Ticari nitelikteki emanet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davası kapsamında, YEKA rüzgar enerjisi projesi katkı payına ilişkin ihtirazi kayıtla ödenen KDVnin istirdadı.
Özet: Davacı şirket, rüzgar enerjisi projesi ihalesini kazanması üzerine ödediği katkı payına ek olarak, davalı tarafından hukuka ve ihale şartnamesine aykırı şekilde şifahi olarak talep edildiğini öne sürdüğü 17.021.806,67 TL tutarındaki KDV bedelini ihtirazi kayıtla ödediğini belirterek, bu meblağın ödeme tarihinden itibaren ticari avans faiziyle birlikte istirdadını talep ederken; davalı ise davanın idari yargıda görülmesi gerektiğini, talebin mesnetsiz olduğunu ve yapılan ödemenin ilgili mevzuata uygun olduğunu savunmuştur.
T.C.
İSTANBUL11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:███████DAVA
:Alacak (Ticari Nitelikteki Emanet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
:█████/2025KARAR TARİHİ
:█████/2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Emanet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA DİLEKÇESİ
:Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil ... Tur. San. Tic. A.Ş. tarafından T.C Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nca düzenlenen Rüzgar Enerjisine Dayalı Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları ve Bağlantı Kapasitelerinin Tahsisine İlişkin Şartnamesi gereği kazanılan ... (“...”) projesi için davalıya ödemiş oldukleri 28.000.000,00 USD tutarında Katkı Payı sebebiyle ...'a taraflarınca KDV adı altında ihtirazi kayıtla ödenen 17.021.806,67 TL'nin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL’sinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte istirdadı taleplerinin bulunduğunu, █████/2016 tarih ve 29852 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları Yönetmeliği (Yönetmelik) esasları çerçevesinde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından █████/2024 tarih ve 32706 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yarışma ilanı ile 5 (beş) adet rüzgar enerjisi santralinin (...) kurulması amacıyla belirlenmiş Bağlantı Kapasitelerinin ve ilgili ...’ların kullanım hakkının 49 (kırkdokuz) yıl süreyle tahsis edilmesine yönelik uygulanacak usul ve esaslar çerçevesinde Yarışma Şartnamesi ("Şartname" olarak anılacaktır) ve ... ... -2024 yarışması ilan edildiğini, Bakanlık tarafından yapılan Yarışma ilanı akabinde müvekkil şirket, 200 MW kapasiteli "...Yarışması” için şartname kapsamında yer alan belgeleri düzenlemiş ve Bakanlığa süresinde teslim ettiğini, Bakanlık tarafından yapılan evrak incelemesi akabinde Yarışmaya katılmaya hak kazanan şirketler arasından ilan edildiğini, bunun üzerine, █████/2025 tarihinde yapılan yarışmada ... projesi için en yüksek teklif müvekkil tarafından verilmiş olup "...Yarışması” müvekkil tarafından kazanıldığını, yarışmanın müvekkil tarafından kazanılması sonrasında "Rüzgar Enerjisine Dayalı Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları ve Bağlantı Kapasitelerinin Tahsisine İlişkin Şartname"nin 3.4.1. Sayılı maddesi uyarınca █████/2025 tarih ve 308454 sayılı Bakanlık Makam Olur'u ile ... Kullanım Hakkı Sözleşmesinin imzalanması için müvekkil şirket 06.02.2025 tarihli ve ...sayılı Bakanlık yazısı ile davet edildiğini, Bakanlık tarafından tebliğ edilen 06.02.2025 tarihli ve ... sayılı yazı ile, İlgili Şartname'nin 3.3.6. Maddesi gereği taahhüt edilen katkı payı üzerinden toplam katkı bedelinin ödenmesi gerektiği bildirildiğini, ilgili bildirim akabinde müvekkil tarafından Yarışmayı Kazanan şirket olarak 200 MW gücündeki ... için 28.000.000 USD tutarlı Katkı Payı ödendiğini, bunun yanında gerek Yarışma ilanı gerek Şartname gerek Sözleşme ve gerek sürecin herhangi bir aşamasında düzenlemesi bulunmayan ancak ... tarafından sözleşme imzası öncesinde şifahi olarak KDV ödemesi talep edilmiş ve talep edilen KDV bedelinin 3. taksidi 08.05.2025 tarihinde ödendiğini, KDV bedeline ilişkin ödeme müvekkil tarafından "ihtirazi