istanbul 5. asliye ticaret mahkemesinde görülen, filo kiralama şirketinin haksız fiil kaynaklı trafik kazası sonucu aracın bakiye hasar bedeli, araç mahrumiyet ve değer kaybı tazminatının tahsili davası.

İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, filo kiralama şirketinin haksız fiil kaynaklı trafik kazası sonucu aracın bakiye hasar bedeli, araç mahrumiyet ve değer kaybı tazminatının tahsili davası.

Özet: Bu hukuki evrak, filo kiralama işi yapan davacının aracının, davalı şirkete ait kusurlu sürücü tarafından 19.11.2023 tarihinde neden olunan trafik kazasında ağır hasar görmesi ve sigorta limitinin yetersiz kalması üzerine açılan bir tazminat davasını konu almaktadır. Davacı, aracında oluşan toplam 885.304,62 TLlik hasar bedelinden sigorta tarafından ödenen 120.000 TL düşüldükten sonra kalan bakiye ile birlikte araç mahrumiyet ve değer kaybı bedelleri olarak toplamda 1.015.304,62 TLnin kaza tarihinden itibaren avans faiziyle davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmektedir. Davalı tarafın dava dilekçesine cevap vermediği ve duruşmalara katılmadığı belirtilmektedir.

T.C.

İSTANBUL

5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ███████ Karar

DAVA

: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2025

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Davacının uzun süreli filo şeklinde araç kiralama işi ile iştigal ettiğini, bu kapsamda davacının sahibi bulunduğu ... plakalı aracın, uzun dönemli olarak kiralandığını, 19.11.2023 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç kiracı kullanımında iken kaza tespit tutanağında belirtilen mevkide ... Şirketi'ne ait olay yerini terk eden sürücü sevk ve idaresindeki ... plaka numaralı aracın kusurlu hareketleri sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde davacıya ait ... plakalı aracın ciddi hasar aldığını, arabuluculuk dosyası kapsamında yapılan görüşmede anlaşamama ile sonuçlandığını, alacağın haksız fiilden kaynaklandığını, davanın yetkili mahkemede açıldığını, sürücünün kaza tespit tutanağından görüleceği üzere olay yerini terk ettiğini, iyi niyetli olmadığını ispatlar nitelikte hareket ettiğini ve kusurlu olduğunu kabul ettiğini, davacının zararına kusuru ile sebebiyet veren ve olay yerini terk eden sürücü ile birlikte sürücünün kusuru nedeniyle araç sahibi ... Şirketinin zarardan sorumlu olduğunu, davacıya ait araçta meydana gelen KDV dahil 885.304,62-TL tutarında hasar oluştuğunu, hasar bedelinin tazmini için, ... plakalı aracın ZMMS poliçesinde görülen ... Sigorta A.Ş.'ne davacı tarafından başvuru yapıldığını, onarım işlemlerine binaen hasar dosyası açtırıldığı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından 120.000,00 TL hasar ödemesi yapıldığını, limitin dolması sebebiyle ... Sigorta A.Ş. tarafından başkaca bir ödeme yapılmadığını, netice itibariyle bakiye hasar onarım bedelinden, olay yerini terk eden sürücüsü ve araç maliki olan ... Şirketi müştereken ve müteselsilen sorumlu olup tazmini gerektiğini, uğranılan gerçek zarar tazmininin iskontosuz KDV’li tutar üzerinden yapılmasını, açıklanan nedenlerle davanın kabulünü, davalı şirket üzerine kayıtlı araç ile UYAP sorguları yapılarak üzerlerine kayıtlı olduğu anlaşılacak menkul ve gayrimenkul malları, 3. Kişilerdeki hak ve alacakları üzerine borç konusu değerinde ihtiyati haciz konulmasını, davanın kabulü ile 885.304,62-TL hasar bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, 100,00 TL (HMK 107. Madde uyarınca belirsiz alacak) araç mahrumiyet bedeli (kazanç kaybı) açısından kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, 100,00 TL (HMK 107. Madde uyarınca belirsiz alacak) araç değer kaybı bedeli açısından kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafa usulüne uygun tebligat hazırlandığı ancak süresi içerisinde cevap dilekçesi sunmadığı ve duruşmalara da katılmadığı görülmüştür.

