Çalışanın kadroya geçerken fiilen topograf olarak çalışıp çalışmadığı ve 6360 sayılı Kanun sonrası devredildiği belediyede yararlanacağı toplu iş sözleşmesi kapsamındaki fark ücret alacağı talebine ilişkin uyuşmazlık.
Özet: Kamu kurumları arasında devredilen davacının kadroya geçirilirken fiilen topograf olarak çalıştığı iddiasıyla eksik ödenen fark ücret, ilave tediye, ikramiye ve sorumluluk zammı alacaklarının tahsili talebiyle açtığı davada; Bölge Adliye Mahkemesi, davacının kadroya geçirilmeden önce topograf olarak çalıştığını ispatlayamadığına, ancak nakil sonrası yeni toplu iş sözleşmesi imzalanana kadar devredildiği önceki kurumunun toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiğine hükmederek ilk derece mahkemesinin kararını kaldırıp davanın kısmen kabulüne karar vermiş; Yargıtay ise tarafların temyiz itirazlarını değerlendirerek bu konulardaki Bölge Adliye Mahkemesinin gerekçelerini büyük ölçüde yerinde bulmuştur.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 48. Hukuk Dairesi
SAYISI
: ████████ E., █████████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ
: Tekirdağ 1. İş MahkemesiSAYISI
: ███████ E., ███████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Mülga Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü emrinde geçici işçi statüsünde işe başladığını, 01.02.2001 tarihinde kadrolu işçi statüsüne fiilen topograf olarak geçirildiğini, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünün kaldırılması üzerine İl Özel İdaresine, İl Özel İdaresinin kapatılması üzerine ... Büyükşehir Belediyesine devredildiğini, davacının kadroya geçirilirken fiilen topograf olarak çalışmasına rağmen düz işçi ücretinin kendisine ödendiğini, ödemelerin eksik yapıldığını ileri sürerek fark ücret, ilave tediye, ikramiye ve sorumluluk zammının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde; davacının alacağının bulunmadığını, ayrıca talep ettiği tüm alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini istemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; yargılama sırasında alınan 2. ek bilirkişi raporunda yapılan hesaplamaların dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olduğundan bu rapor doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; somut uyuşmazlıkta, tanık beyanlarındaki çelişki ve özellikle özlük dosyasındaki belgelere göre davacının sürekli işçi kadrosuna geçirilmeden yani 02.02.2001 tarihinde önce topograf olarak çalıştığına ilişkin somut delil bulunmadığı, aksine surveyan olarak çalıştığına ilişkin iş sözleşmeleri ve davacı tarafından imzalanan dilekçeler bulunduğu, buna göre davacının sürekli işçi kadrosuna geçirilmeden önce topograf olarak çalıştığını ispatlayamadığı, davacının 31.03.2014 tarihinde davalıya ait işyerine nakledildiği, devir tarihinden önce devredildiği davalı ... Belediyesinde yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesinin imza tarihinin 11.02.2014 ve yürürlük tarihinin ise 15.01.2014-14.01.2016 tarihleri olarak belirlendiği; ancak devirden sonra imzalanan toplu iş sözleşmesinin imza tarihinin 12.05.2016 ve yürürlük tarihinin 15.01.2016-14.01.2018 olarak kararlaştırıldığı hususları dikkate alındığında, davacının 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un (6360 sayılı Kanun) geçici 1/10 hükmü gereği davalıya ait işyerinde ... Sendikasının taraf olduğu yeni toplu iş sözleşmesinin düzenleme (imza) tarihi olan 12.05.2016 tarihine kadar devirle geldiği Kurumda yürürlükte bulunan ... Sendikasının taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden yararlanmaya devam edeceğinin kabulü gerektiği, dosyadaki 01.02.2024 tarihli ikinci kök bilirkişi raporunun bu açıklamaya uygun hesaplama içerdiği, ancak Mahkemece bu rapordaki tutarlardan daha fazlasına hükmedildiği anlaşıldığından ve bu hususun düzeltilmesi gerektiğinden davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hüküm kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Sebepleri1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiğini, dosyadaki belgelerden davacının fiilen topograf olarak çalıştığını, alacaklarının eksik ödendiğini ileri sürmüştür.2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; dosyadaki ihtilaf konusu dönemin 01.03.2015-12.05.2016 tarihleri arasındaki dönem olduğunu, davacının davalıdan herhangi bir alacağının bulunmadığını, hükme esas alınan hesaplamaların hatalı olduğunu ileri sürmüştür.B. Değerlendirme ve GerekçeUyuşmazlık, davacının kadroya geçerken fiilen topograf olarak çalışıp çalışmadığı, 6360 sayılı Kanun ile davalı Belediyeye devredildiği 31.03.2014 tarihi ve sonrasında yararlanacağı toplu iş sözleşmesinin tespiti ile fark alacaklarının bulunup bulunmadığına ilişkindir.1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.2. Somut olayda İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda bozma kararı doğrultusunda 12.05.2016 tarihine kadar olan dönem için davacının ücretlerinin ... İl Özel İdaresi adına ... ve ... ... Sendikası (TÜHİS) ile ... Sendikası arasında imzalanmış olan 01.03.2013-28.02.2015 tarihleri arasında geçerli 