kayıtla" gerçekleştirildiğini, müvekkil tarafından yapılan bu ödeme Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na bildirilmiş olup Bakanlık ile müvekkil arasından █████/2025 tarihinde ...... Kullanım Hakkı Sözleşmesi imza altına alındığını, davalı ... tarafından şirketlerinden talebi üzerine ödenen KDV’nin başta KDV Kanunu olmak üzere, Şartname’ye, Sözleşme’ye ve ihale dökümanları arasında yer alan İdare’nin “Yarışma Dökümanları Hakkında Yöneltilen Sorular ve Cevapları” adı altında yayınlanan belgeler de dahil olmak üzere tüm yarışma belgeleri ile mevzuata aykırı olması, işbu huzurdaki davanın açılma zorunluluğu hasıl olduğunu, açıklanan tüm bu nedenlerle ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davalıya KDV adı altında ihtirazi kayıtla 08.05.2025 tarihinde ödenen 17.021.806,67 TL'nin fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL’sinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalıdan tahsiline, davalı aleyhine yargılama giderleri ile vekalet ücretine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP DİLEKÇESİ
:Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının istirdat talebi adı altında ileri sürdüğü hususların tamamı mesnetsiz olup huzurdaki davanın reddinin gerektiğini, dava konusu uyuşmazlığın çözüm yeri İdari Yargı olup Adli Yargı görevli olmadığını, 6100 Sayılı HMK uyarınca davanın usulden reddinin gerektiğini, dava dışı idare tarafından düzenlenen ... ... 2024 şartnamesi, yarışmayı kazanan tüm şirketler ve müvekkil ... açısından bağlayıcı nitelikte olduğunu, ... kapsamında yer alan diğer piyasa katılımcılarının müvekkil şirkete düzenledikleri faturalarda bu kalem ve tutarlar KDV’li bir şekilde yer aldığını, bu kapsamda davacının müvekkil şirkete ödediği ve YEK havuzuna eklenmiş olan katkı payının yasal mevzuat kapsamında 12 ay boyunca KDV'li bir şekilde davacıya faturalandırması usul ve yasaya uygun olduğunu, davacının yarışma sonucu ortaya çıkan katkı payı bedeli ödemesini gerçekleştirmesi davacının idare ile sözleşme imzalayabilmesinin ön koşuluğu olduğu gibi ödenen bedel şartname, sözleşme hükümleri kapsamında müvekkil şirket tarafından ... kapsamında değerlendirilmekte ve bu sayede müvekkil şirket sistemdeki yer alan katılımcılara (şirketlere) bir hizmet sunmakta olduğunu, müvekkil şirketin sağlamış olduğu hizmet KDV' ye tabi olduğu gibi bu KDV' nin yükümlüsü akdettiği sözleşme kapsamında basiretli bir tacir olan davacı yan olduğunu, bu nedenle davacının KDV tahakkuku gerçekleştirilemeyeceği yönündeki iddiaları mesnetsiz olup reddi gerektiğini, davacı, katkı payı bedelinin KDV'ye tabi olmadığını veya KDV dahil tutar olduğunu iddia etmekteyse de ileri sürülen bu iddia, kamu gelirinini azalması ve tüketicilerin aleyhine sonuçlara yol açacak nitelikte kamu düzenine aykırılık taşımakta olduğunu, açıklanan tüm bu nedenlerle yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davanın usulden reddine, Tahkim itirazları doğrultusunda davanın usulden reddine, davanın T.c Enerji Ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na ihbarına, esasa ilişkin beyan ve itirazları kapsamında mesnetsiz davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.HUKUKİ NİTELENDİRME DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava; ... Projesi kapsamında davacı tarafından davalıya ödenen katkı payı sebebiyle davalı tarafından ödenmesi isteği üzerine ödenen KDV bedelinin davalıdan tahsiline yönelik alacak davası olduğu anlaşıldı.Hukuk Muhakemeleri Kanunun 114/1-b maddesi hükmüne göre yargı yolunun caiz olması bir dava şartıdır. Aynı kanunun 115/2 maddesine göre dava şartı noksanlığının tespiti halinde davanın usulden reddine karar verilir. Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olma dığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.Danıştay 13. Hukuk Dairesi'nin █████/2016 tarih █████████ E., █████████ K. nolu ilamında;"2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1/a bendinde; idarenin kamu gücü kullanarak tek taraflı iradeyle tesis ettiği kesin ve yürütülebilir idarî işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı oldukları iddiasıyla, menfaati ihlal edilenler tarafından, idari yargı mercilerinde iptal davası açılabileceği düzenlenmiştir.