Finansal kiralama sözleşmesinde kiracının ödeme temerrüdüne düşmesi sonucu 6361 sayılı Kanun gereği kiralanan malın iadesi ve sözleşmenin feshi talebi.
Özet: Davacı şirket, davalı ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde akdettiği finansal kiralama sözleşmesine konu olan ve ödemeleri yapılmayan bir makinenin iadesi ile sözleşmenin haklı feshinin tespitini talep etmiş; ödeme temerrüdü nedeniyle davalıya yasal ihtarname gönderilmesine ve mücbir sebep olmaksızın savunma sunmamasına rağmen borçların ödenmemesi üzerine, mahkeme, kiralayana ait olan malın iadesi ve sözleşmenin feshine ilişkin 6361 sayılı Kanunun 31. maddesindeki koşulların oluşup oluşmadığını değerlendirmektedir.
T.C.
İSTANBUL8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2025GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA VE İSTEM
:Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 6361 sayılı Finansal kiralama, Faktoring Ve Finansman Şirketleri kanunu çerçevesinde, Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarih ve ... tescil numarası ile tescil edilen ... numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, bu çerçevede davalı tarafa 1 ADET, ... MARKA, 2022 MODEL YILI, ... SERİ NUMARALI, ... KÖPRÜ TİP DİK İŞLEME MERKEZİ'den ibaret malın kiralanarak teslim edildiğini, davalı tarafın ödemelerini eksiksiz yapmaması üzerine davalıya ... 40. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderilerek, borçların 60 gün içinde ödenmesi ve ödenmediği taktirde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, sözü geçen ihtarnamenin █████/2022 tarihinde tebliğ edilerek okundu sayıldığını, ancak borçların ödenmemesi üzerine sözleşmenin münfesih olduğunu, bu kapsamda taraflarınca ihtiyati tedbir talebinde bulunulması üzerine ... 7.ATM'nin ...değişik iş sayılı dosyasından ihtiyati tedbir kararı verildiğini belirterek, tüm bu nedenlerle; sözleşmenin haklı feshedildiğinin tespiti ile, mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan 1 adet, ... marka, ... model yılı, ...seri numaralı, ... köprü tip dik işleme merkezinden ibaret dava konusu malın müvekkili şirkete aynen iadesini talep etmiştir.CEVAP
:Davalıya tebligat yasası hükümlerine uygun şekilde dava dilekçesi ve duruşma günü bildirildiği halde; davalı yan cevap dilekçesi sunmamış ve bu nedenle de münkir kabul edilmiştir.DELİLLER
:Dosyada delil olarak; dava dilekçesi ve ekleri, akdedilen sözleşme, proforma fatura, teslim tutanağı, ihtarname, tebliğine ilişkin evraklar, yazı cevabı içerikleri, ... 7.ATM ... D.iş sayılı dosyası Uyap mündericatı, banka kayıtları, mektubu ve tazmin belgeler, ödeme dekontu, ihtarname, tebliğine ilişkin evraklar ve tüm dosya kapsamı...BÜTÜN DOSYA KAPSAMI BİRLİKTE DEĞERLENDİRİLDİĞİNDE:Dava; Taraflar arasında akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesine konu malın davacıya iadesi istemine ilişkindir.Finansal kiralama, taşınır ya da taşınmaz bir yatırım malının, süresi, kira bedelleri ve koşulları belirlenmiş bir sözleşme kapsamında, kiralayan tarafından satın alınarak kiracıya (yatırımcı) kullanım hakkının verilmesini kapsayan orta ve uzun vadeli bir finansman yöntemi biçimidir. Yatırım malının mülkiyeti, sözleşme süresi boyunca kiralayanda bulunmakla birlikte, sözleşme sona erdiğinde kiracıya devredilebileceği gibi tarafların anlaşması halinde malın mülkiyetinin kullanıcıya geçmesine de karar verilebilir.Finansal kiralama sözleşmesi, sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda Türk Borçlar Kanunu'nun 123. ve Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman Ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu'nun 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.Mahkememizce Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen ... tarihli ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin ile ekleri, faturalar, teslim ve kabul belgesi, müşteri ödeme planı, geçici finansal kiralama ödeme planı, kesin finansal kiralama ödeme planı, proforma fatura, sevk irsaliyesi, iş makinesi tescil belgeleri, cari hesap dökümü, ... 40. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tebliğ şerhi dosyamız arasına alınmıştır.Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete... 40. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ödemelerin 60 gün içerisinde yapılması; ödenmemesi durumunda sözleşmenin feshedileceği; feshedilmesi durumunda 60 günlük süreyi takip eden 3 gün içerisinde malların iadesi ve muaccel hale gelen borcun işleyecek temerrüt faizi ile birlikte şirketlerine ödenmesinin ihtar edildiği, söz konusu ihtarın davalıya █████/2025 tarihinde e-tebliğ yolu ile tebliğ edildiği anlaşılmıştır.Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlü olduğu durumlar kabul edilmiştir.Mahkememizce dava konusu uyuşmazlık hakkında yargılama devam olunurken dava konusu malın ... İcra Dairesi'nin ... iflas sayılı dosyasında davacıya teslim edildiği ve davacının yargılama gideri ve vekalet ücreti bakımından davaya devam edildiğinin beyan edildiği anlaşılmıştır.Yapılan tüm bu açıklamalar uyarınca Mahkememizce tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında █████/2022 tarihinde 22000604 numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiği, sözleşme uyarınca dava konusu malın sözleşme süresi boyunca kullanım amacı ile davalıya verildiği, davalı tarafından kira bedellerinin ödenmemesi üzerine davacının davalıya ihtarname gönderdiği, söz konusu ihtarnamede davalı/kiracının, kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak davacı tarafından finansal kiralama sözleşmesinin haklı olarak feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak yargılamada herhangi bir delilin sunulmadığı, 6361 sayılı Kanun'un 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı Kanun'un 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle ispatlayamadığı anlaşıldığından davacı tarafından açılan dava da haklı olduğu anlaşılmıştır.Dava konusu uyuşmazlık hakkında yargılamaya devam olunurken davalı hakkında iflas kararının verildiği, dava konusu uyuşmazlık hakkında ise davacı tarafından ... 7.ATM ...D.iş sayılı dosyasında alınan iade kararı uyarınca ... 32. İcra Dairesi'nin... esas sayılı icra dosyası ile takip yapıldığı, davalı hakkında devam eden iflas işlemlerinin ... İcra Dairesi'nin ... iflas sayılı dosyasında görüldüğü ve dava konusu malın iflas masasından çıkarılarak teslim edilmek üzere davacıya bırakıldığı anlaşılmakla dava konusu malın davacı tarafından teslim alınması nedeni ile iadeye konu malın bulunmamasından kaynaklı olarak dava konusu uyuşmazlık hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.Karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar verilmesi halinde ise HMK'nun 331/1. Maddesi uyarınca davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerine hükmedileceğinden davacının davasını açmakta yukarıda açıklanan gerekçelerle haklı olduğu anlaşılarakHÜKÜM
:Konusu kalmayan dava hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcın peşin yatırılan 853,88 TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 238,48 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 615,40-TL TL peşin harç parasının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinden başvuru harcı 615,40 TL, posta gideri 61,00 TL olmak üzere toplam: 676,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT 6/1. maddesi gereğince belirlenen 22.500,00-TL vekâlet ücretinin, davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,6100 sayılı HMK'nun 333.maddesi uyarınca hüküm kesinleştikten sonra artan gider avansının yatırına iadesine,HMK Yönetmeliğinin 58/1. Maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın ve hükmün taraflara tebliğe çıkartılmasına,Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen kararda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23.01.2026KATİPe-imzalıdırHAKİMe-imzalıdırBu Belge 5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.