bankanın müşterisinin altın fonu satışını rızası dışında yaptığı iddia edilen ve bankanın talimatla gerçekleştiğini savunduğu, 6361 sayılı kanundan kaynaklanan tazminat davası.

Bankanın müşterisinin altın fonu satışını rızası dışında yaptığı iddia edilen ve bankanın talimatla gerçekleştiğini savunduğu, 6361 sayılı kanundan kaynaklanan tazminat davası.

Özet: Davacı, bankanın yazılı talimatı ve rızası olmaksızın altın fonu katılma paylarını satması nedeniyle fonun değer artışından mahrum kalarak zarara uğradığını iddia ederek tazminat davası açmış; davalı banka ise işlemin davacının kendi talebi doğrultusunda log kayıtları ve müteakip işlemleriyle kanıtlandığını, yazılı talimat zorunluluğu olmadığını, benzer davalarda bankanın kusurlu bulunmadığını ve zamanaşımı gibi usuli itirazları da belirterek davanın reddini talep etmiştir.

T.C.

İSTANBUL

6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Tazminat)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2025

İstanbul 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2024 tarih, ...Esas ve... Karar sayılı gönderme kararı ile Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 18.01.2018 tarihinde toplam 2.466.987,21-TL değerinde altın fon satın aldığını, müvekkilinin rızası hilafına yazılı talimatı olmamasına ve yazılı olarak bilgilendirilmemesine rağmen 10.07.2018 tarihinde fonun katılma paylarının davalı tarafından satılarak bedelinin müvekkilinin hesabına yatırıldığını, müvekkilinin rızası hilafına fondan çıkarıldığı 10.07.2018 tarihinden sadece bir gün sonra 11.07.2018 tarihinde ... Altın fonu katılma pay fiyatının %23'lük bir artış göstererek 0,019924-TL'ye yükseldiğini, bu artışın müvekkiline yansıtılmaması dolaysıyla zarara uğradığını, davalı bankanın taahhütlerine ve özen yükümlülüğüne uymaması neticesinde müvekkilinin zara uğraması yüzünden Banka aleyhine dava açılmasının zorunlu hale geldiğini, daha önce müvekkili tarafından ...A.Ş. aleyhine açılan ... 14.Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı davada, Mahkemenin husumet yönünden davayı reddettiğini beyanla müvekkilinin haksız ve yersiz olarak fondan çıkarılması ile doğan zararının hesaplanarak belirsiz alacak davası olarak 10.000 TL'nın (fazlayı isteme hakkı saklıdır) davalıdan zararın gerçekleşme tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, masrafları ile vekalet ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Usule ilişkin olarak, mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, dava konusu işlemin dava zamanaşımına uğramış olduğunu, dava değerinin dava dilekçesinde net olmadığından dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini, dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğini, Esasa ilişkin olarak, dava konusu işlemin bizzat müşterinin talebi ve isteği doğrultusunda gerçekleştirildiğini, davacının dava konusu işlemden haberdar olmamasının söz konusu olmadığını, log kayıtları, hesap ekstresi vs deliller ile aynı işleme aynı tarihte beraber gerçekleştirildiği davacının eşi ve eşinin kız kardeşinin de taraf olduğu kesinleşmiş mahkeme ilamları ile sabit olduğunu, davacının ise talebi doğrultusunda gerçekleştirilen işlemi dürüstlük kurallarına aykırı olarak inkar ettiğini, yasaya göre müvekkili bankanın yazılı bir talimat alma zorunluluğunun bulunmadığını, davacının davaya konu işlemden bir gün sonra elde ettiği kar ile ... Hisse Senedi Fonu aldığını, log kayıtları ve müvekkili banka aleyhine dava konusu işlem tarihinden altı yıl sonra dava açmasının da dava konusu işlemi bizzat davacının kendi talebi ve isteği doğrultusunda yaptığını açıkça ispatladığını, davacının... A.Ş. aleyhine açtığı davanın ... 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... k. Sayılı ilamıyla davanın husumet yönünden reddine karar verildiği ve huzurda görülen davanın bu defa müvekkil banka aleyhine ikame edildiğini, 18.01.2018 tarihinde 169.891.000 adet .... katılma payını 0,014521 TL fiyattan toplam 2.466.987,21 TL'den satırı aldığı, 08.05.2018 tarihinde 3.170.00 adet katılma payının 0,01581 TL fiyattan toplam 50.124,04 TL'den satıldığı, 10.07.2018 tarihinde ise 166.721.000 katılma payının 0,016106 TL üzerinden toplam 2.685.208,43 TL'ye satıldığı, 08.05.2018 tarihli satış işleminden sonra davacının 3. Kişilere EFT yaptığı, 10.07.2018 tarihli işlemden sonra ise davacının 11.07.2018 tarihinde ... Senedi Fonu satın aldığı ve 24.07.20218 tarihinden itibaren ise başka bankalara EFT yapıldığı; Yargıtay kararlarında da belirtildiği üzere dava konusu işlemden önce ve sonra işlem yapmaya devam etmesi nedeniyle davacının dava konusu işlemin bilgisi dışında yapıldığını iddia etmesinin hayatın doğal akışına aykırı olduğunu, huzurda görülen dava haricinde davacının eşi ve eşinin kız kardeşi tarafından dava konusu işlem ve işlem tarihleri ile talepleri aynı olan davalar ikame edildiğini, emsal iki dava kapsamında tanzim edilen 3 farklı bilirkişi raporunda davanın esası hakkında (davacıların dava konusu işlemlerde elde ettikleri kazanç, işlem tarihlerinde ülkede yaşanan krizin piyasalar üzerinde etkisi, karşılaştırma ölçütleri gibi) detaylı inceleme yapılarak davaya ilişkin ... A.Ş. ile birlikte müvekkil bankaya da kusur atfedilemeyeceğinin ispatlandığını, 09.07.2018 tarihinde ... Altın Fonunda bulunan altın ve altına dayalı sermaye piyasası araçlarının oranının 498,77, 10.07.2018 tarihinde bu oranın 9488,84 olduğu ve bu oranların izahnamede yer alan 480-4100 oranları içinde bulunduğu, dava konusu altın fonunun valörlü bir fon olduğu, davaya konu pay satım talimatının 09.07.2018 tarihinde 13:30 öncesi verilmesi dolayısıyla söz konusu işlemin fon izahnamesine uygun olarak 09.07.2018 tarihinde açıklanan fiyat üzerinden satım işleminin ertesi gün 10.07.2018 tarihinde gerçekleştirildiği, davacının iddia ettiği fiyat farkının davacının fon satımı talebinde bulunduğu gün ile fon satımının gerçekleştirildiği gün arasındaki ons altın ve usd fiyat dalgalanmalarından kaynaklandığı; davacının haklı olduğunu kabul ettikleri anlamına gelmemek üzere davacının talep ettiği faiz oranını da kabul etmediklerini beyanla yukarıda açıklanan ve sayın Mahkemece resen göz önüne alınacak nedenlerle usul ve yasaya aykırı olan davanın reddine, yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR /

Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, davacının nüfus kayıt örneği UYAP üzerinden çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, davacı hakkında esnaf-tacir araştırması yapılmış, davalı bankanın İTO kaydının bir kısmı çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, ... 14.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas, ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas, ... 19.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas ve ... 20.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyaları UYAP sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmış ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptılarak bilirkişi raporu alınmıştır.

Mahkememizin █████/2025 tarihli duruşmasının (5) numaralı ara kararı ile; "...davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için dosya üzerinde GÜNSÜZ OLARAK, mahkememizce re'sen seçilecek bir sektör (...), bir SMMM (...) ve bir bankacı (...) bilirkişi heyeti marifetiyle bilirkişi incelemesi yaptırılmasına.." dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda tanzim edilen █████/2025 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;

-... 14.Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde 26.12.2018 tarihinde açılan ... E. Sayılı dava dosyasında dava konusu işbu dava ile aynı olan altın fonu alım satımı işleminde davalı ....A.Ş. olup, husumet yokluğundan davanın reddedildiği ve davacı tarafından .. A.Ş. aleyhine işbu davanın ikame edildiği,

-İşbu dava dosyasında davacı ...'e ait .. Fonu katılma paylarının satım emirlerinin varlığını ispatlayan herhangi bir yazılı ve sözlü emir veya elektronik emir için elektronik log kaydı bulunmadığı için davacının sadece altın fonu alım emrinin geçerli olduğu; ... 14. Asliye Ticaret Mahkemesi ...E. Sayılı dava dosyasında ilk dava tarihi 26.12.2018 itibariyle davacının, davalı ...nezdindeki hesabında 169.891.000 adet pay bulunduğundan hareketle 26.12.2018 tarihinde fon katılma paylarının değerinin hesaplanması ile zarar tespiti yoluna gidilmesinin hakkaniyete uygun olacağı; aksi durumda, işbu dava tarihi 15.07.2024 itibarıyla davacının hesabında 169.891.000 adet pay bulunduğu kabul edilerek hesaplama yapılmasının ... 14.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dava dosyasında husumet yokluğuna karar vermesi ve davacı tarafından işbu davanın ikame edilmesi nedeniyle ilk dava tarihi 26.12.2018 tarihinden işbu dava tarihi 15.07.2024 tarihine kadar geçen zamanın sorumluluğunun davalı bankaya yüklenmesi sonucu doğuracağı,