İdari yargının görev alanının tespitinde belli başlı üç ölçüt kabul edilmektedir.Bunlardan kamu gücü ölçütüne göre, idare, tek yanlı, egemenliğin bir parçası olarak emretme gücü (kamu kudreti) kullanmaktadır ve ilgililere bu tek yanlı iradesini gerektiğinde zorla kabul ettirmek yetki- sine sahiptir. Bu sebeple idarenin kamu gücü kullanarak yaptığı işlemler ve eylemler, idari yargının görev ala- nına girer.Kamu hizmeti ölçütüne göre ise idari yargının görev alanı kamu hizmeti kavramıyla açıklan- maktadır. İdarenin kamu hizmeti görmek için yaptığı işlem ve eylemler, idare hukukunun alanına girmektedir, ortaya çıkan uyuşmazlıkların çözüm yeri de idari yargıdır.Karma ölçüte göre ise idarenin üstlendiği hizmetlerin artması ve çeşitlenmesi, kamu hizmeti ölçütünü yetersiz kılmıştır. Günümüzde birçok kamu hizmeti, idare hukuku kurallarına göre değil özel hukuk kurallarına göre yürütülmeye başlanmıştır. Örneğin elektrik, doğalgaz dağıtım, iletim ya da elektronik haber leşme gibi.Bu sebeple, günümüzde idari yargının görev alanının tespitinde yürütülen faaliyetin nite- liğinden daha ziyade, faaliyeti yürüten ya da işlemi tesis eden ve uygulayan kuruluşun özel hukuku aşan, özel hukukta rastlanmayacak yetkiler kullanıp kullanmadığı önem taşımaktadır. İdarenin özel hukuku aşan, özel hukukta rastlanmayacak yetkiler kullanarak yaptığı işlem ve eylemlerinin denetiminin idari yargının görev alanına girdiği kabul edilmektedir."Yukarıda yer verilen ölçütlere göre kamu gücü kullanılarak tesis edilen işlemler bakımından işlemi tesis eden kuruluşun; özel hukuk hükümlerine göre kurulmuş olması ya da yönetilmesi tesis edilen iş- lemin "idari" niteliğini değiştirmediği gibi, bu işlemlerin iptali için açılacak davaların da idari yargı merci- lerinin görev alanına girdiği kuşkusuzdur." denilmiştir.T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nca düzenlenen Rüzgar Enerjisine Dayalı Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları ve Bağlantı Kapasitelerinin Tahsisine İlişkin Şartnamesi gereği kazanılan ... Projesi için davacının davalıya ödediği 28.000.000,00 USD tutarında Katkı Payı sebebiyle ...'a KDV adı altında ödenen tutarlar bakımından ...'ın tahsil işleminin dayanağı olan EPDK kararlarının hukuka uygun olup olmadığı, davacının yaptığı ödemelerin Elektrik Piyasası mevzuatı hükümlerine göre kendisinden alınıp alınmayacağı hususları uyuşmazlık konusudur.Somut olayda, davacı ve davalı taraf anonim şirket ve özel hukuk tüzel kişisidir. Ancak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile davacı arasında imzalanan ... Projesi Kullanım Hakkı Sözleşmesi kapsamında davacı tarafın davalı ...'a şartname gereği ödemiş olduğu katkı payı tutarı KDV tahsilat işlemi özel hukuku aşan yetkiler kullanılarak yapılmış bir işlemdir. İşlemi tesis eden davalının özel hukuk hükümlerine göre kurulmuş ve yönetiliyor olması kamu gücü kullanılarak tesis edilen işlemin idari niteliğini ortadan kaldırmayacağından uyuşmazlığın çözümünün idari yargının görev alanına girdiği, adli yargı yolunun caiz olmadığı anlaşılmakla davanın dava şartı nedeni ile usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.KARAR
: Gerekçesi yukarıda yazılı kararda açıklandığı üzere;1-Yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davanın HMK 114/1-b ve HMK 115/2 maddesi uyarınca USULDEN REDDİNE,2-Alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcının, 615,40-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,5-Gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,6-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak Hazine'ye ödenmesine,Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.█████/2026Katip ...¸e-imzalıdırHakim ...¸e-imzalıdır