kredi borcundan doğan banka alacağının tahsili amacıyla açılan itirazın iptali davasında kefilin konkordato savunmasının istinaf incelemesi.

Kredi borcundan doğan banka alacağının tahsili amacıyla açılan itirazın iptali davasında kefilin konkordato savunmasının istinaf incelemesi.

Özet: Banka tarafından kredi borcunu ödemeyen asıl borçlu aleyhine yapılan hesap kat ihtarının ardından, konkordato sürecinde borcun ana parasının hiç eksilmediğini gösteren bilirkişi raporuna dayanarak müteselsil kefil konumundaki davalıya karşı başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, ilk derece mahkemesi davalının itirazını haksız bularak alacağın tahsiline karar vermiş, davalı ise asıl borçlunun konkordato projesine rağmen kendi yönünden reddedilen konkordato talebine rağmen takip başlatılmasının kötü niyetli olduğunu iddia ederek kararı istinaf etmiştir.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

KARAR TARİHİ

:█████/2025

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

:Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi

KARAR TARİHİ

:█████/2022

DAVANIN KONUSU

:İtirazın İptali

GEREKÇELİ KARAR

YAZIM TARİHİ

:█████/2025

İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili; davalı borçlunun, davacı bankanın Denizli Şubesi'nden kullandığı kredileri geri ödemekte güçlük çekmeye başladığını, ardından kredinin geri ödemesinin borçlu tarafından yapılmaması sebebiyle Üsküdar 16. Noterliği'nin ... yevmiye ve 17.12.2018 tarihli ihtarnamesiyle 17.12.2018 tarihinde borçlu hesabının kat edildiğini, hesap kat tarihi olan 17.12.2018 itibariyle 25.155,74 TL'nin 1 gün içerisinde nakden ödenmesi gerektiğini içerir ihbarnamenin düzenlendiğini, davalı borçlunun hesap kat ihtarnamesine karşı bir itirazda bulunmadığını, davalı ...'ın Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyası üzerinden konkordatonun tasdiki talepli dava açtığını ve bu dosya kapsamında davalı ... hakkında kesin mühletin kaldırılmasına ve davacının konkordato tasdiki talebinin reddine karar verildiğini, işbu kararın ardından davalı aleyhine Denizli 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından ilamsız icra takibine geçildiğini, borçlu tarafından yapılan itirazın haksız ve dayanaksız olduğunu, müvekkili bankanın davalıdan hesap kat tarihi olan 17.12.2018 itibarıyla alacağının 25.155,74 TL olduğunu, bu alacağın 24.847,88 TL'sine hesap kat ihtarında belirtilen oran olan %30.24 oranında faiz işletilmek suretiyle konkordato talebi ret olunan davalı şahıs hakkında takibe geçilmesi yasal olduğunu, davalının davacı bankadan krediler kullandığını, talep edilen faiz oranının yasal olduğunu, belirterek Denizli 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasındaki itirazın iptali ile alacaklarının tahsiline karar verilmesini, haksız ve kötü niyetli itiraz neticesinde davalının %20 icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili; davalı ... ve ... tarafından açılmış Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı konkordato dosyasında davacı .... İmalatı şahıs şirketinin davasının kabulüne, davacı ... yönünden ise davanın reddine karar verildiğini, davacı bankanın alacak kaydının belirtilen bu konkordato dosyasında yapıldığını ve borcun konkordato projesine dahil edildiğini, ... tarafından ödemesinin yapıldığını, ...'ın kefil olduğu bu borcun konkordato projesi kapsamında asıl borçlu ... tarafından ödenmekte ise de davacının kötü niyetli olarak davalıya karşı Denizli 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, ... tarafından ödeme yapılmış olmasına rağmen hiç tahsilat olmamış gibi talepte bulunulduğunu, konkordato projesine dahil edilmiş bu borç ile ilgili başlatılan icra takibinin derdest olduğunu, ayrıca kat ihtarnamesine borçlular tarafından itiraz edilmediği gerekçe gösterilmiş ise de, kat ihtarnamesine itiraz edilmeme sebebinin kat ihtarnamesinin gönderildiği tarihte dava konusu borcun da dahil edildiği konkordato dava dosyasının devam etmekte olması olduğunu belirterek davanın reddi ile haksız ve kötü niyetli takip yapan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; "... davacı banka ile dava dışı ... arasında █████/2018 tarihinde düzenlenmiş 1.000.000,00 TL bedelli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığı, davalı ...'