Buna göre, ilk dava tarihi 26.12.2018 itibarıyla davacının altın fonu katılma pay değerinin (169.891.000 x 0,021963=) 3.731.316,03-TL olduğu, bu fon katılma paylarının tamamının 08.05.2018 tarihinde 50.124,04-TL ve 10.07.2018 tarihinde de 2.685.208,43-TL karşılığında olmak üzere toplam 2.735.332,47-TL'ye satıldığı dikkate alınarak, satış tutarının 26.12.2018 tarihinde fon katılma payı değeri olan 3.731.316,03-TL'den çıkarıldığında davacı ...'ün ilk dava tarihi itibarıyla brüt zararının (3.731.316,03 TL - 2.735.332,47 TL=) 995.983,56-TL olarak hesaplandığı; davacının fon katılma payı satışından sonra hesabına gelen nakitleri için ilk dava tarihine kadar elde etmesi beklenen faiz gelirlerinin 995.983,56-TL tutarındaki brüt zarardan düşülmesi ile davacı ...'ün 26.12.2018 tarihi itibariyle net zararının (995.983,56 TL - 193.287,49 TL=) 802.696,07-TL olarak belirlendiği,

-Dava dilekçesinde avans faizi talep edildiğinden ilk dava tarihi 26.12.2018 ve işbu dava tarihi 15.07.2024 arasındaki dönem için avans faizi üzerinden hesaplanan 879.875,85-TL gecikme faizi ile birlikte zarar tutarının (802.696,07-TL+ 879.875,85-TL =) 1.682.571,92-TL olarak hesaplandığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.

Mahkememizin █████/2025 tarihli ara kararının (1) numaralı ara kararı ile; ''Davalı vekilinin bilirkişi heyet raporuna karşı beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi ve beyan ve itirazlarını karşılayacak mahiyette ek rapor tanzimi için dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdiine'' karar verilmiş ve işbu doğrultuda sektör bilirkişi..., SMMM bilirkişi... ve bankacı bilirkişi (...) tarafından tanzim edilen █████/2025 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle;

Davalı ..'ın itiraz dilekçesinde, Kök raporlarındaki tespit ve kanaatlerini değiştirebilecek nitelikte yeni bir belge veya bilgi sunulmadığından Kök Rapordaki tespit ve kanaatlerinde herhangi bir değişiklik yapılmasına gerek bulunmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.

Bilirkişi raporları dosya kapsamına uygun, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınmıştır.

Davacı vekili talep arttırım dilekçesinde özetle; bilirkişi raporuna göre müvekkilinin alacağının 1.682.571,92-TL olduğu anlaşıldığından, daha önce talep ettikleri 10.000,00-TL alacak miktarının 1.672.571,92-TL artırılmasına ve 1.682.571,92-TL'nin davalıdan avans faizi masraf ve vekalet ücretiyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /

Dava, tazminat davasıdır.

HMK'nun 320/2 maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davalı bankanın özen yükümlülüğüne ve uyması gereken taahhütlere aykırı hareket edip etmediği, özen yükümlülüğüne uymamış veya uyması gereken taahhütlere aykırı hareket etmiş ise davacının bu nedenle zarara uğrayıp uğramadığı, zarara uğramış ise zararın varlığı ve miktarı ile bunun davalıdan talep edilip edilemeyeceği noktalarında toplandığının tespitine,

Medeni Yasa'nın 6. maddesine göre "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." Medeni Yasa'nın bu hükmü 6100 sayılı Hukuk Yargılama Yasası'nın 190. maddesi 1. fıkrasında bir başka biçimde yinelenmiş olup; " İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir" denilmiştir. Bu bağlamda kural olarak davanın taraflarından her biri iddiasını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.