Davacı vekili █████/2025 tarihli talep arttırım dilekçesi ile, Davalıdan talep edilen 765.304,62 TL hasar bedeli, şimdilik 100,00 TL (HMK 107. Madde uyarınca belirsiz alacak) araç mahrumiyet bedeli (Kazanç kaybı), şimdilik 100,00 TL (HMK 107. Madde uyarınca belirsiz alacak) araç değer kaybı bedeli olmak üzere şimdilik toplam 765.504,62-TL'yi talep artırımı ile birlikte fazlaya dair haklarımızı saklı tutarak şimdilik 765.304,62 TL hasar bedeli, şimdilik 50.000,00-TL araç mahrumiyet bedeli (Kazanç kaybı), şimdilik 200.000,00-TL araç değer kaybı bedeli olmak üzere davalı taraftan tahsili şeklinde kabulünü, davacı lehine hükmedilecek olan vekalet ücreti, kaza tarihinden itibaren işletilecek olan avans faizi ve dosya kapsamındaki diğer feriler için şimdilik 1.015.304,62-TL üzerinden hüküm kurulmasını talep ettiğini bildirmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava trafik kazası sebebi ile davacının aracında meydana gelen değer kaybı, hasar bedeli ve mahrumiyet tazminatının tahsiline ilişkindir. Davacı vekili dava dilekçesinde davacı ait ... plakalı aracın █████/2023 tarihinde davalı ... Şti'ne ait ... plakalı aracın maddi hasarlı trafik kazası yaptığını belirterek davacının aracında hasar meydana gelip değer kaybı oluştuğunu belirtmiş ve davacının aracında oluşan değer kaybı, hasar bedeli ve mahrumiyet tazminatının davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalı taraf davaya cevap vermemiştir.

ir davada çekişmeli olguların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği konusuna, ispat yükü denir. Her iki taraf da ispat yükünün kime düştüğünü gözetmeden delil göstermişler ise bu halde hâkimin ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmasına gerek yoktur. Çünkü hâkim, ilk önce tarafların gösterdikleri delilleri incelemekle yükümlüdür. İki tarafın (veya bir tarafın) gösterdiği deliller ile davaya ilişkin bütün çekişmeli olgular aydınlanmış ise yine ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmakta bir yarar yoktur. Buna karşılık, gösterilen delillerin hâkime dava hakkında tam bir kanaat vermemesi halinde, ispat yükünün hangi tarafa düştüğünün tespit edilmesinde yarar vardır.

Delillerin davayı etkileyecek çekişmeli hususlarda gösterileceği ve ispat faaliyetinin çekişmeli vakıalar için söz konusu olduğu hususu göz önünde bulundurulmalıdır ( 6100 sayılı HMK m.187/1). TMK 6. maddesinde; "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." denilmiştir. HMK'nun "İspat yükü" başlıklı 190. maddesinde ise bu düzenlemeye paralel bir düzenleme getirilmiştir. Anılan maddede "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir." denilmiştir.

İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer; yani davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir. Kendisine ispat yükünün düştüğü taraf, uyuşmazlık konusu olguyu ispat edemezse davayı kaybeder. O taraf davacı ise davası reddedilir, davalı ise mahkûm edilir. Kendisine ispat yükü düşmeyen taraf, karşı (kendisine ispat yükü düşen) tarafın iddiasını (olguyu) ispat etmesini bekleyebilir. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, diğer (kendisine ispat yükü düşmeyen) tarafın onun iddiasının aksini (hilafını) ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş (yani dava bakımından yok) sayılır.

Somut olayda davacı taraf meydana gelen kazada davalıya ait araç sürücüsünün kusurlu olduğunu ve kaza sebebiyle aracında oluşan değer kaybı, hasar vs. Tazminatları ispatlamak durumundadır.

Dosya, davacının davalıdan hasar bedeli araç mahrumiyet bedeli ve değer kaybı talep edip edemeyeceği hususunda bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişi dosyaya sunduğu █████/2025 tarihli raporda

... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK m.53/1-b: Sola dönüşlerde işaret verme, yolun soluna yaklaşma, hızını azaltma, karşıdan gelen araçlara geçiş hakkı tanıma ve uygun şeride girme yükümlülüklerini yerine getirmediğini, KTK m.84/f: Doğrultu değiştirme manevrasını yanlış yapma kuralını ihlal ettiğini, KTK m.81/-a: Trafik kazasına karıştıktan sonra hemen durma, trafik güvenliği için tedbir alma ve kaza yerini terk etmeme yükümlülüğünü ihlal ettiğini, bu ihlaller sonucunda ... plakalı araç sürücüsü %100 oranında asli ve tam kusurlu, ... plakalı araç sürücüsü ... ise %0 kusurlu bulunduğunu, davacı şirkete ait ... plakalı araçta meydana gelen toplam hasar bedelinin 885.304,62 TL olduğu, sigorta şirketi tarafından ödenen 120.000,00 TL'nin mahsup edilmesinden sonra bakiye hasar zararının 765.304,62 TL olarak kaldığı, Aracın 05.12.2023 — 29.03.2024 tarihleri arasında yaklaşık 116 gün serviste kaldığı, bu sürede kiracı kullanımına sunulamadığı, muadil araç kira bedelleri dikkate alındığında yaklaşık 290.000 TL tutarında araç hak mahrumiyeti (kazanç kaybı) zararı oluştuğu, Ekspertiz raporu ve fatura içeriklerinden aracın airbag, direksiyon kutusu, süspansiyon ve kaporta aksamında ağır onarımlar yapıldığı, bu nedenle aracın ikinci el piyasa değerinde yaklaşık 200.000 TL tutarında değer kaybı meydana geldiği yönünde rapor ibraz etmiştir.