4. Dönem Toplu İş Sözleşmesi ve 01.03.2015-28.02.2017 tarihleri arasında geçerli 5. Dönem Toplu İş Sözleşmesi hükümlerine göre, 12.05.2016 tarihinden itibaren ise davalı ... ile ... Sendikası arasında imzalanmış olan 15.01.2016-14.01.20 18... .01.2018-14.01.2020 tarihleri arasındaki toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlendiği açıklanmıştır. Raporda TÜHİS ile ... Sendikası arasında imzalanmış 01.03.2013-28.02.2015 tarihleri arasında geçerli olan toplu iş sözleşmesinin esas alınması yerinde ise de 01.03.2015-28.02.2017 tarihleri arasında hangi Kurum adına imzalandığı dahi belirli olmayan ve davacının devren geldiği ... İl Özel İdaresinin kapanmasından sonra imzalandığı anlaşılan bir toplu iş sözleşmesinin hesaplamalarda esas alınması hatalı olmuştur.6360 sayılı Kanun'un geçici 1/10 hükmüne göre "... Devredilen veya nakledilen işçilerin ücret ile diğer malî ve sosyal hakları; toplu iş sözleşmesi bulunan işçiler bakımından yenileri düzenleninceye kadar devir veya nakil işleminden önce tâbi oldukları toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre, ... belirlenir."Davacının ... İl Özel İdaresinde çalışırken 6360 sayılı Kanun kapsamında 31.03.2014 tarihinde davalı Belediyeye nakledildiği anlaşılmaktadır. Davacının nakledildiği ... İl Özel İdaresinde nakil tarihinde yürürlükte bulunan ve davacının yararlandığı toplu iş sözleşmesinin yürürlük süresinin 01.03.2013-28.02.2015 tarihleri olarak belirlendiği görülmektedir. Davacının davalı işyerine devrinden sonra davalı ile yetkili sendika arasında imzalanan ilk toplu iş sözleşmesinin imza tarihi ise 12.05.2016 tarihi olup yürürlük süresi 15.01.2016-14.01.2018 tarihleri olarak kararlaştırılmıştır. Bu hususlar dikkate alındığında; yukarıda ifade edilen 6360 sayılı Kanun hükmü gereği davalıya ait işyerinde yeni toplu iş sözleşmesinin düzenleme (imza) tarihi olan 12.05.2016 tarihine kadar, davacının ücret, mali ve sosyal haklarının nakil işleminden önce tâbi olduğu toplu iş sözleşmesine göre belirlenmesi gerekir.Davacının nakilden önce tâbi olduğu toplu iş sözleşmesinden nakil sonrasında yararlanmayı sürdürmesi 6360 sayılı Kanun'un açık hükmünün gereğidir. Bu itibarla söz konusu toplu iş sözleşmesinden yararlanmaya devam edebilmek için sendika üyeliğinin devamı şartı aranmaz. Aynı şekilde bir başka sendikaya üye olunması yahut işkolu değişikliği toplu iş sözleşmesinden yararlanmaya devam etme bakımından herhangi bir etki yaratmayacağı gibi işbu dosyadaki gibi davacının nakil sonrasındaki işyerindeki toplu iş sözleşmesinin tarafı olan sendikaya üyeliği ve davalının da bu üyelik sebebiyle işçiyi söz konusu toplu iş sözleşmesinden yararlandırması, yani taraf iradelerinin ortak olması da sonuca etkili olmayacaktır. Esasen Kanun'da " ... nakledilen işçilerin ücret ile diğer malî ve sosyal hakları ... toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre, ... belirlenir." denilerek nakledilen işçilerin nakil olunan işyerinde yeni bir toplu iş sözleşmesi düzenleninceye kadar yaşayabilecekleri maddi kayıpların önüne geçilmek istenmiştir. Kanun'da nakledilen bir işçiye nakil öncesi tâbi olduğu toplu iş sözleşmesinin uygulanmasına devam olunacağı değil; işçinin ücret, mali ve sosyal haklarının nakil öncesi toplu iş sözleşmesine göre belirleneceği vurgulanmaktadır.Açıklanan sebeplerle; davacının ücret, mali ve sosyal haklarının, devirle geldiği ... İl Özel İdaresinde yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesinin bitim tarihi olan 28.02.2015 tarihinden sonra da 12.06.2016 tarihine kadar anılan toplu iş sözleşmesine göre belirlenmesi gerekmektedir. Bu belirleme yapılırken temel alınan toplu iş sözleşmesi zamlarının yürürlük dönemlerinin aşılmaması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.Sonuç olarak somut olayda davacının ücret, mali ve sosyal haklarının; TÜHİS ile ... Sendikası arasında imzalanan ve 01.03.2015-28.02.2017 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesine göre belirlenemeyeceği, ... İl Özel İdaresinin tarafı olduğu ve 01.03.2013-28.02.2015 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesinin ise kanun hükmü gereği davalı işyerinde devir sonrası imzalanan toplu iş sözleşmesinin imza tarihi olan 12.05.2016 tarihine kadar davacının ücret, mali ve sosyal haklarına uygulanabileceği kabul edilmelidir. Ancak 28.02.2015 tarihinden sonraki dönemde ilgili toplu iş sözleşmesinde yer alan ücret zammına ilişkin hükümlerin yürürlük süresinin aşılması mümkün olmadığından, bu toplu iş sözleşmesinin bitim tarihinden sonra ücret zammına ilişkin hükümleri uygulanamaz. Davacı, davalı işyerinin tarafı olduğu 12.05.2016 imza tarihli ve 15.01.2016-14.01.2018 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesinden ise ancak sözleşmenin imza tarihi olan 12.05.2016 tarihinden itibaren yararlanabilecektir.Belirtilen yönler dikkate alınmadan karar verilmesi hatalı olup kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.VI. KARARAçıklanan sebeple;Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,05.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.