ın toplam 1.000.000,00 TL limitli müteselsil kefil sıfatıyla sözleşmeye taraf olduğu, Üsküdar 16. Noterliği'nin ... yevmiye ve 17.12.2018 tarihli ihtarnamesiyle davacının bankanın ödenmeyen kredi borcu için hesap kat ihtarı yaptığı ve davalının temerrüde düşürüldüğü, dava dışı asıl borçlu ... hakkında konkordato kararı verildiği ve borcun taksitlendirildiği, ancak aylık olarak yapılan ödemelerin borcun aylık faiz tahakkukunun yarısına tekabül ettiğinden, ana para borcundan hiç eksilme olmadığı, dolayısıyla Mahkememizce alınan, gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli bankacı bilirkişi raporunda hükme esas hesaplanan asıl alacak, faiz ve ferileri tutarında davalının icra takip tarihi itibariyle borçlu olduğu, itirazının haksız olduğu anlaşılmakla, hesap edilen alacak kalemleri üzerinden davanın kabulüne" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ...'ın kefil olarak imzası bulunsa da asıl borçlunun ... olduğunu, ayrıca dava dışı ... ile davalı ...'ın Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında konkordato talebinde bulunduğunu, talebin ... yönünden kabulüne, ... yönünden ise reddine karar verildiğini, dosyanın istinaf aşamasında olduğunu, kararın henüz kesinleşmediğini, davacı bankanın alacağının konkordato projesine dahil edildiğini ve ... tarafından ödenmekte olduğunu, ...'ın kefil olduğu bu borcun konkordato projesi kapsamında asıl borçlu ... tarafından ödenmekte ise de davacının kötü niyetli olarak müvekkiline karşı icra takibi başlattığını, ... tarafından ödeme yapılmasına rağmen tahsilat olmamış gibi talepte bulunulduğunu, başlatılan icra takibinin derdest nitelik taşıdığını, konkordato projesi kapsamında ...'ın borç ödemelerine başladığını, düzenli bir şekilde de ödemelere devam ettiğini, mahkeme dosyası kapsamında bulunan bilirkişi raporunun da bu hususu doğrular bir şekilde ... tarafından 6.730,78 TL ödeme yapıldığını ve bakiye 18.117,10 TL banka alacağının kaldığını ifade ettiğini, düzenli ödeme yapılıyor olmasına ve 18.117,10 TL alacağın kalmış olmasına rağmen davacı bankanın 41.828,55 TL üzerinden takibin devamını talep etmesinin mükerrer tahsilata yol açacağını, hukuka aykırı olduğunu, ... tarafından ödeme yapılmış olmasına rağmen hiç tahsilat olmamış gibi konkordato projesine dahil edilmiş borç ile ilgili başlatılan icra takibinin yasal olmadığını, verilen kararın hukuka aykırı olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Denizli 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı banka tarafından davalıya karşı genel kredi sözleşmesi ve hesap kat ihtarnamesine istinaden toplam 41.828,55-TL nakit alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, takibin davalının süresinde itirazı üzerine durduğu, eldeki itirazın iptali davasının İİK'nın 67. maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.

Dosya kapsamında, davacı banka Denizli Şubesi ile dava dışı... İmalatı- ... arasında █████/2018 tarihinde 1.000.000,00 TL tutarında Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiği, davalının bu sözleşmeye olan kefalet limitinin sözleşme bedeli kadar olduğu, █████/2022 tarihli bilirkişi raporunda firma tarafından 29.03.2018 - 03.12.2018 devresinde tevdi edilen 8 adette toplam 680.000,00 TL'lik çek tahsilatları, çek iskonto risklerine mahsup edildiği, ayrıca, firmanın ... nolu hesabına tanımlanan 25.000,00 TL'lik Kredili Mevduat Hesabının da ihtarname tarihi olan 17.12.2018 tarihi itibariyle 24.847,88 TL anapara, 260,90 TL Faiz ve 13,05 TL BSMV olmak üzere toplam 25.121,83 TL borç bakiyeye dönüştüğünün belirtildiği ancak dosya kapsamında genel kredi sözleşmesinin ilk sayfası (1. sayfa) ile kefalet beyanına ilişkin sayfasının (29.sayfa) bulunduğu kredili firma ... ve müteselsil kefili ...'a Üsküdar 16. Noterliği'nin 17.12.2018 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile kat ihtarının düzenlendiği görülmüştür.