Davacı taraf █████/2025 tarihli bedel artırım dilekçesi ibraz etmiştir.

Bilirkişi raporunun ayrıntılı, irdeleyici ve hükme elverişli olduğu anlaşılmıştır.

Kaza yapan ve onarılan bir aracın değerindeki düşüşe “araç değer kaybı” denilmektedir. Yargıtay, araç değer kaybını şu şekilde tanımlamaktadır; değer kaybı zararı, aracın olay tarihindeki hasar değeriyle hasarı giderildikten sonra (tamir edilmiş hali ile) edeceği değer arasındaki farktan ibarettir (...).

Kazanın oluş şekline göre değişkenlik göstermekle birlikte, kazalı bir araçta hayatın olağan akışına göre değer kaybı oluşacağı muhakkaktır. Kazalı bir araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı veya oluşan değer kaybının miktarı; aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarın nitelik ve niceliği vs. gibi hususlara bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Değer kaybı; bahsedilen kriterler göz önüne alınarak, aracın hasarsız hâliyle ve kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki ikinci el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki hâline göre serbest piyasadaki ikinci el piyasa değeri arasındaki farkın tespit edilmesiyle bulunur. Kusur durumu gibi değer kaybı incelemesi de teknik bilirkişi incelemesini gerektirmektedir (HGK-K.████████).

Araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği ve daha önce karışmış olduğu kaza da dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya göre hesaplanması gerekir ...).

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi ... E. ...K. Sayılı ilamında; “Değer kaybı zararı belirlenirken yapılması gereken, aracın kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarına göre hasarsız haldeki 2. el değerinin belirlenmesi ve aracın tamir edilmesinden sonra, aracın yaşı, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alındığında yine serbest piyasa koşullarında 2. el değerinde ne kadarlık bir azalma olacağının belirlenmesinden ibaret olduğu” Şeklinde belirtmiştir.

Dosyaya sunulan bilirkişi raporunda kaza tarihi itibariyle davacının aracında meydana gelen değer kaybının 200.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır.

Davacıya ait araçta oluşan hasar yönünden yapılan değerlendirmede ise kazanın oluşumunda davalıya ait araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğunun tespit edilmesi karşısında davacının aracında meydana gelen zarardan davalı ...Ltd. Şti İşleten sıfatıyla KTK 85. Maddesi gereği sorumludurlar. Alınan bilirkişi raporu ile davacının aracında 765.304,62 TL hasar bedeli oluşmuş olup davacının 765.304,62 TL hasar bedelini davalıdan talep edebileceği anlaşılmıştır.

Araç mahrumiyet bedeli yönünden yapılan değerlendirmede ise davacıya ait aracın 05.12.2023 — 29.03.2024 tarihleri arasında yaklaşık 116 gün serviste kaldığı, bu sürede kiracı kullanımına sunulamadığı, muadil araç kira bedelleri dikkate alındığında yaklaşık 290.000 TL tutarında araç hak mahrumiyeti (kazanç kaybı) zararı oluştuğunun bilirkişi raporu ile tespit edilmesi karşısında davacının davalıdan 290.000 TL araç mahrumiyet bedeli talep edebileceği ancak davacının bedel artırım dilekçesi ile 50.000,00 TL kazanç kaybı talep etmesi sebebiyle taleple bağlılık ilkesi gereği 50.000,00 TL kazanç kaybı tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve Davanın kabulü ile, 765.304,62 TL bakiye hasar tazminatının, 200.000,00 TL değer kaybı tazminatının, 50.000,00 TL kazanç kaybı tazminatının haksız fiil tarihi olan █████/2023 tarihinden işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1-Davanın kabulü ile,

a-765.304,62 TL bakiye hasar tazminatının █████/2023 tarihinden işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine

b-200.000,00 TL değer kaybı tazminatının █████/2023 tarihinden işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine

c-50.000,00 TL kazanç kaybı tazminatının █████/2023 tarihinden işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine

2-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 69.355,45-TL karar harcından peşin olarak alınan 13.072,91-TL peşin harç ve 4.265,96-TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye 52.016,58-TL'nin davalıdan tahsili ile Hazine'ye irad kaydına,

3-Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL başvurma harcının, 13.072,91-TL peşin harcın ve 4.265,96-TL tamamlama harcının, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 158.295,69-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,

5-Davacı tarafından sarf edilen toplam 6.627,50-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

7-Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı diğer tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2026

Katip

e-imzalıdır

Hakim

e-imzalıdır