve Konya .... İcra (İflas) Müdürlüğünün ... İflas sayılı iflas masası oluşturulmuştur.
İİK'nın 234/1. maddesi, "İflas idaresi sıra cetvelini iflas dairesine verir ve alacaklıları 166. maddenin 2. fıkrasındaki usule göre ilan yoluyla haberdar eder." hükmünü, 235/1. maddesinin ilk iki cümlesi, "Sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223. maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur." hükmünü içermektedir. Bu madde hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, iflas sıra cetveline itiraz davaları süreye tabi olup, bu husus üzerinde mahkemece re'sen durulmalıdır. Bu süre, kural olarak sıra cetvelinin İcra İflas Kanunu'nun 166. maddesinde gösterilen usulde ilanından itibaren işlemeye başlar eğer davacı, aynı Kanun'un 223. maddesine göre tebliğe elverişli adres gösterir ve gerekli masrafı avans olarak yatırırsa, süre kendisine yapılan tebliğden itibaren hesaplanır. Masraf verilmediği takdirde iflas masasının masrafından yapılan tebliğ bilgi mahiyetinde olup alacaklıya herhangi bir hak bahşetmez ve bu durumda dava açma süresi son ilan tarihinden itibaren başlar.
2004 s. İİK'nin 235/1. maddesine göre, "sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223 üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur..."
Davanın, görevli ve yetkili mahkemesinde, hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Somut olayda, mahkemece mali müşavir bilirkişiden müflis şirketin ve davalı alacaklının ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, dosya arasına alınan sair kayıt ve belgeler değerlendirilmek suretiyle yazılı şekilde davanın kabulüne karar verildiği görülmüştür.
Anlatılan yasal düzenleme ve ilkeler ışığında, dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına ve hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere göre, HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmış olup,
Bu karara karşı davalı vekilinin istinaf başvurusu yerinde görülmediğinden başvurunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İlk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği ESASTAN REDDİNE,
2-Davalı tarafça yatırılan harç yeterli olduğundan yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf aşamasında davalı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK'nun 361 maddesi gereğince kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren İKİ HAFTA içinde temyiz yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verildi. █████/2025
.....
Başkan
...
e-imzalı
.....
Üye
...
e-imzalı
.....
Üye
...
e-imzalı
.....
Katip
...
e-imzalı
Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.

Tamamını görebilmek için üye olmanız gerekli :/ Tamamını görebilmek için üye ol!
Üye olmak için tıkla!