İddia, savunma, yukarıdaki yasal düzenlemeler, bilirkişi raporları ve dosya içeriği delillere göre; eldeki davada davacı taraf, 18.01.2018 tarihinde toplam 2.466.987,21-TL değerinde altın fon satın aldığını, kendisinin rızası hilafına yazılı talimatı olmamasına ve yazılı olarak bilgilendirilmemesine rağmen 10.07.2018 tarihinde fonun katılma paylarının davalı tarafından satılarak bedelinin kendisinin hesabına yatırıldığını, kendisinin rızası hilafına fondan çıkarıldığı 10.07.2018 tarihinden sadece bir gün sonra 11.07.2018 tarihinde ... Altın fonu katılma pay fiyatının %23'lük bir artış göstererek 0,019924-TL'ye yükseldiğini, bu artışın kendisine yansıtılmaması dolaysıyla zarara uğradığı iddiasıyla eldeki davayı açmış, davalı taraf ise, dava konusu işlemin bizzat müşterinin talebi ve isteği doğrultusunda gerçekleştirildiğini, yasaya göre davalı bankanın yazılı bir talimat alma zorunluluğunun bulunmadığını, davacının davaya konu işlemden bir gün sonra elde ettiği kar ile ... Portföy Hisse Senedi Fonu aldığını, dava konusu işlemden önce ve sonra işlem yapmaya devam etmesi nedeniyle davacının dava konusu işlemin bilgisi dışında yapıldığını iddia etmesinin hayatın doğal akışına aykırı olduğunu, huzurda görülen dava haricinde davacının eşi ve eşinin kız kardeşi tarafından dava konusu işlem ve işlem tarihleri ile talepleri aynı olan davalar ikame edildiğini, emsal iki dava kapsamında tanzim edilen 3 farklı bilirkişi raporunda davanın esası hakkında (davacıların dava konusu işlemlerde elde ettikleri kazanç, işlem tarihlerinde ülkede yaşanan krizin piyasalar üzerinde etkisi, karşılaştırma ölçütleri gibi) detaylı inceleme yapılarak davaya ilişkin ... A.Ş. ile birlikte davalı bankaya da kusur atfedilemeyeceğinin ispatlandığından davanın reddini savunmuştur. Öncelikle davacının 18.01.2018 tarihinde toplam 2.466.987,21-TL değerinde altın fon satın aldığı ve 10.07.2018 tarihinde de fonun katılma paylarının satılarak bedelinin kendisinin hesabına yatırıldığı hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki ihtilaf, yukarıda detaylı olarak belirtilmiştir. Mahkememizce teknik anlamda yeterli, bilimsel verilere dayalı ve denetime elverişli görülerek hükme esas alınan bilirkişi heyet raporları ve dosyaya sunulan/celbedilen deliller birlikte ele alındığında, fon alım satımına aracılık yapan yatırım kuruluşu olarak davalı ... 'ın davacı ...'ün altın fonu satımına ilişkin yazılı emirlerini, sözlü emir aldıysa bunlara ilişkin ses kayıtlarını, emirleri çevrim içi (online) olarak aldıysa log kayıtlarını ibraz etmek zorunda olduğu, sözlü alım satım emirlerine dayanılarak yapılan işlemlerde, sözlü emrin varlığını ispat yükünün yatırım kuruluşu olarak davalı ...'a ait olduğu, davalı ... 'ın davacıdan katılma payı satış emri aldığını ispat etmek zorunda bulunduğu, bununla birlikte ...'ın ... Altın Fonu katılma payı satışı için davacıdan yazılı, sözlü, internet bankacılığı veya başka bir elektronik usulle satım emri aldığını gösteren bir bilgi ve belgeye Mahkememizce rastlanılmadığından 10.07.2018 tarihinde fonun katılma paylarının satılmasının müşterinin bilgisi ve talimatı dışında gerçekleştirildiği başka bir deyişle davalı bankanın özen yükümlülüğüne ve uyması gereken taahhütlere aykırı hareket ettiği, özen yükümlülüğüne uymadığı veya uyması gereken taahhütlere aykırı hareket ettiği, bu nedenle de davacının zarara uğradığı, zira fonun satışından bir gün sonra ciddi bir artış gösterdiği, işbu zarar miktarının ise bilirkişi heyet raporlarında da belirtildiği üzere toplam 1.682.571,92 olduğu kanaatine varılmıştır. Bu nedenlerle Mahkememizce davacının sunduğu █████/2025 harçlandırma tarihli dilekçe ile talep edilen tutar üzerinden davanın kabulüne, 1.682.571,92-TL'nin dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmek suretiyle davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. Davalı tarafın zaman aşımı def'ine ise, dava konusu işleme ilişkin davacı tarafından dava dışı ... A.Ş.'ye açılan ilk davanın █████/2018 olması nedeniyle itibar edilmemiştir.

Tüm bu nedenlerle Mahkememizce aşağıda yazılı bulunan hüküm tesis olunmuştur.

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

H Ü K Ü M /

1-Davanın, davacının sunduğu █████/2025 harçlandırma tarihli dilekçe ile talep edilen tutar üzerinden KABULÜNE, 1.682.571,92-TL'nin dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmek suretiyle davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 114.936,48-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsiline, peşin alınan 427,60-TL harç ve 28.564,00-TL tamamlama harcı toplamı olan 28.991,60-TL'nin mahsubuna, eksik kalan 85.944,88-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 253.560,07-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvuru harcı, 427,60-TL peşin harç, 28.564,00-TL tamamlama harcı, 24.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 1.280,00-TL posta gideri olmak üzere toplam 54.699,20‬-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,

6-HMK 333.maddesi gereğince taraflarca yatırılan delil avanslarından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili taraflara iadesine,

Dair, taraf vekillerinin huzurunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2025

Katip

Hakim