Öte yandan davalı ve dava dışı ...'ın konkordato başvurusu üzerine Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2021 tarihli ve ... Esas sayılı kararı ile █████/2018 tarihinde geçici mühlet kararı verildiği, sonrasında 2 ay süre ile uzatıldığı ve █████/2019 tarihinden itibaren 1 yıl süre ile davacılar hakkında kesin mühlet kararı verildiği, █████/2021 tarihli nihai karar ile dava dışı asıl borçlunun konkordato tasdik talebinin kabulüne, davalı ... hakkında verilen kesin mühletinin kaldırılmasına karar verildiği görülmüştür.

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun "Borçtan birlikte sorumlu olanlara karşı haklar" başlıklı 303. maddesinde konkordatoya muvafakat etmeyen alacaklının borçtan birlikte sorumlu olanlara karşı bütün haklarını muhafaza edeceği, bununla birlikte konkordatoya muvafakat eden alacaklının ise kendi haklarını, borçtan birlikte sorumlu olan kişilere ödeme mukabilinde devir teklif etmek ve onlara toplantıların günü ile yerini en az on gün önce haber vermek şartıyla bu hükümden yararlanabileceği, alacaklının müracaat hakkına halel gelmeksizin borçtan birlikte sorumlu olan kişilere konkordato müzakerelerine katılma yetkisini verebileceği ve onların kararını kabul taahhüdünde bulunabileceği belirtilmiştir.

Genel kredi sözleşmeleri çerçeve nitelikte sözleşmeler olup, esas olarak kredi lehdarına, bu sözleşmede tanımlanan limit dahilinde ve sözleşmedeki koşullarla müstakil nakdi veya gayrinakdi krediler kullandırılmasını talep hakkı, bankaya da talep halinde bu krediyi kullandırma borcu yükler. Dolayısıyla bir genel kredi sözleşmesi devam ettiği sürece bu sözleşme limiti dahilinde kredi müşterisinin kredi talep hakkı olduğu gibi, kredi borçlusu ve kefilin de bu genel kredi sözleşmesinde yükümlüğü ve kefilin verdiği kefalet devam edecektir. Bu kapsamda banka kayıtları celbedilmemiş olup bilirkişi raporunda takibe konu alacağın ekli sözleşmeye dayalı olup olmadığı da açıkça belirtilmemiştir. Takip konusu alacağın dayanağı olduğu iddia edilen kredi sözleşmesi denetlenmeden, Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyasında █████/2018 tarihinde geçici mühlet kararının verildiği anlaşılmakla icra takibine konu borcun geçici mühlet kararından önce doğup doğmadığı tespit edilmeden Yerel Mahkemece verilen karar usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Bu durumda Mahkemece yapılacak iş; yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda bilirkişiden gerekçeli, denetime elverişli ek rapor alınarak, gerekirse banka kayıtları üzerinde yerinde inceleme yaptırılmak suretiyle; banka kayıtları, kredi sözleşmesi ve ekleri celbedilerek, takibe konu alacağın ibraz edilen genel kredi sözleşmesi ve hesap kat ihtarı kapsamında olup olmadığı, bu alacağın geçici mühlet karar tarihinden önce vadesinde ödenmeyen kredi taksitiyle birlikte muaccel hale gelip gelmediğinin tespiti ile birlikte davacı bankanın dava dışı asıl borçlunun konkordato davasında yapılan alacaklar toplantısında konkordatoya olumlu oy kullanıp kullanmadığı da belirlenerek oluşacak sonuç dairesinde karar vermekten ibarettir.

Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalı vekilinin İlk Derece Mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,

2-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2022 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4-İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırıldığından davalı vekilinin diğer istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine YER OLMADIĞINA,

5-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının İlk Derece Mahkemesince talebi halinde davalıya İADESİNE,

6-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesinde yapılacak yargılama sonucunda dikkate ALINMASINA,

7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

8-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince ilgiliye İADESİNE,

9-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a. maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.█████/2025

...